İlk Derece Mahkemesi 2022/978 E. 2026/348 K.

T.C. İstanbul Anadolu 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2022/978 KARAR NO : 2026/348

DAVA : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 09/12/2022 KARAR TARİHİ : 14/04/2026

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı tarafından ---İcra Dairesi ---- Esas sayılı dosya kapsamında tebliğ edilen 81.645,31-TL lik ödeme emrine itiraz edilmesi sonucu İcra Müdürlüğü tarafından takibin durdurulmasına karar verildiği, karşı taraf borçlu tarafından ileri sürülen yetki itirazının haksız ve kötü niyetli olduğu, ilgili icra dosyası yetkili icra Müdürlüğü nezdinde açıldığını, bir ticari işletmenin şubesinin işlemlerinden doğan para ve teminat alacaklarının ilamsız icra yoluyla takibinde de bu kuralın kıyasen uygulanması sonucu o şubenin bulunduğu yerdeki icra dairesinin yetkili olduğunu, bazı davalar için davalının ikametgahı mahkemesinin yanında başka yer mahkemelerinin de yetkili olduğunu , örneğin sözleşmeden doğan davalarda sözleşmenin yerine getirileceği yerdeki mahkemenin yetkili olduğunu (HUMK 10 Md), icra takibinin sözleşmenin ifa edileceği yer olması sebebiyle ----- İcra Müdürlüğü nezdinde açılmış olmasının hukuka ve mevzuata uygun olduğunu, icra takibine konu edilen borcun varlığına dair herhangi bir şüphe bulunmamasına rağmen karşı taraf borçlunun takibe, yetkiye, borca ve borcun tüm fer’ilerine itiraz etmesinin kötü niyetli ve haksız olduğunu, davanın kabulüne, itirazın iptaline ve takibin devamına, asıl alacağın % 20’ inden aşağı olmamak üzere davalı aleyhine icra İnkar Tazminatına hükmedilmesine, her türlü yargılama gideri, harç ve vekalet ücretinin davalı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini taleple dava etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Konuya ilişkin icra takibinin yetkili mahkemede açılmadığını, müvekkil firmanın davacıya herhangi bir borcu olmadığını, bunun firmaya ait cari hesap kayıtları ve ticari defterler incelendiğinde ortaya çıkacağını, anlaşılan işin bedelinin 28.617,97 Euro olduğunu, proje teklifinin mail ile davacı firmaya yollandığını ve onay alındığını, müvekkil firmanın tüm faturaları Euro kestiğini davacıdan gelen TL ödemeleri Euro karşılığı olarak kayıtlarına aldığını, projeyi eksiksiz şekilde teslim ettiğini, ancak ödemeler Euro yapıldığı için çok ciddi bir kur farkı ortaya çıktığını, alacak bakiyesi veren ekstremizdeki 79.081,25 TL nin kur farkından kaynaklandığını, kur farkı faturasının davacı firmanın kabul etmediğini ve müvekkilinin davacıya hiçbir borcunun olmadığı gibi alacağının olduğunu, bu nedenlerle haksız ve mesnetsiz davanın reddini, % 20 den az olmamak şartıyla kötü niyet tazminatına hükmedilmesini, vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin davacı üzerine bırakılmasını talep etmiştir.

