İlk Derece Mahkemesi 2024/210 E. 2025/223 K.

T.C. ANKARA 4. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/210 Esas - 2025/223

T.C. "TÜRK MİLLETİ ADINA" ANKARA 4. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ K A R A R

ESAS NO : 2024/210 KARAR NO : 2025/223

DAVA : Marka ... Sayılı ... Kararı İptali DAVA TARİHİ : 06/05/2024 KARAR TARİHİ : 16/06/2025 Yazım Tarihi: 30/06/2025

İDDİA: Davacı vekili dava dilekçesinde ÖZETLE: Müvekkili şirketin 2013 yılından bu yana .... lisansına sahip sektörünün önde gelen firmalarından biri olduğunu, önce ..., sonra ..., şimdi ise ... ticaret unvanı ile 10 yılı aşkın bir süreden beri internete bağlı tüm kurumlara ... hizmeti kullanarak yüksek kaliteli ancak düşük maliyetli hizmetler verdiğini, müvekkili şirket tarafından ... numarası ile yapılan başvuruya davalı şirket tarafından itiraz edildiğini ve başvuru kapsamından bir kısım hizmetlerin çıkarıldığını, müvekkili şirket başvurusundan çıkarılan “Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için haberleşme ve çoğaltma amaçlı cihazlar, cep telefonları ve bunların kılıfları, sabit telefonlar, telefon santralleri, manyetik, optik kayıt taşıyıcılar ve bunlara kaydedilmiş bilgisayar programları ve yazılımları; manyetik/optik okuyuculu kartlar.” hizmetlerinin tescil edilmesi gerektiğini, her iki markada ortak unsur “...” ibaresi olsa da bu ibarenin zayıf bir ibare olması nedeniyle ayırt ediciliğinin bulunmadığını, “...” hizmetinin “...” bir şekilde verildiği izlenimi verilmek istenen davalı marka sahibinin “...” ve “...” ibarelerinin üzerinde herhangi bir hak sahipliği olmadığını, müvekkili markasının, ülkedeki tüm diğer ... ibareli hizmetler ve mallardan ... itibariyle ilk bakışta derhal ayırt edilebilecek renk ve görsele sahip olduğunu, müvekkili markasının evvel tarihlerden bu yana kullanılan ve çekirdeği ... olan ticaret unvanındaki “...” (okunuşu ...) ibaresine de atıf yaptığını, bu durumda davalı Kurum'un, “...” ibaresini markalardaki tek esas unsurmuş gibi karşılaştırmasının hukuka aykırı olduğunu, davalı markasının bu haliyle marka literatüründe "zayıf marka" olarak kabul edilmesi gerektiğini, zayıf markayı tescil ettiren kişilerin o markanın başkaca kişiler tarafından benzer şekillerde kullanılmasına katlanmak durumunda kalacağını, zayıf markada kullanılan ibareler üzerinde yapılacak küçük değişikliklerin dahi ibareleri birbirinden farklılaştıracağını, müvekkilinin önceye dayalı kullanım ve gerçek hak sahipliği itirazlarının da bulunduğunu, müvekkiline ait ... markasının ... numarası ile 2021 tarihinden beri aynı ... unsuru ile tescilli olduğunu, müvekkili şirket marka başvurusundan çıkarılan emtiaların ilgili tüketici kitlesinin ortalama tüketici kitlesinden çok sektörel tüketici kitlesi olduğunu, Taraf markalarının belirtilen emtialar yönünden ilgili tüketici kitlesi nezdinde hiçbir karışıklığa yol açmayacağını, idia ederek dava konusu ... kararının iptalini talep ve dava etmiş, duruşmada da dilekçesini aynen tekrar etmiştir. SAVUNMA: Davalı kurum vekili dilekçe ve beyanında ÖZETLE: Alınan kararlar ve yapılan işlemlerin usule ve yasaya uygun olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir. Davalı şahsın davaya cevap vermediği ancak; davalı şahıs vekili tarafından 14/06/2024 tarihli vekaletname sunulduğu, mahkememizin 16/06/2025 tarihli duruşmasında bilirkişi raporu doğrultusunda davanın reddini talep etmiştir.

