İlk Derece Mahkemesi 2022/687 E. 2025/292 K.

T.C. ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2022/687 Esas - 2025/292 T.C. ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ KARARIDIR

ESAS NO : 2022/687 Esas KARAR NO : 2025/292

DAVA : İtirazın İptali (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 18/10/2022 KARAR TARİHİ : 25/04/2025 KARAR YAZIM TARİHİ : 11/05/2025

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı ... ile dava dışı ... arasında imzalanan 05/04/2018 tarihli sözleşme gereği davalı şirketler ..... üstlendiklerini, davacı ile davalı şirket arasında imzalanan 02/01/2019 tarihli Alt Yüklenici Sözleşmesi ile de davacı şirket; ..... ait Tüm Asansör İşlerinin yapımının gerçekleştirilmesini üstlendiğini, davacı şirket asansörleri sözleşmeye uygun bir şekilde teslim ettiğini, 16/07/2021 tarihli kesin kabul tutanağı ile de kabul edildiğini, Taraflar arası ticari bahsi geçen iş sebebiyle davacının alması gereken hakediş miktarı 1.134.611,35 TL olduğunu, davacı 26/01/2022 tarih, ... fatura numarası ile 13 nolu hakediş bedeli mal hizmet adlı, 1.134.611,35 bedelli fatura kestiğini, Karşı taraf hakediş bedelinin 653.338,78 TL'sini ödediğini, fakat bakiye kısmını fatura kesilmesine rağmen ödemediğini, 28/04/2022 tarihli mutabakatname doğrultusunda; davalı şirketten cari hesap bakiyesinden kaynaklı 481.272,57 TL. alacak bakiyesi bulunduğunu, Taraflar arası mutabık kalınan ve imza altına alınan 28/04/2022 tarihli mutabakatname doğrultusunda; davacı şirkete ait 481.272,57 TL. Alacak Bakiyesini 24 saat içerisinde ödenmesini, aksi takdirde ihtarnameye konu tüm hususlarda dava açmak, icra takibi başlatmak ve yasal yollara müracaat etmek zorunda kalacağımızı karşı tarafa Ankara 63. Noterliği 25/06/2022 Tarih ve 22058 Yevmiye numaralı ihtarnamesi ile ihtar ettiklerini, davacının işlerini aksatıldığını, maddi olarak zarara uğradığını, başlatılan icra takibinin davalıların borca itirazı sonucu durduğunu belirterek itirazın iptalini, takibin devamını, borçluların icra inkar tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. CEVAP: Davalı ... İnş. AŞ vekili cevap dilekçesinde özetle; Sözleşmenin "Altyüklenicinin Teknik ve İdari Sorumluluğuna İlişkin Şartlar" kenar başlıklı 20. Maddesinde "asansör ruhsatının alınması ve yeşil etiketin alınması ile ilgili tüm teknik ve bürokratik işlemlerin yapılması alt yüklenicinin sorumluluğundadır." ifadelerine haiz olmasına karşılık söz konusu düzenlemelere aykırı olarak asansörlerin yıllık alınması gereken uygunluk raporları için site yönetimi tarafından gerekli başvurular yapılmış ancak yüklenimi davacı tarafından gerçekleştirilen 78 asansörden 13 tanesinin hafif kusurlu sayılarak mavi etiket ile 36 tanesi ise güvensiz değerlendirilerek kırmızı etiket ile sınıflandırıldığını, İş bu durum davalı şirket tarafından 13.04.2022 tarihli yazı ekinde asansör periyodik bakım raporları ile birlikte bildirildiğini, ancak bugüne kadar söz konusu uygulamadan ve malzemeden kaynaklı eksiklikler giderilmediğini Bu kapsamda davacının iddialarının aksine davalı şirketin davacıya herhangi bir borcu bulunmadığını belirterek davanın reddini