İlk Derece Mahkemesi 2025/191 E. 2026/446 K.

T.C. İstanbul Anadolu 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2025/191 KARAR NO : 2026/446

DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 28/02/2025 KARAR TARİHİ : 13/05/2026

Mahkememizde görülen Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;16.10.2024 günü saat 13:40 sıralarında sürücü --- idaresindeki --- plakalı aracıyla --- Kavşağı istikametine seyir halindeyken ---- Sitesi önüne geldiğinde aracının ön kısımlarıyla yolun orta şeridinde aniden arızalanıp orta şeritte durur vaziyette olan sürücü--- idaresindeki ---- plakalı aracın arka kısımlarına çarptığı akabinde bu kazanın arkasında seyir halinde olan sürücü -- idaresindeki----plakalı aracıyla aynı yön ve istikamette seyir halindeyken aracının sol ön kısımlarıyla sürücü ---- idaresindeki -- plakalı aracıyla aynı yön ve istikamette orta şeritte seyir halindeyken aracının sağ arka kısımlarına çarpıp bu çarpmanın etkisiyle ---- plakalı aracın ön ilerisinde -- plakalı aracın arka kısımlarına çarpıp duruşa geçtikleri maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, Kaza neticesinde alacağı temlik alınan aracın hasarlandığını, müvekkilinin araçta değişmesi gereken parçaların tespit edilmesini, tespit edildikten sonra bu parçaların orijinal parça ile mi değiştirilip değiştirilmediğinin tespit edilmesini talep ettiklerini, eğer ki eşdeğer veya çıkma parça takıldı ise orijinal parça fiyatları üzerinden müvekkilinin gerçek zararın tazminini talep ettiklerini, Kaza sonucunda alacağı temlik alınan aracın hasara uğramış olup söz konusu hasar bedeli, hasar sonucunda ortaya çıkan reel değer kaybı bedeli ve müvekkilinin işbu kaza sebebiyle aracını kullanamadığı gün sayısınca uğramış olduğu hak mahrumiyet bedelinin ortaya çıktığını, Alacağı temlik alınan aracın onarımda kaldığı gün sayısınca aracın kullanamadığını ve hak mahrumiyeti kaybına uğradığını, müvekkilinin alacağı temlik alırken dava dışı temlik verenin hak mahrumiyeti hakkını da temlik aldığını, Bilirkişice onarım gün sayısı ve aracın rayiç piyasa değerinin tespiti ile müvekkilinin davalının haksız fiili sebebiyle ortaya çıkan hak mahrumiyet bedelinin tespiti ve davalıdan tanzimi gerektiğini, davalarının kabulü ile, Davacı müvekkilinin alacağı temlik aldığı kazada meydana gelen hasardan kaynaklı olarak talep edilebilir tazminat bedelinin Mahkemece yaptırılacak bilirkişi incelemesi ile tespit edileceği baz alınarak, (HMK m.107 gereği belirsiz alacak davaları) fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla, müvekkilinin aracında meydana gelen hasara ilişkin olarak şimdilik 10,00 TL alacaklarının haksız fiilin meydana geldiği tarihten itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak müvekkiline ödenmesine, Davacı müvekkilinin alacağı temlik aldığı kazada talep edilebilir tazminat bedelinin Mahkemece yaptırılacak bilirkişi incelemesi ile tespit edileceği baz alınarak, (HMK m. 107 gereği belirsiz alacak davaları) fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla, müvekkiline ait aracın geçirmiş olduğu maddi hasarlı trafik kazası sonucunda şimdilik 10,00 TL araç değer kaybı tazminatının haksız fiilin meydana geldiği tarihten itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak müvekkiline ödenmesine, davacı müvekkilinin alacağı temlik aldığı kazada meydana gelen hasardan kaynaklı olarak müvekkilinin araç mahrumiyet tazminatı için HMK m.107 gereğince şimdilik, 10,00 TL'nin haksız fiilin meydana geldiği tarihten itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan alınarak müvekkiline ödenmesine, Müvekkilinin temlik alınan araçtaki meydana gelen hasarın kayıt altına alınması