İlk Derece Mahkemesi ·
İlk Derece Mahkemesi 2024/520 E. 2025/363 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Esas No
- 2024/520
- Karar No
- 2025/363
- Karar Tarihi
T.C. ... 3. FİKRİ VE SINAİ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/520 Esas - 2025/363 TÜRK MİLLETİ ADINA KARAR VERMEYE YETKİLİ T.C. ... 3. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2024/520 KARAR NO : 2025/363
DAVA : Marka ile ilgili Kurum kararının iptali. DAVA TARİHİ : 20/12/2024 KARAR TARİHİ : 14/10/2025 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 14/11/2025
TALEP: Davacı vekili 20/12/2024 harç tarihli dava dilekçesi ve duruşmadaki beyanlarıyla özetle: Müvekkilinin Türk Patent ve Marka Kurumu (TÜRKPATENT) nezdinde 2023/091597 sayılı "ofresko" ibareli marka başvurusunda bulunduğunu, başvurunun... Resmi Markalar Bülteninde yayınlanması üzerine davalı şirketin 2020/08432 sayılı "mr.fresko" ibareli markasını gerekçe göstererek yaptığı itirazın kabulüne karar verilerek başvurunun reddedildiğini, bu ret kararına karşı müvekkilinin yeniden inceleme taleplerinin... Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Kurulu (YİDK) kararı ile nihai olarak reddedildiğini, söz konusu kararın haksız ve hukuka aykırı bir işlem olduğunu, zira; dava konusu markalar arasında benzerlik ve karıştırılma ihtimali bulunmadığı, ilgili tüketici kesiminin de farklı olduğu, davalı markasının ayırt edicilik niteliğinin zayıf olduğu, "fresko" kelimesinin İtalyanca ‘da "taze" anlamına geldiği, kötü niyet ve haksız kazanca ilişkin iddiaların hukuki dayanaktan yoksun olduğu ve ispat edilemediği ileri sürerek, YİDK'in ... sayılı kararının iptaline ve müvekkili marka tescil başvurusunun tescil işlemlerinin devamına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı... vekili cevap dilekçesinde özetle: Bütüncül olarak yapılan değerlendirme sonucu başvuruya konu marka ile redde mesnet markalar arasında görsel, işitsel ve kavramsal benzerlik bulunduğu ve bütünsel olarak bıraktığı izlenim itibariyle markaların karıştırılma olasılığı bulunduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir. Dava dilekçesi davalı şirkete usulüne uygun olarak tebliğ edilmiş, davalı şirket davaya cevap vermemiştir.
MUHAKEME: HMK kapsamında "Yazılı Yargılama Usulü " uygulanmıştır.
UYUŞMAZLIĞIN TESPİTİ VE DİĞER HUSUSLAR Dava; 6769 sayılı SMK'nın 6/1'e dayalı taraf markalarının benzemediği iddiası temelinde; davacı başvurusu olan 2023/091597 sayılı marka başvurusu ile ilgili olarak... YİDK tarafından alınan ... sayılı kararın iptali istemlerine ilişkindir. Davanın açılmasıyla birlikte, tarafların karşılıklı dilekçeleri tebliğ olmuş, sundukları deliller toplanmış, dava konusu başvuruya ilişkin bilgi ve belgeler...'ten celp edilmiş, dava şartları incelenmiş, ön inceleme duruşması yapılmış, hak düşürücü süre bakımından eksiklikler bulunmadığı tespit edilmiş, taraflar sulhe teşvik edilmiş, arabulucuya gitme hakları hatırlatılmış, sonuç alınamaması üzerine uyuşmazlık konuları tespit edilmiş, tahkikat icra olunmuş, 06/08/2015 tarihli ve 29437 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanarak yürürlüğe giren Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 201/2 nci maddesi hükmü de gözetilerek, taraflara yargılamanın geneliyle ilgili son sözleri de sorulmuş, sözlü olarak iddia ve savunmada bulunma olanağı tanınmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, UYGULANACAK HÜKÜMLER ve GEREKÇE Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; davacı şirketin 2023/091597 başvuru sayılı markası ile davalı şirketin itiraz mesnedi markaları arasında SMK 6/1 maddesine göre iltibas koşulları oluşup oluşmadığı, TÜRKPATENT'in ... sayılı YİDK kararının iptalinin gerekip gerekmediği noktasında olduğu anlaşılmıştır. İptali istenen YİDK kararının davacıya 14/11/2024 tarihinde tebliğ edildiği, 20/12/2024 tarihinde açılan davanın, 5000 sayılı Patent ve Marka Vekilliği ile Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanun'un 15/c maddesinde belirlenen iki aylık hak düşürücü süre içerisinde olduğu anlaşılmış ve işin esasına geçilmiştir.
