İlk Derece Mahkemesi 2023/1056 E. 2025/1374 K.

T.C. BAKIRKÖY 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2023/1056 Esas KARAR NO : 2025/1374

DAVA : İstirdat (Ticari Satıma Konu Malın İadesi) DAVA TARİHİ : 08/11/2023 KARAR TARİHİ : 16/12/2025 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 30/01/2026

Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satıma Konu Malın İadesi) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı şirketin eğitim ve öğretim alanında yayımcılık faaliyeti gösterdiğini, davacı şirketin, bayisi olan müşterilerinden ...... 'den aldığı dava konusu ..... Bankası ...... Şubesine ait olan .... seri nolu 25.08.2023 vadeli 10.000,00-TL bedelli çekin de içerisinde olduğu toplam 12 adet çeki davacı şirketin Finans Müdürü ..... tarafından kargo paketine koyarak İstanbul İçerenköy ilçesindeki şirket merkezinden, şirketin Ankara ili Kahramankazan ilçesinde bulunan deposuna gönderilmek üzere şirket merkezine gelen ..... Kargo personeline 23.05.2023 tarihinde teslim etiğini, gönderilen kargo paketinin 24.05.2023 tarihinde davacı şirketin Ankara ili Kahramankazan ilçesindeki adresinde üretim müdürü olarak görev yapan ...... tarafından teslim alındığını ancak paketin içinde 12 adet çek yerine Bakara suresinin faizle ilgili ayetlerinin yazılı olduğu bir kağıt olduğunun görüldüğünü, bunun üzerine kargo şubesine gidilerek durum sorulduğunu ve Saray Mahallesi'nde bulunan ...... Kargo Şube yetkilisinin de kargo poşetinin ağzının açılarak yeniden kapatıldığını, poşetin işlem gördüğünü belirttiğini, bu hususta İçerenköy Şehit Halil Çayır Polis Merkezi Amirliğine gidilerek şikayetçi olunduğunu, İstanbul Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığı ..... Soruşturma sayılı dosyası hala derdest olduğunu, ayrıca bu olaya ilişkin olarak Kahramankazan Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ..... sayılı soruşturma dosyası da açıldığını, davacının meşru hamili olduğu dava konusu çek de dahil toplam 12 adet çekin davacının rızası hilafına elinden çıktığını, 25.05.2023 tarihinde, söz konusu çeklerin davacının rızası hilafına elinden çıkması sebebiyle ödeme yasağı talepli olarak davacı şirket tarafından İstanbul Anadolu ...... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ..... E. sayılı dosyası ile hasımsız olarak kıymetli evrak iptali davası açıldığını, 25.05.2023 tarihinde Mahkemece ödeme yasağı kararı verildiğini ve çekin keşidecisi olan, İstanbul Anadolu ...... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ..... E. sayılı dosyasından verilen 22.07.2023 tarihli ara karar ile muhatap bankanın tevdi mahalli olarak belirlendiğini, çekin vadesinde de çek bedeli muhatap banka tarafından bloke altına alındığını, keşideci tarafından çek bedeli tevdi mahalline ödenerek depo edildiğini, dava konusu çekin davalı tarafından bankaya ibraz edildiğinin bildirildiğini, mahkeme ara kararı ile davacı şirkete davalıya karşı ihtiyati tedbir talepli istirdat davası açmak üzere 1 haftalık kesin süre verildiğini, dava konusu çekin görüntüsü incelendiğinde çekin üzerindeki ciroların gerçeği yansıtmadığını, davalı şirketten önceki cirantaların T.C. Kimlik ve vergi numaralarının yer almadığını, adreslerinin dahi bulunmadığını, muhtemelen gerçek olmayan isim ve soy isimlerle sahte ciro silsilesi oluşturulduğunu, dava konusu çekin 4 kez el değiştirdiğini ve cirolandığını, bunun iyi niyetli hamil imajı verilmek ve çekin takibini zorlaştırmak amacıyla yapıldığını, davacı şirketin, davalı şirketle ve sözde diğer cirantalarla arasında hiçbir ticari ilişki bulunmadığını, davalı şirket tarafından, davaya konu çek hakkında ödeme yasağının ilanına rağmen, meşru hamilin kim olduğu, çeke ödeme yasağının ne zaman ve neden konulduğu gibi önemli hususlar araştırılmaksızın çekin kabul edildiğini, sadece isim ve soy isim yazılarak yapılan ciroların gerçekliği dahi araştırılmadan, çekin arkasında isim ve imzası bulunan ancak vergi, T.C. kimilk numarası, kaşe ve adresleri dahi olmayan cirantalar olmasına rağmen davalının bu çeki almasının tamamen kötüniyetli olduğunu ..... Bankası T.A.O. ..... Şubesi'ne ait Keşidecisi ...... olan ..... seri nolu 25.08.2023 vadeli 10.000,00-TL bedelli çekin, davalıdan istirdatına ve davacıya teslimine, çekin teslim edilmemesi halinde iptaline, müvekkil şirketin meşru hamil olduğunun tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davalının un fabrikası işlettiğini, dava konusu çekin ..... 