İstanbul 17. Asliye Ticaret Mahkemesi 2017/304 E. 2022/10 K.

T.C. İSTANBUL 17. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ (DENİZCİLİK İHTİSAS MAHKEMESİ SIFATIYLA) ESAS NO:2017/304 Esas KARAR NO :2022/10 BİRLEŞEN DAVADA DAVALI :... - ASIL DAVADA DAVALI - BİRLEŞEN DAVADA DAVACI :... - ... DAVA:İtirazın İptali ASIL DAVA TARİHİ:08/09/2017 BİRLEŞEN DAVA TARİHİ:23/10/2018 BİRLEŞME TARİHİ:18/02/2019 KARAR TARİHİ:11/01/2022 Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Asıl davada davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalının yükünün ... yolu ile Davacı müvekkillinin vasıtasıyla taşındığını, davalının Konteynerinin ... hattı ile 10.09.2016 tarihinde Cidde Limanına varış yaptığını, malların alıcısın yükü 14 gün sonra çekmesi sonucu Ek Liman masraflarının oluştuğunu, müvekkiline Liman ve Armatör tarafından rücu edildiği üzere özel soğutmalı konteynerin limanda Alıcı tarafından çekilmemesi ve bekletilmesi sonucu oluşan elektrik, imha, demuraj, ardiye sair liman masraflarının ödemelerinin yapılmasının Davalı Borçludan talep edildiğini, davalının kendisine tebliğ edilen e-fatura olarak gönderilmiş ve itiraz edilmemiş ve verilmiş tüm hizmetler bedelleri uyarınca 23.358 USD borçlu olduğunu, davalıya düzenlenen faturaların vade tarihleri uyarınca icra takibinin İstanbul Anadolu icra müdürlükleri nezdinde başlatıldığını, ancak Takip başlatıldıktan aylar sonra Davalı Şirketin adres değiştirdiğini ve Antalya bölgesine taşındığını, davalı Halen İstanbul Ticaret Odasına kayıtlı gözüktüğünü, müvekkili şirket tarafından 17.11.2016 tarihinde T.C. .... İcra Dairesi ... Esas dosyası ile e-faturalar ve cari hesap ekstresi tebliğ edilmek suretiyle ilamsız icra takibinin Davalının borçlarına istinaden başlatıldığını, davalı şirket, icra dosyasına sunmuş olduğu itiraz dilekçesinde müvekkili şirkete takipte belirtilen miktar üzerinden herhangi bir borcu bulunmadığı gerekçesiyle borca ve tüm ferilerine, faiz oranına itiraz ederek takibin durdurulmasını talep ettiğini, davalı şirketin icra dosyasına ibraz etmiş olduğu itirazın kötü niyetli olup hukuken mesnetsiz olduğunu.Davalının talebi doğrultusunda ... taşıma konşimentosu ile taşıma işlerinin tamamlandığını, 02.09.2016 tarihinde konşimento talimatının Davalı tarafından onaylandığını,Konteynerin Gemiye yüklemesinin ... hattı ile 04.09.2016 tarihinde yapıldığını, ... Konşimentonun son halinin gönderildiğini, yükün 10.09.2016 tarihinde Cidde Limanına varış yaptığını.Ancak19.09.2016 tarihinde Yükün halen çekilmediğinin bildirildiğini, yükün Alıcısının yükü varıştan 14 gün sonra 24.09.2016 tarihinde limandan çektiğini, özel Soğutmalı Konteynerin 14 Gün Limanda beklemesinden kaynaklı çeşitli masrafların oluştuğunu ve ayrı ayrı e-fatura edildiğini, ... tarafından cezai işlem ve liman masrafları oluştuğunu.TTK MADDE 1228 uyarınca konişmento, bir taşıma sözleşmesinin yapıldığını ispatlayan, eşyanın taşıyan tarafından teslim alındığını veya gemiye yüklendiğini gösteren ve taşıyanın eşyayı, ancak onun ibrazı karşılığında teslimle yükümlü olduğu senet olduğunu. Taşıması yapılacak malların yükleme limanında yüklenmesinden ve geminin yükleme limanından hareket etmesinden sonra basılabilmekte olduğunu, davalının, taşıma ve konteynere verilmiş tüm hizmeti almış olup tüm borcundan fazlasıyla haberdar olduğunu. Taşıması ... KARGO ile tamamlanmış olan yükün konşimentosu fatura ekinde sunulduğunu, davalı şirkette kesilen faturaların Cari hesap ekstresinde görülebileceğini, ancak Davalının icra takibine konu fatura bedelinin ödemesini kasıtlı olarak yapmadığını