DELİLLER ve GEREKÇE: Dava; --- İcra Müdürlüğünün ---- esas nolu dosyasında icra takibine davalının yapmış olduğu itirazın İİK 67 maddesi gereğince iptali ile icra inkar tazminatı isteminden ibarettir. Mahkememizce taraflara usulüne göre davetiye çıkarılmış, ---- İcra Müdürlüğünün ---- Esas nolu dosyasının Uyap sureti incelenmek üzere dosyamız arasına alınmıştır. Mahkememizce tarafların iddia ve savunmaları değerlendirilmek üzere uzman bilirkişiden alınan 18/12/2023 tarihli kök raporda özetle; Defterlerin Usulüne Uygun Tutulup Tutulmadığı Yönünden: Davacı şirketin 2021 ve 2022 yıllarına ilişkin ticari defterlerinin GİB onaylı beratlarının süresinde alındığı, TTK ve VUK hükümlerine göre usulüne uygun tutulduğu, Davalının kanuni merkezinin ----- olduğu, dosya kapsamında 27.1.2023 tarihinde defterlerinin talimatla inceleme talebinin bulunduğu anlaşılmakla, Davalı kayıtlarının ticari defterlerinin talimat mahkemesi aracılığı ile incelenmesi Sayın Mahkemenin takdirindedir. Davacı Alacağı Yönünden: Taraflar arasında ticari ilişkinin yabancı para cinsinden kurulduğu, her ne kadar davalı kayıtları henüz İncelenmemiş olsa da taraflar arasındaki yazışmalarda ve en önemlisi davacının incelenen muavin hesap dökümünün TL ve EUR olarak ayrı ayrı tutulduğunun görüldüğü, davacının kendi kayıtlarında 461,14 EUR alacaklı gözüktüğü, kendi kayıtlarında 79.084,94 TL alacaklı gözükmesinin sebebi kurlar daha yüksek iken yapmış olduğu ödeme sonrası karşılığı malların kurlar daha düşük iken gelmesinden kaynaklandığı, daha somut bir ifade ile davacının 30.940,78 EUR ödemeyi 16,55 TL ortalama kur ile yaparken davalının 30.479,64 EUR mal bedelini ortalama 14,21 TL kur ile yaptığını, en basit hesapla iki kur arasındaki fark olan 2,34 TL yüksek kurdan yapılan 30.940,78 EUR'nun karşılığının 72.532,64 TL'ye (2,34 x 30.940,78) karşılık geldiği, eş deyişle davacının 03.06.2022 takip tarihi itibarıyla 461,14 EUR karşılığı 8.192,20 TL talep edebileceği, fazlaya ilişkin talebinin kur farkı olması dolayıyla talep edemeyeceği, Davalı şirketin kanuni merkezinin ---- bulunması, borcunun bulunmadığı iddiasını cevap dilekçesinde savunması ve talimatla defterlerinin incelenmesi talebinin de bulunduğu gözetilerek işbu rapor sonrası davalı kayıtlarının talimatla incelenme konusunun mahkemenizin münhasır takdirlerinde olduğu, Faiz: Davacının takip öncesinde faiz talebinde bulunduğu ancak davalıyı temerrüde düşürür bir ihtar yada tebliğe rastlanmadığı bu sebeple takip öncesi için faiz talep etmeyeceği, Sayın Mahkeme'nin kısmen ya da tamamen Davacı/Alacaklının lehine hüküm kurması halinde; tarafların tacir olması, işin ticari iş olması, temerrüt faiz oranının önceden kararlaştırılmamış olması, ticari ilişki euro cinsinden kurulmuş olsa da takipteki taleple bağlılık kuralı gereği davacı tarafından takipte TL alacak talep edilmiş olduğundan 8.192,20-TL asıl alacağına, tacir olan tarafların ticari işinde uygulanacak faiz oranını belirlemediklerinden davacının alacağına 3095 s.k 2/2 m. Istonto avans faiz talep edebileceği mütalaa edilmiştir. " tespitinde bulunmuştur. ---- Asliye Ticaret Mahkemesine talimat yazılarak uzman bilirkişiden alınan 24/06/2024 tarihli raporda özetle;" Tüm delillerin ve hak kazanma koşullarının nihai takdir ve değerlendirmeleri sayın Mahkemeye ait olmak üzere yukarıda yapılan tespit ve değerlendirmeler ışığında ; Dava konusu uyuşmazlığın itirazın iptaline ilişkin