'dan davalı ile ticari ilişkisine binaen alındığını, dava konusu çekin kısmi ödeme olarak alındığını, karşılıksız çıkınca çekin ..... 'a iade edildiğini, dava konusu çek üzerinde isim soyisim ve imza bulunmakla birlikte geçerli bir ciro silsilesi olduğunu, çek üzerindeki hakların davalıya ait olduğunu, davalının söz konusu çeki düzgün bir ciro silsilesi ve iyi niyetle devraldığını, çek hakkındaki ödemeden men kararının iyi niyetli hamili etkilemediğini, çekin istirdatına karar verilebilmesi için davacının davalı tarafından çekin kötüniyetli veya ağır kusurlu olarak iktisap edildiğini ispat etmesi gerektiğini, davacının iddialarının hukuki dayanaktan yoksun ve kesinlikle gerçeği yansıtmadığını beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Taraflarca bildirilen deliller toplanmış, İstanbul anadolu ..... Asliye Ticaret Mahkemesinin ..... esas sayılı dosyası, İstanbul Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığı ..... Soruşturma sayılı dosyası, Kahramankazan Cumhuriyet Başsavcılığı ..... Soruşturma sayılı dosyası celbedilmiş, SMMM bilirkişisinden rapor aldırılmıştır. Dosyaya sunulan bilirkişi raporunda özetle; Davacı ve Davalı 2023 yılı Ticari defterlerinin, 6102 sayılı TTK. İlgili hükümleri yönünden usulüne uygun tutulmuş olduğu, dava konusu Kargo sırasında kaybolan 25.08.2023 keşide tarihli ..... çek numaralı 10.000 TL tutarlı, Keşidecisi ....., Keşide edileni Davacı ..... Yayıncılık olan ..... Bankası çekinin, davacı yandan alışlarına karşılık .... yan tarafından davacı .... Yayıncılık’a verilmiş olduğuna dair kaydın 13.04.2023 tarihe numaralı ..... yevmiye numarasında kayıtlı olduğu, 13.04.2023 tarihinde ..... bu çekin ..... ’e iade kaydının yapılmış olduğu, Dava konusu 25.08.2023 keşide tarihli ..... çek numaralı 10.000 TL tutarlı ..... Bankası çekinin arka yüzünün net okunamadığı, okunduğu kadarı ile davacı .... Yayıncılık’tan sonraki cirantanın ...., sonraki cirantanın ..... olduğu, ...... ’den sonraki cirantanın davalının cevap dilekçesinde beyan ettiği ..... ismine benziyor olduğu, en son cirantanın davalı ..... Gıda olduğu, Davacı detay mizan incelemesinde bu ve bu isimlere benzer harekete rastlanmamış olduğu, davalı yan tarafından, dava konusu 25.08.2023 keşide tarihli ..... çek numaralı 10.000 TL tutarlı, Keşidecisi ....., Keşide edileni Davacı .... Yayıncılık olan ..... Bankası çekinin ......’dan alınmış olduğu beyan edilmiş olduğu, Davalının ..... şirketi ile ticari ilişkisi olduğu, dava konusu çekin ..... şirketi tarafından verilmiş olduğuna dair muhasebe kaydına rastlanmamış olduğu, .... tarafından davalı yana havale yada kredi kartı ödemesi şeklinde ödemeler yapılmış olduğu tespit edilmiş olduğu, çek ile ilgili bir ödemeye rastlanmamış olduğu, davalı yan tarafından cevap dilekçesi ekinde dosyaya sunulmuş 03.10.2023 tarihli Çek İade Bordrosunda çekin çıkışının yapıldığı kişi ..... , fakat çeki teslim alan kısmında ....... (Köyüm Odun Ekmek)kaşesi ve üzerinde imza olduğu görülmekte olduğu, Davalı ticari defterlerinde dava konusu 25.08.2023 keşide tarihli ..... çek numaralı 10.000 TL tutarlı ..... bank çekinin .......’dan alınmış olduğuna dair muhasebe kaydının, ....... cari hesabına değil, ,inceleme sırasında beyan edilen ...... ’ın Pazarlamacısı .... Alınan Sipariş Avansları cari hesabına ..... no.lu yevmiye maddesinde alacak verilmiş olduğu, karşılıksız çıkması nedeniyle dava dışı ..... Alınan Sipariş Avansları cari hesabına ..... no.lu yevmiye maddesinde borç kaydedilmiş olduğu tespit edilmiş olup, Neden ..... cari hesabında takip edilmiş olduğu anlaşılamamış olduğu sonuç ve kanaati bildirilmiştir. Açılan dava, çek istirdadı istemine ilişkindir. İstanbul Anadolu .