ve bir borcu olmadığını ileri sürerek kabul etmediğini, müvekkillerine haksız ve mesnetsiz olan 19.12.2016 Tarihli ... yev. Numaralı ihtarnameyi gönderdiklerini, müvekkili şirket Tarafınca iş bu ihtarnamenin afaki ve hukuki temelden yoksun olduğuna ilişkin .... Noterliği'nin 05.01.2017 Tarih Ve ... Yevmiye Numaralı ihtarname ile belirttiğini, yükün alıcı firma tarafından tam 14 gün sonra çekilmesinden dolayı oluşmuş masrafları 7 gün içerisinde ödemesine ilişkin ihtar gönderildiğini, müvekkili şirkete gönderilen ihtarname ile taşıması yapılan yükün süresinde teslim edilmediğini ve malların zayi olduğunu belirtmişler ise de, davalı şirketin iddialarının müvekkili firmayı bağlamadığını.Davalının yükünün verilen sürede sorunsuz halde 10.09.2016 tarihinde Cidde Limanına varış yaptığını.Ancak 19.09.2016 Tarihinde yükün hala çekilmediğinin bildirildiğini, davalı firmanın alıcısı alım satım ilişkilerinin konusu olan yükü varış limanından tam 14 gün sonra çekmiş olduğundan (24.09.2016)bu süreçte yükün konşimento'da (sözleşmede) belirtilmiş niteliklerine ( soğutma vs) göre gerekli işlemlerinin müvekkili tarafından eksiksiz yaptırıldığını.Davalı firmanın iddia ettiği gibi malların çekilmemesi ve bunun gibi müvekkil firmanın yükümlülüğü olmayan konulara ilişkin iddialar taşımaya ilişkin olmayıp müvekkil firmayı bağlamadığını.Gönderi işlemlerindeki Tarafların GIDA satımı ve alımına ilişkin belge ve gümrük işlemlerinin müvekkili şirketi bağlamayacağını, davalı satıcı firma ile alıcı firma arasında ki ticari ilişkiden kaynaklanan edimler ve kusur sorumluluklarının müvekkili firmaya yükletilemeyeceğini, Özellikle; alıcının yükünü 14 gün sonra çekmesi sonucu ile 14 gün sonra yapılan muayenede gıdanın bozulmuş olmasının mümkün olduğunu, belirterek icra takibinin 23.390,15 USD (76.474,08 TL) bedel açısından devamına, ve bu suretle müvekkili şirket alacağının ABD doları bazında fiili ödeme günü kuru üzerinden hüküm altına fatura vade tarihinden itibaren faiz ve masrafları ile birlikte alınmasına karar verilmesini ,davalının alacağın en az 020'si oranında icra inkar tazminatı ödemeye mahkum edilmesine karar verilmesini talep etmiştir. Asıl davada davalı tarafa usulüne uygun tebligat yapılmış olup, davaya cevap dilekçesi sunmamıştır. Birleşen davada davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile davalı arasında mutabık kalınan taşıma sözleşmesine istinaden Antalya ilinde bulunan iki konteyner halinde domatesi ... Limanına teslimi yapılması istenen ... firmasına 10/09/2016 tarihinde teslim edilmek üzere 02/09/2016 tarihinde davalı firmaya teslim edildiğini, ürünlerin taşıyıcı firma ... 'nin kusuru ile teslim tarihi olan 10/09/2016 tarihinde teslim edilmediğini, taşımaya konu ürünlerin ziyaa uğradığını, telef olduğunu, davalıya 19/12/2016 tarihli ... 13.Noterliğinin ... yevmiye nolu ihtarının gönderildiğini, ancak bu ihtara rağmen zararlarının karşılanmadığını, tahliye limanında yüklerin bozulmasının ... şirketinden kaynaklanan sebeplerle ve işlemlerden dolayı kaynaklandığını, şirket çalışanlarının bunu kabul-ikrar beyanında bulunduklarını, davalı şirketin müvekkili aleyhine ... İcra Müdürlüğünde faturaya dayalı icra takibinin başlatıldığını, icra takibinin usulsüz yapılarak kesinleştirildiğini belirterek ıslah hakkının saklı tutularak 20.000,00 TL'nin emtianın teslim tarihi olan 10/09/2016 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte, davalının haksız ve hukuksuz bir şekilde usulsüz işlemler ile piyasada saygın bir firmanın araçlarını ve banka hesaplarını haczederek, ticari itibarını son derece ağır bir şekilde zedelemesi ile uğramış olduğu ticari prestij kaybından dolayı manevi zararlara karşılık 10.000,00 TL manevi tazminatın davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Birleşen 2018/391 esas sayılı dosyasının 18/02/2019 tarihli celsesinde; eldeki dosya ile mahkememizin 2017/304 esas sayılı dosyası arasında hukuki ve fiili yönden irtibat bulunduğundan dosyaların HMK'nun 166/1.maddesi gereğince birleştirilmesine, bundan sonraki yargılama işlemlerinin İstanbul 17. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2017/304 esas sayılı dosya üzerinden yürütülmesine kararı verilmiştir. Mahkememizce bilirkişi Uzakyol Kaptanı ... ile MM ... tarafından aldırılan raporda özetle; Konteynerin içindeki yüklerin çekilmemesi ve bekletilmesi sonucu oluşan elektrik,imha, demoraj, ardiye ve sair liman masraflarının davalıdan kaynaklandığının davacıtarafından ispat edilememiş ve bu ödemelerin fiili taşıyan dava dışı ... firmasına ödendiğinin belgelenememiş olması karşısında davacının davasının ispata muhtaç olduğu belirtilmiştir. Taraf vekillerinin rapora beyan ve itirazları doğrultusunda yeni bir bilirkişi heyetinden rapor aldırılmış olup yeni bilirkişi heyeti olan Gıda Müh. ... ile ... Ticareti konusunda uzman ...'dan aldırılan raporda özetle; Davacı/karşı davalı ...'un dava konusu taşımada forwarder — taşıma işleri komisyoncusu sıfatıyla hareket ettiği, Sebebi ne olursa olsun sonuçta yük zıyaa veya hasara uğramışsa, bundan ileri gelen zararlardan sorumluluğun, zıya ve hasardan sorumluluk kapsamında değerlendirileceği, budurumun, ilgili düzenlemede sorumluluk bakımından, zararın türünün esas alınmış olmasından kaynaklandığı; dava konusu olayda, geç teslim nedeniyle bozulabilir gıda yükü olan kırmızı domates emtiasının bozularak zayi olması nedeniyle eşyanın zıyaından doğan sorumluluğun gündeme geleceği, dava konusu olayda, gecikmenin davacı/karşı davalının teleks ile vermesi gereken bilgiyi zamanında vermemesinden kaynaklandığı; davalı/karşı davacının, sevkiyat planlaması yapılırken gemi varışının Kurban Bayramı tatiline denk geleceğini dikkate almadığı, dolayısıyla basiretli bir tacir gibi hareket etmediği ve bu nedenle zararın meydana gelmesinde onun da kusurunun bulunduğu; bu çerçevede taraflarının kusur oranlarının yarı yarıya şeklinde değerlendirilebileceği; dolayısıyla davacı/karşı davalı ...'un, dava konusu domates yükünün tamamen zayi olmasından kaynaklanan zararın 9450'sinden sorumlu tutulabileceği dosyaya sunulan ve ... tarafından düzenlenmiş olan ... numaralı, 6.575 USD bedelli faturanın taşıma giderleri için esas alınıp alınmayacağı hususunda takdirin Mahkemeye ait olduğu; taşıma giderleri için bu fatura esas alındığı takdirde, malın taşıma giderleri hariç bedelinin 16.525 USD olduğu; 050 kusurlu olduğu kanaatine varılan davacı/karşı davalının bunun kendi kusur oranına isabet eden 8.262,5 USD'lik kısmından sorumlu tutulabileceği, davacı/karşı davalının talep ettiği masraflara ilişkin olarak dosyaya sunduğu faturalardan yalnızca 05.09.2016 tarihli ... numaralı 6.575,00 USD bedelli fatura ile 19.09.2016 tarih ... numaralı 420,00 USD bedelli faturanın dava konusu taşımaya ilişkin olduğu, TTK m. 928/1'de yollama yapılan TTK m. 883 uyarınca, malın zıyar dolayısıyla komisyoncunun taşıma ücreti talep edemeyeceği, tahsil etmişse iade edeceği ve taşımaya ilişkin diğer giderleri de karşılayacağı; ancak dava konusu olay bakımından zararın meydana gelmesinde davacı/karşı davalı ile davalı/karşı davacının %50'şer oranda birlikte kusurlu olmaları dolayısıyla davacı/karşı davalının, taşıma