İlk Derece Mahkemesi ·

İlk Derece Mahkemesi 2024/116 E. 2026/637 K.

Mahkeme
İlk Derece Mahkemesi
Esas No
2024/116
Karar No
2026/637
Karar Tarihi

T.C. İSTANBUL 20. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2024/116 Esas KARAR NO : 2026/637

DAVA : Tazminat (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 22/02/2024

BİRLEŞEN .... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'NİN 2025/... ESAS SAYILI DOSYASINDA

DAVA : İtirazın İptali (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 22/05/2025 KARAR TARİHİ : 24/09/2026

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan), Banka Teminat Mektubunun İadesi (Tahsil İstemli), İtirazın İptali (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: ASIL DAVADA TALEP: Asıl Davacı ... ... vekili tarafından sunulan 22/02/2024 tarihli dava dilekçesinde özetle; Müvekkili ile davalı arasında "... ... ... A.Ş. ... Projesi İnşaat İşleri Yüklenici Sözleşmesi" imzalandığını, asıl işveren ... ... ... Anonim Şirketinin ... Mah. ... Cad. No:170 Kestel, ... adresinde bulunan ... fabrikasının ... projesinin yüklenicisi olan davalı şirketin uhdesinde bulunan ham madde yer bunkeri, alkali bypass, ... filtre bacası, trafo ve pompa binası inşaat işlerinin, kendi çalıştıracağı işçilerle sadece işçiliklerin müvekkil şirket tarafından yapılmasına ilişkin taşeron sözleşmesi olduğunu, müvekkilinin sözleşmenin imzalanmasından sonra; şantiye kurulumları, işçilerin ulaşım ve iaşeninde kullanmak üzere davalı şirketten banka teminat mektubu karşılığı avans ödemesi aldığını, alınan avansın geri ödemesinin, sözleşme gereği yapılacak hakedişlerden mahsup edilmesi suretiyle yapılması kararlaştırıldığını, müvekkilinin avans karşılığı olarak ... Bankası A.ş. ... Şubesine ait 09.06.2023 tarih ve ... numaralı 1.565.000,00.TL bedelli teminat mektubunu davalıya teslim ettiğini, müvekkilinin üstlendiği imalatları teknik ve sanat kurallarına uygun şekilde ifa ettiğini, kalan işlerine devam ederken, davalı şirket ile asıl işveren arasında yaşanan anlaşmazlık sonucu davalının sözleşmesi asıl işveren tarafından feshedildiğini, bu sebeple müvekkilinin işinin de durduğunu, müvekkilinin şantiye sahasına girmesi engellendiği için piyasa değeri yaklaşık 10 milyon TL olan makine, yerden 30 metre beton kule üzerinde asılı vaziyette kaldığını, 1.291.930,00 TL zararı mevcut olduğunu, müvekkilinin hakedişe alınmayan imalat tutarları yaklaşık 980.000,00 TL ve mahrum kalınan kâr kaybı 2.908.813,00 TL olmak üzere toplam zararı 5.180.743,00 TL olarak hesaplandığını, bu nedenlerden dolayı; ... Bankası A.Ş. ... Şubesine ait 09.06.2023 tarihli ve ... numaralı 1.565.000,00.TL bedelli teminat mektubunun nakde çevrilmemesi yönünde .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... D.İş sayılı dosyasında verilen ihtiyati tedbir kararının yargılama sonuna kadar devamına karar verilmesini, Müvekkilinin, ... Filtre Bacası +60,000 kotunda yer alan kayar kalıp malzemesinin demontajının yapılamaması neticesinde şantiye içinde kalan malzemelerden kaynaklı zararlarının şimdilik 10.000,00 TL'sinin reeskont avans faiziyle birlikte davalıdan tahsilini, sözleşmenin davalıdan kaynaklı erken feshi sebebiyle hakedişe dahil edilmeyen imalat bedelleri ve yapımı yarıda kalan yapılara harcanan işçilik ve malzeme bedelleri ile işlere devam edilmesi halinde elde edebileceği müteahhit kârı karşılığı olarak şimdilik 10.000,00 TL'nin reeskont avans faiziyle birlikte davalıdan tahsilini, yargılama giderleri ve yasal vekalet ücretlerinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmişlerdir. ASIL DAVADA CEVAP: Asıl Davalı ... ... vekili tarafından sunulan 11/03/2024 tarihli cevap dilekçesinde özetle; Davacının müvekkiline karşı borçlu olmadığını iddia ettiğini ancak bu iddiaların doğru olmadığını, davacının müvekkiline vermiş olduğu teminat mektubunun süresini 29.02.2024 tarihine uzattığını, bu tarihten sonra hiçbir çalışması ve işi olmayan davacının teminat mektubunun süresini uzatmasının sebebi müvekkiline borcu olması olduğunu, teminat mektubunun süresini uzatmış olması müvekkilinden alacaklı değil; müvekkiline karşı borçlu konumunda olduğunu kanıtlar nitelikte olduğunu, davacı taraf yetkililerinin müvekkili şirket adresine tasfiye hak edişleri ile ilgili görüşmek için geldiğini, bu konuda toplantılar yapıldığını, hak edişlerle ilgili olarak mutabık kalındığını, sözleşmenin sona ermesinin sebebi ... ...'nun müvekkili ile arasında mevcut olan ana eser sözleşmesini haksız biçimde sona erdirmesinden kaynaklandığını, taraflar arasındaki sözleşmenin sona ermesinden ötürü; normal şartlar altında müvekkili tarafından ödenmesi gereken işçilik alacaklarının ... tarafından ödendiği ve söz konusu zararın ... üzerine kaldığı iddiaları gerçeği yansıtmadığını, ilgili alacakların müvekkili adına ... ... tarafından ödendiğini ve ilgili kalemler ... ... tarafından müvekkiline borç olarak yansıtıldığını, bu nedenlerden dolayı; 31.01.2024 tarihli 15.Asliye Ticaret mahkemesi kararı ile müvekkilimiz aleyhine verilmiş olan ihtiyati tedbir kararının öncelikle teminatsız olarak mahkemeniz aksi kanaatte ise teminat karşılığı kaldırılmasına, davacı tarafın tazminat, müteahhitlik kârı ve diğer tüm taleplerinin reddine, yargılama harç ve giderlerinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmişlerdir. BİRLEŞEN DAVADA TALEP : Birleşen Davacı ... ... vekili tarafından sunulan 22/05/2025 tarihli dava dilekçesinde özetle; davacı ile davalı arasında ... ... ... A.Ş. ... Projesi İnşaat İşleri Yüklenici Sözleşmesi akdedildiğini, sözleşmede işin başlama tarihi 15.03.2023 olarak belirlenmiş, işin teslim ve bitiş tarihi ise 15.08.2023 günü olarak belirlendiğini, ilgili sözleşmenin davacının esas yüklenici olarak müteahhitlik işini yaptığı ... ... ... ... Projesi kapsamında ... ... ... A.Ş. ile akdedilen eser sözleşmesi bağlamında imzalandığını, davalı ... bu ana eser sözleşmesi kapsamında müvekkiline alt yüklenicilik hizmeti verdiğini, davalı ile davacı arasındaki alt yüklenicilik sözleşmesi ilişkisine dayanan cari hesap mutabakatı kapsamında davalı ... firması müvekkilimize karşı borçlu konumda olduğunu, ilgili alacağın tahsili amacıyla davacı tarafından .... İcra Dairesi nezdinde 2025/... E. sayısı ile icra takibi başlatıldğını, ilgili takibe karşı haksız bir şekilde itiraz edildiğini, akabinde taraflarınca ticari uyuşmazlıklarda zorunlu arabuluculuk yoluna başvurulduğunu ancak anlaşmanın sağlanamadığını, ....