için ekspere ödenen ücretinin yargılama giderinden sayılarak davalıdan alınarak müvekkiline ödenmesine, Müvekkilinin temlik alınan araçtaki meydana gelen hasarın sorumluluğu ve kusur tespiti yapılması amacıyla kusur bilirkişisine ödenen kusur rapor hizmeti ücretinin yargılama giderinden sayılarak davalıdan alınarak müvekkiline ödenmesine, karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP:Davalı ---- vekili cevap dilekçesinde özetle; Dava konusu kazaya karışan müvekkili şirkete ait ---- plaka sayılı aracın ----. tarafından ----- poliçe no ile Zorunlu Trafik Sigortası Poliçesi kapsamında sigortalı olduğunu, bu nedenle davanın sigorta şirketine ihbarını talep ettiklerini, Davacı tarafın kusur isnadını, zarar iddiasını ve alacak kalemleri taleplerini kabul etmediklerini, Kazanın, müvekkili şirkete ait ----- plaka sayılı aracın ana caddede seyir halinde iken yan yoldan hızla gelen ---- plaka sayılı aracın şoförünün vitesi karıştırması nedeni ile aniden ana yolda durması nedeni ile gerçekleştiğini, ---- plaka sayılı aracı kiralayan şoför ----aracı tanımadığından vitesleri karıştırdığını ve yolun ortasında aracın durduğunu, araçtaki arıza nedeni ile aracın yol ortasında kaldığı iddiasının doğru olmadığını, bu konuda ---- plaka sayılı aracın sürücüsü---- tanık olarak dinlenilmesini talep ettiklerini, kazaya ait fotoğraflardan görüleceği üzere, müvekkili şirkete ait aracın ---- Plaka sayılı araca sağ arkadan vurmuş olup yalnızca tamponda çatlak oluştuğunu, zira müvekkiline ait aracın hızının düşük olduğunu, Tamponda çatlak dışında araçta kaza nedeni ile oluşan bir hasarın olmadığını, kusur konusunda yeniden değerlendirme yapılmasını talep ettiklerini, Kazada yalnızca tamponda çatlak oluştuğunu, ancak müvekkili şirket araç sürücüsü kusurlu bulunmadığından tazmin yükümlülüğü de olmadığını, araçta oluşan değer kaybı olmadığını, davacı tarafın araç mahrumiyet tazminatı talebinin de haksız olduğunu, oluşan hasarın, araçtan mahrum kalmayı gerektirecek bir hasar olmayıp, gün içinde 2 saat içerisinde onarımı yapılabileceğini, davacı tarafın eksper ve kusur tespiti hizmet bedeli taleplerinin de kabulünün mümkün olmadığını, davanın reddini talep etmiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE : Davada, tarafların iddia ve savunmalarının değerlendirilmesi sonucunda; uyuşmazlığın davacıya alacağını temlik eden dava dışı ---- plakalı araç ile davalıların işleten/sürücüsü olduğu ----- plakalı araç arasında 16/10/2024 tarihinde meydana gelen kazada tarafların kusur durumları, araçta değer kaybı ve hasar meydana gelip gelmediği, geldi ise davacının davalılardan hasar tazminatı, değer kaybı ve araç mahrumiyeti bedeli talep edip edemeyeceği noktasında toplandığı tespit edilmiştir. Davalının görev itirazının mahkememiz görevli olduğu anlaşılmakla; esas hükümle birlikte İstinafa tabi olmakla reddine, karar verilmiştir. Dosyanın makine mühendis bilirkişiye verilerek ön inceleme duruşmasında zapta geçen uyuşmazlık konusunda rapor aldırılmasına karar verilmiştir. Bilirkişi 03/11/2025 Tarihli raporunda; İhbar Olunan ---- ZMMS Sigortalısı Davalı ---- Plakalı Aracın Sürücüsü Diğer Davalı -----; 16.10.2024 tarihli, 4(dört) araçlı ve maddi hasarlı trafik kazasının oluşumunda; asli ve tam kusurlu olduğu, kusur oranınının %100 (yüzdeyüz) olduğu; davacı ----Şirketi İle Temlik Sözleşmesi Yapılan Dava Dışı ----. Adına Tescilli Dava Konusu ---- Plakalı Aracın Sürücüsü Dava Dışı ---- 16.10.2024 tarihli, 4(dört) araçlı ve maddi hasarlı trafik kazasının oluşumunda; Atfı Kabil Kusurunun bulunmadığı ve kusursuz olduğu; dava konusu ----- plakalı aracın hasar onarımı için tarafımca yapılan değerlendirme ile, orijinal