ücreti ile ardiye ücretinin yarısını davalı/karşı davacıdan talep edebileceği belirtilmiştir. Taraf vekillerinin rapora beyan ve itirazları doğrultusunda bilirkişi heyeti olan Gıda Müh. ... ile ... Ticareti konusunda uzman ...'dan aldırılan ek raporda özetle; İtirazlar üzerine yeniden yapılan inceleme ve değerlendirme sonucunda kök raporda varılan sonuçlardan farklı bir kanaatte olunmadığı belirtilmiştir. Dava; ... taşıması nedeniyle düzenlenen fatura alacağının tahsili amacıyla başlatılan icra takibine itirazın iptali istemine ilişkindir. .... İcra Müd ... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde davacı tarafça davalı aleyhine 23.390,15 USD fatura alacağının tahsili istemiyle takip başlatıldığı, davalı tarafın 07/04/2017 tarihli itirazı üzerine takibin durduğu, davanın 08/09/2017 tarihinde süresinde açıldığı görülmüştür. Takibin dayanağı faturaların; 31.10.2016 tarih ... sayılı liman masrafı, elektrik, kargo imha ... sayılı konşimento açıklamalı 15.775,00 USD bedelli, 20.10.2016 tarih ... sayılı demuraj ... sayılı konşimento açıklamalı 588,00 USD bedelli, 16.09.2016 tarih ... sayılı ardiye ücreti ... sayılı konşimento, ... ve ... sayılı konteyner açıklamalı, 420,00 USD bedelli , 05.09.2016 tarih ...sayılı ... ihracat, ... sayılı konşimento ve ... ve ... sayılı konteyner açıklamalı 6.575.00 USD bedelli faturalar olduğu anlaşılmaktadır. Dava dilekçesinde bir taşımaya ilişkin açıklama yapılmış ise de takibin dayanağı fatular belirtilmiş olup, faturaların incelenmesinde üç ayrı konişmento tahtında yapılan taşımalara ilişkin oldukları anlaşılmıştır. Faturaların dayanağı konişmentoların dosyaya sunulduğu görülmekle; konişmentolarda yükletenin davalı olduğu, taşıyanın ... S.A. olduğu, davacı ....nin söz konusu taşımalarda taşıma işleri komisyoncusu konumunda olup, navlun faturalarını düzenlemiş olması nedeniyle akdi taşıyan sıfatını haiz olduğu anlaşılmaktadır. Davacı taraf dava konu taşımalar nedeniyle fiili taşıyanın fatura ettiği bir kısım masrafları fiili taşıyana ödediğini belirterek yükleten konumundaki davalıdan tahsilini talep etmiş, davalı taraf ise emtianın geç teslim edilmesinde davacının kusurlu olduğunu ve oluşan masraflar nedeniyle sorumluluğunun bulunmadığını savunmuş olup, bilirkişi raporunda kusur tespiti yapılarak görüş bildirilmiş ise de; kural olarak, fatura konusu mal veya hizmetin teslimini ispat külfeti düzenleyene ait olup, yasal delillerle desteklenmediği sürece fatura ve davacı defter kayıtları tek başına alacağın varlığını kanıtlamaz. Dolayısıyla davacı, fatura konusu mal veya hizmetin davalıya teslim edildiğini ve alacağını kanıtlamak zorundadır. Davalının sözleşmesel ilişkiyi inkâr etmesi durumunda davacının öncelikle aralarındaki akdi ilişkiyi ispat etmesi gerekmektedir. Ancak taraflar tacir olup yapılan defter incelemesi sonucunda alınan bilirkişi raporlarında ticari defterlerin usulüne uygun tutulduğu ve kesin delil vasfında oldukları, dava konusu faturaların davalının ticari defterlerinde kayıtlı olduğunun belirtildiği, davacı ve davalı tarafın ticari defterlerinin örtüştüğü, davalı tarafça süresinde faturalara itiraz ettiğine ya da faturaları iade ettiğine dair delil ve belge ileri sürülmediği dikkate alındığında, davacı tarafın faturalara dayalı alacağının varlığını HMK'nın 222. maddesi uyarınca ispatlamış olduğu anlaşılmakla, davalının takipten önce temerrüde düşürüldüğünün ispatlanmadığı da dikkate alınarak asıl alacak yönünden davanın kabulüne karar verilmiştir. Birleşen dosyada davacı vekili dava dilekçesi ile davacı tarafça ... Firmasına