Danıştay 8. Daire 2024/4559 E. 2026/909 K.

T.C. D A N I Ş T A Y SEKİZİNCİ DAİRE Esas No : 2024/4559 Karar No : 2026/909

TEMYİZ İSTEMİNDE BULUNAN (DAVACI) : ... VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Üniversitesi VEKİLİ : Av. ...

DAVALI YANINDA MÜDAHİL : ... VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... gün ve E:..., K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: Davacı tarafından, Gazi Üniversitesi Rektörlüğü tarafından 30/09/2022 tarih ve 31969 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Öğretim Üyesi Alımı ilanında belirtilen Fen Fakültesi Biyoloji Bölümü Genel Biyoloji Anabilim Dalı doktor öğretim üyesi kadrosuna atanmak istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin işlem ile aynı kadroya Dr. ...'nın atanmasına yönelik davalı idare işleminin iptali istenilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; Gazi Üniversitesi Fen Fakültesi Biyoloji Bölümü Genel Biyoloji Anabilim Dalı doktor öğretim üyesi alımına yönelik 30/09/2022 tarihinde Resmi Gazetede yayınlanan ilanda belirtilen kadroya başvuran ve Gazi Üniversitesi Atanma ve Yükseltilme kriterlerini sağladığı anlaşılan davacı Dr. ... ile müdahil Arş. Gör. Dr. ...’nın başvuru dosyaları üzerinde yapılan inceleme neticesinde üç jüri üyesince Arş. Gör. Dr. ...’nın atanmasının uygun olduğu yönünde görüş bildirilmesi üzerine davalı idarece müdahilin atamasının yapılması üzerine bakılan davanın açıldığı, dava sürecinde Mahkemece bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmesi üzerine bilirkişiler tarafından sunulan raporda özetle; davacının müdahile göre daha nitelikli ve bilimsel yeterliliğe sahip akademik çalışmaları bulunduğu ve kadroya atanmasının uygun olacağı yönünden görüş bildirildiği, doktor öğretim üyesine kadrosuna yapılan atamalarda, bilimsel yeterlilik ve kalite önemli olduğundan ve bu kadroya atanmak amacıyla başvuran adayların getirilen asgari kriterleri sağlayıp sağlamadığı ve adayların ilana çıkılan kadroya ilişkin bilimsel çalışma ve yeterliliklerinin değerlendirilmesi gerektiği, somut olayda davacı ile müdahilin asgari kriterleri yerine getirdikleri, ancak hükme esas alınan bilirkişi raporunda da belirtildiği üzere davacının akademik çalışmalarının bilimsel yeterlilik ve kalite bakımından kadroya ataması yapılan müdahile göre daha üstün durumda olması sebebiyle kamu yararı ve hizmet gerekleri göz önünde bulundurulduğunda kadroya davacının atanmasının gerektiği anlaşıldığından, davacı tarafından doktor öğretim üyesi kadrosuna atanmak istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin işlem ile aynı kadroya müdahil Dr. ...'nın atanmasına yönelik davalı idare işleminde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; davalı idarece 30/09/2022 tarihinde Resmi Gazetede yayınlanan bahse konu kadro ilanında başvuranlarda aranan nitelikler arasında “doktorasını biyoloji alanında yapmış olmak. Gıda Mikrobiyolojisi ve Antibiyotik Direnci alanlarında çalışmaları olmak" şartının yer aldığı; İdare Mahkemesince aldırılan bilirkişi raporunda aksi belirtilmiş ise de, söz konusu açıklamanın bahse konu kadroya başvuran adaylar tarafından karşılandığı hususunun sabit olduğu ve bahsi geçen şartın Dairece "bir kişiyi işaret ettiği" şeklinde değerlendirilmediği, diğer taraftan, bir kamu görevine açıktan veya yeniden atama yapmak konusunda idarelere takdir yetkisinin tanınmış bulunduğu, davacı da dahil başvuran adayların atanma şartlarını haiz bilimsel yeterliğe sahip oldukları ve bilirkişi raporunda yer verilen hususların (yurt dışı yayınları ve bunların nicelik ve niteliği, atıf, kongre ve sempozyum), “doktorasını Biyoloji alanında yapmış olmak. Gıda Mikrobiyolojisi ve Antibiyotik Direnci alanlarında çalışmaları olmak" ek koşullu kamu görevinin üstlenilmesinde kamu yararı ve hizmet gerekleri yönünden adaylar arasında bariz bir farklılığı ortaya koyamadığı, atama yapma hususunda davalı idareye tanınan takdir yetkisinin davacının atanmaması yönünde kullanılmasında kamu yararı ve hizmet gereklerine aykırılık bulunmadığı, dolayısıyla da davacının anılan kadroya atanmamasına (başkasının atanmasına) ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık, aksi yönündeki İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet görülmediği gerekçesiyle, davalı idare ve müdahil tarafından yapılan istinaf başvurularının kabulüne, başvuruya konu mahkeme kararının