MUHAKEME:HMK kapsamında "Yazılı Yargılama Usulü " uygulanmıştır. DELİLLER ve DEĞERLENDİRME: Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; davacı firmanın ... başvuru sayılı markasının davalı şahsın itiraz mesneti ... sayılı markası dolayısı ile başvuru kapsamından çıkartılan "müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için haberleşme ve çoğaltma amaçlı cihazlar, cep telefonları ve bunların kılıfları, sabit telefonlar, telefon santralleri, manyetik, optik kayıt taşıyıcılar ve bunlara kaydedilmiş bilgisayar programları ve yazılımları; manyetik/ optik okuyuculu kartlar " êmtiaları yönünden SMK 6/1 maddesine göre iltibas koşulları oluşup oluşmadığı, davacı tarafın bu emtialarla ilgili SMK 6/3 maddesine dayalı eskiye bağlı kullanımlar, önceki tescilli markalar, ticaret ünvanı hak iddiasının marka başvurusuna ve alınan ... kararına etki edip etmeyeceği, ... sayılı ... kararının kısmen iptalinin gerekip gerekmediği noktasında olduğu anlaşılmıştır. ... kararının 04/04/2024 tarihinde davacı tarafa tebliğ edildiği, davacının da 5000 sayılı ... Kanununun 15/C maddesinde öngörülen iki aylık süre içerisinde 06/05/2024 tarihinde ve 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu 156.ncı maddesinde görevli ve yetkili mahkemeye dava açtığı anlaşılmıştır. ... ...'nun ... sayılı kararında; "... başvuru numaralı "..." ibareli başvurunun ... sayılı "..." ibareli markalar ile karıştırılma ihtimali gerekçesiyle 6769 s. SMK'nın 6(1) maddesi uyarınca kısmen reddi yönündeki .... kararına karşı, başvuru hakkındaki kısmi ret kararının kaldırılması talebiyle başvuru sahibi tarafından yapılan itiraz incelenmiştir. Yapılan inceleme sonucunda, başvuru ile redde mesnet gösterilen markanın/markaların bağlantı kurulması ihtimali dahil karıştırılma ihtimaline yol açabilecek derecede benzer olduğu kanaatine ulaşılmıştır. Ayrıca redde konu mallarla/hizmetlerle aynı veya aynı tür ya da benzer malların/hizmetlerin redde mesnet markanın/markaların kapsamında yer aldığı tespit edilmiştir. Bu nedenle başvuru ve redde mesnet marka arasında ilişkilendirme/karıştırılma ihtimali bulunduğu anlaşılmıştır. Yukarıda açıklanan nedenlerle itiraz hakkında .... verilen ret/kısmi ret kararı yerinde görülmüş ve iş bu itirazın reddi gerekmiştir. KARAR İtirazın reddine oybirliği ile karar verilmiştir." şeklinde ifade edilmiştir. 6769 sayılı SINAİ MÜLKİYET KANUNU (10/01/2017 yürürlük) Madde 6 (Marka tescilinde nispi ret nedenleri) "(1) Tescil başvurusu yapılan bir markanın, tescil edilmiş veya önceki tarihte başvurusu yapılmış marka ile aynılığı ya da benzerliği ve kapsadığı mal veya hizmetlerin aynılığı ya da benzerliği nedeniyle, tescil edilmiş veya önceki tarihte başvurusu yapılmış marka ile halk tarafından ilişkilendirilme ihtimali de dâhil karıştırılma ihtimali varsa itiraz üzerine başvuru reddedilir. (3) Başvuru tarihinden veya varsa rüçhan tarihinden önce tescilsiz bir marka veya ticaret sırasında kullanılan bir başka işaret için hak elde edilmişse, bu işaret sahibinin itirazı üzerine, marka başvurusu reddedilir. (6) Tescil başvurusu yapılan markanın başkasına ait kişi ismini, ticaret unvanını,fotoğrafını, telif hakkını veya herhangi bir fikri mülkiyet hakkını içermesi hâlinde hak sahibinin itirazı üzerine başvuru reddedilir." hükmü yer almaktadır. SMK 6/1 maddesi anlamında iltibastan bahsedebilmek için ; Her iki taraf markasının AYNI işareti taşımaları yanında kapsamlarındaki emtia(mal/hizmet) BENZERLİĞİ olması, Her iki