parça kullanımı ile hasar onarım tutarının KDV dahil 17.408,93TL olacağı, İhbar Olunan ---- tarafından işbu hasar onarım tutarının tamamının dava konusu ---- plakalı aracın maliki ---- tarafından başlatılan ----. İcra Dairesinin 28.02.2025 tarih ve ----sayılı İcra Emri dosyasına 04.03.2025 tarihinde ödemiş olduğundan, davacının bakiye hasar onarım tutarının bulunmadığı, Yargıtay içtihatlarında da belirtildiği üzere, aynı kısımlarından daha evvelinde hasar onarımı görmüş olan araçların tekrar aynı kısımlarından hasarının oluşması durumunda değer kaybının olmayacağı yönünden içtihatları bulunduğundan, dava konusu ---- plakalı aracın 16.10.2024 tarihli Arka Tampon hasarının daha evvelinden meydana gelmiş bir hasar ile onarım görmüş olduğu anlaşıldığından, dava konusu araçta değer kaybının oluşmayacağı, Mahkemece dosyaya kazandırılacak dava konusu aracın geçmiş hasar kayıtlarında da, işbu onarımın görülebileceği, davacının maliki olduğu --- plakalı aracın kullanılamaması nedeniyle aracın onarımı için belirlenen 3(Üç) gün için kaza tarihi 16.10.2024 itibariyle toplam 2.895,00TL (İkibinsekizyüz doksanbeşTL) araç mahrumiyet zararının oluşacağı, dava açmadan evvel yapılan Ekspertiz masrafının Yargıtay’ın yerleşik içtihatlarında belirtildiği üzere, delil tespitine yönelik yargılama giderlerinden olduğu kabul edilmiş olduğundan, davacının talep edebileceği Ekspertiz Ücretlerinin kaza tarihi 16.10.2024 tarihinde geçerli olan Motorlu Araç Sigortalarında Uygulanacak taban Ekspertiz Ücret Tarifesine göre KDV dahil 1.776,53 TL (BinyediyüzyetmişaltıTL ElliüçKrş) olacağı; 16/10/2024 tarihli trafik kazası sonrasında dava konusu ---- plakalı aracının araç mahrumiyet zararı ve hesaplanan ekspertiz ücretinden, yine belirlenen kusur oranına göre, davalı sürücü ile davalı sürücünün sevk ve idaresinde olan ---- plakalı aracın maliki diğer davalı şirketin müştereken ve müteselsilen sorumlu olacakları rapor edilmiştir. Bilirkişi raporunun usul ve yasaya uygun denetime elverişli olarak hazırlandığı anlaşıldığından tarafların yeniden rapor aldırılması talebinin reddine, karar verilmiştir. Davacı vekili 27/02/2026 tarihli dilekçesi ile Bedel artırım taleplerinin kabulüne, 10,00 TL hasar bedeli taleplerinin dava dışı müteselsil borçlulardan sigorta şirketi tarafından dava açıldıktan sonra yapılan ödeme ile konusuz kaldığını, 10,00 TL hak mahrumiyeti tazminatı taleplerini 2.885,00 TL artırarak 2.895,00 TL üzerinden, Toplamda fazlaya ilişkin dava ve talep hakkımız saklı kalmak kaydı ile işbu davada, dava açıldıktan sonda ödendiği için bu miktar üzerinden davanın belirsiz alacak davası olması sebebiyle hasar bedeli tazminatının konusuz kalmasına, hak mahrumiyeti tazminatı yönünden 2.895,00 TL üzerinden, davalarının toplamda 2.895,00 TL üzerinden kabulüne, işbu bedele kaza tarihinden itibaren (16.10.2024) mevduata uygulanacak olan en yüksek faiz oranı işletilmesine ve davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.Tarafların aktif ve pasif dava ehliyetleri denetlenip ihtilaflı ve ihtilafsız konular ön inceleme duruşmasında resen belirlenerek uyuşmazlığın çözümü doğrultusunda tarafların tüm delilleri tahkikat duruşmalarında toplanıp bilirkişi incelemesi yapılmak suretiyle dava sonuçlandırılmıştır. Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91/1. 85/1. ve 85/son maddeleri ile Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarına göre Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasının motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan üçüncü kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.