talep etmiştir. Diğer davalıya usulüne uygun yapılan tebligata rağmen cevap dilekçesi sunmamıştır. DELİLLER VE GEREKÇE : Mahkememizce talimat yolu ile bilirkişi heyetinden alınan 11.02.2024 tarihli raporda özetle: "Dava konusu imalatlar, Yapılan eserin, Sözleşme eki olan Yapı İşleri Genel Şartnamesi ve eklerine uygun olarak imal edilmediği, eserin ayıplı olduğu, gizli ayıplı olduğu, Görüş ve kanaatinde olduğumuz," şeklinde görüş bildirmiştir. Mahkememizce bilirkişi heyetinden alınan 23.09.2024 tarihli raporda özetle: "Davanın, eser sözleşmesinden kaynaklanmış olup, bakiye iş bedeli alacağının tahsili için başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali, takibin devamı ve icra inkar tazminatının tahsili istemine ilişkin olduğu, Davacı şirket tarafından takibe konu edilen cari hesap alacağına dayanak gösterilen 13. No.lu hakkediş ... no.lu 1.208.340,60 TL - 73.729,25 TL KDV tevkifatı sonrası 1134.611.35 tutarlı faturanın taraf yasal defterlerine yasal sürelerinde usulüne uygun olarak kayıt edildiği ve taraf yasal defter kayıtların birbirini doğruladığı, Davacı şirket tarafından takibe konu edilen fatura bedeline karşılık ... tarafından toplam 653.338,78 TL ödeme yapıldığı, yapılan ödemelerin her iki taraf yasal defterlerinde de kayıtlı olduğu ve kayıtların birbirini doğruladığı, Taraflar arasında cari hesap ilişkisi açısından başkaca bir işlemin olmadığı, Taraf yasal defter kayıtlarına göre takip tarihinde davacı şirketin, ... İnşaat Aş. & ... İnşaat Ltd.Şti. Adi Ortaklığından ( 1.134.611,35 TL — 653.338,78 TL ) 481.272,57 TL alacaklı olduğunun tespit edildiği, Anahtar Teslim Yapım İşlerine ait Tip Sözleşme (Alt Yüklenici Sözleşmesi) gereği Asansör ruhsatının alınması ve Yeşil etiketin alınması ile ilgili tüm teknik ve bürokratik işlerin yapılması ( ..... ) davacı sorumluluğunda olduğu halde asansörlerinin kırmızı etiketli olması nedeniyle sözleşme gereğince bu sorumluluğunu yerine getirmediği, söz konusu Kırmızı etiketli asansör uygunsuzluk giderme işlemlerinin cü sahıslara ....San. ve Tic. Ltd.Şti. Namı hesabına yaptırılması haline bedelinin dava tarihi 18.10.2022 itibarıyla 712.400,00 (KDV hariç) olduğu değerlendirilmiştir. dosya kapsamında anahtar teslimi götürü bedelli sözleşme pursantaj belgesi olmaması nedeniyle fiziki oran kurulamadığı, kanaatinde olduğumuzu" şeklinde görüş bildirmiştir. Mahkememizce bilirkişi heyetinden alınan 05.02.2025 tarihli raporda özetle: "Sonuç olarak Anahtar Teslim Yapım İşlerine ait Tip Sözleşme (Alt Yüklenici Sözleşmesi) gereği Asansör ruhsatının alınması ve Yeşil etiketin alınması ile ilgili tüm teknik ve bürokratik işlerin yapılması ( ..... ) ..... ) sorumluluğunda olduğu halde asansörlerinin kırmızı etiketli olması nedeniyle sözleşme gereğince bu sorumluluğunu yerine getirmediği, ancak dosya kapsamında anahtar teslimi götürü bedelli sözleşme pursantaj belgesi olmaması nedeniyle fiziki oran kurulamamıştır. Ancak 16.07.2021 tarihinde kesin kabul yapılmışsa da Kırmızı etiketli asansörlerin uygunsuzluk giderme bedeli ise 30.03.2022 itibarıyla 554.040,00 (KDV hariç)olduğu ve bu bedelin toplam bedelden minha edilerek kesin hakediş