İlk Derece Mahkemesi 2024/455 E. 2024/455 K.

T.C. ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas - Karar No: 2024/455 Esas - 2026/447 T.C. ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ KARARIDIR

ESAS NO : 2024/455 Esas KARAR NO : 2026/447

DAVA : Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) DAVA TARİHİ : 02/07/2024 KARAR TARİHİ : 01/07/2026 KARAR YAZIM TARİHİ :20/07/2026

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda, DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 20.08.2022 tarihinde işleteni ve sürücüsü davalı ...'ın sevk ve idaresindeki ... plakalı araç ile yaya geçidinden karşıdan karşıya geçmekte olan davacı ...'a çarparak yaralanmasına sebebiyet verdiğini, davalı hakkında ... Asliye Ceza Mahkemesi'nin ....Esas sayılı davasının derdest olduğunu, davalı ...'ın kazada %100 kusurlu olduğunu, kazaya sebebiyet veren ... plakalı aracın diğer davalı ... Şirketi'nde ... poliçesi ile teminat altında olduğunu, davalı ... Şirketi'ne 04.10.2023 tarihinde başvurulduğu halde olumlu cevap alınamadığını, davacı ...'un 22.09.2008 doğumlu olup öğrenci olduğunu ileri sürüp şimdilik 1.000,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 100,00 TL ulaşım gideri olmak üzere toplam 1.100,00 TL maddi tazminatın davalı sürücü yönünden olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... şirketi yönünden (poliçe miktarıyla sınırlı olmak kaydıyla) temerrüt tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini, manevi çöküntü sebebiyle davacı ... için 30.000,00 TL, anne ... için 10.000,00 TL, baba ... için 10.000,00 TL manevi tazminatın davalı sürücü ...'dan kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsilini talep ve dava etmiştir. CEVAP: Davalı ... ... AŞ vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacının taleplerinin haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, sigortalı sürücünün olayın oluşumunda herhangi bir kusuru bulunmadığını, davacının durduğu ve karşıya geçmek istediği yerin bir yaya geçidi olmadığını, ... Şirketi'nin sorumluluğunun poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, gerçek zararın tespiti gerektiğini, kabul anlamına gelmemek kaydıyla faiz başlangıcının ancak dava tarihi olabileceğini bildirip davanın reddini savunmuştur. Davalı ...'ın usulüne uygun tebligata rağmen davaya cevap vermediği görülmüştür. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, davacının trafik kazası nedeniyle oluşan maluliyetinden kaynaklı maddi/ manevi zararının ... poliçesini düzenleyen ... şirketinden ve davalı işleten/sürücü şahıstan ayrı ayrı tazmini isteğine ilişkindir. Taraflarca dayanılan tüm deliller toplanmıştır; kaza tespit tutanağı, poliçe, hasar dosyası, şahısların ekonomik ve sosyal durum araştırma tutanakları, dava konusu kaza nedeniyle ilgili hastanelerden davacının tedavi evraklarının geldiği, ... Asliye Ceza Mahkemesi'nin ilgili dosyasının UYAP suretinin dosyaya kazandırıldığı, maluliyet ve kusur bilirkişi raporlarının aldırıldığı ve dava dosyamıza kazandırıldığı görülmüştür. Kaza tespit tutanağının incelemesinde; Davalı sürücü ...'ın 52/1-B maddesi gereğince, davacı yaya ... ise 68/1-B maddesine göre kusurlu oldukları anlaşılmıştır. ... Poliçesinin İncelenmesinde; ... plakalı hususi kamyonet davalı ... adına kayıtlı iken kaza tarihini de kapsayacak şekilde 17.05.2022- 17.05.2023 tarihleri arasında davalı ... ... Şirketi'nde ... poliçesi ile teminat altında olduğu, poliçe limitinin 500.000,00 TL olduğu görülmüştür.

