İlk Derece Mahkemesi ·

İlk Derece Mahkemesi 2023/75 E. 2025/721 K.

Mahkeme
İlk Derece Mahkemesi
Esas No
2023/75
Karar No
2025/721
Karar Tarihi

T.C. ... 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2023/75 Esas - 2025/721 TÜRK MİLLETİ ADINA T.C. ... 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2023/75 Esas KARAR NO : 2025/721

DAVA : Tazminat (Sigorta Ödemesine Dayanan Rücuen) DAVA TARİHİ : 31/01/2023 KARAR TARİHİ : 21/10/2025 GEREKÇELİ KARAR TARİHİ : 23/10/2025 Mahkememizde görülen davanın açık yargılaması sonunda; GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili tarafından Nakliyat Emtea Taşıma Sigorta Poliçesi ile sigortalanmış bulunan ... Elektronik Sanayi Ve Ticaret A.Ş.'ye ait 25 adet silikon gofret (silisyum wafer) cinsi emtiaların, davalı forwarder şirketin yükümlülüğünde iken 28/02/2022 tarihinde Amerika'dan ...'ya nakliyesinin sonucunda emtiaların hasarlandığının tespit edildiğini, davacının dava dışı sigortalısına 239.998,88 TL hasar tazminatı ödediğini, TTK'nın 1472. maddesi gereği sigortalının haklarına halef olduklarını ve davalının hasarın oluşmasında kusurlu olduğunu iddia ederek şimdilik 239.998,88 TL'nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; uyuşmazlığın Montreal Konvansiyonu hükümlerine tabi olduğunu ve zamanaşımına uğradığını, ihbar yükümlülüğünün yerine getirilmediğini, davacının tek taraflı yaptırdığı ekspertiz incelemesinda ambalaj hatası bulunmadığının ve taşıma esnasında emtiaya verilen zarar bulunmadığının belirlendiğini, zararın nakliyenin hangi aşamasında meydana geldiğine dair tutanak veya kayıt bulunmadığını, davacının hasarı ve bu hasarın meydana gelmesinde davalının sorumluluğunu ispat etmesi gerektiğini, davacının sigortalısına yaptığı ödemenin müvekkili açısından hatır ödemesi olduğunu ve müvekkilinden talep edilmesinin mümkün olmadığını, davayı kabul anlamına gelmemek kaydı ile sorumluluğun konvansiyonda belirlenen sınırlı sorumluk miktarını aşmayacak şekilde hesaplanması gerektiğini, eksperde kırılan emtianın 9 adet olduğu belirtilmesine rağmen ödemenin 25 adet üzerinden yapıldığını, emtianın sovtaj bedelinin hesaplanmadığını, faiz talebinin de yerinde olmadığını savunarak davanın reddini talep etmiştir. DELİLLER: Tarafların bildirdiği deliller toplanmış, sigorta poliçesi, hasar dosyası, ödemeye ilişkin evrak, ekspertiz raporu, taraflar arasındaki yazışmalar, konişmentolar dosya arasına alınmıştır. Elektrik elektronik bilirkişi ve taşıma hukukunda uzman nitelikli hesap bilirkişisi 05/10/2023 tarihli raporunda özetle, davacının sigortalısına ait emtianın doğrudan davalı tarafça taşınmadan değil ürünün üretici firma tarafından yapılan ambalajlama hatası neticesinde hasarlandığı, davalıya süresinde ihbarda bulunulmadığı, ödenen hasar bedelinin davalıya rücu edilemeyeceği, mahkeme aksi kanaate varırsa rücu edilebilecek miktarın 214.730,80 TL olması gerekeceği bildirilmiştir. Taraf itirazları üzerine bilirkişi heyetinden ek rapor alınmasına karar verildiği, nitelikli hesap bilirkişisinin dosyayı sürüncemede bıraktığı, sonuç olarak bilirkişilerin ayrı ayrı rapor düzenlediği görülmüştür. Elektrik elektronik bilirkişisi 09/09/2025 tarihli ek raporunda, davacının sigortalısına ait emtianın doğrudan davalı tarafça taşınmadan değil ürünün üretici firma tarafından yapılan ambalajlama hatası neticesinde hasarlandığı, davalıya süresinde ihbarda bulunulmadığı, ödenen hasar bedelinin davalıya rücu edilemeyeceği, mahkeme aksi kanaate varırsa rücu edilebilecek miktarın 214.730,80 TL olması gerekeceği bildirilmiştir. Nitelikli hesap bilirkişisi 21/07/2025 tarihli ek raporda, kök rapordaki beyanlarını tekrar ettiğini bildirmiştir., alınan tarihli ek raporda, kök rapordaki beyanlarını tekrar etmişlerdir. Rapor oluşa ve dosya kapsamına uygun bulunarak hükme esas alınmıştır. DEĞERLENDİRME: Dava, davacı sigortacının dava dışı sigortalısına yaptığı ödemenin kusurlu yandan TTK'nun 1472. maddesi uyarınca rücuen tahsili istemine ilişkindir. Davacı ile dava dışı sigortalı ... A.Ş. arasında 21/02/2022 tarihli Nakliyat Emtea Taşıma Sigorta Poliçesi düzenlendiği, poliçeye konu 25 adet emtianın 28/02/2022 tarihinde davalı sorumluluğunda taşınması sırasında hasarlandığı ve sigortalıya 13/04/2022 tarihinde ödenen bedelin halefiyet ilkesi gereği rücuen tahsili istemi ile eldeki davanın açıldığı anlaşılmıştır. 