İlk Derece Mahkemesi 2023/345 E. 2024/121 K.

T.C. ADANA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TÜRK MİLLETİ ADINA T.C. ADANA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2023/345 Esas KARAR NO : 2024/121

HAKİM : ... ... KATİP : ... ...

DAVACI : ... VEKİLİ : ... DAVALI : ... DAVA : Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) DAVA TARİHİ : 15/06/2023 KARAR TARİHİ : 20/02/2024 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : ... Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda; GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin demir profil ticareti ile iştigal olduğunu, müvekkili şirket ile ... Şti arasındaki demir profil alışverişi dolayısıyla 06/06/2023 tarihinde keşidecisi ... olan her biri 100.000,00TL miktarındaki 3 adet çek ... Damper Treyler Nak. İnş. San. Ve Tic. Ltd. Şti tarafından ciro edilerek müvekkili şirkete verildiğini, çeklerin müvekkili şirkete verildiğine ilişkin teslim tesellüm belgesini dilekçenin ekinde sunulduğunu, müvekkili şirket yetkilisi ... çekleri teslim aldıktan sonra birkaç müşterisini ziyaret ettiğini, ardından Adana merkezindeki iki bankaya gittiğini, akabinde alışveriş yaptıktan sonra işyerine döndüğünü, çekleri kasaya koyacağı sırada teslim aldığı çeklerden ... A.Ş Milas/Muğla Şubesi'nden verilme, keşidecisi ... olan, 15/09/2023 keşide tarihli, ... seri numaralı, 100.000,00TL bedelli çeki tüm aramalarına rağmen bulamadığını ve kaybettiğini anladığını, kaybedilen çekin kötüniyetli 3.kişilerin eline geçmesi ve muhatap bankaya ibraz edilerek müvekkili şirketin mağduriyetine sebebiyet verilmesi ihtimali bulunduğundan söz konusu çekin TTK'nın 757 ve devamı maddeleri gereğince ödeme men'i ve akabinde çekin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. DELİLLER; ... Anonim Şirketi Muğla/Milas Şube Müdürlüğü'nden alınan ... çek seri numaralı keşidecesi ... olan 100.000,00-TL bedelli çekin hesap bilgilerinin mahkememize gönderilmesi hususunda müzekkere yazıldığı, ... seri nolu çekin 25/01/2024 tarihi itibari ile ibraz edilmediğinin tespit edildiği anlaşılmıştır. Davacı tarafından çek bedelinin %15'i oranında teminatın mahkememize yatırdığı ve çek üzerine ödeme yasağı konulduğu anlaşılmıştır. Mahkememizce dava konusu çekin zayine ilişkin 16/06/2023 tarihinde düzenlenen ilan ile çeki ellerinde bulunduranların ilk ilan tarihinden itibaren 3 ay içinde mahkememize ibraz etmeleri gerektiği, aksi halde çekin iptaline karar verileceği 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanununun 778. maddesi yollamasıyla 757 vd. maddeleri uyarınca ihtar ve ilân edilerek, Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi Müdürlüğüne, ilanın 10'ar gün ara ile 3 kez ilan edilerek ilan edildiğine dair gazete nüshasının gönderilmesi hususunda müzekkere yazıldığı, gelen yazı cevabında Türkiye Ticaret Sicili Gazetesinde ilanların yapıldığı anlaşılmıştır. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, zayi nedeniyle çek iptali istemine ilişkindir. Davanın dayanağını 6102 Sayılı TTK'nın 818. maddesi atfı ile bonolar hakkında da cari olan 757 ve devamı maddeleri oluşturmaktadır. 6102 sayılı TTK'nın 757. Maddesi; "(1) İradesi dışında poliçe elinden çıkan kişi, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden, muhatabın poliçeyi ödemekten menedilmesini isteyebilir. (2) Mahkeme, ödemeyi meneden kararında muhataba, vadenin gelmesi üzerine poliçe bedelini tevdi etmeye izin verir ve tevdi yerini gösterir." şeklinde düzenlenmiştir. 