... Asliye Ceza Mahkemesi'nin .... Esas sayılı dosyasında aldırılan .... Dairesi'nin raporunda özetle; Sanık sürücü ...'ın asli kusurlu, mağdur yaya ...'un ise tali kusurlu olduğu, bildirilmiştir Mahkememizce Kusur bilirkişisi ...'den aldırılan 28.11.2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle; " Yapılan incelemeler neticesinde: 1-Davacı Yaya ... Kazaya ilişkin 2918 sayılı KTK nın 68/b-1, yönetmeliğin 138. md. kurallarını ihlalen dikkat ve özen yükümlülüklerine aykırı davranışı ile % 70 oranında Asli Kusurlu olduğu kanaatine varılmıştır.

2-Davalı ... ... A.Ş tarafından ...(Trafik) kapsamında sigortalanan diğer Davalı ...’ ın sürücü ve maliki olduğu ... plakalı aracın yukarıda açıklanan 918 sayılı karayolları trafik kanununun 52/a-b, 47/1c md kurallarını ihlalen dikkat ve özen yükümlülüklerine aykırı davranışı ile % 30 oranında Tali Kusurlu olduğu kanaatine varılmıştır.

3- Kazaya etken başkaca unsur bulunmadığı kanaatine varılmıştır.

Yönündeki görüş ve kanaatlerimi içeren iş bu bilirkişi raporu düzenlenerek mahkemenizin takdirlerine arz olunur." şeklinde rapor sunulmuştur. Kusur bilirkişi raporu usulüne uygun olarak tebliğ edilmiş olup, tarafların itirazları üzerine fen heyetinde rapor aldırılmıştır. Üç kişilik Fen Heyeti'nin 07.01.2025 tarihli heyet raporunda özetle; "Yapılan incelemeler neticesinde; 1- Davacılar yakını yaya ...’un, meydana gelen olayda, % 85 (yüzde seksenbeş) oranında kusurlu olduğu,

2- Davalı sürücü ...’ın, olayda % 15 (yüzde onbeş) oranında kusurlu bulunduğu, görüş ve kanaatine varıldığı. " şeklinde heyet raporu sunulmuştur. Mahkememizce....'nın 19.03.2026 tarih, ... sayılı raporunda özetle; " Mevcut verilere göre; A) Davalı sürücü ... sevk ve idaresindeki otomobil ile seyir halinde iken olay mahalli kavşağa geldiğinde yola gereken dikkatini vermesi, sağ şeritte duraklayan aracın kavşak mahallinde yayaya ya da araca yol vermek üzere durabileceği hususunu göz önünde bulundurarak seyrini kontrollü ve müteyakkız sürdürüp ilk geçiş hakkını karşıdan karşıya geçmek üzere sağ taraftan kaplamaya giren davacı yayaya vermesi gerekirken bahsedilen bu hususlara riayet etmediği anlaşılmakla gerçekleşen olayda kusurludur. B) Davacı yaya ... olay mahalli kavşakta her ne kadar ilk geçiş hakkı kendinde olsa da kendi can güvenliği açısından karşıdan karşıya geçmeden evvel kaplama üzerinde seyir halinde olan araçların varlığını ve seyir durumlarını dikkate alarak geçişini kontrollü bir şekilde sürdürmesi gerekirken bahsedilen bu hususlara riayet etmediği anlaşılmakla meydana gelen olayda kusurludur. SONUÇ : Yukarıdaki hususlar muvacehesinde, olayda; A) Davalı sürücü ...'ın % 75 (yüzde yetmiş beş) oranında kusurlu olduğu, B) Davacı yaya ...'un % 25 (yüzde yirmi beş) oranında kusurlu olduğu kanaatini bildirir müşterek rapordur." şeklinde rapor sunulmuştur.