(Yargıtay HGK'nun 15.6.2011 tarih ve----- Dolayısıyla, trafik kazası nedeniyle davacının zararından davalı sigorta şirketinin, sigortalı sürücünün kusuru oranında sorumlu olduğunu amirdir. Zararın poliçe kapsamı dışında kaldığı hususunda ispat külfeti davalı sigorta şirketi üzerinde olup, sigorta şirketinin zararın poliçe kapsamı dışında kaldığını somut deliller ile ispat etmesi gerekir. Anayasa Mahkemesinin 17.07.2020 tarihli ----- sayılı kararı ile Karayolları Trafik Kanunu’nun 90. maddesinin birinci cümlesinde yer alan “...ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda…” ibaresi ile ikinci cümlesindeki “…ve genel şartlarda…” ibaresinin ve 92. maddesinin (i) bendinin Anayasa’ya aykırı olduğuna ve iptaline karar vermiş olması nedeniyle davacının zararının ve zararın kapsamının 2918 sayılı KTK.nın ve 6098 sayılı TBK.nın haksız fiile ilişkin hükümlerine ve Yargıtay uygulamalarına göre belirlenmesi gerekir. (Yargıtay ----. HD'nin 03.12.2020 tarih -----). Anayasa Mahkemesi’nin somut norm denetimi neticesinde verdiği iptal kararlarının ---- Gazete’de yayımlanması ile sonuç doğuracağı ve eldeki tüm uyuşmazlıklara uygulanması gerektiği uyulması zorunlu yargısal içtihatlar ile kabul edilmiştir. Dava tarihinden sonra 19.06.2021 tarihinde yürürlüğe giren 7327 sayılı Kanunun 18. maddesiyle KTK'nın 90. maddesinde yapılan değişiklikle bu maddenin birinci fıkrasının birinci cümlesinden sonra gelmek üzere "Bu tazminatlardan; a) Değer kaybı tazminatı, aracın; piyasa değeri, kullanılmışlık düzeyi, hasara uğrayan parçaları ile hasar tutarı olarak dikkate alınarak.... hesaplanır" ibareleri eklenmek suretiyle Anayasa Mahkemesinin iptal kararına uygun şekilde bir düzenleme yapılmıştır. Böylelikle poliçe tarihi itibariyle ister eski genel şartlar ister yeni genel şartlar yürürlükte olsun Anayasa Mahkemesinin anılan iptal kararından sonra değer kaybı tazminatının yeni genel şartlara göre hesaplanması mümkün değildir. Değer kaybı, aracın trafik kazası sonucu hasarlanıp, onarılmasından sonraki değeri ile hiç hasarlanmamış haldeki değeri arasındaki farka ilişkin olup araçtaki değer kaybı belirlenirken, aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki 2. el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonra ikinci el satış değerinin tespiti ve arasındaki fark göz önüne alınarak belirlenmelidir. (Yargıtay --- HD 07.03.2016 tarih ve ----. sayılı ilamı) Somut uyuşmazlıkta; ---- ZMMS Sigortalısı Davalı---- Plakalı Aracın Sürücüsü Diğer Davalı ----- 16.10.2024 tarihli, 4(dört) araçlı ve maddi hasarlı trafik kazasının oluşumunda; asli ve tam kusurlu olduğu, kusur oranınının %100 (yüzdeyüz) olduğu; davacı ----- Şirketi İle Temlik Sözleşmesi Yapılan Dava Dışı -----. Adına Tescilli Dava Konusu -- Plakalı Aracın Sürücüsü Dava Dışı -----; 16.10.2024 tarihli, 4(dört) araçlı ve maddi hasarlı trafik kazasının oluşumunda; Atfı Kabil Kusurunun bulunmadığı ve kusursuz olduğu; dava konusu ----- plakalı aracın hasar onarımı için tarafımca yapılan değerlendirme ile, orijinal parça kullanımı ile hasar onarım tutarının KDV dahil 17.408,93TL olacağı, İhbar Olunan ----- tarafından işbu hasar onarım tutarının tamamının dava konusu--- plakalı aracın maliki----tarafından başlatılan ----. İcra Dairesinin 28.02.2025 tarih ve ----.sayılı İcra Emri dosyasına 04.03.2025 tarihinde ödemiş olduğundan, davacının bakiye hasar onarım tutarının bulunmadığı, Yargıtay içtihatlarında da belirtildiği üzere, aynı kısımlarından daha evvelinde hasar onarımı görmüş olan araçların tekrar aynı kısımlarından hasarının oluşması durumunda değer kaybının olmayacağı yönünden içtihatları bulunduğundan, dava konusu ---- plakalı aracın 16.10.2024 tarihli Arka Tampon hasarının daha evvelinden meydana gelmiş bir hasar