İcra Dairesi nezdinde 2025/... E. sayısı ile başlatılmış olan takibe vaki itiraz haksız mahiyette olup iptalinin gerektiğini, yetki itirazının reddinin gerektiğini, taraflar arasındaki yetki sözleşmesi nedeniyle İstanbul İcra Daireleri tarafların birbirlerine karşı alacak taleplerinin icra takibi başlatmak yoluyla ileri sürülmesi bakımından yetkili olduğunu, işbu sebeple yetki itirazının reddini talep ettiklerini, ... Firmasının davacıya takip tutarı kadar borçlu olduğunu, ilgili itirazın haksız olup iptalinin gerektiğini, tamamen kötü niyetli olarak davacının alacağına erişim sürecini uzatmak adına öne sürüldüğünü, bunun yanı sıra 179 hesabının incelenmesi ile de anlaşılacak olduğu üzere müvekkili firmasından:1. Hakediş avans kesintisi ... no.lu fatura kapsamında 96.481,09-TL, 2. Hakediş avans kesintisi ... no.lu fatura kapsamında 198.366,14-TL, 3. Hakediş avans kesintisi ... no.lu fatura kapsamında 278.166,28-TL, 4. Hakediş avans kesintisi ... no.lu fatura kapsamında 312.727,29-TL, 5.Hakediş avans kesintisi ... no.lu fatura kapsamında 490.600,83-TL, 6. Hakediş avans kesintisi ... no.lu fatura kapsamında 55.364,7-TL davacının alacağının bulunduğunu, tarafların arasındaki ticari ilişki boyunca kendisine karşı düzenlenen faturalara itiraz etmeyen ve bu faturaları ticari defter ve kayıtlarına işleyen davalı yanın bundan kaynaklı icra takibine itirazının haksız olduğunu, işbu sebeple ilgili itirazın iptal edilmesi gerektiğini, nitekim tarafların ticari defter ve kayıtlarının incelenmesi ile de davalı yanın davacı firmaya karşı takip tutarı kadar borçlu olduğunun anlaşıldığını, davalının itirazlarının haksız ve hukuki temelden yoksun olduğunu, sadece alacağın tahsilini geciktirmek amacını taşıdığını, alacak likit bir alacak olup, davalının kötü niyetli itirazı sonucu takip durmuş, müvekkil şirketin mağdur olduğunu, bu nedenle alacağın %20’sinden az olmamak üzere inkar tazminatına hükmedilmesini de talep ettiklerini belirterek davanın İstanbul 20. Asliye Ticaret Mahkemesi 2024/116 E. sayılı dosyası ile birleştirilmesine, 2. ....İcra Dairesi nezdinde 2025/... E. sayılı dosyasına vaki haksız itirazın iptaline, %20'den aşağı olmamak üzere müvekkili lehine icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. BİRLEŞEN DAVADA CEVAP : Birleşen Davalı ... ... vekili tarafından sunulan 10/07/2025 tarihli cevap dilekçesinde özetle; Sözleşmeyi haksız olarak fesheden karşı tarafın müvekkilinin zararlarını karşılamak zorunda olduğunu, bu zararları karşılamadan alacak talebinde bulunmasının yersiz olduğunu, Müvekkilinin şantiye kurulumu, işçilerin ulaşım ve iaşesi için 1.565.000,00 TL bedelli banka teminat mektubu vererek ...'dan avans aldığını ve geri ödemenin ise hakedişlerden mahsup yöntemiyle yapılması kararlaştırıldığını, asıl sözleşmenin Buçim tarafından feshedildiğini, müvekkilinin işinin durdurulduğunu, erken fesih nedeniyle ...'nin işçilerine ödenmesi gereken işçilik alacakları Buçim tarafından ...'ya ödendiğini, ...'nın cari hesapta alacaklı görünmesi sadece bu sebepten kaynaklandığını, birleşen davada talep edilen ve itiraz edilmeyen faturalara dayandığı iddia edilen alacak iddiası da bundan ibaret olduğunu, bu nedenlerden dolayı; müvekkili şirkete karşı açılan haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olan birleşen davanın reddini, aksi kanaat halinde müvekkili şirketin asıl dava kapsamındaki alacaklarının takas ve mahsubunu, birleşen dosya davacısı icra takibinde haksız ve kötüniyetli olduğundan, takip konusu alacağın %20’sinden az olmamak üzere müvekkili şirket lehine icra tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep etmişlerdir. DELİLLER : Yüklenici Sözleşmesi, Teminat mektubu sureti, ... ... ... A.Ş.'nin Kamu Aydınlatma Plartformuna 12.09.2023 tarihinde yaptığı özel durum açıklaması, Fotoğraflar, ... ... A.Ş. cevabi yazısı, .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... D.iş sayılı dosyası, Halkbank cevabi yazısı, .... İcra Dairesinin 2025/... Esas sayılı icra dosyası, Cari hesap, Sevk irsaliyeleri, Faturalar, Hakediş raporları,Tarafların ticari defter ve kayıtlar, Tanık beyanları, Talimat Mahkemesince yapılan keşif, Bilirkişi kök ve ek raporları, Arabuluculuk anlaşamama tutanağı ve tüm dosya kapsamı. .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... D.iş sayılı dosyasında verilen 31/01/2024 tarihli karara göre; İhtiyati tedbir talebinin kabulü ile; ... Bankası A.Ş. ... Şubesi tarafından düzenlenen ... referans numaralı 1.565.000,00 TL bedelli 09.06.2023 tarihli avans teminat mektubunun değeri olan 1.565.000,00 TL üzerinden taktiren %20 teminat bedeli 313.000‬,00 TL'nin nakit ya da kesin ve süresiz teminat mektubu sunulması halinde nakde çevrilmesinin önlenmesi için ihtiyati tedbir uygulanmasına karar verildiği ve ihtiyati tedbir talep eden tarafça teminatın 01/02/2024 tarihinde yatırıldığı anlaşılmıştır. .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... sayılı dosyasının dosyamız ile birleştirilmesine karar verildiği incelenmesinde; davacı ... Makine Sanayii ve Ticaret A.Ş. tarafından davalı ... ... Tesisleri İnşaat Sanayi ve Ticaret Ltd.Şti. aleyhine taraflar arasında ... ... Fabrikasının modernizasyonu işi kapsamında yapılan alt yüklenicilik (eser) sözleşmesinden kaynaklı cari hesap alacağına ilişkin başlatılan .... İcra Dairesinin 2025/... Esas sayılı icra takibine yapılan itirazın iptali istemine ilişkin olduğu anlaşılmıştır. .... İcra Dairesinin 2025/... Esas sayılı icra dosyasının incelenmesinde; alacaklı ... Makine Sanayii ve Ticaret A.Ş. tarafından borçlu ... ... Tesisleri İnşaat Sanayi ve Ticaret Ltd.Şti. aleyhine cari hesap ve fatura alacağından kaynaklı toplam 3.890.922,96-TL alacak için adi takip yoluyla icra takibi başlatıldığı, icra takibine borçlu davalı tarafından yapılan süresinde itiraz üzerine takibin durdurulmasına karar verildiği anlaşılmıştır. .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2024/... Talimat sayılı dosyasının 18/09/2024 tarihli duruşmasında Davacı Tanığı...; "Ben ... ... Şti'de 2017'den 2023 Şubat ayına kadar parça parça inşaat mühendisi olarak çalıştım, Firmada 2023 yılı 2 Nisan ayında çalışmaya başladım, ilk etapta işler iyi gidiyordu, ilk olarak hakediş ödemelerinde sorunlar yaşandı, buda yaklaşık Mayıs sonunda aldığımız hakedişler gecikmeye başladı, inşaat işinde makine işlerini ... üstlenmiştir, inşaat olurken makinelerin eksik verilmesi sebebi ile işler ilerleyemedi, işçiler ücretlerini alamadıkları için bir süre bu duruma karşı çıktılar, daha sonra dokuzuncu ayın 12 'de ... ... ....... A.Ş. İle olan sözleşmeyi fesh etti, fesihten sonra içeride, ... 