taraf markasının benzer işareti taşımaları yanında kapsamlarındaki emtia(mal/hizmet) AYNIYETİ olması, Her iki taraf markasının BENZER işareti taşımaları yanında kapsamlarındaki emtia(mal/hizmet) BENZERLİĞİ olması, ihtimali aranır. Markaların karıştırılmasından söz edebilmek için ise , dava konusu marka ile itiraza mesnet marka/markalar arasında hedef tüketici kitlesi (orta düzeydeki) yönünden markaların “görsel”, “işitsel” ve “kavramsal” özellikleri dikkate alarak genel ve bütünsel açıdan benzerlik ihtimali olması , yine tescilli marka ile tescil olunmak istenen işaret arasında markayı taşıyan her iki ürünün işletmesel kökeninin aynı veya birbirleriyle bağlantılı (idari-ekonomik) işletmeler tarafından üretilmiş olabileceği noktasında bağlantı kurulması (ilişkilendirilme) ihtimalinin bulunması gerekir. Karıştırılma kavramının varlığı için “somut bir karıştırma” eyleminin varlığı şart olmayıp böyle bir tehlikenin varlığı dahi yeterli olacaktır. SMK 6/3 maddesinin uygulanması için tescilsiz olarak kullanılan işaretin MARKASAL şekilde yani işlevine uygun , ayırt ediciliği sağlanmış olarak ticaret alanında kullanılması, bu kullanımın da Türkiye hudutları içinde olması gerekir. Üçüncü kişinin davaya konu tescil başvurusundan veya rüçhan hakkının doğumundan önce, bu işareti kullandığı , çevresinde belli bir oranda bu işaret üzerinde hak sahibi olarak bilinip tanındığının ispatı (tüm Türkiye genelinde değil) gerekir. Diğer bir anlatımla, öncelik hakkını ileri sürenin söz konusu ibarenin başkası tarafindan kullanımını veya tescilini engelleme hakkı verecek nitelik ve yoğunlukta bu işareti Türkiye hudutları içinde ticaret alanında kullandığını ispatlaması gerekir. Gerçekten, bir işareti ilk kullanan ve ona ayırt edici nitelik kazandıran kişi onun hak sahibi olarak kabul edilir ve bu halde gerçek hak sahipliği sözkonusudur. SMK 6/6 madde kapsamına, kişilik haklarından isim hakkı ile fotoğraf üzerindeki hak, FSEK kapsamında telif hakları ve sınaî haklar olan marka, tasarım, patent, faydalı model, coğrafi işaret, ticaret unvanı, işletme adı girer. Marka ve ticaret unvanı da sınaî mülkiyet hakkı olarak maddenin koruma kapsamına alınmıştır. Ancak sınaî mülkiyet hakları kapsamında korunacak bir markadan veya ticaret unvanından söz edebilmek için “tescil” şarttır. Örneğin bir ticaret unvanına dayanarak başkasına ait marka tescilinin engellenmesi isteniyorsa bu ticaret unvanının ticaret sicilinde tescilli olması gerekmektedir. Kazanılmış hak kavramı, ... daha önceden tesçilli olan markanın aynısının önceki sahibine bağlantısı ve tüketici nezdinde yarattığı izlenim korunarak yeni markayı da alabileceği düşüncesinden ortaya çıkmıştır. Kazanılmış hak açısından ise Yargıtay uygulamalarında KRİTER "1-Kazanılmış hak sağlayan markanın tesçilli olarak uzun süre kullanılması (kullanım ve tesçilin taraflar arasında artık çekişme konusu olmaktan çıkması- kabullenilmesi), 2-Sonradan yapılan başvurunun kazanılmış hak sağlayan markanın ASLİ UNSURU muhafaza edilerek , işletme ile bağlantısı ve tüketici nezdinde yarattığı izlenim korunmak suretiyle oluşturulması, ( önceki markanın asli unsuru değişmiş ise yeni başvuru kabul edilir), 3- Sonraki başvurunun önceki markanın kapsadığı ve hizmet ile AYNI veya AYNI TÜR mal ve hizmetleri içermesi, ( yani kapsamını genişletmemesi)" şeklinde ifade edilmektedir. Yukarıdaki kriterler, taraf markaları tescil kapsamları ve işaretsel yönden karşılaştırıldığında; Davacı başvuru Markası Davalı Markası