olduğu, davacı taraf ile davalı taraf arasında ödemelerin dövizle ödeneceğine ilişkin yazılı bir anlaşma bulunmadığı, davalı tarafın kayıtlarında davacı taraf ----07/12/2022 tarih itibariyle davalı şirket ----- 79.081.26 TL alacaklı göründüğü, davacı şirket kayıtlarında aynı tarih itibariyle davacı şirketin 79.084.93 TL alacaklı göründüğü, davacı şirket ile davacı şirket kayıtları arasında 3,67 TL lik fark bulunduğu, bunun davacı şirketin ancak davalı şirketin muavin kayıtlarının doğru olduğu, taraflar arasındaki 3,67 TL farkın davacı şirketin davacı şirketin 23/12/2021 tarihli ---- nolu faturayı Euro ‘dan TL ye dönüştürürken küsurat farkından ileri geldiği, Davacı ile davalı taraf arasında 3,67 TL fark dışında hesaplarda bir uyumsuzluk bulunmadığı ve her iki tarafın muavin resmi kayıtlarında davacı şirketin açıkça alacaklı göründüğü, davalı şirket tarafından Euro bazlı düzenlenen faturalara ilişkin kurların fatura üzerinde yazılı olduğu ve buna göre TL ye dönüştürülerek muhasebe kayıtlarına taraflarca alındığı, buna göre ödemelerin davacı tarafça Euro kurun yüksek olduğu dönemde peşin TL olarak gönderildiği, Davalı tarafça faturanın Euro kurunun düşük olduğu tarihte düzenlenmesi sebebiyle davacı tarafın kur farkı alacağının doğduğu, ayrıca taraflar arasında yapılan ödemelere kur farkı düzenleneceğine ilişkin döviz cinsinden yazılı sözleşme bulunmadığı sebebiyle davacı tarafın davalı şirketin mevcut kayıtlarına göre Alacak bakiye miktarı olan 79.081.26 TL Asıl alacaklı olduğu görüş ve kanaatine varılmıştır." tespitinde bulunmuştur. Talimat mahkemesince hazırlanan rapor ve tarafların itirazları değerlendirmek suretiyle alınan 25/09/2025 tarihli ek raporda özetle; " Davacı şirketin 2021 ve 2022 yıllarına ilişkin ticari defterlerinin GİB onaylı beratlarının süresinde alındığı, TTK ve VUK hükümlerine göre usulüne uygun tutulduğu, Davalının talimatla incelenen defterlerinin TTK ve VUK hükümlerine göre usulüne uygun tutulduğu, Davacı Alacağı Yönünden: Davalı tarafın Euro cinsi düzenlenen faturalarının davacı defterlerinde kayıtlı olduğu1, e posta yazışmalarında ticari ilişkinin yabancı para cinsinden kurulduğunun anlaşıldığı, huzurdaki davada 18.12.2023 tarihli Mali Müşavir Bilirkişi KÖK raporu ile aynı kanaate olduğumdan davacının 03.06.2022 takip tarihi itibarıyla 461,14 EUR karşılığı 8.192,20 TL ALACAKLI olduğunun görüldüğü, fazlaya ilişkin talebinin kur farkı olması dolayıyla talep edemeyeceği, Sayın Mahkemenin bilirkişi görüşü aksine, taraflar arasındaki ticari ilişkinin TL olduğunun kabul edilmesi durumunda ise davacının 03.06.2022 takip tarihi itibarıyla 79.084,94 TL alacağının bulunduğu, Faiz: Davacının takip öncesinde faiz talebinde bulunduğu ancak davalıyı temerrüde düşürür bir ihtar yada tebliğe rastlanmadığı bu sebeple takip öncesi için faiz talep etmeyeceği, Sayın Mahkeme’nin kısmen ya da tamamen Davacı/Alacaklının lehine hüküm kurması halinde; davacının takip sonrası alacağına 3095 s.k 2/2 m. Iskonto avans faiz talep edebileceği mütalaa edilmiştir. " tespitinde bulunmuştur. Mahkememizce tarafların iddia ve savunmaları değerlendirilmek üzere uzman bilirkişiden alanın 03/02/2026 tarihli raporda özetle; " Davacı şirketin 2021 ve 2022 yıllarına ilişkin ticari defterlerinin GİB onaylı beratlarının süresinde alındığı, TTK ve VUK hükümlerine göre usulüne uygun tutulduğu, Davalının kanuni merkezinin ---- olduğu, dosya kapsamında 27.1.2023 tarihinde