kaldırılmasına; davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, objektif kriterlerden uzak bir biçimde diğer başvurucuya avantaj sağlamaya yönelik bilimsellikten ve hukukilikten uzak subjektif hakem değerlendirmesi ile atamanın yapıldığı, kadroya ataması yapılan müdahil ile jüri heyetinde yer alan bir öğretim üyesinin ortak yayın ve sunumlarının olduğu, dava konusu işlemin hukuka aykırı olduğu, temyiz isteminin kabulü gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından, Resmi Gazete'de yayımlanan Öğretim Üyesi Alımı ilanında doktor öğretim üyesi kadrosuna atamada şartları sağlayan davacı ile müdahilin asgari şartları sağladığı, jüri üyelerince yapılan değerlendirmede müdahilin akademik çalışmalarının gerekli bilimsel yeterlilik ve nitelikte olduğu sonucuna varılarak atamanın gerçekleştirildiği, işlemin hukuka uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur. Davalı yanında müdahil tarafından; akademik çalışmalarının gerekli bilimsel yeterlilik ve nitelikte olduğundan atamasının gerçekleştirildiği, işlemin hukuka uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Üye ...'nın uyuşmazlığın 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 46. maddesi kapsamında bulunmadığı yönündeki ayrışık oyuna karşılık uyuşmazlığın temyiz kanun yoluna açık bulunduğuna oyçokluğu ile karar verilerek, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE: MADDİ OLAY : Davacı tarafından, Gazi Üniversitesi Rektörlüğü tarafından 30/09/2022 tarih ve 31969 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Öğretim Üyesi Alımı ilanında belirtilen Fen Fakültesi Biyoloji Bölümü Genel Biyoloji Anabilim Dalı doktor öğretim üyesi kadrosuna atanmak istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin işlem ile aynı kadroya Dr. ...'nın atanmasına yönelik davalı idare işleminin iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT: 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun "Doktor Öğretim Üyesi" başlıklı 23. maddesinde "a) Yükseköğretim kurumlarında açık bulunan doktor öğretim üyesi kadroları rektörlükçe ilan edilir. İlan edilen bu kadrolara fakültelerde dekan; diğer birimlerde müdürler, biri o birimin yöneticisi biri de o yükseköğretim kurumunun dışından olmak üzere üç profesör veya doçent tespit ederek bunlardan adayların her biri hakkında yazılı mütalaa isterler. Dekan veya ilgili müdür yönetim kurullarının görüşünü aldıktan sonra önerilerini rektöre sunar. Atama rektör tarafından en çok dört yıl süre ile yapılır. Her atama süresinin sonunda görev kendiliğinden sona erer. Görev süresi sona erenler yeniden atanabilirler. b) Doktor öğretim üyeliğine atanabilmek için, doktora ile tıpta, diş hekimliğinde, eczacılıkta ve veteriner hekimlikte uzmanlık unvanını veya Üniversitelerarası Kurulun önerisi üzerine Yükseköğretim Kurulunca tespit edilen belli sanat dallarının birinde yeterlik kazanmış olmak gerekir. c) Yükseköğretim kurumları, doktor öğretim üyesi kadrosuna atama için Yükseköğretim Kurulunun onayını almak suretiyle, münhasıran bilimsel kaliteyi artırmak amacına yönelik olarak, bilim disiplinleri arasındaki farklılıkları da göz önünde bulundurarak, objektif ve denetlenebilir nitelikte ek koşullar belirleyebilirler. " hükmü yer almaktadır. 12/06/2018 tarih ve 30449 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Öğretim Üyeliğine Yükseltilme ve Atanma Yönetmeliği'nin 6. maddesinde "(1) Doktor öğretim üyesi kadrolarına başvuranlar özgeçmişlerini, bilimsel çalışma ve yayınlarını dört nüsha olarak ilgili dekanlık veya müdürlüğe teslim eder. (2) Fakültelerde dekan, diğer birimlerde müdür; ilan edilen kadrolar için adayların durumlarını incelemek üzere, en az biri başka üniversite veya yüksek teknoloji enstitüsünden olmak üzere adayın başvurduğu bilim alanı ile ilgili olan üç profesör veya doçent kadrosunda bulunan doçenti, ilana son başvuru tarihinden itibaren on beş gün içinde tespit eder. İlan edilen kadronun bulunduğu birimin bölüm başkanının, profesör veya doçent kadrosundaki doçent olması halinde, tespit edilecek üç profesör veya doçent kadrosundaki doçentten biri olarak belirlenmesi zorunludur. (3) Dekan veya ilgili müdür her aday için bu öğretim üyelerine, adaylarla ilgili bilimsel yayın ve çalışmalara ilişkin dosyaları göndererek bir ay içerisinde yazılı görüşlerini bildirmelerini ister. Dosya inceleme sonuçlarının bir ay içinde gelmemesi halinde aynı usulle tespit edilen başka profesör veya doçente dosyalar incelenmesi için