.... 27/03/2025 tarihli bilirkişi heyeti raporunda ÖZETLE; "Dava konusu ... sayılı ibareli marka ile davalı şirketin ... sayılı ibareli markasının SMK’nın 6/1 maddesi uyarınca başvuru kapsamındaki 35. Sınıf “İş yönetimi, idaresi ve bu konular ile ilgili danışmanlık, muhasebe ve mali müşavirlik hizmetleri, personel işe yerleştirme, işe alma, personel seçimi, personel temini hizmetleri, ithalat-ihracat acente hizmetleri, geçici personel görevlendirme (başkası adına fatura yatırma, vergi yatırma, trafik işlemleri gibi iş takibi) hizmetleri. Açık artırmaların düzenlenmesi ve gerçekleştirilmesi hizmetleri. Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için- 09/Bilim, denizcilik, topoğrafya, meteoroloji, sanayide ve laboratuvarda kullanım amaçlı olanlar dahil ölçme aletleri, cihazları: tıbbi amaçlı olmayan termometreler, barometreler, ampermetreler, voltmetreler, nem ölçerler, test cihazları, teleskoplar, periskoplar, pusulalar; taşıt göstergeleri; laboratuvarlarda kullanılan malzemeler: mikroskoplar, büyüteçler, dürbünler, deney malzeme ve cihazları. Ses ve görüntünün kaydı, nakli veya yeniden meydana getirilmesi (reprodüksiyonu) için cihazlar: kameralar, fotoğraf makineleri, televizyonlar, videolar, cd-dvd kayıt ve oynatıcı cihazlar, mp3 çalar, bilgisayarlar, masa üstü-tablet bilgisayarlar, giyilebilir teknolojik cihazlar (akıllı saatler, bileklikler, başa takılan cihazlar), mikrofonlar, hoparlörler, kulaklıklar; haberleşme ve çoğaltma amaçlı cihazlar ve bilgisayar çevre donanımları: cep telefonları ve bunların kılıfları, sabit telefonlar, telefon santralleri, bilgisayar yazıcıları, tarayıcılar, fotokopi makineleri. Manyetik, optik kayıt taşıyıcılar ve bunlara kaydedilmiş bilgisayar programları ve yazılımları; bilgisayar ağları vasıtasıyla indirilebilen ve manyetik ve optik ortamlara kayıt edilebilen ... yayınlar; manyetik/optik okuyuculu kartlar, manyetik, optik ve ... ortamlara kaydedilmiş çekilmiş sinema filmleri, diziler ve video müzik klipleri. Antenler, uydu antenler, yükselticiler ve bunların parçaları. Bilet otomatları, nakit para çekme makineleri. Makine ve cihazların elektroniğinde kullanılan elemanlar: yarı iletkenler, ... devreler, entegreler, yongalar (çipler), diyotlar, transistörler, manyetik kafalar, saptırıcılar; ... kilitler, fotoseller, ... açma kapama mekanizmaları, algılayıcılar (sensörler). Birim zamandaki tüketim miktarını ölçen sayaçlar ve zaman ayarlayıcıları. Koruyucu giysiler, koruma ve can kurtarma amaçlı donanımlar. Gözlükler, güneş gözlükleri, lensler ve bunların kutuları, kılıfları, parçaları ve aksesuarları. Elektrik enerjisini iletim, dönüştürme, depolama kontrol cihazları ve araçları: fişler, buatlar, anahtarlar, şalterler, sigortalar, balastlar, starterler, elektrik panoları, rezistanslar, soketler, transformatörler, adaptörler, şarj cihazları, elektrik, elektronikte kullanılan kablolar, piller, aküler, elektrik enerjisi üretimi için güneş panelleri. Ana fonksiyonu uyarı ve alarm olan cihazlar (taşıt alarmları hariç), elektrikli ziller. Trafikte kullanım amaçlı sinyalizasyon, işaretle bildirme cihazları ve araçları. Yangın söndürme amaçlı taşıtlar dahil yangın söndürme aletleri ve cihazları (yangın söndürme hortumları ve yangın söndürme vanaları dahil). Radarlar, denizaltı radarları (sonarlar), gece görüşü sağlayıcı veya arttırıcı aletler ve cihazlar. Dekoratif mıknatıslar. Metronomlar. mallarının bir araya getirilmesi hizmetleri; (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, ... ortamlar, katalog ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir.) hizmetleri bakımından benzer olduğu ve karıştırılma ihtimali bulunduğu, Davacı tarafın SMK’nın 6/3 maddesi uyarınca hak sahipliği iddiasının şartlarının oluşmadığı, ....’nın 03.04.2024 tarih ... sayılı kararının heyetimizin değerlendirmeleri ile çelişmediği/aynı yönde olduğu ve bu nedenle takdiri Sayın Mahkemeye ait olmak üzere davacının itirazının reddi yönündeki ... kararının iptali şartlarının oluşmadığı" şeklinde ifade edilmiştir. Davacı vekilinin yeni bir heyetten rapor ve aynı heyetten ek rapor alınması talebi HMK 30.ncu madde kapsamında değerlendirilerek, sunulan rapor denetlenebilir, içeriği de ihtisas mahkemesi hakimliğince olumlu veya olumsuz değerlendirilebilir kabul edilerek yargılama gereksiz uzamasın diye bu talepler reddedilmiştir.