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ..... esas sayılı dosyasının örneği celbedilmiş, davanın davacı ..... Yayımcılık Basım Dağıtım Sanayi Ve Ticaret A.Ş tarafından davaya konu çek dahil bir kısım çeklerin iptali istemine ilişkin olduğu görülmüştür. 6102 sayılı TTK 790. maddesi “ cirosu kabil bir çeki elinde bulunduran kişi, son ciro beyaz ciro olsa bile, kendi hakkı müteselsil ve birbirine bağlı cirolardan anlaşıldığı takdirde yetkili hamil sayılır” Yine 6102 sayılı TTK 792.maddesi “çek herhangi bir suretle hamilin elinden çıkmış bulunursa ister hamile yazılı ister ciro yoluyla devredilebilen bir çek sözkonusu olupda hamil hakkını 790.maddeye göre ispat etsin, çek eline geçmiş yeni hamil ancak çeki kötü niyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır kusuru bulunduğu takdirde o çeki geri vermekle yükümlüdür” hükümlerini içermektedir. Davalının elinde bulunan çekin istirdadı talebiyle açılan işbu davada ispat yükü davacıda olup; davacının, çekin rızası hilafına elinden çıktığını ve çeki elinde bulunduran davalının kötüniyetli ve iktisabında ağır kusurlu olduğunu ispat etmesi gerekir. Somut olayda; davacı lehtar olarak yer aldığı, ..... Bankası ..... Şubesine ait olan ..... seri nolu 25.08.2023 vadeli 10.000,00-TL bedelli çekin davacı şirketin Finans Müdürü ..... tarafından kargo paketine koyarak İstanbul İçerenköy ilçesindeki şirket merkezinden, şirketin Ankara ili Kahramankazan ilçesinde bulunan deposuna gönderilmek üzere şirket merkezine gelen ..... Kargo personeline 23.05.2023 tarihinde teslim etiğini, sonrasında çeklerin kaybolduğunu veya çalındığını belirterek çekin mülkiyetinin müvekkiline ait olduğunun tespitine ve müvekkiline iadesine, çekin müvekkiline teslimini talep ve dava etmiş ise de, davanın çekin istirdadı talebiyle açılmış olduğu, bu haliyle davada ispat yükünün davacıda olup, davacının çekin rızası hilafına elinden çıktığını ve çeki elinde bulunduran davalının kötüniyetli ve iktisabında ağır kusurlu olduğunu ispat etmesi gerekmekte olup, davalının hali hazırda çeki elinde bulunduran son hamil olmadığı, yaptırılan bilirkişi incelemesi ile sabit olduğu üzere çekin karşılıksız çıkmasından sonra davalı tarafından kendinden önceki cirantaya çekin iade edilmiş olduğu, dosyaya 03.10.2023 tarihli Çek İade Bordrosunun ibraz edildiği, buna göre TTK 792.maddeye göre çek istirdatı davası ancak çeki kötü niyetle veya ağır kusurlu olarak iktisap eden ve elinde bulunduran yetkili hamile karşı açılabileceğinden Davacı tarafın somut davada Davalıdan çekin iadesini talep edemeyeceğinden açılan davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM:Yukarıda açıklandığı üzere; Davanın REDDİNE, 2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 615,40-TL karar harcından daha önce Mahkememiz dosyasına yatırılan 269,85-TL peşin harcın indirilmesi ile eksik kalan bakiye 345,55-TL karar harcının davacıdan alınması ile hazineye gelir kaydına, 3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına, 4-Davalı yargılamada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükteki bulunan AAÜT uyarınca 10.000,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 5-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar oluşturulmasına yer olmadığına, 6-HMK 392/2 maddesi gereğince teminatın talep halinde koşulları oluştuğunda karar kesinleştikten 1 ay sonra yatırana geri verilmesine, 7-Kullanılmayan yargılama gider avansının 6100 Sayılı HMK 333. maddesi uyarınca kararın kesinleşmesine müteakiben yatırana iadesine, Dair, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 341 vd. maddeleri gereğince (5235 sayılı Kanunun 2. maddesi de dikkate alınarak) davacı vekili ve davalı vekilinin yüzlerine karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde mahkememize verilecek veya başka bir mahkeme aracılığıyla gönderilecek dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi ilgili Hukuk Dairesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı. 16/12/2025

Katip ...... e-imzalıdır Hakim ...... e-imzalıdır