düzenlenilmesi gerektiği. kanaatinde olduğumuzu" şeklinde görüş bildirmiştir. Dava eser sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsili için başlatılan takibe vaki itirazın iptaline yöneliktir, davacı taşeron davalı yüklenicidir. Davacı davasında, davalı ... ile dava dışı idare arasında akdedilen sözleşme gereğince davalının ... kapsamında, davalı ile 02/01/2019 tarihli Alt Yüklenici Sözleşmesi davacının asıl iş kapsamındaki tüm asansör işlerini üstlendiğini, işin eksiksiz ve ayıpsız yapılıp teslim edildiğini ve 16/07/2021 tarihinde kesin kabulün yapıldığını, iş kapsamında davacı hakedişinin 1.134.611,35 TL olduğunu, davalı tarafından 653.338,78 TL ödeme yapıldığını bakiyenin ödenmediğini, toplamda 481.272,57 TL ödemenin yapılmadığını, yapılan takibe de haksız olarak itiraz edildiğini beyanla itirazın iptalini talep etmiş, davalı ise cevabında, davanın İİK 67. Maddesinde öngörülen hakdüşürücü süre içerisinde açılmadığını uğradığını, asansör ruhsatlarının alınması ve yeşil etiketlerin alınması ile ilgili tüm sorumluluğun davacıda olduğunu, imal edilen asansörlerin 13 tanesinin hafif kusurlu, 36 tanesinin ise güvensiz olduğunu, alınması gerekli uygunluk raporlarının alınmadığını, 16/06/2022 tarihinde eksik ve ayıpların davacıya ihbar edildiğini beyanla davanın reddini savunmuştur. Davacı tarafından davalı ... aleyhine ..... Esas sayılı takip dosyasında 481.272,57 TL asıl alacak, 2.699,74 TL işlemiş faiz toplamı 483.972,31 TL üzerinden 28/04/2022 tarihli mutabakatnameye dayalı olarak ilamsız icra takibi yapıldığı, davalının itirazı üzerine takibin durduğu anlaşılmıştır. Taraflar arasında 02/01/2019 tarihli Anahtar Teslim Yapım İşlerine Ait Tip Sözleşme ile davacı taşeronun davalı yüklenici uhdesinde bulunan ... ..... kapsamında tüm asansör işlerinin imalatlarının yapımı 6.400.000,00 TL anahtar teslim bedel üzerinden üstlenildiği, sözleşmenin ekleri arasında Yapım İşleri Genel Şartnamesi'nin yer aldığı, yine sözleşmenin 20.29. Maddesinde, asansör ruhsatının alınması ve yeşil etiketin alınması ile ilgili tüm teknik ve bürokratik işlemlerin yapılmasının taşeronun sorumluluğunda olduğu 20.30. maddesi gereğince bakım dönemi masraflarının davacı üzerinde olduğu, taraflar arasında 28/04/2022 tarihli mutabakat metni akdedildiği, asıl iş sahibi ... tarafından dava dışı müşavir firmaya ayıp ihbarında bulunulduğu, davalı tarafından davacıya .... Noterliği'nin 16/06/2022 tarih ve ... yevmiye sayılı ihtarnamesi ile eksik ve ayıpların giderilmesi için ihtarname gönderildiği , yine ihtarnamede asansörlerin yıllık alınması gereken uygunluk raporlarının alınamadığı ve 78 asansörden 13 tanesi hafif kusurlu, 36 adedi ise güvensiz değerlendirmesi yapılarak kırmızı etiket ile sınıflandırıldığının belirtildiği, taraflar arasındaki 13 nolu hakedişten kaynaklanan 1.134.611,35 TL bedelli faturanın taraf defterlerinde kayıtlı olduğu davacı taşerona 653.338,78 TL ödeme yapıldığı ihltilafsızdır. Taraflar arasındaki ihtilaf davacı tarafından yapılan asansör imalatının sözleşme ve eklerine yine fen ve sanat kaidelerine uygun olarak imal edilip edilmediği ve bakiye iş bedelinin hakedilip hakedilmediği