İlk Derece Mahkemesi 2024/166 E. 2024/985 K.

T.C. ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/166 Esas - 2024/985 T.C. ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : 2024/166 Esas KARAR NO : 2024/985

HAKİM : ....... KATİP :.......

DAVACI : ....... VEKİLLERİ : Av. ....... Av. ....... DAVALI : ....... VEKİLİ : Av. ....... DAVA : Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) DAVA TARİHİ : 08/03/2024 KARAR TARİHİ : 25/12/2024 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 24.01.2025

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinden özetle; 12.08.2018 tarihinde davacının içerisinde yolcu olarak bulunduğu dava dışı sürücü ...'nun sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracın direksiyon hakimiyetini kaybetmesi neticesinde tek taraflı, yaralamalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kazada davacı müvekkilinin ağır şekilde yaralandığını, trafik kazasının meydana gelmesinde davacının hiçbir kusurunun bulunmadığını, dava konusu trafik kazasına sebebiyet veren ... plakalı aracın kaza tarihini de kapsayacak şekilde ZMMS poliçesi uyarınca davalı sigorta şirketinin teminatı kapsamında olduğunu, dava konusu kaza sebebiyle ....... Esas sayılı dosyası ile yargılama yapıldığını ve kararın kesinleştiğini, davalı sigorta şirketine yapılan başvuru üzerine davalı yanca hasar dosyası açıldığını, eksik evrakların 20.05.2019 tarihinde tamamlandığını, yasal süre içinde ödeme yapılmaması üzerin ... nezdinde....... no'lu dosyanın açıldığını, .... tarafından tanzim edilen 08.05.2019 tarihli rapor esas alınarak 30.09.2019 tarih ve ....... sayılı kararın verildiğini, davalının itirazı üzerine 11.10.2019 tarihli İtiraz Hakem Heyeti kararı ile davalınıın itirazlarının reddine karar verildiğini, ... Sigorta tarafından temyiz yoluna başvurulduğunu, bu süreçte Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararının .......dosyası ile takibe konulduğunu ve davalı sigorta şirketi tarafından dosyaya ödeme yapıldığını, ....... sayılı 16.03.2022 tarihli kararı ile itiraz hakem heyeti kararının bozulduğunu ve dosyanın ... itiraz hakem heyetine tevdii edildiğini, bu sırada .......'dan aldırılan 29.05.2023 tarihli raporda davacının maluliyet oranının arttığının anlaşıldığını, itiraz hakem heyetinin, raporun kendilerine sunulmadığı gerekçesiyle başvurunun usulden reddine karar verdiğini, bu aşamada temyiz yoluna başvurulmayarak dava yoluna başvurulmasına karar verildiğini, bu doğrultuda başvurulan arabuluculuktan sonuç alınamadığını ileri sürüp fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 100,00 TL bakiye kalıcı işgöremezlik tazminatı, 100,00 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 100,00 TL bakıcı gideri tazminatı olmak üzere toplam 300,00 TL bakiye maddi tazminatın kaza tarihi olan 12.08.2018 tarihinden itibaren işleyecek değişen oranlarda avans faizi ile birlikte davalı sigorta şirketinden (teminat limiti ile sınırlı olmak üzere) tahsili ile davacıya ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davacı vekilinin 28.11.2024 tarihli harçlandırılmış talep arttırım dilekçesi ile dava değerini arttırdığı görülmüştür. CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinden özetle; Hak düşürücü süreler ve zamanaşımı süresi dolduğundan, bu yöndeki def'i ve itirazlarda bulunarak müvekkil şirkete usulüne uygun başvuru yapılmadığını, kazanın ve zararın meydana gelmesine, davacı ...'ın tam kusuruyla sebebiyet verdiğini, Davacı ...'ın maluliyetinin oluşmadığını, davacının geçici iş göremezliği ve bakıcı ihtiyacı doğduğu hususunu kabul etmemekle birlikte; geçici iş göremezlik zararı ve bakıcı giderleri bakımından müvekkil şirketin sorumluluğu bulunmadığını, müvekkil şirketin sorumluluğunun poliçe teminatı ve limitleri ile sınırlı olduğunu, davacıya, sosyal güvenlik kurumu tarafından işbu kaza nedeniyle ödeme yapılıp yapılmadı veya gelir bağlanıp bağlanmadığının tespiti gerektiğini, davacının, kaza tarihinden itibaren işlemiş avans faiz talebinin hukuka aykırı olduğunu bildirip davanın reddini savunmuştur. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, trafik kazasında yaralanan davacının ZMMS sigortacısı davalıya karşı maddi tazminat istemine ilişkindir. Taraflarca dayanılan tüm deliller toplanmış; Trafik Kazası tespit tutanağı örneği, .......sayılı dosyası, ....... belge suretleri, ....... Sayılı icra dosyası, ... ATK'nın 29.05.2023 tarihli raporu, ... plaka sayılı araca ait sahiplik belgesi ve kaza tespit tutanağı, ...'ya yazılan müzekkere cevabı, ....... davacının tedavi evrakları, ....... davacının tedavi evrakları ....... davacının tedavi evrakları, ....... sayılı ilamı, dava konusu araca ait poliçe ve hasar dosyasının dosya da mevcut olduğu ve gerekli bilirkişi incelemesi yapılarak dosya arasına alındığı görülmüştür. ZMMS poliçesinin incelenmesinde; ... plaka sayılı hususi araç dava dışı ... adına kayıtlı iken davalı sigorta şirketi tarafından araç için ZMMS poliçesi düzenlenmiştir. Poliçenin 30/07/2018-30/07/2019 tarihleri arasını kapsadığı, kazanın poliçe vadesi dahilinde meydana geldiği ve kişi başına ölüm/sakatlık bedeli ve sağlık gideri teminatının ayrı ayrı 360.000,00-TL olarak belirlendiği anlaşılmıştır.