İDARİ AŞAMANIN ÖZETİ 2023/091597 başvuru sayılı markanın dosya örneği incelendiğinde; davacının 14.07.2023 tarihinde “ofresko” ibaresinin 29, 30, 35. sınıf mal/hizmetlerde tescili için yaptığı başvurunun yayımına davalı firma tarafından SMK m. 6/1, 6/3, 6/9 hükümleri ve 2020/08432 sayılı “mr.fresko” markasıyla itiraz edildiği, davacı-başvuru sahibinin itiraza karşı görüş sunduğu, itirazın MDB kararıyla kısmen haklı görülerek başvuru kapsamından 29 ve 30. Sınıf malların çıkarıldığı, bu karar davacı tarafından yapılan itirazın da YİDK'in huzurda dava konusu edilen 13.11.2024 tarihli ... sayılı kararı ile nihai olarak reddedildiği anlaşılmıştır.
TÜRKPATENT YİDK'in ... sayılı kararında; "2023/091597 başvuru numaralı "ofresko" ibareli başvurunun 2020 08432 sayılı "mr.fresko" ibareli markalar ile karıştırılma ihtimali gerekçesiyle 6769 s. SMK'nın 6(1) maddesi uyarınca kısmen reddi yönündeki Markalar Dairesi Başkanlığı kararına karşı, başvuru hakkındaki kısmi ret kararının kaldırılması talebiyle başvuru sahibi tarafından yapılan itiraz incelenmiştir. ... Karıştırılma ihtimali gerekçeli itiraz belirtilen genel ilkeler esas alınarak incelenmiştir. Yapılan incelemede, başvuru ile ret gerekçesi markaların "fresko" ibaresini aynıyla içerdiği ve markaların benzer olduğu, ayrıca başvuru kapsamındaki mallar ile aynı/aynı tür malların ret gerekçesi markaların tescil kapsamında bulunduğu, bu nedenle başvurunun tescili halinde markalar arasında karıştırılma ihtimali bulunduğu sonucuna varılmıştır. KARAR İtirazın reddine oybirliği ile karar verilmiştir." şeklinde ifade edilmiştir.
Taraf markaları tescil kapsamları ve işaretsel yönden karşılaştırıldığında; Davacı Başvuru Markası "ofr?sko" (2023/091597) 29 / 30. sınıflar (dava konusu edilen).
Davalı Markaları "mr.fresko" (2020/08432) 29 / 30 / 32. sınıflar.
Mahkememizce uzman bilirkişi heyetinden alınan 11/06/2025 havale tarihli raporda özetle; "1. Somut olayda davacı marka başvurusu kapsamından çıkarılan 29 ve 30. sınıf malların tamamı bakımından SMK m. 6/1 koşullarının oluştuğu, 2. Buna göre dava konusu 13.11.2024 tarih ve ... sayılı YİDK kararının iptali talebinin takdirinin Sayın Mahkemeye ait olduğu," ifade edilmiştir.
Davacı vekilinin, ek rapor alınması talebi HMK 30 uncu madde kapsamında değerlendirilerek, sunulan rapor denetlenebilir, içeriği de ihtisas mahkemesi hakimliğince olumlu veya olumsuz değerlendirilebilir kabul edilerek, usul ekonomisi ilkesi göz önüne alınarak talebin kabulü halinde yargılama gereksiz uzayacağından, reddedilmiştir.