noktasındadır. Davalı süresinde sunduğu cevap dilekçesi ile ayıp savunmasında bulunmuş olup, işin eksik ya da ayıplı yapıldığını cevap dilekçesinde ileri sürebileceği gibi ayrı bir dava da dermeyan edebilir. Yine sözleşmenin eki olan Yapım İşleri Genel Şartnamesi HMK'nın 197. maddesine göre delil sözleşmesi niteliğinde olup mahkememizce de resen gözetilmiştir. Dava tarihinde yürürlükte bulunan 6098 sayılı TBK'nın 477/3. ( 818 sayılı BK'nın 362/3.) maddesi, "Eserdeki ayıp sonradan ortaya çıkarsa iş sahibi, gecikmeksizin durumu yükleniciye bildirmek zorundadır; bildirmezse eseri kabul etmiş sayılır." hükmünü içermektedir. Yüklenicinin iş sahibine olan borçlarına aykırı olarak, imalini yüklendiği eserin ayıplı olması durumunda; iş sahibi, açık ayıplarda 6098 sayılı TBK'nın 474 ( 818 sayılı BK'nın 359), gizli ayıplarda ise 6098 sayılı TBK'nın 477. ( 818 sayılı BK'nın 362.) maddeleri hükümlerine uygun olarak ihbarda bulunduğu takdirde, 6098 sayılı TBK'nın 475. ( 818 sayılı BK'nın 360.) maddesinde tanınan hakları kullanabilir. Eksik iş, sözleşme ve eklerine göre yapılması kararlaştırıldığı halde tam yapılmayan iştir. Ayıplı eser sözleşmede kararlaştırılan vasıfları veya olmasından vazgeçilmez bazı vasıfları taşımayan eserdir. Diğer anlatımla ayıp, bir malda ya da eserde sözleşme ya da yasa hükümlerine göre normal olarak bulunması gereken niteliklerin bulunmaması ya da bulunmaması gereken bozuklukların bulunmasıdır. Ancak, kasten sakladığı bozukluklarla, usulüne uygun yapılan gözden geçirmede farkedilemeyecek ayıplar için yüklenicinin sorumluluğu devam eder. Eğer, meydana getirilen eserin, teslim alındığı sırada usulüne uygun yapılan gözden geçirme ile var olan bozukluğu görülmemişse, ortada gizli bir ayıbın olduğu kabul edilir. Açık ayıplar, eserin tesliminden sonra, işlerin olağan akışına göre imkân bulunur bulunmaz bizzat yapılan veya uzmanına yaptırılan gözden geçirme sonucu saptanınca, uygun sürede (TBK m.474); gizli ayıplar da ortaya çıkar çıkmaz, gecikmeksizin yükleniciye bildirilmelidir (TBK m. 477). Ayıp bildirimi süresinde yapılmadığı takdirde iş sahibi bu ayıbı örtülü olarak kabul etmiş sayılır. Eksik işler bedeli ise ihbar koşuluna ve ihbar süresine bağlı olmaksızın teslim tarihinden itibaren kural olarak beş yıllık zamanaşımı süresinde (TBK m. 147/son ) talep edilebilir. Eğer eser iş sahibinin beklediği amacı karşılamıyorsa kural olarak ayıplı yapıldığı kabul edilir. Ayıp ihbarının yazılı olarak yapılması zorunlu olmayıp süresinde ayıp ihbarının yapıldığı her türlü delille ve tanık beyanıyla dahi kanıtlanabilir. (YHGK'nın 02.02.1979 gün ..... . sayılı ve Dairemizin 16.01.2013 tarih ve ..... . sayılı ilamında bu ilke ve esaslar ayrıntıları ile açıklanmıştır.) Öte yandan, YHGK'nın 13.05.2009 tarih ve ..... sayılı ilamında da açıklandığı üzere, ayıp ihbarı kural olarak şekle tabi bulunmayıp içeriği itibariyle ayıptan karşı tarafın haberdar olmasını sağlamaya elverişli her türlü ihbarın, ayıp ihbarı olarak kabulü mümkün olup, tespit dilekçesinin ya da raporunun tebliği işleminin de ayıp ihbarı niteliğinde olduğunun kabulü gerekir. (..... sayılı ilamı) Tüm dosya kapsamı