'ye ait, kayar kalıp malzemesi, bir takim keresteler, el aletleri, muhtelif ebatlarda playwood ve iskeleler inşaat sahasında kaldı, bizi çıkardılar, daha sonra ... ... gelip malzemelerini alabilirsiniz dedi, biz de Kasım ayında yaklaşık bir sene sonra malzemelerimizi almaya gittik, kayarkalıp malzemeleri hariç diğer malzemeleri aldık, alırken de ...'dan imza alınması gerektiği söylendi, ilk etapta alamadık, ancak malzemeleri tırlara yükledik, ...'nın yetkilerine ulaştık, onlar imza vermeyeceklerini söylediler, imza verilmesi için akşama kadar patronumuz Birol bey yapılması gerekeni biliyor, yetiştirin, malzemeyi bir sonraki gün malzemelerin bir kısmını çıkarabildik, bacanın %60 yaptık, elektirik odalarının %80, trasfer kulelerinin %60'şını, galerilerin % 40'ını bir de kablo galerilerinin %90'nını yaptık, aylar sonra kayarkalıp malzemelerimizi almak istedikse de ... imza atmadı ve uzun süre orada kaldı, daha sonra bir kısmını aldık, bir kısmı kaldı, yapılan konuşmalarda sepet gibi bir kısım malzemelerin olmadığı , olanlarında bir kısmının hasarlı olduğunu duydum, bize daha sonra üç aylık hakedişlerimiz ve işçilerin parası ödenmedi, daha sonra ... ... işçilerin parasını ödedi, daha sonra ... bizi İstanbula çağırdı, toplantıda, ... Çimentonun işçilerimizin ücretleri olan üç milyon civarında ... ... bizden kesti, bizde bunu sizden istiyoruz dediler, sanırım bu yüzdende teminat mektubunu vermediler. Sanırım bizim hak edişlerimizi de düşük birim fiyatlardan göstermişler." şeklinde beyanda bulunmuştur. .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2024/279 Talimat sayılı dosyasının 12/02/2025 tarihli duruşmasında Davacı Tanığı Mustafa Çakır; "2015 - 2023 yılları arasında ...'de çalıştım, ...'dan iş alındığı söylendi, bende depodaydım, işte kullanılacak malzemeleri örneğin file korkuluk, on on kalıp, çelik kayar kalıp gibi depoda sardık, malzemeleri sahaya götürdük, işe başladık, kalıbı hazırladık, beton dökeceğimiz yeri bize teslim etmediler, orada ... ile ... ... arasında bir sorun olduğunu öğrendik, iş alanı teslim edilmediği için 70 - 80 tane işçi iş yapamadı ancak iş yamamasına rağmen ... tarafından yevmiyeleri ödenmek zorunda kaldı, iş yaptığımızda da hakedişleri ..., ...'dan alamadı, işlerin bitmesine 10 gün kalmıştı ancak ... ... işe devam etmemize izin vermedi herkesi alandan çıkardı, söz konusu şantiye alanına götürmüş olduğumuz malzemelerin bir kısmını ... ... dışarı çıkarmamıza izin vermedi, kayar kalıp 60 metrede asılı kaldı, malzemeler şantiye alanında kaldı, hakedişlerin ödenmemesi nedeni ile ... işçilerin masraflarını cebinden ödedi, sonrasında da burada yaşamış olduğu maddi zarardan dolayı başka iş alamadı, orada kalan malzemeler kayar kalıp sisteminin yarısı, ahşap pleymut, ahşap 10 10, ahşap 5 10, 80 adet yatak ve el aletleri vb. Şeyler kalmıştır, 2023 yılında şirket zor duruma girdiği için ... parasını ödemediği için bende iş yerinden çıkmak zorunda kaldım, tanıklık ücreti talebim yoktur." şeklinde beyanda bulunmuştur. Ankara Batı Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2025/7 Talimat sayılı dosyasının 26/02/2025 tarihli duruşmasında Davacı Tanığı Cuma Tursun; "Ben davacı şirkette çalışmaktayım, davalı ile yapılan işi biliyorum, işi yapıp teslim etmemize az bir zaman kala sözleşme feshedildi, bundan dolayı davacı şirket zarara uğradı, işçilere ödemeler yapılamadı, hak edişleri alamadığı için şirket zarara uğradı, işçilere ödeme şirketin sahipleri tarafından kendi mal varlığından ödendi, şantiye alanındaki bütün malzemeleri biz getirdik, kurulum yaptık, ancak malzemeleri geri almamamıza izin vermediler." şeklinde beyanda bulunmuştur. Mahkememizin 26/09/2024 tarihli duruşmasında, Davalı Tanığı ...; Ben ... Makine'nin proje müdürüyüm, 2010'dan beri çalışmaktayım, ... şantiyesinin başındaydım, 2023 Şubat ayında davacı ... ile iletişime geçtik, teklif istedik, 07/03/2023 tarihinde de sözleşme imzaladık, kendileri 09/04/2023 tarihinde şantiyeye başladılar, sözleşmede süresi 5 aydır, aynı yerde ki farklı bir iş için de 17 nisan da teklif istedik, 1 mayısta da o işin yapılması hususunda anlaştık, bu işe de 10/05/2023 tarihinde başladılar, ilk başta işe iyi başladılar ancak sonradan dağıldılar, temmuz zammında asgari ücreti yansıtacağımızı da söyledik, hatta yansıttık ancak davacı bu zammı az gördü ve iş durduracağını söyledi, bunun üzerine mail attık ve çalışan sayılarının az olarak işi bitiremeyeceklerini belirttik, buna ilişkin mailleri 7 ve 20 temmuzda attık, normalde işin 9 eylül de bitmesi gerekiyordu, bitmedi, zaten asıl iş veren de 12 eylülde sözleşmemizi feshetti, biz de sözleşme fesh olduğu işin davacıya durumu mail ile bildirdik, şantiyede 10 dan fazla taşeron vardı, hepsi içeride ki malzemelerini çıkardılar, davacı taraf ... ... ile anlaşırız diyerek çıkarmadı, sonra anlaşamamış bizden çıkarma talep etti, biz de imzalayıp verdik, o dönem davacı tarafın borcu vardı, kesin hak edişlerle ilgili görüştük ancak olmadı, en son 10/12/2023 tarihinde kesin hak ediş raporunu gönderdik, en son 20/12/2023 tarihinde yöneticiler ile toplantı yaptık ve bir yerde anlaştık, en son hak edişi 08/01/2024 tarihinde yaptık, 09/01/2024 tarihinde fatura kestiler, işçiler ücretlerini alamadıkları için bize yüklendiler, biz de iş verene gittik, para istedik, davacıya ödedik, biz ödediğimiz paraları tekrar ödediğimiz için davacı ciddi anlamda bize borçlandı, davacının 2 milyondan fazla bize borcu vardır, teminat mektubunu bozduracaktık ancak tedbir nedeni ile bozduramadık, davacının her şeyini biz karşıladık (yeme, ofis), onlar sadece işçi ve kalıp malzemesi getirdiler, işleri de zamanında yapmadıkları için de sıkıntı yaşadık, davacı işleri süresinde yapamadı, asıl iş verenden fesih yememizin sebebinde bu önemli bir etkendir, davacı yapması gereken işleri yapamadı, fesih nedeni ile bitirmeden ayrılmak zorunda kaldık, malzemeleri de sonradan az önce de dediğim gibi aldı, biz de hiç malzemesi kalmadı." şeklinde beyanda bulunmuştur. Davalı Tanığı ...; "Ben ...'da 2019 Mayıs ayından beri mali işler direktörüyüm, ... ... ile yaptığımız sözleşmeye istinaden davacı ile alt taşeron sözleşmesini Nisan 2023 'te 5 aylık süre itibari ile imzaladık, 09/09/2023 tarihinde işin bitmesi gerekiyordu, sözleşmeye istinaden davacıya 3.600.000,00-TL avans ödemesi yaptık, karşılığında yarısını teminat mektubu aldık, ... çalışmalarını ilk 2 ay gayet güzel ilerletti, hak edişlerinden de bu bellidir sonra ki aylarda işçi ücretlerini ödemedi, ... işçi getirmesi gerekirken getirmedi, mevcut işçilerini de kaybetti, bir dönem işçi ücretleri ödenmediği için işçiler şantiyede ki ofisimizi bastılar, bizi tehdit ettiler, ... ... bu durumdan rahatsız olarak bize bu ücretleri ödememiz için para gönderdi, biz de işçilere ödenmesi için ...'ye ödeme yaptık, üstelik bu parayı ...'nin bize borcu varken gönderdik, Haziran ayında zam yapmamamız gerekirken işçi ücretlerine sözleşme de yazmamasına rağmen zam yaptık, çünkü haziran ayına kadar işlerin %50'si bitmesi gerekiyordu, bitmediği için kalan kısımda fazla ücret ödemek zorunda kaldık, işi zamanında bitirmiş olsaydı daha az zarara uğramış olacaktık, sözleşme bitim tarihi Eylül ayına gelindiğinde işin %50'si bitmişti, ... ... 