gönderilir. (4) Dekan veya ilgili müdür yazılı görüşlerin alınmasından sonra ilk yönetim kurulu toplantısında aday veya adaylar hakkında ayrı ayrı görüş alır. Bir açık kadroya birden fazla adayın başvurması halinde yönetim kurulu gerekçeli olarak tercihini belirtir. Dekan veya ilgili müdür kanaat ve önerilerini rektöre sunar. Rektör atamanın yapılıp yapılmayacağına karar vererek gerekli işlemleri yürütür..", 7. maddesinde "(1) Doktor öğretim üyeleri, ilgili yönetim kurulunun görüşü alındıktan sonra fakültelerde ilgili dekanın, diğer birimlerde müdürün önerisi ile rektör tarafından en az bir en çok dört yılsüre ile atanır. (2) Her atama süresinin sonunda görev kendiliğinden sona erer. Görev süresi sona erenler ilgili yönetim kurulunun uygun görüşü üzerine rektör tarafından yeniden atanabilir. (3) Doktor öğretim üyelerinin ne kadar süre ile atandığı kendilerine tebliğ edilir. " hükmü yer almaktadır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME: Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinin değerlendirilmesi neticesinde; yükseköğretim kurumlarında açık bulunan doktor öğretim üyesi kadrolarının rektörlükçe ilan edileceği, adayların durumunun incelenmesi için en az biri başka yükseköğretim kurumundan olmak üzere adayın başvurduğu bilim alanı ile ilgili olan üç profesör veya doçent kadrosunda bulunan doçentin tespit edileceği, belirlenen jüri heyetine adaylarla ilgili bilimsel yayın ve çalışmalara ilişkin dosyaların gönderileceği, jürinin yazılı mütalaası alındıktan sonra aday veya adaylar hakkında ayrı görüş alınarak, açık bulunan kadroya birden fazla adayın başvurması halinde yönetim kurulunun gerekçeli olarak tercihini belirtmesi gerektiği, sonrasında dekan veya ilgili müdürün kanaat ve önerilerini rektöre sunacağı, rektör tarafından atamanın yapılıp yapılmayacağına karar verileceği anlaşılmaktadır. Dava konusu edilen atama sürecinde; mevzuat hükümlerinde yer verilen usul izlenmek suretiyle davalı idarece; Hacettepe Üniversitesi Fen Fakültesi Biyoloji Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. ..., Gazi Üniversitesi Fen Fakültesi Biyoloji Bölümü Öğretim Üyesi ... ve Gazi Üniversitesi Fen Fakültesi Biyoloji Bölümü Öğretim Üyesi ... jüri üyesi olarak belirlenmiş olup; jüri üyelerince adayların dosyalarının incelenmesinin ardından düzenlenen raporlarda anılan kadroya müdahil ...'nın atanmasının uygun olacağı belirtilmiştir. Doktor öğretim üyesi kadrolarına yapılacak atamalarda izlenecek prosedür, 2547 sayılı Kanun'un 23. maddesi ve Öğretim Üyeliğine Yükseltilme ve Atanma Yönetmeliği'nin 5, 6 ve 7. maddelerinde kurala bağlanmış olmakla birlikte; bu atama işlemleri için öngörülen atama prosedürünün takip edilip edilmemesi kadar adayların bilimsel çalışma ve yayınlarını inceleyen jüri heyetinin usulüne uygun olarak teşekkül edip etmediği ve jüri üyelerinin tarafsızlığını zedeleyecek niteliklerinin bulunup bulunmadığı da önem arz etmektedir. Bu bağlamda somut olaya bakıldığında; dava dosyasında yer alan bilgi ve belgeler incelediğinde, jüri üyesi olarak görevlendirilen Gazi Üniversitesi Fen Fakültesi Biyoloji Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. ... ile anılan kadroya atanan müdahil ...'nın ortak akademik faaliyetlerde bulunduğu ve yayınlar yaptığı anlaşıldığından, anılan jüri üyesi tarafından yapılan akademik değerlendirmenin tarafsız, objektif ve denetlenebilir olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Bu itibarla; objektif olarak teşekkül ettirilmediği anlaşılan jüri raporuna dayanılarak yapılan atama işleminde bu gerekçeyle hukuka uyarlık bulunmadığından, dava konusu işlemin iptali yönündeki ... İdare Mahkemesi kararına yönelik davalı idare ve müdahil vekilleri tarafından yapılan istinaf başvurularının kabulüne, başvuruya konu mahkeme kararının kaldırılmasına; davanın reddine ilişkin temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.

KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle; 1. 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan temyiz isteminin kabulüne, 2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... gün ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA, 3. Kullanılmayan ... TL yürütmeyi durdurma harcının istemi hâlinde davacıya iadesine, 4. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın yukarıda belirtilen Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 5. Kesin olarak 18/02/2026 tarihinde oybirliği ile karar verildi.