Danıştay 4. Daire 2025/976 E. 2025/6943 K.

T.C. D A N I Ş T A Y DÖRDÜNCÜ DAİRE Esas No : 2025/976 Karar No : 2025/6943

TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVACI) : ... Petrolcülük ve Enerji Anonim Şirketi VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, iptale ilişkin kısmının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: İstanbul ili, Üsküdar ilçesi, ... Mahallesi, ... Çıkmazı, ... Sokak, ... pafta, ... ada, ... parsel sayılı taşınmaz hakkında düzenlenen,... tarih ve ... sayılı yapı tatil tutanağının ve tutanakla tespit edilen aykırılıkların 2960 sayılı Boğaziçi Kanununun 13/a maddesi uyarınca yıkımına ilişkin İstanbul Büyükşehir Belediye Encümeninin ... tarihli, ... sayılı kararı ile davacının 3194 sayılı İmar Kanununun 42. maddesi uyarınca davacıya 51.045.017,07 TL para cezası verilmesine ilişkin ... tarihli,... sayılı Büyükşehir Belediye Encümeni kararının ve anılan encümen kararlarının bildirimine ilişkin Boğaziçi İmar Müdürlüğünün ... tarihli, ... sayılı ve ... tarihli, ... sayılı işlemlerinin iptali istenilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; davaya konu olan İstanbul İli, Üsküdar İlçesi, ... Mahallesi, ... Çıkmazı, ... Sokak, ... pafta, ... ada, ... parsel sayılı taşınmaz hakkında 1974 yılında yapı ruhsatı ve yapı kullanma izin belgesi düzenlenmiş olması ve taşınmaz hakkında... tarih ve ... sayılı af iskan belgesi bulunması karşısında 2960 sayılı Kanunun 13/a maddesi uyarınca yapıların tamamının yıkımı yönünde tesis edilen dava konusu İstanbul Büyükşehir Belediye Encümeninin ... tarih ve ...sayılı kararı ile Boğaziçi İmar Müdürlüğünün ...tarih ve ... sayılı işleminde hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varıldığı, İstanbul Büyükşehir Belediye Encümeninin ...3 tarihli, ...sayılı kararı ile Boğaziçi İmar Müdürlüğünün ...tarihli, ... sayılı işleminin iptal istemi yönünden; usulüne uygun olarak somut ve ayrıntılı biçimde düzenlenmeyen 03.11.2022 tarihli yapı tatil tutanağı dayanak alınmak suretiyle davacının 3194 sayılı Kanunun 42. maddesi uyarınca para cezası ile cezalandırılmasına olanak bulunmadığından, İstanbul Büyükşehir Belediye Encümeninin... tarihli, ... sayılı kararı ve bu karar uyarınca davacıya verilen para cezasının bildirime yönelik Boğaziçi İmar Müdürlüğünün ...tarihli, ... sayılı işleminde hukuka uyarlık bulunmadığı, ... tarih ve ...sayılı yapı tatil tutanağı yönünden ise dava konusu 03.11.2022 tarihli yapı tatil tutanağının aynı tarihte yapı mahalline asılmak suretiyle yapı sahibine tebliğ edilmiş sayıldığı ve aynı zabıtta davacıyı temsilen imzada bulunamadı şerhinin yer aldığı, dosya kapsamından davacının yapı tatil tutanağından haberdar olduğunun da anlaşıldığından, 2577 sayılı Kanunun 7. maddesinde öngörülen 60 günlük dava açma süresi içinde açılmayan, 26.04.2023 tarihinde açılan işbu davanın bu kısmı yönünden süre aşımı yönünden reddi gerektiği sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle dava konusu 03.11.2022 tarihli yapı tatil tutanağı yönünden, açılan davanın 2577 sayılı Yasanın 15/1-b maddesi uyarınca süre aşımı nedeniyle reddine, İstanbul Büyükşehir Belediye Encümeninin...tarihli, ... sayılı kararı ile Boğaziçi İmar Müdürlüğünün... tarih ve ... sayılı işlemi ve... tarihli, ...sayılı kararı ile Boğaziçi İmar Müdürlüğünün...tarihli, ... sayılı işleminin iptaline karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İdare Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve taraflarca ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurularının reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, yapıya ilişkin 1986 tarihli af iskan belgesi bulunmakla birlikte, yeni yapılan yapıların kat planları ve dış ölçülerinin projesi ile örtüşmediği, iskanlı yapının yıkılarak yerine ruhsatsız olarak yeni yapı yapıldığı ve kaba inşaat halinde olduğunun yapı tatil tutanağı ile tespit edildiği, işlemlerin usul ve mevzuata uygun olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.