1956 tarihli Eşyaların Karayolu İle Uluslararası Nakliyatı İçin Mukavele Sözleşmesi Eşyaların Karayolu İle Uluslararası Nakliyatı İçin Mukavele Sözleşmesi 17. maddesi “Taşımacı, yükü teslim aldığı andan, teslim edinceye kadar, bunların kısmen veya tamamen kaybından ve doğacak hasardan sorumludur,” 30/1 maddesi; "Alıcı, taşımacı ile beraber durumlarını kontrol etmeden, veya ziyan ve hasarın açıkça görüldüğü hallerde teslim anında veya açıkça görülmediği hallerde teslimden yedi gün içinde (pazar günleri ve resmi tatiller hariç) durumu kendisine bildirmeden malı tesellüm ederse, bu husus onun yükü sevk mektubunda belirtildiği şekilde alındığına kanıt oluşturur. Açıkça gözükmeyen ziyan veya hasarlarda bildirme yazılı olarak yapılacaktır," hükümlerini içermektedir. Uluslararası Hava Yolu Taşımasına İlişkin Belirli Kuralların Birleştirilmesine Dair Antlaşma (Montreal Konveansiyonu)'nın 31/2 maddesi; "Hasar durumunda, teslim almaya yetkili şahıs hasarın fark edilmesinden sonra derhal ve en geç, kontrol edilmiş bagajlar durumunda alınan tarihten itibaren yedi (7) gün içerisinde ve kargo halinde de alınılan tarihten itibaren on dört (14) gün içerisinde taşıyıcıya şikayette bulunulmalıdır." hükmünü taşımaktadır. TTK'nun 'Bildirim' başlıklı 889. maddesinde "(1) Eşyanın zıyaı veya hasara uğramış olduğu açıkça görülüyorsa, gönderen veya gönderilen en geç teslim anına kadar zıyaı veya hasarı bildirmezlerse, eşyanın sözleşmeye uygun olarak teslim edildiği varsayılır. Bildirimde, zararın gerekli açıklıkla belirtilmesi ve nitelendirilmesi şarttır. (2) Birinci fıkradaki karine, zıya veya hasarın açıkça görünmemesi ve eşyanın tesliminden sonra yedi gün içinde bildirilmemesi hâlinde de geçerlidir. (3) Gönderilen, taşıyıcıya, teslim süresinin aşıldığını, teslimden itibaren yirmi bir gün içinde bildirmezse, gecikmeden kaynaklanan hakları sona erer. (4) Teslimden sonra yapılan bildirimin yazılı olması şarttır. Bildirim, telekomünikasyon araçları yardımıyla da yapılabilir. Bildirimde bulunanın kim olduğu herhangi bir şekilde anlaşılıyorsa, imzaya gerek yoktur. Sürenin korunması için bildirimin zamanında gönderilmiş olması yeterlidir. (5) Zıya, hasar veya gecikme teslim sırasında bildirilirse, bu bildirimin yukarıdaki hükümlere uygun olarak eşyayı teslim edene yapılması yeterlidir" hükmü düzenlenmiştir. Davalı yan süresinde ihbar şartının yerine getirilmediğini savunmuştur. 25/02/2022 tarihinde tamamlanan gümrük işlemlerinden sonra emtianın 28/02/2022 tarihinde dava dışı sigortalı tarafından teslim alındığı, taraflarca itiraza uğramayan dava dışı sigortalı tarafından davacı ve davalı yana gönderilen e-mail içerikleri dikkate alındığında hasara ilişkin olarak 16/03/2022 tarihi itibari ile bildirim yapıldığı, davacının 11/11/2022 tarihinde arabuluculuk yoluna başvurduğu ve son tutanağın 03/01/2023 tarihinde düzenlendiği anlaşılmaktadır. CMR ve Montreal Konveansiyonunun yukarıda belirtilen maddeleri ile TTK'nun 'Bildirim' başlıklı 889. maddesi dikkate alındığında davalı yana 7 ve 14 günlük yasal sürelerden sonra bildirim yapıldığı ve bu hali ile ihbarın süresinde yapılmamış olması nedeni ile davanın usulden reddine karar vermek gerektiği kanaatine varılmıştır. Davacı her ne kadar bu hükümlerin doğrudan uygulanamayacağını hasarın kara ya da hava yolu ile taşınması esnasında zararın meydana geldiğinin belirlenmiş olması gerektiğini iddia etmiş ise de ambalaj hatasının bulunmadığının bilirkişi raporu ile belirlendiği, kara veya hava yolu ile taşımaya ilişkin yasal hükümlerle belirlenen her iki süreden sonra bildirim yapıldığının belirlenmiş olması karşısında davacının iddiasına itibar etmek mümkün olmamıştır. Açıklanan gerekçelerle davanın usulden reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçelerle; DAVANIN REDDİNE, Alınması gereken 615,40 TL harç peşin alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına, fazla alınan 3.483,19 TL harcın talep halinde davacıya iadesine, 3.200,00 TL arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak Hazine'ye irat kaydına, Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihindeki AAÜT uyarınca hesaplanan 30.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

Davacının yaptığı yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,

Kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine Dair; taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde ... Bölge Adliye Mahkemesi'ne başvurmak suretiyle istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.21/10/2025

Atıf: İlk Derece Mahkemesi, E. 2023/75, K. 2025/721, T. 21.10.2025, www.arakarar.com/karar/ilk-derece-karar-2023-75-e-2025-721-k-afd45a46eab6