....... sayılı dosyasının incelenmesinde; Sanık sürücü ... ile davacı uzlaştıklarından Kamu davasının düşürüldüğü anlaşılmıştır. Uyuşmazlık Hakem Heyetinin 30.09.2019 tarih, .......Esas sayılı ilamı ile ... Sigorta'nın davacıya 70.396,90 TL ödemesine karar verildiği, Uyuşmazlık Hakem Heyetine yapılan itirazın reddedildiği, Temyiz yoluna başvurulması üzerine Hakem Heyeti kararının ....... sayılı ilamıyla bozulduğu, bozmadan sonra İtiraz Hakem Heyeti tarafından isteğin usulden reddine karar verildiği görülmektedir. ... Kurumu'nun 24.07.2024 tarihli raporunda; 12.08.2018 tarihinde meydana gelen trafik kazasın neticesinde davacı kazazede ...’ın;  30.03.2013 tarih ve 28603 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan "Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkındaki Yönetmeliğe" göre engel oranının %22  Tıbbi iyileşme süresinin 24 aya kadar uzayabileceği  Bakıcı ihtiyaç süresinin 6 ay olduğu tespit edilmiştir." denmiştir. Mahkememizce görevlendirilen Adli Trafik Bilirkişisi ...'den aldırılan 15.07.2024 tarihli kusur bilirkişi raporundan özetle; "1-Dosya muhtevasında yer alan ve trafik görevlilerinin düzenlemiş olduğu trafik kazası tespit tutanağındaki görüşün olayın oluşuna uygun düştüğü değerlendirilerek görüşüne iştirak edilmiştir. 2-Davalı ... Sigorta A.Ş tarafından ZMMS kapsamında sigortalanan ... plakalı otomobil sürücüsü ... 2918 sayılı karayolları Trafik kanununun 48/5, 52/1a-b kurallarını ihlalen %100 oranında TAM KUSURLU olduğu kanaatine varılmıştır. 3-Davacı ...” ın kaza esnasında araç içerisinde Emniyet ker kullanımına ilişkin durumun kaza tespit raporuna göre belirsiz olduğu anlaşıldığından Müterafik Kusura ilişkin değerlendirmenin mahkemenin takdirine bırakıldığı." bildirilmiştir. 2918 sayılı KTK'da ZMMS (trafik) sigortası ile ilgili ayrıntılı düzenleme yapılmıştır. Yapılan düzenlemeler uyarınca; bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar(2918 sayılı KTK m. 85/1). Zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartları, teminat tutarları ile tarife ve talimatları Hazine Müsteşarlığının bağlı bulunduğu Bakanlıkça tespit edilir ve Resmi Gazetede yayımlanır (m. 93/1). Zarar gören, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde doğrudan doğruya sigortacıya karşı talepte bulunabilecegi gibi dava da açabilir (m. 97). Sigortacılar, hak sahibinin kaza veya zarara ilişkin tespit tutanağını veya bilirkişi raporunu, sigortacının merkez veya kuruluşlarından birine ilettiği tarihten itibaren sekiz (8 iş günü) iş günü içinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar (m. 99). Motorlu araç kazalarından doğan maddi zararların tazminine ilişkin talepler, zarar görenin, zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak 2 yıl ve herhalde, kaza gününden başlayarak 10 yıl içinde zamanaşımına uğrar. Dava, cezayı gerektiren bir fiilden doğar ve ceza kanunu bu fiil için daha uzun bir zamanaşımı süresi öngörmüş bulunursa, bu süre, maddi tazminat talepleri için de geçerlidir (m. 109/1,2). Motorlu araç kazalarından dolayı hukuki sorumluluğa ilişkin davalar, sigortacının merkez veya şubesinin veya sigorta sözleşmesini yapan acentenin bulunduğu yer mahkemelerinden birinde açılabileceği gibi kazanın vuku bulduğu yer mahkemesinde de açılabilir (2918 sayılı KTK m. 110/2). Meydana gelen kazada ölüm veya yaralanma meydana gelmesi halinde hak sahipleri ölüm halinde, destekten yoksun kalma tazminatı talep edebilirler (TBK m. 53). Bedensel zarar meydana gelmesi durumunda daimi veya geçici iş göremezlik nedeni ile tazminat talep edilebilir (TBK m. 54, 55). Ayrıca yasal koşulların oluşması halinde kaza nedeniyle ölüm veya yaralanma halinde manevi tazminat talep edilebilir (TBK m. 56).