satışı yapılan emtianın taşınması konsunuda davalı ile anlaşma yapıldığını, taraflar arasındaki taşıma sözleşmesi gereğince 10/09/2016 tarihinde teslim edilmesi gereken emtianın zamanında teslim edilmemesi nedeniyle oluşan zararının tazminini talep ettiği görülmüştür. Dava dilekçesinde taşımaya ilişkin konişmento sayısı belirtilmemiş ise de dosyaya sunulan yazışmalar ve asıl dosyaya sunulan belgelerden ilgili taşımanın ... sayılı konişmento tahtında yapılan taşıma olduğu, gönderilenin ... olduğu, davacının yükleten, ... S.A. nın taşıyan, navlun faturasını düzenleyen davalının akdi taşıyan konumunda olduğu görülmüştür. TTK 1188. maddesinde hasar veya geç teslim halinde taşıyana karşı açılacak davanın eşyanın teslim edildiği tarihten itibaren 1 yıl içinde açılmaması halinde hakkın düşeceği belirtilmiştir. Somut olayda dosyaya sunulan mail yazışmalarından yükün 22/09/2016 tarihinde halen teslim alınmamış olduğu, akşam saatlerinde çekileceğinin belirtildiği, hasara ilişkin ....Ltd. Tarafından düzenlenen 28/09/2016 tarihli raporda ... sayılı konteyner için 23/09/2016 tarihinde, ... sayılı konteyner için 25/09/2016 tarihinde inceleme yapıldığını belirtildiği, bu durumda hasarın belirtilen tarihlerde tespit edilmiş olduğu ancak davanın 23/08/2018 tarihinde hak düşürücü süre geçtikten sonra açıldığı anlaşıldığından birleşen davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: 1-Asıl davanın KISMEN KABULÜNE; .... İcra Müd ... esas sayılı dosyasına yapılan itirazın kısmen iptali ile takibin 23.358,00 USD asıl alacak üzerinden devamına, takibe konu asıl alacağa takip tarihinden itibaren kamu bankalarının aynı yabancı para türünden 1 yıl süreli mevduatına uyguladıkları en yüksek faiz oranı üzerinden faiz uygulanmasına, 2-Asıl alacak olan 23.358,00 USD'nin TL karşılığı üzerinden %20 oranında hesaplanacak icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 3-Birleşen davanın hak düşürücü süre nedeniyle REDDİNE, ASIL DAVADA; a-Karar harcı olan 5.475,72 TL'den peşin alınan 1.305,99 TL'nin mahsubu ile bakiye 4.169,73 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına, b-Davacı tarafından yapılan yargılama gideri olan ( 1.341,99 TL ilk harç 900,00 TL posta-talimat gideri ve 4.300,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam) 6.541,99 TL'nin davalıdan alınıp davacıya verilmesine, c-Davalı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına, d-Davacı vekili için takdir edilen 11.220,79 TL vekalet ücretinin davalıdan alınıp davacıya verilmesine, e-Tarafların dava şartı olan Arabuluculuk toplantısına katıldıkları halde anlaşamadıkları, Arabuluculuk son tutanağından anlaşıldığından 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-14 bendi uyarınca ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Suçüstü Ödeneğinden ödenen 1.320,00.-TL Arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına, f-Bakiye gider avansının kesinleşmeye müteakip talep halinde taraflara iadesine, BİRLEŞEN DAVADA; a-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harç Tarifesi gereğince peşin alınan 512,33 TL den karar harcı olan 80,70 TL nin mahsubu ile fazla alınan 431,63 TL'nin kesinleşmeye müteakip talep halinde davacıya iadesine, b-Davalı vekili için takdir edilen 5.100,00 TL red vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalıya verilmesine, c-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına, d-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde taraflara iadesine, Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.11/01/2022 Katip ... e-imzalıdır Hakim ... e-imzalıdır