TARAF MARKALARI ARASINDA İLTİBAS TEHLİKESİNİN/ KARIŞTIRILMA İHTİMALİNİN OLUŞUP OLUŞMADIĞI HUSUSUNDA DEĞERLENDİRME 1.6769 SAYILI SMK 6/1 MADDESİ YÖNÜNDEN YAPILAN DEĞERLENDİRMELER A) Emtiaların Sınıfsal Benzerliği Yönünden Değerlendirme Dava konusu "ofr?sko" ibareli ve 2023/091597 başvuru numaralı davacı başvurusunun 29, 30'uncu sınıfta tescili reddedilen kapsamı aşağıdaki gibidir: "29: Et, balık, kümes ve av hayvanlarının etleri ile her nevi işlenmiş et ürünleri. Kuru bakliyat. Hazır çorbalar, bulyonlar. Zeytin, zeytin ezmeleri. Hayvansal kaynaklı sütler; bitkisel kaynaklı sütler; süt ürünleri (tereyağı dahil).Yenilebilir bitkisel yağlar. Kurutulmuş, konservelenmiş, dondurulmuş, pişirilmiş, tütsülenmiş, salamura edilmiş her türlü meyve ve sebzeler, salçalar. Kuru yemişler. Fındık ve fıstık ezmeleri, tahin. Yumurtalar, yumurta tozları. Patates cipsleri. "30: Kahve, kakao; kahve veya kakao esaslı içecekler, çikolata esaslı içecekler. Makarnalar, mantılar, erişteler. Pastacılık ve fırıncılık mamulleri, tatlılar: Ekmek, simit, poğaça, pide, sandviç, katmer, börek, yaş pasta, baklava, kadayıf, şerbetli tatlılar, puding, muhallebi, kazandibi, sütlaç, keşkül. Bal, arı sütü, propolis.Yiyecekler için çeşni/lezzet vericiler, vanilya, baharatlar, domates sosları dahil olmak üzere soslar. Mayalar, kabartma tozları.Her türlü un, irmikler, nişastalar. Toz şeker, kesme şeker, pudra şekeri. Çaylar, buzlu çaylar. Şekerlemeler, çikolatalar, bisküviler, krakerler, gofretler. Sakızlar. Dondurmalar, yenilebilir buzlar. Tuz. Hububattan (tahıl) imal edilmiş çerezler, patlamış mısır, yulaf ezmeleri, mısır cipsleri, kahvaltılık hububat ürünleri, işlemden geçirilmiş buğday, arpa, yulaf, çavdar, pirinç. Pekmez." İtiraza dayanak olan 2020/08432 sayılı davalı markasının kapsamında ise 29 / 30 / 32. sınıflardaki bir kısım mal ve hizmetlerin yer aldığı görülmüştür. Bu durumda, davacı marka başvurusu kapsamından çıkarılan 29 ve 30. sınıf mallar davacı markasının tescilli olduğu mallar ile aynı olduğu anlaşılmıştır.
Hedef Tüketici Kesimi Değerlendirmesi Markalar arasındaki karıştırılma ihtimalinin tespitinde kural olarak ortalama tüketiciler dikkate alınacak olup; doktrinde kabul edilen kritere göre malın hitap ettiği makul düzeyde bilgi ve dikkate sahip tüketicilerin tamamının ya da büyük bir bölümünün karışıklık yaşaması değil, bu tüketicilerin bir kısmının karışıklık yaşama ihtimali bulunması, benzerlik ve iltibas bulunduğunun kabulü için yeterli bulunmaktadır. Yukarıdaki hususlar dâhilinde somut olayda, dava konusu 29 ve 30. sınıf malların hitap ettiği tüketici kesimi çok dikkatli kişilerden oluşmayan, davaya konu ürünler hakkında normal bir bilgi seviyesine sahip, yeteri kadar dikkatli ve tedbirli, marka ve/veya işaretleri aynı anda göz önünde bulundurmayan, bunları seyrek olarak karşılaştırma imkânına sahip olan ve aradığı markanın aşağı yukarı net anısının tesirinde olan, bu şekilde daha önce gördüğü, yararlandığı, satın aldığı ve denediği bir malın ya da hizmetin markasının göz ve kulağında kalan izine, hatırlayabildiği kadarıyla hafızasında kalan özelliklerine dayanarak, sonraki aynı mal veya hizmete ilişkin alışverişlerinde de aynı veya benzer markayı taşıyan ürünü satın almak yahut hizmetten yararlanmak isteyen ve çocuk tüketicileri de barındıran kişilerden oluşmaktadır. Dolayısıyla bu mallar bakımından ortalama tüketici kesiminin “genel halk” olduğu değerlendirilmiştir.