Mahkememizce görevlendirilen Aktüer Hesap Bilirkişisi ...'den aldırılan 11.11.2024 tarihli bilirkişi raporundan özetle; "●14.02.2023 tarih 32104 sayılı resmi gazete Anayasa Mahkemesinin ....... sayılı kararı ile KTK'un 90. maddesinin; birinci fıkrasına 7327 SK. 18. Maddesi ile eklenen ikinci cümle ile ek Fıkra yürürlükten kaldırıldığından dolayı progresif rant yöntemi (her yıl için ayrı ayrı %10 artırım (kn formülü) ve %10 iskonto (1/kn) formülü) ve TRH 2010 yaşam tablosu kullanılarak aktüer hesap raporu düzenlenmiştir. Davacının ... kayıtlarına göre geçici iş göremez durumda kaldığı süreler için geçici iş göremezlik maddi tazminatı hesaplanmıştır. Geçici iş göremezlik tazminatı %100 engel oranı üzerinden sürekli iş göremezlik tazminatı davacının %22 engel oranı üzerinden hesaplanmıştır. Davacının kusuru bulunmadığından dolayı hesaplanan maddi tazminatından kusur tenzili yapılmamıştır. Dava dosya kapsamına göre ... tarafında TBK'nın 55 maddesi gereği davacıya ödenen rücu edilebilen sosyal güvenlik ödemesi olan 48.559,08 TL hesaplanan maddi tazminattan tenzin edilmiştir. Davalı sigorta şirketinin 30.10.2020 harici ödeme tarihi itibariyle davacının maddi zararı (davacının kusursuz olduğu dikkate alınmıştır.) 326.508,78 TL olup, davalı sigorta şirketi tarafından maddi tazminat ilişkin olarak 49.299,81 TL ana para maddi tazminat ödemesi yapılmıştır. 30.10.2020 tarihi itibariyle davacının 326.508,78 - 49.299,81 = 277.208,97 TL bakiye alacağı bulunmaktadır. Yani, yapılan ödeme davacının zararı karşılamamıştır. Sigorta şirketinin maddi tazminat ilişkin olarak 49.299,81 TL ana para maddi tazminat harici ödemesi 31.05.2024 tarihine kadar %9, 01.06.2024 tarihinden 11.11.2024 rapor tarihine kadar ise %24 yasal faiz ile güncellenerek 2024 yılı güncel verilerine göre hesaplanan tazminattan düşülmüştür. 2024 yılı güncel asgari ücret verisine göre davacının bakım gideri hariç toplam zararı 2.061.679,54 tl olup, davalı sigorta şirketinin poliçe limitleri kapsamındaki kalan maddi tazminat sorumluluğu 360.000,00 - 49.299,81 = 310.700,19 tl'dir. Davacının bakım gideri tazminatı 12.915,16 tl'dir. Diğer taraftan, dava dosyasına birlikte heyet halinde görevlendirildiğimiz adli trafik bilirkişisi Sayın ... tarafından belirtildiği üzere müterafik kusur değerlendirmesi Sayın Mahkemenizin takdirlerine aittir." şeklinde rapor sunulmuştur. Deliler değerlendirilmiştir. Somut olayda; davalı sigorta şirketi tarafından zorunlu trafik sigortası ile sigortalanan ... plaka sayılı araç sürücüsünün alkollü olarak aracı sevk ve idare ederken direksiyon hakimiyetini kaybetmesi sonucu meydana gelen yaralanmalı, tek taraflı trafik kazası sebebiyle araç içinde yolcu olarak bulunan davacının yaralanması sebebiyle eldeki tazminat davasının açıldığı anlaşılmıştır. Davacının ekonomik sosyal durum araştırması yaptırılmış, mobilya işçisi olduğunun bildirilmesi üzerine asgari ücret dikkate alınarak tazminatın hesabı yoluna gidilmiştir. Dosya içerisinde toplanan tüm deliller, kaza tutanağı, savcılık dosyası, bilirkişi raporu, sigorta poliçesi ve tüm dosya içeriğine göre; davalı sigorta şirketine ZMMS sigortası ile sigortalı aracın karıştığı trafik kazası sonucu .......'nın 24/07/2024 tarihli raporuna göre davacının %22 oranında özürlü kaldığı, bakım süresinin 6 ay, iyileşme süresinin 24 ay olacak şekilde yaralandığı, sigortalı araç sürücüsünün tam kusurlu olarak kazaya sebebiyet verdiği, sigortalanan araçta yolcu olarak bulunan davacının asgari ücret üzerinden alabileceği muhtemel geliri, ... yazı cevabı ile TRH-2010 yaşam tablosu dikkate alınarak Yargıtay içtihatlarına uygun ve denetime elverişli olarak güncel değerler üzerinden aldırılan aktüer bilirkişi raporuna göre davacının bakım gideri hariç toplam zararının 2.061.679,54-TL olduğu, davalı sigorta şirketinin poliçe limitinin 360.000,00-TL olduğu, davalı sigorta şirketince davacıya daha önce yapılan 49.299,81-TL ödemenin mahsubu sonrası davalı sigorta şirketinin poliçe limitinin 310.700,19-TL kaldığı, ayrıca davalı sigorta şirketi tarafından davacıya ödenmesi gereken geçici iş göremezlik tazminatının 11.474,71-TL, bakıcı gideri tazminatının ise 12.915,16-TL olduğu, davacının bilirkişi tarafından belirlenen kalıcı iş göremezlik yönünden gerçek zararı poliçe limitinin çok üzerinde olduğundan davalının cevap dilekçesindeki, davacının, araç sürücüsünün alkollü olduğunu bilerek araca binmesi şeklindeki müterafik kusur teşkil eden tazminattan indirim yapılmasını gerektirir hususlar yerinde görülse dahi, azami sigorta teminat limiti üzerinden belirlenen tazminat miktarlarının değişmeyeceği, davacının talep arttırım dilekçesini de bu tutarlar üzerinden mahkememize sunduğu, dava öncesi davalı sigorta şirketine yapılan başvuru uyarınca davalının 30/05/2019 tarihinde temerrüde düşmüş sayılacağı, aracın hususi araç olması nedeniyle tespit olunan tutara temerrüt tarihi itibarıyla yasal faizi işletileceği anlaşılmış olup aşağıdaki şekilde davanın kabulüne karar verilmesi gerekmiştir.

HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; DAVANIN KABULÜNE, -310.700,13 TL bakiye sürekli iş göremezlik tazminatı, -11.474,71 TL geçici iş göremezlik tazminatı, -12.915,16 TL bakıcı gideri olmak üzere toplam 335.090,00 TL nin 30/05/2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, -Harçlar kanunu gereğince dava değeri üzerinden alınması gereken toplam 22.890,00-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 1.571,10-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 21.318,90-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına, -6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereği ....... tarafından karşılanan ve yargılama giderinden sayılan Arabuluculuk Ücret Tarifesinde belirtilen iki taraf için iki saatlik ücret tutarı karşılığı olan 3.600,00-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına, -Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T (madde-13 Üçüncü Kısım) göre hesaplanan 53.614,00-TL nisbi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, -Davacı tarafından yapılan; 427,60-TL Başvuru Harcı, 427,60-TL Peşin/nisbi Harcı, 1.143,50-TL Islah Harcı, 6.000,00-TL Bilirkişi ücreti, 116,00-TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 8.114,70TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, , -Kullanılmayan gider avansının bulunması halinde kararın kesinleşmesinden sonra HMK’nun 333. maddesi uyarınca resen yatırana İADESİNE, Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı vekilinin yokluğunda gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren yasal 2 haftalık sürede mahkememize müracaat ile....... Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf başvuru yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. 25/12/2024

Katip ....... e-imzalı

Hakim ....... e-imzalı