12 Eylül'de işin zamanında bitirilemediği gerekçesi ile sözleşmeyi feshetti, teminat mektubumuzu yaktı, iki hak ediş bedeli olan 120.000.000,00-TL'yi ödemedi ve 250.000.000,00-TL zarara uğradık, bunun nedeni ... ve diğer alt yüklenicilerin işi zamanında bitirememesidir, bunun üzerine biz bütün taşeronlara tespit yaptırmak istedik, ... hariç diğerleri yaptırdı, kesin hak edişleri de ... hariç diğerleri yaptı, tespit yaptıran da oldu, yaptırmayan da oldu, ... bize borçlu olduğu için çıkacak hak edişten çıkacak ücretten dolayı süreci uzattı, 31/12/2023 tarihinde hak ediş faturasının kesilmemesi halinde hak edişi reddedeceğimizi söylediğimizde faturayı kesti, 31/12/2023 tarihinde ... bize 2.750.000,00-TL borçluydu, bunun karşılığında bize teminat mektubu verdi, teminat mektubunun süresini uzattı, biz de süre verdik, en son ödeme yapmayınca teminat mektubunu karşılamayan kısım için çekte gönderilmeyince teminat mektubunu nakde çevrilmek için başvurduğumuzda tedbir kararını öğrendik, davacı ilk başta malzemelerini şantiyeden çıkartmadı, ... ... ile anlaşırız düşüncesindeydi, ... ... ile anlaşamayınca malzemelerini şantiyeden aldılar, davacının yaptığı imalatlarının hak edişleri ödenmiştir." şeklinde beyanda bulunmuştur. ... 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Talimat sayılı dosyasında 19/09/2024 tarihinde yapılan keşif sonrası İnşaat Mühendisi Bilirkişi ... tarafından hazırlanan 27/12/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle; Asıl işveren tarafından yüklenici davalının sözleşmesi feshedilene kadar alt yüklenici tarafından dava konusu fabrikada yapılan veya bitirilen işler: Alternatif ham madde bunkeri 133 : 2 katlı binanın en alt kotundaki katın yapıldığı tespit edildiğini, Er6 elektrik odası, Elektrik odası ile kırıcı arası kabloları ve Elektrik odası ile kırıcı galeri arası temelinin yapıldığı tespit edildiğini, 131 Tk1 binası: Söz konusu binanın temel kısmının %35 nin yapıldığı tespit edildiğini, 131 tk3 Kulesi: Söz konusu binanın giren ve çıkan galeriler hariç kule kısmının yapıldığı ve hakkedişlerinin tamamının ödendiği tespit edildiğini, 131 tk3 devamı olan alt temel ve grobeton imalatlarının tamamının yapıldığı tespit edildiğini, 331 ... fırın fırın filtre bacası: Söz konusu bacanın 60 mlik kısmının davacı taraf tarafından yapıldığı, çelik merdivenin tarafların tasarrufunda olmadığı, kayar kalıp malzemesinin şantiye sahasında olmadığı tespit edildiğini, yarım kalan işlerin tespiti ile hakedişe dahil edilmeyen imalat bedelleri ve yapımı yarıda kalan yapılara harcanan işçilik ve malzeme bedellerinin tespiti: Dosya kapsamında 6 adet hak ediş yapıldığı anlaşıldığını, 1 nolu hak edişte müteahhide ödenecek tutar: 584.032,22 TL 2 nolu hak edişte müteahhide ödenecek tutar: 1.200.776,39 TL 3 nolu hak edişte müteahhide ödenecek tutar: 1.683.833,19 TL 4 nolu hak edişte müteahhide ödenecek tutar: 1.918.060,73 TL 5 nolu hak edişte müteahhide ödenecek tutar: 3.270.672,19 TL 6 nolu hak edişte müteahhide ödenecek tutar: 369.097,97 TL Toplam müteahhide ödenecek tutar 9.026.472.69 TL olarak hesaplandığını, dosya kapsamında bulunan hak ediş örneklerinin tarafların kaşesi ve imzası olmadığı tespit edilmiş olup ödemelerin yapılıp yapılmadığı konusunda kanaat getirilemediğini, sonuç olarak taraflar arasında sözleşmede belirtilen birim fiyatlar üzerinden hak edişlerin hesaplandığını, bakiyenin tamamının kapatıldığı taraflar arasındaki mail ve yazışmalardan anlaşıldığını, söz konusu şantiyede yapıların inşaatının yapımına devam edildiğinden uygulama esnasında ölçüm ve metrajların tespiti hususu elverişli olmadığından tespit edilemediğini, şantiyenin yarım kalan işlerin tespiti ile hakedişe dahil edilmeyen imalat bedelleri ve yapımı yarıda kalan yapılara harcanan işçilik ve malzeme bedellerinin ancak faturalar üzerinden tespiti mümkün olacağından ticari defterlerin yeminli bir mali müşavir tarafından incelenmesi gerektiğini, ... ... Fabrikasının modernizasyonu işi kapsamında yapılan alt yüklenicilik sözleşmesi gereği davacı tarafın şantiye içinde kalan malzemelerin olmadığı yapılan keşifte tespit edildiğinin sonuç ve kanaatine varmıştır.

Bilirkişi Heyeti tarafından hazırlanan 25/11/2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle; Asıl Dava Bakımından Yapılan İncelemede : Kar Mahrumiyeti bakımından yapılan incelemede, takdiri Mahkemeye ait olmak üzere; Davacı tarafın talep edebileceği Kar Mahrumiyeti tutarının, KDV dahil dava 422.727,55 TL olabileceği ve Davacı - Yüklenici’ nin bakiye kesin hesap alacağı bulunup bulunmadığı bakımından yapılan incelemede ise takdiri Mahkemeye ait olmak üzere; Davacı tarafın bakiye kesin hesap alacağının bulunmadığı; Davacı - Yüklenicinin; Davalı - ... ...’ ya; 1.931.444,89 TL tutarında borçlu olduğu kanaatine varıldığını, yapılan Mali incelemeler neticesinde Davacı ... End. Şirketinin sözleşme konusu ile ilgili Davacıya 6 hakkediş faturasından kaynaklı 10.644.232,85 TL (Ödenecek Tutar) tutarında fatura düzenlediği, Davalı ... Makine şirketinin avans ödemesi dahil olmak üzere Davacı şirkete toplamda 8.279.801,87 TL tutarında ödeme gerçekleştirdiği, Dava Dışı ... ... şirketinin Davacı ... End. Şirketi personelleri ve SGK dosyasına ödeyip Davalı ... Makine alacak tutarına yansıttığı ödemeler toplamı + 3.288.606,44 TL`nin de eklenmesi neticesinde Davacı şirkete yapılan ödeme toplamı 11.568.408,31 TL olduğu hesaplandığını, Asıl Dava yönünden Mali incelemede Davacının 10.644.232,85 TL alacağına karşılık 11.568.408,31 TL ödeme aldığı bunun sonucunda -924.175,46 TL borçlu olduğunu, buna ilave olarak teknik inceleme sonucunda 1.429.996,97 TL yansıtma faturasının Davacı alacağından düşülmesi gerektiği belirtildiğinden Davacının borcunun ( -924.175,46 TL + (-) 1.429.996,97 TL ) -2.354.172,43 TL olduğu, bu borçtan 422.727,55 TL kar mahrumiyetinin düşülmesi sonucu Davacının Davalı şirkete -1.931.444,88 TL borçlu olduğu tespit edildiğini, taraflar arasında akdedilen alt yüklenicilik sözleşmesinin Sözleşme - m.21.2’ de, özetle ve mealen > hususlarının kararlaştırıldığı ve sözleşme ekinde ise Birim Fiyat Cetvellerinin yer aldığı, şu halde asıl dosya kapsamında davalının davacının zararlarından sorumlu olabileceğinin söylenebileceği, Birleşen Dava Bakımından Yapılan İncelemede : Davalı - K. Davacı - ...’ nin; Davacı - k. Davalı - ... ...’ ya; toplam 1.931.444,89 TL tutarında borçlu bulunduğu, hal böyle iken Davacı - k. Davalı - ... Makine’ nın ise cari hesap ve fatura alacağını dayanak göstermek suretiyle, 21.02.2025 tarihinde, toplam 3.890.922,96 TL ( = cari hesap ve fatura alacağı, 1.859.543,60 TL + cari hesap ve fatura alacağı ,497.935,93 TL + asıl alacağı 29.03.2023 tarihinden itibaren işletilecek geçmiş gün faizi, 1.233.832,65 TL + asıl alacağı 13.09.2023 tarihinden itibaren işletilecek geçmiş gün faizi, 299.610,78 TL ) tutarında toplam alacak üzerinden, .... İcra Dairesi - 2025 / ... sayılı dosya ile Davalı - k. Davacı - ... aleyhine icra takibine geçtiği, buna karşılık yapılan teknik ve mali inceleme sonucunda Davacı - k. Davalı - ... Makine’ nın Davalı - k. Davacı – ...’den 1.931.444,88 TL alacaklı olduğu, bu alacağın Davacı tarafından kesilen en son fatura tarihi 31.12.2023 tarihli 5 ve 6 Nolu Hakkediş faturasından kalan alacak olarak değerlendirilebileceğinden bu alacağa TTK 1530/4-a/b md. kapsamında fatura alacağına + 30 gün ilave edilmek suretiyle 31.01.2024 tarihinden 21.02.2025 icra takip tarihine kadar 1.931.444,88 TL asıl alacağa 1.035.558,73 TL işlemiş faiz talebinde bulunabileceğinin sonuç ve kanaatine varmışlardır. Bilirkişi heyeti tarafından hazırlanan 20/05/2026 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle; Teknik açıdan itirazlar bakımından görüş değiştirecek bir husus bulunmadığı, Mali açıdan itirazlar bakımından görüş değiştirecek bir husus bulunmadığı, ancak Davalı faiz yönünden yapılan itirazda seçenekli hesaplama yapılmış olup takdirin mahkemeye bırakıldığını, Asıl dava bakımından, davacı/karşı davalının sözleşmenin 21.2’nci maddesi gereğince ana sözleşmenin feshi sebebiyle davalı/karşı davacıdan zararlarını talep edebileceği konusunda kök rapordaki görüş ve kanaati değiştirecek hususun bulunmadığını, birleşen dava bakımından, tarafların borcun miktarı hususunda mutabık oldukları, dolayısıyla davalı/karşı davacının mali incelemelere göre hesaplanan alacağını talep edebileceği, bu konuda kök rapordaki görüş ve kanaati değiştirmeyi gerektiren bir hususun bulunmadığının sonuç ve kanaatine varmışlardır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:

Mahkememizce yapılan yargılama sırasında toplanan deliller birlikte değerlendirildiğinde; asıl dava, asıl dosyada davacı alt yüklenici ... ... tarafından açılan taraflar arasındaki eser sözleşmesi kapsamında uğranılan zarara yönelik tazminat ve teminat mektubunun iadesi istemine ilişkin olup, birleşen dava ise birleşen dosyada davacı ... ... tarafından açılan taraflar arasındaki alt yüklenicilik sözleşmesinden kaynaklı cari hesap alacağına yönelik başlatılan icra takibine yönelik itirazın iptali isteminden ibarettir. Asıl dosyada Davacı ... ..., davalı ile aralarındaki ... ... ... A.Ş. ... Projesi İnşaat İşleri Yüklenici Sözleşmesi kapsamında, ... Filtre Bacası +60,000 kotunda yer alan kayar kalıp malzemesinin demontajının yapılamaması neticesinde şantiye içinde kalan malzemelerden kaynaklı zararlarının şimdilik 10.000,00 TL'sinin reeskont avans faiziyle birlikte davalıdan tahsilini, sözleşmenin davalıdan kaynaklı erken feshi sebebiyle hakedişe dahil edilmeyen imalat bedelleri ve yapımı yarıda kalan yapılara harcanan işçilik ve malzeme bedelleri ile işlere devam edilmesi halinde elde edebileceği müteahhit kârı karşılığı olarak şimdilik 10.000,00 TL'nin reeskont avans faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. Asıl dosyada Davalı ... ... dava dışı Buçim'in mevcut ... sözleşmesini haksız olarak feshetmesi, ... sözleşmesine bağlı olarak kurulmuş olan alt yüklenicilik sözleşmesine de etki etmiş ve onu da doğal olarak sona erdirmiş olup esasen ...'den alacaklı konumda olduğundan haksız açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Mahkememiz dosyası ile birleştirilmesine karar verilen .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... sayılı dosyasının incelenmesinde; davacı ... Makine Sanayii ve Ticaret A.Ş. tarafından davalı ... ... Tesisleri İnşaat Sanayi ve Ticaret Ltd.Şti. aleyhine taraflar arasında ... ... Fabrikasının modernizasyonu işi kapsamında yapılan alt yüklenicilik (eser) sözleşmesinden kaynaklı cari hesap alacağına ilişkin başlatılan .... İcra Dairesinin 2025/... Esas sayılı icra takibine yapılan itirazın iptali istemine ilişkin olduğu anlaşılmıştır. Birleşen dosyada davacı ... Makine taraflar arasındaki alt yüklenicilik sözleşmesi kapsamında düzenlenen cari hesap mutabakatından dolayı davalı ... ...'den alacaklı olduklarını, bu nedenle başlattıkları icra takibine karşı yapılan itirazın iptaline karar verilmesini talep etmiştir. Birleşen dosyada davalı ... ... birleşen davacının sözleşmeyi haksız feshi nedeniyle zarara uğradıklarını, zarardan dolayı kendilerinin alacaklı olduğunu, hakedişten mahsup edilmek üzere davalıdan avans aldıklarını, buna karşılık teminat mektubu verdiklerini, cari hesapta davacı ...'nın alacaklı gözükmesinin sebebinin kendilerince ödenmesi gereken işçilik alacaklarının dava dışı Buçim tarafından ...'ya ödenmesinden kaynaklı olduğunu, davalı ...'ya borçlu olmadıklarından birleşen davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Asıl ve birleşen dava zorunlu arabuluculuğa tabi davalardan olup dosyaya sunulan 17/12/2023 ve 05/05/2025 tarihli arabuluculuk son anlaşmazlık tutanakları ile asıl ve birleşen dosyada davacı tarafça zorunlu arabuluculuk dava şartının yerine getirildiği ve tarafların arabuluculuk görüşmesi sonucunda tarafların anlaşamadığı anlaşılmıştır. Asıl ve birleşen dava konusu ihtilaf asıl davada; taraflar arasındaki ... ... Fabrikasının modernizasyonu işi kapsamında yapılan alt yüklenicilik sözleşmesi gereği davacı tarafın şantiye içinde kalan malzemelerden doğan ve sözleşmenin davalıdan kaynaklı erken feshi sebebiyle hakedişe dahil edilmeyen imalat bedelleri ve yapımı yarıda kalan yapılara harcanan işçilik ve malzeme bedelleri ile işlere devam edilmesi halinde elde edebileceği müteahhit kârı karşılığı davacının zarara uğrayıp uğramadığı, uğramışsa zarardan davalının sorumlu olup olmadığı, davalı sorumlu ise ve varsa davacının uğradığı zarara ilişki tazminat miktarının tespiti, birleşen davada ise aynı sözleşmeden kaynaklı birleşen davacı tarafından cari hesap alacağının bulunup bulunmadığı, buna ilişkin başlatılan icra takibine itirazın haklı olup olmadığı hususlarından kaynaklıdır. .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... D.iş sayılı dosyasında verilen 31/01/2024 tarihli karara göre; İhtiyati tedbir talebinin kabulü ile; ... Bankası A.Ş. ... Şubesi tarafından düzenlenen ... referans numaralı 1.565.000,00 TL bedelli 09.06.2023 tarihli avans teminat mektubunun değeri olan 1.565.000,00 TL üzerinden taktiren %20 teminat bedeli 313.000‬,00 TL'nin nakit ya da kesin ve süresiz teminat mektubu sunulması halinde nakde çevrilmesinin önlenmesi için ihtiyati tedbir uygulanmasına karar verildiği ve ihtiyati tedbir talep eden tarafça teminatın 01/02/2024 tarihinde yatırıldığı anlaşılmıştır. Asıl Davalı ... ... vekili tarafından .