bir bütün halinde incelendiğinde; mahallinde talimat mahkemesince 02/11/2023 tarihinde bilirkişi marifetiyle keşif icra edilmiş olup, alınan 11/02/2024 tarihli raporda tüm asansörlerde sözleşmeye göre yeşil etiket olması gerekirken 76 asansörde kırmızı 2 adet asansörde ise mavi etiket olduğu, imalatın tamamlanmadığı, teknik olarak uygun olmayan malzeme kullanıldığı, inceleme sırasında kuyu dibi tampon emniyet swiçlerinin çalışmadığı kuyu dibi emniyet stop swiçlerinin çalışmadığı, kuyu dibi alarmlarının çalışmadığı, kuyu dibi revizyon setlerinin çalışmadığı, kabin içi alarm sistemlerinin çalışmadığı, kuyu dibi telefon modüllerini olmadığı, kabin üstü sınır kesici alarm sistemlerinin çalışmadığı, kuyu dibi telefon modüllerinin olmadığı, kabin sütü sınır kesici emniyet swiçlerini çalışmadığı, kabin üstü paraşüt sistemi emniyet siçlerinin çalışmadığı gibi genel ve ortak alanlarda görülen eksikliklerin yanı sıra asansörlerin hizmete alınmasını müteakip yıllarda yeşil etiket ile vazife yapması gerekir iken kullanıma başlar başlamaz her yıl yapılması zorunlu olan periyodik muayene sırasında yeşil etiket (güvenli) özelliğini de kaybettiği eserin gizli ayıplı olduğu, sözleşmenin eki niteliğinde olan Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nin 26. maddesine göre yüklenicinin fen ve sanat kaidelerine uygun yapılmama, hileli malzeme kullanma vb. hallerde ortaya çıkan zararlardan yüklenicinin kesin kabul onay tarihinden itibaren 15 sene sorumlu olduğu, işin kesin kabulünün 16/07/2021 tarihinde yapılmış ise de taşeronun sorumluluğunun devam ettiği, hükme esas alınan 04/02/2025 tarihli ek raporda ayıp giderim bedelinin 30/02/2022 tarihinde 554.040 TL olduğu anlaşılmakla davalıların ödemezlik defi yerinde görülerek davanın reddine dair aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davanın reddine, 2-Alınması gereken 615,40 TL harç peşin alınan 5.845,18 TL'den mahsubu ile bakiye 5.229,78 TL'nin karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine, 3-6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereği ..... tarafından karşılanan ve yargılama giderinden sayılan Arabuluculuk Ücret Tarifesinde belirtilen arabuluculuk ücreti karşılığı olan 1.600,00 TL arabulucu ücretinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına, 4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerlerinde bırakılmasına, 5-Sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara iadesine, 6-Davalılar kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince hesaplanan 76.595,85 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalılara verilmesine, Dair davacı vekilinin e-duruşma sistemi üzerinden davalı ... ... Ltd Şti ve ... İnş ... AŞ vekillerinin yüzlerine karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren yasal 2 haftalık sürede mahkememize müracaat ile ..... Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf başvuru yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. 25/04/2025

Katip ..... e-imzalı

Hakim ..... e-imzalı

Bu belge 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu hükümlerine göre UYAP sistemi üzerinden elektronik imza ile imzalanmıştır.