760. Maddede ise; "(1) Mahkeme, dilekçe sahibinin, poliçe elinde iken zıyaa uğradığına dair verdiği açıklamaları inandırıcı bulursa, verilecek ilanla, poliçeyi eline geçireni, poliçeyi belirli bir süre içinde getirmeye davet ve aksi takdirde poliçenin iptaline karar vereceğini ihtar eder." mahkemenin ihtar ve ilan düzenlemesi gerektiği belirtilmiştir. İptal kararını düzenleyen 764. Madde; "(1) Elden çıkan poliçe, verilen süre içinde mahkemeye sunulmazsa iptaline karar verilir. (2) Poliçenin iptaline karar verilmiş olmasına rağmen, dilekçe sahibi kabul edene karşı poliçeden doğan istem hakkını ileri sürebilir." hükmünü haizdir. İptali istenilen çekle ilgili olarak, Türkiye Ticaret Sicil Gazetesi Müdürlüğü'ne müzekkere yazılmış gelen yazı cevabı ekinde Türkiye Ticaret Sicil Gazetesi'nde 3 defa ilan yapıldığına dair gazetelerin nüshalarının dosyaya gönderildiği anlaşılmıştır. Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; davacının dava dilekçesi ile ... Anonim Şirketi Muğla/Milas Şube Müdürlüğü'nden alınan ... çek seri numaralı keşidecesi ... olan 100.000,00-TL bedelli çeki kaybettiğini, çekin zayi olduğunu, zayi nedeniyle iptaline karar verilmesini talep ettiği, davacı tarafından çek bedelinin %15'i oranında teminata ilişkin mahkememizce çek üzerine ödeme yasağı konulduğu, çekin zayine ilişkin 16/06/2023 tarihinde düzenlenen ilanın Türkiye Ticaret Sicil Gazetesi'nde 3 defa ilan yapıldığı, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun açılacak olan zayi nedeniyle çek iptali davalarında, rızası dışında çek elinden çıktığı iddiası ile çek iptali davası açma hakkının hamile tanınmış bir hak olduğu, somut davada da davacının çeki kendi elinde iken ve rızası dışında kaybettiği, mahkememizce dava konusu çek yönünden Ticaret Sicil Gazetesi Müdürlüğüne yazı yazılarak ilanların yaptırıldığı ancak ilk ilan tarihinden itibaren 3 ay içinde çekin mahkememize ibraz edilmediği anlaşılmakla, davanın kabulü ile dava konusu çekin zayi nedeniyle iptaline karar verilmesi gerektiği kanaatine varılarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: Gerekçesi daha sonra açıklanacağı üzere; 1-) Davanın KABULÜ ile; ... A.Ş. Milas Şubesine ait, keşidecisi ..., lehtarı ... olan, tarihli, ... çek seri nolu 100.000,00 TL bedelli çekin 6102 sayılı TTK'nun 757. vd. maddeleri gereğince ZAYİ NEDENİYLE İPTALİNE, 2-)TTK 757. Maddeye göre konulan ödeme yasağının karar kesinleşinceye kadar DEVAMINA,

3-)492 Sayılı Harçlar Kanunu uyarınca karar tarihi itibari ile alınması gereken 427,60 TL maktu karar ve ilam harcından peşin alınan 179,90 TL harcın mahsubu ile bakiye 247,70 TL harcın davacıdan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA, 4-)Davanın mahiyeti gereği yargılama giderlerinin davacı taraf üzerinde BIRAKILMASINA, 5-)6100 sayılı HMK'nın 333.maddesi ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu Gider Avansı Tarifesi'nin 5. maddesi gereğince artan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde talep aranmaksızın YATIRAN TARAFA İADESİNE, 6-)Karar kesinleştiğinde ve ödeme yasağı kararının kalkmasından itibaren bir ay içinde tazminat davasının açılmaması halinde davacı tarafından mahkememize depo edilen teminatın HMK m.392/2 gereği davacı tarafa İADESİNE, Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı, 6100 sayılı HMK.nun 341/1 ve 345 maddeleri gereğince, gerekçeli kararın taraflara tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde, mahkememize veya eşdeğer başka bir mahkemeye verilecek bir dilekçe ile Adana Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 20/02/2024

Katip ... ¸e-imzalıdır

Hakim ... ¸e-imzalıdır