2918 sayılı KTK'da ... sigortası ile ilgili ayrıntılı düzenleme yapılmıştır. Yapılan düzenlemeler uyarınca; bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar(2918 sayılı KTK m. 85/1). Zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartları, teminat tutarları ile tarife ve talimatları .... bağlı bulunduğu Bakanlıkça tespit edilir ve Resmi Gazetede yayımlanır (m. 93/1). Zarar gören, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde doğrudan doğruya sigortacıya karşı talepte bulunabilecegi gibi dava da açabilir (m. 97). Sigortacılar, hak sahibinin kaza veya zarara ilişkin tespit tutanağını veya bilirkişi raporunu, sigortacının merkez veya kuruluşlarından birine ilettiği tarihten itibaren sekiz (8 iş günü) iş günü içinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar (m. 99). Motorlu araç kazalarından doğan maddi zararların tazminine ilişkin talepler, zarar görenin, zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak 2 yıl ve herhalde, kaza gününden başlayarak 10 yıl içinde zamanaşımına uğrar. Dava, cezayı gerektiren bir fiilden doğar ve ceza kanunu bu fiil için daha uzun bir zaman aşımı süresi öngörmüş bulunursa, bu süre, maddi tazminat talepleri için de geçerlidir (m. 109/1,2). Motorlu araç kazalarından dolayı hukuki sorumluluğa ilişkin davalar, sigortacının merkez veya şubesinin veya ... sözleşmesini yapan acentenin bulunduğu yer mahkemelerinden birinde açılabileceği gibi kazanın vuku bulduğu yer mahkemesinde de açılabilir (2918 sayılı KTK m. 110/2). Meydana gelen kazada ölüm veya yaralanma meydana gelmesi halinde hak sahipleri ölüm halinde, destekten yoksun kalma tazminatı talep edebilirler (TBK m. 53). Bedensel zarar meydana gelmesi durumunda daimi veya geçici iş göremezlik nedeni ile tazminat talep edilebilir (TBK m. 54, 55). Ayrıca yasal koşulların oluşması halinde kaza nedeniyle ölüm veya yaralanma halinde manevi tazminat talep edilebilir (TBK m. 56). ... ... poliçesinden kaynaklanan kaza sonucu meydana gelen zararlardan ... şirketi azami poliçe teminat limiti dahilinde, sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında, gerçek zararın tazmini ile sınırlıdır (....). ... 'nın 02.07.2025 tarihli maluliyet ön raporunda özetle; " İstenilen hususlarda rapor tanzim edilebilmesi için; 1- Şahsın başvurusunun olduğu ve tedavisinin gerçekleştiği (gerektiğinde kişiden sorularak) .... bölümünce; psikiyatrik muayenesi yapılarak, 20.08.2022 tarihinde gerçekleşen trafik kazasına bağlı sekel mahiyetinde aktif psikopatolojisinin (posttravmatik stres bozukluğu; yaygın anksiyete, panik, konversiyon, somatizasyon bozukluğu, psikotik bozukluklar, kişilik bozuklukları, postkontüzyonel sendrom, duygudurum bozuklukları, vs.) olup olmadığının, varsa; 20.08.2022 tarihli trafik kazası ile illiyetinin bulunup bulunmadığının, en az 12 aylık tedavi ve takibinin yapılarak (kazaya bağlı meydana gelen psikopatolojisi için geçmişte yapılan takip süresi yeterli görülürse takip edilmeksizin), tedavi ile düzelip düzelmeyeceği ve yaşam işlevselliğine olan etkisinin de (tedavi ile işlevselliği tam düzelen/kısmen düzelen/düzelmeyen şeklinde) belirtildiği ayrıntılı son durum raporunun tarafımıza gönderilmesi, 2- Şahsın herhangi bir üniversite ya da eğitim araştırma hastanesinin Nöroloji bölümünce muayenesi yapılarak ve gerek görülürse .... testi de uygulanarak; 20.08.2022 tarihli yaralanmaya bağlı sekel mahiyetinde patolojisinin (Epilepsi-nöbet risk, varsa nöbet sıklığı, günlük aktivitelerini ne derecede etkilediği, Nörojenik kaynaklı ağrı, “Baş ağrısı'-tedavi ile düzelip düzelmediği, günlük aktivitelerini ne derecede etkilediği, vs.) olup olmadığını bildirir son durum raporunun ve .... test sonucunun iade edilen dava dosyası ve CD'si ile birlikte Anabilim Dalımıza gönderilmesi hususunu saygılarımla arz ederim. " şeklinde ön rapor sunulmuştur. ... ... ön raporunda belirtilen eksiklerin tamamlanması için davacı yanca bildirilen hastanelere müzekkereler yazıldığı ve cevabi yazılan dava dosyası içerisine kazandırıldığı görülmüştür. ... 