ile onarım görmüş olduğu anlaşıldığından, dava konusu araçta değer kaybının oluşmayacağı, Mahkemece dosyaya kazandırılacak dava konusu aracın geçmiş hasar kayıtlarında da, işbu onarımın görülebileceği, davacının maliki olduğu ----- plakalı aracın kullanılamaması nedeniyle aracın onarımı için belirlenen 3(Üç) gün için kaza tarihi 16.10.2024 itibariyle toplam 2.895,00TL (İkibinsekizyüz doksanbeşTL) araç mahrumiyet zararının oluşacağı, dava açmadan evvel yapılan Ekspertiz masrafının Yargıtay’ın yerleşik içtihatlarında belirtildiği üzere, delil tespitine yönelik yargılama giderlerinden olduğu kabul edilmiş olduğundan, davacının talep edebileceği Ekspertiz Ücretlerinin kaza tarihi 16.10.2024 tarihinde geçerli olan Motorlu Araç Sigortalarında Uygulanacak taban Ekspertiz Ücret Tarifesine göre KDV dahil 1.776,53 TL (BinyediyüzyetmişaltıTL ElliüçKrş) olacağı; 16/10/2024 tarihli trafik kazası sonrasında dava konusu ---- plakalı aracının araç mahrumiyet zararı ve hesaplanan ekspertiz ücretinden, yine belirlenen kusur oranına göre, davalı sürücü ile davalı sürücünün sevk ve idaresinde olan ------ plakalı aracın maliki diğer davalı şirketin müştereken ve müteselsilen sorumlu olacakları tespit ve kabul edilmiştir. Davalının iddiasını yasal ve inandırıcı deliller ile kanıtlayamadığından davanın kısmen kabulü ile araç mahrumiyet bedeli olan 2.895,00 TL nin davalılardan müştereken müteselsilen, davalı ----- yönünden kaza tarihinden itibaren yasal faiz, davalı -----avans faizi işletilmek sureti ile alınarak davacıya verilmesine, fazlaya dair istemlerin reddine, 10,00 TL'lik hasar bedeline ilişkin talebin konusuz kalması sebebiyle karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

HÜKÜM:Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere: 1-DAVANIN KISMEN KABULÜNE, araç mahrumiyet bedeli olan 2.895,00 TL nin davalılardan müştereken müteselsilen, davalı ----- yönünden kaza tarihinden itibaren yasal faiz, davalı-----avans faizi işletilmek sureti ile alınarak davacıya verilmesine, 2-Fazlaya dair istemlerin reddine, 3-Hasar bedeline ilişkin talebin konusuz kalması sebebiyle karar verilmesine yer olmadığına, 4-Harçlar kanunu uyarınca alınması gereken 732,00 TL harçtan, peşin alınan 615,40 TL harcın ve 49,27 TL tamamlama harcının mahsubu ile bakiye 67,33 TL harcın davalılardan alınarak hazineye gelir kaydına, 5-Davacı taraf yararına AAÜT uyarınca 2.905,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacı tarafa ödenmesine, 6-Davalı ------ yararına AAÜT uyarınca 10,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak bu davalıya ödenmesine, 7-Davacı tarafından dava açılırken yatırılan 615,40 TL başvurma harcı ve 615,40 TL peşin harcın, 49,27 TL tamamlama harcının yargılama giderlerine katılmaksızın davalılardan alınarak davacıya ödenmesine, 8-Davacı tarafından yapılan toplam 9.015,00 TL yargılama giderinin davanın kabul ve ret oranına göre hesaplanan 8.984,00 TL'sinin davalılardan alınarak davacıya ödenmesine, bakiye kısmında davacı üzerinde bırakılmasına, 9-Davalı tarafça yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına, 10-Davadan önce gidilen ara buluculukta devletçe karşılanan 4.600,00 TL ara buluculuk ücretinin davanın kabul ve ret oranına göre hesaplanan 4.584,18 TL'sinin davalılardan, bakiye 15,80 TL'sinin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına, bu nedenle bu miktar yönünden de harç gibi tahsil müzekkeresi hazırlanmasına, 11-Kullanılmayan gider avansı varsa karar hüküm kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,Dair, kararın miktar itibarı ile kesin olmak üzere taraf vekillerinin yüzlerine karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.