TETKİK HÂKİMİ : ... DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile İdare Dava Dairesi kararının temyiz edilen kısmının kısmının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE : Dava dosyasının incelenmesinden, İstanbul İli, Üsküdar İlçesi, ... Mahallesi, ... Çıkmazı, ... Sokak, ... pafta, ... ada, ... parsel sayılı taşınmaz mahallinde davalı idare görevlilerince düzenlenen ... tarih ve ... sayılı yatı tatil tutanağında, "mahallen yapılan kontrolde ekli krokide ölçüleri verilen kaba inşaat halinde olan bodrum+zemin+ 2 normal kattan oluşan A yapısı, tek katlı B ve D yapıları ile zemin + 1 normal kattan oluşan C yapısının proje ile uyuşmadığı, ayrıca bahse konu yapıların herhangi bir yeni yapı ruhsatının olmadığı" tespitlerine yer verildiği, anılan yapı tatil tutanağına istinaden İstanbul Büyükşehir Belediye Encümeninin ... tarih ve ...sayılı kararı ile 2960 sayılı Boğaziçi Kanununun 13/a maddesi uyarınca tespit edilen aykırılıkların yıkımına, ...tarih ve... sayılı Büyükşehir Belediye Encümeni kararı ile de davacının 3194 sayılı İmar Kanununun 42.maddesi uyarınca 51.045.017,07 TL para cezası ile cezalandırılmasına karar verilmesi üzerine bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır. Uyuşmazlıkta, İstanbul ili, Üsküdar ilçesi, Kuzguncuk Mahallesi, ... Çıkmazı, ... Sokak, ... pafta, ... ada, ... parsel sayılı taşınmazın tapu kaydında, taşınmaz niteliğinin 'kargir apartman' olarak kayıtlı olduğu, davacı şirket tarafından söz konusu taşınmazın mülkiyetinin 19.02.2021 tarihinde satış yoluyla edinildiği, İstanbul Belediyesi İmar Müdürlüğü tarafından düzenlenen 06.03.1978 tarihli yapı kullanma izin belgesinde, yapının kullanılmasına izin verilen kısımları: 'Üsküdar ilçesi, ...Sokak Pafta No:... ada ..., parsel ... sayılı taşınmazda mevcut zemin katlı binanın tevsii ile üstüne 1 normal-çekme kat ilavesi ile set altında binaya ait garaj inşaatının tamamlandığına dair rapordur. İlaveli katta iki daire vardır. İlave normal katta üç daire vardır. Çekme katta bir daire vardır. Tamamı işgallidir.' şeklinde yazılı olduğu, taşınmaz mahallinde davalı idare görevlilerince düzenlenen...tarih ve ... sayılı yapı tatil tutanağında, "mahallen yapılan kontrolde ekli krokide ölçüleri verilen kaba inşaat halinde olan bodrum+zemin+ 2 normal kattan oluşan A yapısı, tek katlı B ve D yapıları ile zemin + 1 normal kattan oluşan C yapısının proje ile uyuşmadığı, ayrıca, bahse konu yapıların herhangi bir yeni yapı ruhsatının olmadığı" tespitlerine yer verilerek yapıların taşınmaz üzerindeki yapım planının kroki ile gösterilerek yapıların ayrı ayrı ebatlarına (metrekare-ölçüm) bilgilerine yer verildiği, anılan tutanak ekinde yapılara ilişkin inşaat aşamasındaki fotoğraflarına yer verildiği, dava konusu para cezasına ilişkin encümen kararında anılan yapı tatil tutanağındaki yapıların toplam alanının 3.407,81 m² olarak yazılarak para cezasının buna göre hesaplandığı, davalı idare tarafından, yapıya ilişkin 1986 tarihli af iskan belgesi bulunmakla birlikte, yeni yapılan yapıların kat planları ve dış ölçülerinin projesi ile örtüşmediği, iskanlı yapının yıkılarak yerine ruhsatsız yeni yapı yapıldığı ve kaba inşaat halinde olduğunun yapı tatil tutanağı ile tespit edildiğinin savunulduğu, davacı tarafından ise, taşınmazın üzerindeki mevcut yapılar ile birlikte satın alındıktan sonra birtakım ruhsata tabi olmayan basit imalatlar yapıldığının ileri sürüldüğü anlaşılmaktadır. Bu durumda, yapı tatil tutanağı ve ekindeki fotoğraflar ile, tapu kaydı, yapı kullanma izin belgesi ve dosyadaki bilgi ve belgelerin birlikte incelenmesinden, söz konusu taşınmazın tapu kaydındaki 'kargir apartman' taşınmaz niteliği ile, davalı idare tarafından taşınmaz mahallinde yapılan tespit sonrası usulüne uygun olarak düzenlenen yapı tatil tutanağında kroki ile çizimi ve alan gösterimi yapılan yapıların birbiri ile uyuşmadığı görülmektedir. Bu itibarla, yukarıda belirtilen hususların mahallinde yaptırılacak keşif ve bilirkişi incelemesi ile açıklığa kavuşturulup mahkemesince değerlendirilmesi sonrasında, yıkım ve para cezasına ilişkin dava konusu işlemlerin esası hakkında bir karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ve araştırma sonucunda verilen dava konusu işlemlerin iptaline ilişkin idare mahkemesi kararına karşı davalı tarafından yapılan istinaf başvurusunun reddine dair temyize konu kararın temyiz edilen kısmında hukuki isabet görülmemiştir.

KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle; 1. Temyiz isteminin kabulüne, 2. Temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyiz edilen kısmının BOZULMASINA, 3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın İdare Dava Dairesine gönderilmesine, 24/12/2025 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.