B.Marka İşaretlerinin Görsel/İşitsel ve Kavramsal Benzerliği Yönünden Değerlendirme İşaretlerin benzer olup olmadığı kapsamında; önceki markanın ayırt edicilik düzeyi, tescil kapsamındaki mal/hizmetler yönünden tanımlayıcılığı ve bu nedenle zayıflığı ya da kullanımla sonradan yüksek ayırt edicilik veya tanınmışlık kazanıp kazanmadığı önemli birer faktördür. Ayrıca değerlendirme yapılırken, işaretler parçalara ayrılmadan ve bütüncül olarak değerlendirilmeli, ancak markayı oluşturan baskın ya da ayırt edici unsurlar akılda tutulmalıdır. Görsel, sescil ve kavramsal benzerlik ya da farkların, markanın genel izleniminde bıraktığı etki esas alınmalıdır. Redde mesnet davalı markası “Mr. Fresko” ibaresinden müteşekkildir. “Mr.” ibaresi mor renkli, “Fresko” ibaresi mor çerçeveli beyaz renklerle tasarlanmıştır. “Mr.” ön eki, “Mister” ibaresinin kısaltması olup Türkçe karşılığı “Bay” kelimesidir ve “Fresko” sözcüğüne olan vurguyu artırmaktadır. Davacının dava konusu markası ise mavi renkle tasarlanmış “ofrésko” ibaresi olup davalı markasında yer alan “fresko” kelimesi bir bütün olarak davacı markası içinde yer almaktadır. “fresko” ibaresinin başına “o” harfi getirilmiştir. Ancak üçüncü tekil şahsı gösteren “o” harfinden sonra gelen “fresko” ibaresi işitsel ve görsel olarak seçilemeyeceği anlaşılmıştır. Davacı yan "fresko" kelimesinin İtalyanca'da "taze" anlamına gelmesi sebebiyle davalı markasının ayırt edici niteliğinin zayıf olduğunu ileri sürmüştür. İtalyanca-Türkçe sözlükte “fresko” sözcüğünün karşılığı bulunamamıştır. Google-Çeviri’ye baktığımızda ise “fresko” kelimesinin “Baskça” dilindeki karşılığı tespit edilmiştir. Bununla birlikte "fresko" kelimesi İtalyancada "taze" anlamına gelse bile, İtalyanca dili, İngilizce gibi Türkiye’de yaygın bilinir / kullanılır bir dil olmadığından, davalının redde mesnet markasının ayırt ediciliğinin zayıf olduğunun söylenemeyeceği değerlendirilmiştir. Bu itibarla dava konusu markalar arasında "fresko" ibaresine bağlı işitsel ve görsel benzerlik bulunduğu, davalı markasının bir bütün olarak bıraktığı intibaın davacı markası ile benzer olduğu, davacı marka başvurusu kapsamından çıkarılan malların aynı olmasının da iltibası artıran bir unsur olduğu ve bu mallar üzerinde davacı markasını gören tüketici kitlesi nezdinde karışıklık yaratabileceği değerlendirilmiştir. Sonuç olarak davacı marka başvurusu kapsamından çıkarılan 29 ve 30. sınıf malların tamamı bakımından, somut olayda SMK m. 6/1 koşullarının oluştuğu kanaatine varılmıştır.
Taraflarca sunulan belgeler ile tüm deliller incelenmiş, alınan rapor ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek dava konusu YİDK kararının yerinde olduğu kanaatine varılmış ve aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: 1-Davanın REDDİNE, 2-Alınması gereken 615,40 TL harçtan peşin alınan 427,60 TL harcın mahsubu ile 187,80 TL bakiye karar harcın davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına, 3-Davalılar kendisini vekille temsil ettirdiği için AAÜT uyarınca 40.000,00TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine, 4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına, 5-Tarafların yatırdıkları gider avanslarından kalan tutarın HMK 333/1 uyarınca karar kesinleştiğinde iade işlemi yapılmak üzere tebliğden itibaren 15 gün içinde, banka hesap numarası bildirildiğinde hesaba aktarılmasına, aksi halde PTT aracılığı ile adreste ödemeli olarak gönderilmesine, Dair verilen karar, taraf vekillerinin yüzüne karşı 6100 sayılı HMK'nun 341. ile 345. Maddelerine göre tebliğinden itibaren iki haftalık süre içinde ... Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf Kanun Yoluna dilekçe ile başvurulabileceğine yönelik karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 14/10/2025