'nın 24.04.2026 tarihli ... maluliyet raporunda özetle; "Yukarıda muayene ve rapor tetkik bulguları bildirilen .... ve .... kızı, 22.09.2008 doğumlu,.... T.C. Kimlik numaralı ...'un 20.08.2022 tarihli yaralanması neticesinde; 1.Özürlülük Ölçütü Sınıflandırılması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre kişinin özür oranının %0 (yüzdesıfır) olduğu, 2. Erişkin olması halinde 12 (oniki) ay süre ile iş göremezlik halinde kaldığı, 3. 2 (iki) ay süresince başkasının yardımına ihtiyaç duyduğu, 4. Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği'nin 12. Maddesine (03.08.2013-28727 sayılı Resmi Gazete) göre devamlı surette başka birinin bakımına muhtaç olmadığı kanaatinde olunduğu" şeklinde rapor sunulmuştur. Bilirkişi raporları bilimsel verilere uygun, hüküm vermeye yeterli ve elverişli bulunduğundan hükme esas alınmıştır. Somut olayda; davalı ... Şirketi tarafından ...'li olan ...'ın sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın yaya konumundaki davacıya çarpması sonucu meydana gelen yaralanmalı, maddi hasarlı trafik kazasında davacının yaralanması sonucunda maluliyeti oluştuğundan bahisle eldeki tazminat davasının açıldığı, kolluk tarafından düzenlenen trafik kazası tespit tutanağına benzer şekilde yargısal denetime elverişli ve somut hadisenin gelişimine uygun tespitlere yer verilen mevcut kusur raporuna göre davalı tarafından sigortalanan araç sürücüsünün KTK 52/1-B md'ye aykırı davranıp kural ihlali yaparak kazaya %75 oranında tali kusuru bulunduğu, davacının kazada %25 asli kusurlu olduğu, davalı ... şirketinin poliçe limitleri dahilinde meydana gelen maddi zarardan sorumlu olduğu anlaşılmıştır. Dosya içerisinde toplanan tüm deliller, kaza tutanağı, adli tıp raporu, ... poliçesi, bilirkişi kurulu raporu ve tüm dosya içeriğine göre; davalı ... şirketine ... sigortası ile sigortalı aracın karıştığı trafik kazası sonucu mahkememizce itibar olunan kaza tarihi itibarıyla geçerli yönetmelik hükümlerine uygun olarak alınan dosyada mevcut ... Adli Tıp Raporuna göre davacının yanın yüzde % 0 oranında malul kaldığı, erişkin olması halinde geçici iş göremezliğinin 12 (oniki) ay olduğu, 2 (üç) ay bakıcı giderine ihtiyacı olduğu ve sürekli bakıma muhtaç olmadığı bildirildiğinden davacının maddi tazminat talebinin oluşmayacağı gözetilerek maddi tazminat davasının reddine karar vermek gerekmiştir. Davacı tarafın talep ettiği manevi tazminat talebine gelindiğinde, bilindiği üzere 6098 sayılı TBK'nun 56.(818 sayılı Borçlar Kanunu'nun 47.) maddesi hükmüne göre, hakimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. Manevi tazminat, zarara uğrayanda, manevi huzuru gerçekleştirecek ve tazminata benzer bir fonksiyonu da olan özgün bir nitelik taşır. Manevi tazminat bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. Zarar görenin zenginleşmemesi, zarar sorumlusunun da fakirleşmemesi gerekmektedir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 22.6.1976 günlü ve 7/7 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı’nın gerekçesinde takdir edilecek manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden, hakim bu konuda takdir hakkını kullanır iken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir. Bu bilgiler ışığında, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, kazanın oluşumu, davacının maluliyet oranı bildirilmese dahi kazada yaralanmış olması, davacının müterafik kusur teşkil eden ve zararın artmasına neden olduğu kabul gören eylemleri, kazanın meydana geldiği tarih ve olay tarihindeki paranın alım gücü, davacının içinde bulunduğu ve ileride yaşanacağı muhakkak elem, keder ve ızdırap göz önünde bulundurularak davacı ... için 30.000,00-TL, davacı anne ... için 10.000,00-TL, davacı baba ... için 10.000,00-TL manevi tazminatın, davalı işleten/sürücü ...'dan kaza tarihi olan 20.08.2022 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte tahsili ile davacıya ödenmesine şeklinde manevi tazminat davasının kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulması gerekmiştir.

HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere, 1-Davanın KISMEN KABULÜNE, Davacının açtığı maddi tazminat davasının ispatlanamaması nedeniyle reddine Davacıların açtığı manevi tazminat davasının kabulü ile; Davacı ... için 30.000,00 TL manevi tazminatın, Davacı ... için 10.000,00 TL manevi tazminatın, Davacı ... için 10.000,00 TL manevi tazminatın, kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'dan tahsili ile davacılara ödenmesine, 2-Kabul edilen dava değeri üzerinden alınması gereken 3.415,50 TL karar ve ilam harcının davalı ...'dan alınarak, hazineye gelir kaydına, -Davacının kabul edilen Adli Yardım talebi olduğundan peşin harç iadesi hususunda karar verilmesine yer olmadığına 3-Davacı tarafından yapılan; 1.826,45 TL tebligat ve müzekkere gideri 6.000,00 TL adli tıp faturası olmak üzere toplam 7.826,45 TL yargılama giderinin kabul red oranı dikkate alınarak 7.657,97 TL'lik kısmının davalı ...'dan alınarak davacılara verilmesine, bakiyenin davacılar üzerinde bırakılmasına, 4-6325 sayılı yasanın 18/A maddesi ve Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi gereğince 3.600,00 TL arabuluculuk ücretinin kabul ve red oranına göre belirlenen 3.599,50 TL'sinin davalı ...'dan, 77,50 TL'sinin davacılardan alınarak hazineye gelir kaydına, 6-Davacılar kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T (madde-13 İkinci Kısım İkinci Bülüm) göre hesaplanan 45.000,00 TL maktu vekalet ücretinin davalı ...'dan alınarak davacılara verilmesine, 7-Maddi tazminat talebi yönünden davalı ... ... AŞ kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden A.A.Ü.T. Göre vekalet ücreti red edilen miktarı geçemeyeceğinden 1.100,00 TL vekalet ücretinin davacı ...'dan alınarak bu davalıya verilmesine, 8-Adli yardım nedeniyle suç üstü ödeneğinden karşılanan 17.500,00 TL bilirkişi ücretine yönelik yargılama giderinin davanın kabul red oranı dikkate alınarak, 17.123,28 TL'lik kısmının davalı ...'dan alınarak hazineye irad kaydına, 376,71 TL'lik kısmının davacı ...'dan alınarak hazineye irad kaydına, 9-Sarfedilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıranlara iadesine, Dair, davacı vekilinin ve davalı ... ... AŞ vekilinin e duruşma ile yüzlerine karşı, davalı asil ...'ın duruşmada yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren yasal 2 haftalık sürede mahkememize müracaat ile .... Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf başvuru yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. 01/07/2026

Katip .... e-imzalı

Hakim .... e-imzalı