defterlerinin talimatla inceleme talebinin bulunduğu anlaşılmakla, Davalı kayıtlarının ticari defterlerinin talimat mahkemesi aracılığı ile incelenmesi Sayın Mahkemenin takdirindedir. Davacı Alacağı Yönünden: Taraflar arasında ticari ilişkinin yabancı para cinsinden kurulduğu, her ne kadar davalı kayıtları henüz İncelenmemiş olsa da taraflar arasındaki yazışmalarda ve en önemlisi davacının incelenen muavin hesap dökümünün TL ve EUR olarak ayrı ayrı tutulduğunun görüldüğü, davacının kendi kayıtlarında 461,14 EUR alacaklı gözüktüğü, kendi kayıtlarında 79.084,94 TL alacaklı gözükmesinin sebebi kurlar daha yüksek iken yapmış olduğu ödeme sonrası karşılığı malların kurlar daha düşük iken gelmesinden kaynaklandığı, daha somut bir ifade ile davacının 30.940,78 EUR ödemeyi 16,55 TL ortalama kur ile yaparken davalının 30.479,64 EUR mal bedelini ortalama 14,21 TL kur ile yaptığını, en basit hesapla iki kur arasındaki fark olan 2,34 TL yüksek kurdan yapılan 30.940,78 EUR'nun karşılığının 72.532,64 TL'ye (2,34 x 30.940,78) karşılık geldiği, eş deyişle davacının 03.06.2022 takip tarihi itibarıyla 461,14 EUR karşılığı 8.192,20 TL talep edebileceği, fazlaya ilişkin talebinin kur farkı olması dolayıyla talep edemeyeceği, Davalı şirketin kanuni merkezinin ----- bulunması, borcunun bulunmadığı iddiasını cevap dilekçesinde savunması ve talimatla defterlerinin incelenmesi talebinin de bulunduğu gözetilerek işbu rapor sonrası davalı kayıtlarının talimatla incelenme konusunun mahkemenizin münhasır takdirlerinde olduğu, Faiz: Davacının takip öncesinde faiz talebinde bulunduğu ancak davalıyı temerrüde düşürür bir ihtar yada tebliğe rastlanmadığı bu sebeple takip öncesi için faiz talep etmeyeceği, Sayın Mahkeme'nin kısmen ya da tamamen Davacı/Alacaklının lehine hüküm kurması halinde; tarafların tacir olması, işin ticari iş olması, temerrüt faiz oranının önceden kararlaştırılmamış olması, ticari ilişki Euro cinsinden kurulmuş olsa da takipteki taleple bağlılık kuralı gereği davacı tarafından takipte TL alacak talep edilmiş olduğundan 8.192,20 TL asıl alacağına, tacir olan tarafların ticari işinde uygulanacak faiz oranını belirlemediklerinden davacının alacağına 3095 s.k 2/2 m. Istonto avans faiz talep edebileceği," tespitinde bulunmuştur. Bilirkişi raporu taraflara tebliğ edilmiş, taraf vekillerinin beyan ve itiraz dilekçesi sunduğu görülmüştür. Davacı vekilinin ıslah dilekçesi sunduğu, davalı tarafa tebliğ edildiği görülmüştür. Bilirkişi raporu denetime açık, karar vermeye yeterli ve elverişli mahiyettedir. Toplanan deliller ve tüm dosya kapsamından; Taraflar tacir olup HMK 222/2. maddesinde, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayı yaptırılmış, defter kayıtlarının birbirini doğrulaması koşulu ile tarafların ticari defterlerinin ticari davalarda delil olabileceği, 3. ve 4. fıkrasında; diğer tarafın aynı şartlara uygun tutulmuş defterlerindeki kayıtların aykırı olmaması koşulu ile sahibi lehine delil olacağı, davacı şirketin ve davalı şirketin ticari defterlerinin incelenmesi neticesinde davacı şirketin defterlerinde, 2021 ve 2022 yılında davalı tarafa toplam 512.165,33 TL borç kaydettiği, karşılığında 433.080,40 TL alacak kaydettiği son hareket tarihi olan 07.12.2022 tarihi itibariyle davacı şirketin 79.084,93 TL alacaklı gözüktüğü, davalı şirketin defterlerinde, davacı tarafın 79.081.26 TL alacaklı olduğu görülmektedir. Taraflar arasındaki 3,67 TL farkın