GEREKÇE: Önceki tescilli bir marka ile başvuru konusu sonraki marka işareti arasında iltibasa sebebiyet verebilecek derecede görsel, sescil ve anlamsal benzerlik olup olmadığının, her ikisinin ayırt edici ve baskın unsurları dikkate alınmakla beraber münferit unsurlardan ziyade bütünü itibariyle bıraktığı izlenimin de nazara alınarak belirlenmesi gerektiğinden hareketle; Davacının "... + ... " ibareli marka başvurusu ile davalıya ait " ..." ibareli tescilli markası arasında biçim, düzenleme ve tertip tarzı itibariyle görsel ve sesçil olarak ortalama tüketicileri iltibasa düşürecek derecede bir benzerlik bulunduğu; her iki taraf markasının asli unsurunun ... şeklinde öne çıktığı; Diğer yönden başvurunun kapsamındaki olup da çıkartılan mal/hizmetlerin davalı markasındaki mal/hizmetlerle aynı/benzer/ilişkili/bağlantılı olduğu raporunun 7-8-9 sayfalarında taralı kısım ile gösterildiği; İşin uzmanı yahut dikkatli kişilerden oluşmayan, makûl düzeyde bilgilendirilmiş, mesnet marka ve başvuru konusu işareti aynı anda görüp detaylarını karşılaştırma olanağı bulunmayan, daha önce görüp yararlandığı markanın aşağı yukarı net anısının tesirinde olan ortalama düzeydeki alıcı kitlesinin, yargılama konusu mallar / hizmetler için ayırdığı satın alma / faydalanma süresi içinde, davacının "... + ... " ibareli ibareli marka başvurusunu gördüğünde derhal ve hiç düşünmeden davalının " ..." ibareli tescilli markasından farklı bir marka olduğunu algılayamayacağı; diğer bir anlatımla ortalama düzeydeki tüketici kesimi tarafından davalının " ..." ibareli tescilli markalı mallarından /hizmetinden satın almak/yararlanmak isterken davacının "... + ... " ibareli başvuru markalı malları/hizmetleri satın almak / yararlanmak şeklinde bir yanılgı yaşayabileceği ; işaretsel benzerlik nedeniyle ortalama düzeydeki tüketici kesimi tarafından başvuru konusu işaret ile davalının tescilli markası arasında işletmesel bağlantı olduğu ya da idari ve ekonomik açıdan birbiriyle bağlantılı işletme tarafından piyasaya sunulan markalı hizmetler algısı da oluşabileceğinden taraf marka işaretleri benzediğinden SMK 6/1 maddesindeki iltibasın bulunduğu kanaati oluştuğu; Davacı tarafın başvuru ibaresi üzerinde SMK 6/3 maddesi anlamında önceye dayalı kullanım ve gerçek hak sahipliği iddiası ile SMK 6/6 maddesindeki ticaret ünvanına bağlı hak iddiasının anılan SMK 6/3 ve 6/6 maddelerindeki düzenlemeler kendi başvurusu için değil başkasının markasını engelleyen düzenlemeler olduğundan oluşan sonuca etkisi olmadığı; Davacının ... + ... a.ş. markasının ise 20.09.2021 tarihinde tescil edildiği, başvuru markası 30.12.2021 tarihinde yapıldığı görüldüğünden 5 yıllık süre dolmadan yeni markasının başvurusunu yaptığı, yeni markasının da davalı konumuna getirildiğinden müktesep hak koşulu da da oluşmadığı ; Nihayetinde davanın reddi gerekmiştir.

H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere ; 1-Davanın REDDİNE, 2-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 615,40 TL maktu karar harcından peşin alınan 427,60 TL'nin düşümü ile bakiye 187,8‬ TL'nin davacıdan tahsiliyle Hazine'ye gelir kaydına, 3-AAÜT uyarınca 40.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsiliyle eşit şekilde davalılara verilmesine, 4-Karar kesinleştiğinde arta kalan gider avansının yatıran tarafa iadesine, Dair verilen karar taraf vekillerinin yüzüne karşı, 6100 sayılı HMK 341 ila 345 inci maddesine göre tebliğden itibaren 2 haftalık süre içinde mahkememiz aracılığı ile .... Bölge Adliye Mahkemesine istinaf kanun yoluna dilekçe ile başvurulabileceğine yönelik karar okunup açıklandı.16/06/2025

Katip .... Hakim .... E-İmzalıdır E-İmzalıdır