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... D.iş sayılı dosyasında verilen 31/01/2024 tarihli ihtiyati tedbir kararına karşı yapılan itiraz hakkında Mahkememizin 14/03/2024 tarihli ara kararı ile ihtiyati tedbire itirazın ve ihtiyati tedbirin kaldırılması talebinin reddine karar verilmiş bu karara karşı yapılan istinaf başvurusu sonucunda İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 53. Hukuk Dairesi'nin 11/06/2024 tarih 2024/581 Esas, 2024/674 Karar sayılı ilamıyla istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir. Dava ve tedbir konusu teminat mektubu hususunda ... yazılan müzekkereye; dava konusu teminat mektubu için ... ... Sanayii ve Ticaret Anonim Şirketi tarafından 09/02/2023 tarihinde tazmin talebinde bulunulduğu, teminat mektubunun süresinin 29/02/2024 tarihine uzatıldığı ve süresinin dolduğu, 15. Asliye Ticaret Mahkemesinin 31/01/2024 tarihli ihtiyati tedbir kararı nedeniyle tazmin talebi yerine getirilemediğinden ihtiyati tedbir nedeniyle şu esnada teminat mektubunun canlılığının devam ettiği ve Mahkeme kararına göre işlem yapılacağı şeklinde cevap verilmiştir. Mahkememizce taraflar arasındaki sözleşme ile ifa yerinde talimat mahkemesi kanalıyla yapılan inşaat mühendisi bilirkişi tarafından yapılan bilirkişi incelemesi sonrası düzenlenen bilirkişi raporuna göre; Asıl işveren tarafından yüklenici davalının sözleşmesi feshedilene kadar alt yüklenici tarafından dava konusu fabrikada yapılan veya bitirilen işler: Alternatif ham madde bunkeri 133 : 2 katlı binanın en alt kotundaki katın yapıldığı tespit edildiğini, Er6 elektrik odası, Elektrik odası ile kırıcı arası kabloları ve Elektrik odası ile kırıcı galeri arası temelinin yapıldığı tespit edildiğini, 131 Tk1 binası: Söz konusu binanın temel kısmının %35 nin yapıldığı tespit edildiğini, 131 tk3 Kulesi: Söz konusu binanın giren ve çıkan galeriler hariç kule kısmının yapıldığı ve hakkedişlerinin tamamının ödendiği tespit edildiğini, 131 tk3 devamı olan alt temel ve grobeton imalatlarının tamamının yapıldığı tespit edildiğini, 331 ... fırın fırın filtre bacası: Söz konusu bacanın 60 mlik kısmının davacı taraf tarafından yapıldığı, çelik merdivenin tarafların tasarrufunda olmadığı, kayar kalıp malzemesinin şantiye sahasında olmadığı tespit edildiğini, yarım kalan işlerin tespiti ile hakedişe dahil edilmeyen imalat bedelleri ve yapımı yarıda kalan yapılara harcanan işçilik ve malzeme bedellerinin tespiti: Dosya kapsamında 6 adet hak ediş yapıldığı anlaşıldığını, 1 nolu hak edişte müteahhide ödenecek tutar: 584.032,22 TL, 2 nolu hak edişte müteahhide ödenecek tutar: 1.200.776,39 TL, 3 nolu hak edişte müteahhide ödenecek tutar: 1.683.833,19 TL, 4 nolu hak edişte müteahhide ödenecek tutar: 1.918.060,73 TL, 5 nolu hak edişte müteahhide ödenecek tutar: 3.270.672,19 TL, 6 nolu hak edişte müteahhide ödenecek tutar: 369.097,97 TL olmak üzere toplam müteahhide ödenecek tutar 9.026.472.69 TL olarak hesaplandığını, dosya kapsamında bulunan hak ediş örneklerinin tarafların kaşesi ve imzası olmadığı tespit edilmiş olup ödemelerin yapılıp yapılmadığı konusunda kanaat getirilemediğini, sonuç olarak taraflar arasında sözleşmede belirtilen birim fiyatlar üzerinden hak edişlerin hesaplandığını, bakiyenin tamamının kapatıldığı taraflar arasındaki mail ve yazışmalardan anlaşıldığını, söz konusu şantiyede yapıların inşaatının yapımına devam edildiğinden uygulama esnasında ölçüm ve metrajların tespiti hususu elverişli olmadığından tespit edilemediğini, şantiyenin yarım kalan işlerin tespiti ile hakedişe dahil edilmeyen imalat bedelleri ve yapımı yarıda kalan yapılara harcanan işçilik ve malzeme bedellerinin ancak faturalar üzerinden tespiti mümkün olacağından ticari defterlerin yeminli bir mali müşavir tarafından incelenmesi gerektiğini, ... ... Fabrikasının modernizasyonu işi kapsamında yapılan alt yüklenicilik sözleşmesi gereği davacı tarafın şantiye içinde kalan malzemelerin olmadığı yapılan keşifte tespit edildiği görüşüne varılmıştır. Mahkememizce alınan bilirkişi heyeti raporuna göre, Asıl Dava Bakımından Yapılan İncelemede : Kar Mahrumiyeti bakımından yapılan incelemede, takdiri Mahkemeye ait olmak üzere; Davacı tarafın talep edebileceği Kar Mahrumiyeti tutarının, KDV dahil dava 422.727,55 TL olabileceği ve Davacı - Yüklenici’ nin bakiye kesin hesap alacağı bulunup bulunmadığı bakımından yapılan incelemede ise takdiri Mahkemeye ait olmak üzere; Davacı tarafın bakiye kesin hesap alacağının bulunmadığı; Davacı - Yüklenicinin; Davalı - ... ...’ ya; 1.931.444,89 TL tutarında borçlu olduğu kanaatine varıldığını, yapılan Mali incelemeler neticesinde Davacı ... End. Şirketinin sözleşme konusu ile ilgili Davacıya 6 hakkediş faturasından kaynaklı 10.644.232,85 TL (Ödenecek Tutar) tutarında fatura düzenlediği, Davalı ... Makine şirketinin avans ödemesi dahil olmak üzere Davacı şirkete toplamda 8.279.801,87 TL tutarında ödeme gerçekleştirdiği, Dava Dışı ... ... şirketinin Davacı ... End. Şirketi personelleri ve SGK dosyasına ödeyip Davalı ... Makine alacak tutarına yansıttığı ödemeler toplamı + 3.288.606,44 TL`nin de eklenmesi neticesinde Davacı şirkete yapılan ödeme toplamı 11.568.408,31 TL olduğu hesaplandığını, Asıl Dava yönünden Mali incelemede Davacının 10.644.232,85 TL alacağına karşılık 11.568.408,31 TL ödeme aldığı bunun sonucunda -924.175,46 TL borçlu olduğunu, buna ilave olarak teknik inceleme sonucunda 1.429.996,97 TL yansıtma faturasının Davacı alacağından düşülmesi gerektiği belirtildiğinden Davacının borcunun ( -924.175,46 TL + (-) 1.429.996,97 TL ) -2.354.172,43 TL olduğu, bu borçtan 422.727,55 TL kar mahrumiyetinin düşülmesi sonucu Davacının Davalı şirkete -1.931.444,88 TL borçlu olduğu tespit edildiğini, taraflar arasında akdedilen alt yüklenicilik sözleşmesinin Sözleşme - m.21.2’ de, özetle ve mealen > hususlarının kararlaştırıldığı ve sözleşme ekinde ise Birim Fiyat Cetvellerinin yer aldığı, şu halde asıl dosya kapsamında davalının davacının zararlarından sorumlu olabileceğinin söylenebileceği, Birleşen Dava Bakımından Yapılan İncelemede : Davalı - K. Davacı - ...’ nin; Davacı - k. Davalı - ... ...’ ya; toplam 1.931.444,89 TL tutarında borçlu bulunduğu, hal böyle iken Davacı - k. Davalı - ... Makine’ nın ise cari hesap ve fatura alacağını dayanak göstermek suretiyle, 21.02.2025 tarihinde, toplam 3.890.922,96 TL ( = cari hesap ve fatura alacağı, 1.859.543,60 TL + cari hesap ve fatura alacağı ,497.935,93 TL + asıl alacağı 29.03.2023 tarihinden itibaren işletilecek geçmiş gün faizi, 1.233.832,65 TL + asıl alacağı 13.09.2023 tarihinden itibaren işletilecek geçmiş gün faizi, 299.610,78 TL ) tutarında toplam alacak üzerinden, .... İcra Dairesi - 2025 / .. sayılı dosya ile Davalı - k. Davacı - ... aleyhine icra takibine geçtiği, buna karşılık yapılan teknik ve mali inceleme sonucunda Davacı - k. Davalı - ... Makine’ nın Davalı - k. Davacı – ...’den 1.931.444,88 TL alacaklı olduğu, bu alacağın Davacı tarafından kesilen en son fatura tarihi 31.12.2023 tarihli 5 ve 6 Nolu Hakkediş faturasından kalan alacak olarak değerlendirilebileceğinden bu alacağa TTK 1530/4-a/b md. kapsamında fatura alacağına + 30 gün ilave edilmek suretiyle 31.01.2024 tarihinden 21.02.2025 icra takip tarihine kadar 1.931.444,88 TL asıl alacağa 1.035.558,73 TL işlemiş faiz talebinde bulunabileceği görüşüne varıldığı bildirilmiştir. Bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen ek rapora göre; Teknik açıdan itirazlar bakımından görüş değiştirecek bir husus bulunmadığı, Mali açıdan itirazlar bakımından görüş değiştirecek bir husus bulunmadığı, ancak Davalı faiz yönünden yapılan itirazda seçenekli hesaplama yapılmış olup takdirin mahkemeye bırakıldığını, Asıl dava bakımından, davacı/karşı davalının sözleşmenin 21.2’nci maddesi gereğince ana sözleşmenin feshi sebebiyle davalı/karşı davacıdan zararlarını talep edebileceği konusunda kök rapordaki görüş ve kanaati değiştirecek hususun bulunmadığını, birleşen dava bakımından, tarafların borcun miktarı hususunda mutabık oldukları, dolayısıyla davalı/karşı davacının mali incelemelere göre hesaplanan alacağını talep edebileceği, bu konuda kök rapordaki görüş ve kanaati değiştirmeyi gerektiren bir hususun bulunmadığı bildirilmiştir. Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda taraf beyanları, tanık beyanları, talimat mahkemesi kanalıyla yapılan keşif ve alınan bilirkişi raporu ile Mahkememizce alınan bilirkişi heyet raporuna göre, davacı-birleşen davacı ... ... tarafından davalı ile aralarındaki alt yüklenicinin davalının haksız feshi nedeniyle şantiyede kalan malzemelerden ve kar mahrumiyetinden dolayı uğradığı zarara ilişkin tazminat ve alınan avans karşılığı verilen teminat mektubunun iadesi isteminde bulunmuş, davalı birleşen davalı taraf ise cari hesap mutabakatından dolayı davalı ... Endüstriden kendilerinin alacaklı olduğunu ileri sürmüştür. Taraflar arasında dava dışı ... ... Fabrikaları A.Ş.'ye ait ... fabrikasında yapılacak olan ... işine ilişkin alt yüklenicilik sözleşmesi akdedilmiş olup, sözleşmenin ifası sırasında dava dışı ... ...'nun üst yüklenici olan ... ... ile olan sözleşmeyi feshetmesi üzerine, taraflar arasındaki alt yüklenicilik sözleşmesi de feshedilmiş olup, söz konusu bu fesihte davacı ... ...'nin herhangi bir kusuru bulunmadığı açık olup, taraflar arasındaki sözleşmenin 21.2 maddesine göre; "Sözleşme İşveren tarafından tek tarafi olarak haklı nedenle feshedildiği takdirde Yüklenici tarafından verilen teminatlar cezai şart olarak gelir kaydolunur. Sözleşme’nin feshi halinde işveren, işler’i, Yüklenici nam ve hesabına kendisi ifa edebilir veya üçüncü taraf veya birleştiren yaptırılabilir. Müteakiben tasfiye hesabı yapılır. Gelir kaydedilen bu teminatlar, Yüklenici’nin borcuna mahsup edilmez. İşveren’in müşterisi ... ... ... A.Ş. ile imzalanmış olduğu ... projesi sözleşmesi’nin feshi, tasfiyesi ya da herhangi bir şekilde sonlanması durumunda; İşveren, Yüklenici ile yaptığı iş bu sözleşmeyi de sonlandıracaktır. Zarar ve ziyarı İşveren’ce tazmin edilir." düzenlemesi ile asıl sözleşmenin herhangi bir nedenle sonlanması durumunda asıl yüklenici olan davalı ... ... tarafından alt yüklenici olan davacı ... ...'nin zararının giderileceği hususu açıkça belirlenmiş olup, ayrıca TBK 485'te yer alan; "Eserin tamamlanması, işsahibi ile ilgili beklenmedik olay dolayısıyla imkânsızlaşırsa yüklenici, yaptığı işin değerini ve bu değere girmeyen giderlerini isteyebilir. İfa imkânsızlığının ortaya çıkmasında işsahibi kusurluysa, yüklenicinin ayrıca tazminat isteme hakkı vardır." yasal düzenleme uyarınca da taraflar arasındaki alt yüklenicilik (eser) sözleşmesinin feshinde herhangi bir kusuru olmayan davacı ... ...'nin uğradığı zararı davalı ... ...'dan talep etme hakkının bulunduğu açıktır. Mahkememizce yargılama sırasında gerek talimat mahkemesi kanalıyla alınan inşaat mühendisi bilirkişi tarafından düzenlenen bilirkişi raporu gerekse Mahkememizce görevlendirilen bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen rapor ile davacı ...'nin şantiyede kullandığı kayar kalıp malzemelerinin geç teslim edilmesi ve bir kısım malzemenin kaybolmasından dolayı zarar iddiası bakımından, keşif anında malzemelerin bulunmadığı, davacı ... ... tarafından malzemelerin tam listesinin somut şekilde dosyaya sunulmadığı, malzemelerin teslim edilmemesi nedeniyle yapılmış delil tespiti de bulunmadığı, davacı ...'nin malzemeleri asıl iş sahibi ile anlaşma ihtimalinden dolayı şantiyeden çıkarmadığına ilişkin tanık beyanları da göz önüne alındığında davacı ... ...'nin şantiyedeki malzemelerin geç teslim almasında davalı ... ...'nın kusurlu ve sorumlu olduğu hususu somut delillerle ispatlanamadığından ve hak edişe dahil edilmeyen imalat bedellerinden dolayı zarar iddiası bakımından da söz konusu imalatların da yerinde tespit edilememesi nedeniyle davacı tarafın malzemelerin geç teslim edilmesine ve hak edişe dahil edilmeyen imalat bedellerine yönelik zararın tazmin koşullarının oluşmadığı, davacı ... ...'nin kar mahrumiyeti zararı iddiası bakımından ise taraflar arasındaki sözleşmenin 21.2 maddesi ve TBK 485 uyarınca sözleşmenin feshinde herhangi kusuru olmayan davacı ... ...'nin sözleşmenin tamamlanamaması nedeniyle uğradığı kar mahrumiyeti zararının sözleşmenin erken feshine sebep olan davalı ... ...'dan talep edebileceği, bu kapsamda dosya kapsamına uygun ve denetime elverişli bulunan bilirkişi heyeti raporunda yapılan hesaplamalar sonucunda davacının uğradığı kar mahrumiyeti zararının 422.727,55-TL olduğu, davacı ... ... tarafından davalıya verilen teminat mektubunun iadesi talebinde bulunulmuş ise de davacı tarafın da kabulünde olduğu üzere dava konusu teminat mektubunun davalı ... Makinadan alınan avanslar karşılığı verildiği tartışmasız olup, birleşen davaya konu olduğu üzere davalı ... ...'nın davacı ... ...'nin ödemesi gereken işçilik ücretleri yönünden davacı ... ...'den alacaklı olduğu, dinlenen tanık beyanları ve alınan bilirkişi raporları ile sabit olduğundan ve birleşen dava yönünden de yapılan inceleme neticesinde davacı ... ...'nin davalı ... ...'ya cari hesaptan kaynaklı borcunun bulunması nedeniyle dava konusu teminat mektubunun iade koşullarının oluşmadığı anlaşıldığından, asıl dava hakkında Davacı ... Endüstrinin kar mahrumiyetinden kaynaklı zararına ilişkin 422.727,55-TL tazminatın taleple bağlı kalınarak 10.000,00-TL'nin davalı ... ...'dan tahsili ile diğer zararların tazmini ve teminat mektubunun iadesi taleplerin reddine karar verilmiş, birleşen dava yönünden yapılan inceleme sonucunda ise yukarıda açıklamalar kapsamında ve ticari defter ve kayıtlar üzerinde yapılan inceleme sonucu düzenlenen bilirkişi raporunda hesaplamalar ve 08/01/2024 tarihli e-posta yazışması ile birleşen davacı ... ...'nın taraflar arasındaki cari hesaba dayanak faturalardan dolayı 2.354.172,43-TL alacaklı olduğu bilirkişiler tarafından asıl dava konusu kar mahrumiyeti zararının hatalı şekilde mahsup edildiği ve birleşen dava konusu cari hesap alacağı yönünden borçlu ... ...'nin temerrüte düşürüldüğüne yönelik ihtar vs delil sunulmadığından temerrüt koşullarının oluşmaması ve eldeki cari hesap alacağının eser sözleşmesinden kaynaklanmasından dolayı TTK 1530 gereği (mal ve tedarik hizmetlerinde geçerli olan) temerrüt faizi uygulanması mümkün olmadığından birleşen dava yönünden asıl alacak üzerinden takibin devamına ve takip konusu alacak likit olmadığından icra inkar tazminatı talebinin reddine dair asıl ve birleşen dava hakkında aşağıdaki şekilde karar verilmiştir. KARAR: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-. Asıl Davacı ... ... tarafından Davalı ... ... aleyhine açılan DAVANIN KISMEN KABULÜ ile; a) Davacı ... Endüstrinin kar mahrumiyetinden kaynaklı zararına ilişkin 422.727,55-TL tazminatın taleple bağlı kalınarak 10.000,00-TL'sinin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ... ...'dan alınarak davacı ... Endüstriye verilmesine, fazlaya ilişkin hakkın saklı tutulmasına, b) Davacı ... Endüstrinin şantiyede kalan malzemeden kaynaklı zararına yönelik tazminat talebinin reddine, c) Davacı ... Endüstrinin teminat mektubunun iadesine yönelik talebinin reddine, 2- Birleşen Davacı ... ... tarafından davalı ... ...'ye yönelik açılan (.... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... sayılı) BİRLEŞEN DAVANIN KISMEN KABULÜ ile; a) Birleşen Davacı ... ... başlatılan .... İcra Dairesi'nin 2025/... Esas sayılı icra dosyasına yönelik borçlu davalı ... ... tarafından 2.354.172,43-TL asıl alacağa yönelik yapılan İTİRAZIN İPTALİNE, takibin belirtilen asıl alacak üzerinden takip talebinde belirtilen şartlarda kaldığı yerden devamına, fazlaya ilişkin asıl alacak ve işlemiş faiz talebinin reddine, b) Alacak likit olmadığından icra inkar tazminatı talebinin reddine, 3- Asıl dosyada davacı tarafça asıl dava açılırken yatırılan peşin harçtan alınması gereken 732,00-TL karar harcından mahsubu ile fazla yatırılan 26.421,89-TL peşin harcın karar kesinleştiğinde ve istek halinde davacı ... Endüstriye iadesine, 4- Tarafların asıl davaya ilişkin zorunlu arabuluculuk sürecinde anlaşamamaları nedeniyle 6325 Sayılı Kanunun 18/A-13 maddesi uyarınca zorunlu arabuluculuk gideri olan 3.600,00-TL'nin davanın kabul ve ret durumuna göre 1.800,00-TL'sinin asıl dosyada davalı ... ...'dan, geri kalan 1.800,00-TL'sinin asıl dosyada davacı ... ...'den tahsil edilerek hazineye gelir kaydedilmesine, 5- Birleşen (.... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... sayılı) dosyada davacı tarafça birleşen dava açılırken yatırılan peşin harcın alınması gereken 160.813,52-TL karar harcından mahsubu ile bakiye 113.820,89-TL karar harcının birleşen dosyada davalı ... ...'den alınarak hazineye gelir kaydedilmesine, 6- Tarafların birleşen (.... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... sayılı) davaya ilişkin zorunlu arabuluculuk sürecinde anlaşamamaları nedeniyle 6325 Sayılı Kanunun 18/A-13 maddesi uyarınca zorunlu arabuluculuk gideri olan 4.600,00-TL'nin birleyen davadaki haklılık durumuna göre 2.783,19-TL'sinin birleşen dosyada davalı ... ...'den, geri kalan 1.816,81-TL'sinin birleşen dosyada davacı ... ...'dan tahsil edilerek hazineye gelir kaydedilmesine, 7- Asıl dosyada davacı ... ... tarafından asıl dava açılırken yatırılan 427,60-TL başvurma harcı ve 732,00-TL peşin harç toplamı 1.159,60-TL toplam harç giderinin asıl dosyada davalı ... ...'dan alınarak asıl dosyada davacı ... ...'ye verilmesine, 8- Birleşen dosyada davacı ... Mühendislik tarafından birleşen dava açılırken yatırılan 615,40-TL başvurma harcı ve 46.992,63-TL peşin harç toplamı 47.608,03-TL toplam harç giderinin birleşen dosyada davalı ... ...'den alınarak birleşen dosyada davacı ... ...'ya verilmesine, 9- Asıl dosyada davacı ... ... tarafından asıl davanın yargılama sırasında yapılan tebligat-posta masrafı 1.760,70-TL, keşif harcı 3.030,30-TL, yol masrafı 1.500,00-TL, bilirkişi ücreti 61.042,75-TL olmak üzere toplam 67.333,75-TL yargılama giderinin davanın kabul ve ret durumuna göre 424,82-TL'sinin asıl dosyada davalı ... ...'dan alınarak asıl dosyada davacı ... ...'ye verilmesine, bakiye kısmen asıl dosyada davacı ... ... üzerinde bırakılmasına, 10- Birleşen dosyada davacı ... ...'dan tarafından birleşen davanın yargılama sırasında yapılan bilirkişi ücretinden oluşan toplam 33.042,75-TL yargılama giderinin davanın kabul ve ret durumuna göre 19.992,26-TL'sinin birleşen dosyada davalı ... ...'den alınarak birleşen dosyada davacı ... ...'ya verilmesine, bakiye kısmen birleşen dosyada davacı ... Mühendislik üzerinde bırakılmasına, 11- Asıl dosyada davacı taraf asıl davaya ilişkin yargılama sırasında kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre belirlenen nisbi 10.000,00-TL vekalet ücretinin asıl dosyada davalı ... ...'dan alınarak asıl dosyada davacı ... ...'ye verilmesine, 12- Asıl dosyada davalı taraf asıl davaya ilişkin yargılama sırasında kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre belirlenen nisbi 238.500,00-TL vekalet ücretinin asıl dosyada davacı ... ...'den alınarak asıl dosyada davalı ... ...'ya verilmesine, 13- Birleşen (.... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... sayılı) dosyada davacı taraf birleşen davaya ilişkin yargılama sırasında kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre belirlenen nisbi 347.584,14-TL vekalet ücretinin birleşen dosyada davalı ... ...'den alınarak birleşen dosyada davacı ... ...'ya verilmesine, 14- Birleşen (.... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... sayılı) dosyada davalı taraf birleşen davaya ilişkin yargılama sırasında kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre belirlenen nisbi 233.145,07-TL vekalet ücretinin birleşen dosyada davacı ... ...'dan alınarak birleşen dosyada davalı ... ...'ye verilmesine, 15- Taraflarca yatırılan gider avansının karar tebliğ işlemleri tamamlandıktan ve karar kesinleştikten sonra kullanılmayan kısmının yatıran ilgili tarafa resen iadesine, Dair; asıl dosyada davacı-birleşen dosyada davalı ... ... vekilinin ve asıl dosyada davalı-birleşen dosyada davacı ... ... vekilinin yüzlerine karşı gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize verilecek bir dilekçe ile İSTİNAF yasa yolu açık olmak üzere oybirliğiyle verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 24/09/2026

Başkan ... e-imza* Üye ...9 e-imza* Üye ... e-imza* Katip ... e-imza*

TASHİH ŞERHİ: Mahkememizin yukarıda gerekçesi yazılan ... Karar sayılı dosyasının 24/09/2026 tarihli kısa kararında asıl dosyada davalı birleşen dosyada davacı tarafın şirket ünvanı maddi hata yapılarak ... Mühendislik olarak yazıldığı gerekçeli karar yazım aşamasında fark edildiğinden, kısa karardaki bu maddi hatanın HMK madde 304/1, birinci cümle uyarınca resen düzeltilmek suretiyme asıl dosyada davalı birleşen dosyada davacı tarafın şirket ünvanı gerçekte olduğu şekilde ... ... olarak tashihine karar verilmiştir.12/10/2026

Başkan ... e-imza* Üye ... e-imza* Üye ... e-imza* Katip ... e-imza*

*Bu evrak 5070 Sayılı Elektronik İmza Kanunu hükümlerine uygun olarak elektronik imza ile imzalanmıştır.

Atıf: İlk Derece Mahkemesi, E. 2024/116, K. 2026/637, T. 24.09.2026, www.arakarar.com/karar/ilk-derece-karar-2024-116-e-2026-637-k-dae646bd66c9