davacı şirketin davacı şirketin 23/12/2021 tarihli 803 nolu faturayı Euro'dan TL ye dönüştürürken küsurat farkından ileri geldiği, davacı ile davalı taraf arasında 3,67 TL fark dışında hesaplarda bir uyumsuzluk bulunmadığı ve her iki tarafın muavin resmi kayıtlarında davacı şirketin açıkça alacaklı olduğu anlaşılmıştır. Taraflar arasındaki mail yazışmalarında 60 gün vadeli olarak döviz ödemesi ile yapılacağının belirtildiği, yine davalı şirket tarafından davacı şirkete gönderilen mailde Kdv dahil toplam rakamın 150.000,00- TL sının peşin olduğu, geri kalanın 75 gün vade ile olacağı, kur değişimi yaşanırsa tahsilatta farkın fatura edileceği mailinin gönderildiği, 79.084,94 TL alacaklı gözükmesinin sebebinin kurlar daha yüksek iken yapmış olduğu ödeme sonrası karşılığı malların kurlar daha düşük iken gelmesinden kaynaklandığı bu nedenle her iki taraf defterlerinde de sabit olduğu üzere davacının 79.084,93 TL alacaklı olduğuna kanaat edilmiş, davalı taraf takipten önce temerrüde düşürülmediğinden işlemiş faiz talebinin reddine karar verilmiş, takip konusu fatura alacağının likit olduğu, asıl alacak yönünden davanın kısmen kabulü ile itirazın asıl alacak yönünden iptaline, icra inkar tazminatı talebinin kabulüne dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-)Davanın KISMEN KABULÜ ile;----. İcra Müdürlüğü'nün ---- esas sayılı icra dosyasında davalı tarafça yapılan itirazın iptali ile takibin 79.084,94-TL asıl alacak ve takip tarihinden itibaren işleyecek avans faizi üzerinden devamına, 2-)İşlemiş faiz talebinin reddine, 3-)Alacak likit ve belirlenebilir olduğundan kabul edilen 79.084,94-TL’nin %20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 4-)Reddedilen tutar yönünden ispatlanamayan kötüniyet tazminatı talebinin REDDİNE, 5-) Alınması gerekli 5.402,29-TL harçtan davacı tarafından peşin olarak yatırılan 1.394,30-TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 4.007,99,27-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına, 6-a) Davacı tarafından dava açılırken yatırılan 615,40-TL. başvurma harcı, 1.394,30-TL peşin harcın toplamı olan 2.009,70 -TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, b) Davacı tarafından sarfedilen toplam 18.957,00,-TL yargılama giderlerinin davanın kabul ve red oranına (%97,55-%2,45) göre hesaplanan 18.492,55-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına, 7-)Davalı tarafından masraf yapılmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına, 8-) Kullanılmayan gider avansının karar kesinleştikten sonra talep halinde yatırana iadesine, 9-) Davacı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca kabul olunan dava değeri üzerinden hesaplanan 45.000,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 10-) Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca (red olunan dava değeri 2.560,37 TL üzerinden hesaplanan) 2.560,37- TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili davalıya verilmesine, 11-) 6325 sayılı Kanun'un 18-A/13. bendi uyarınca Adalet Bakanlığı tarafından karşılanan 3.120,00-TL zorunlu arabuluculuk ücretinin kabul ret oranına (%97,55-%2,45) göre hesaplanan 3.043,56-TL'sinin davalıdan, bakiye 76,44-TL'sinin davacıdan alınarak hazineye gelir olarak kaydedilmesine,Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı vekilinin yokluğunda gerekçeli kararın tebliğden itibaren 2 hafta süre içinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.