Danıştay 2. Daire 2023/3647 E. 2025/2172 K.

T.C. D A N I Ş T A Y İKİNCİ DAİRE Esas No : 2023/3647 Karar No : 2025/2172

TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Genel Müdürlüğü VEKİLİ : Hukuk Müşaviri ...

KARŞI TARAF (DAVACI) : ... VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ...İdari Dava Dairesince verilen ... günlü, E:..., K:...sayılı kararın, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ : Dava Konusu İstem : 27. dönem Mersin Şehit Altuğ Verdi Polis Meslek Eğitim Merkezine geçici kaydı yapılarak eğitimine başlayan davacı, sağlık durumunun Emniyet Hizmetleri Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin Ek-3-1-A dilimine karşılık geldiğinden bahisle ''POMEM öğrencisi olamaz'' kararı verilerek ilişiğinin kesilmesine ilişkin ... günlü, ... sayılı işleminin iptali istemiyle dava açmıştır. İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti : ... İdare Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla; dosyada yer alan bilgi ve belgeler ile anılan Sağlık Kurulu Raporunun birlikte değerlendirilmesinden davacının, Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin hastalık branşlarının sınıflandırılmasına ilişkin Ek-3-1-A bölümünde yer alan sağlık şartlarını taşımadığının, Ankara Şehir Hastanesinin ...günlü, ... sayılı Sağlık Kurulu Raporu ile tespit edilmiş olması karşısında, Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin EK-3-1-A maddesinde yer alan şartları sağlamadığından bahisle davacının Mersin Şehit Altuğ Verdi Polis Meslek Eğitim Merkezi Müdürlüğünden ilişiğinin kesilmesine ilişkin Polis Akademisi Başkanlığı işleminde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi Kararının Özeti : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin temyize konu kararıyla;uyuşmazlıkta, davacı tarafından istinaf dilekçesi ekinde Hatay Eğitim ve Araştırma Hastanesinden alınan 14/10/2022 tarihli Sağlık Kurulu Raporunda dava konusu işlemin sebep unsuru olan tanının aksine davacıda anemi bulunmadığı, tanının talasemi minor ile uyumlu olduğu yönünde tıbbi görüş bildirilmesi nedeniyle raporlar arasındaki çelişki nedeniyle 30/11/2022 tarihli ara kararı ile hakem hastane olarak belirlenen SBÜ Gülhane Eğitim ve Araştırma Hastanesinden, davacının WHO kriterlerine göre anemisi olup olmadığı, anemi ile beraber talasemi hastalığının bulunup bulunmadığı yönünden gerekli tıbbi muayenesinin yapılarak, Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin Ek-3-1/A dilimi sağlık şartlarını sağlayıp sağlamadığı hususlarının açıklandığı gerekçeli sağlık kurulu raporunun gönderilmesi istenilmiş, 09/01/2023 tarihinde kayda giren ... günlü, ... sayılı Sağlık Kurulu Raporunda, Dünya Sağlık Örgütü kriterlerine göre HGB düzeyinin anemi sınırının üzerinde olduğu, organ disfonksiyonlarına neden olmamış talasemi minor tanısı konularak, Emniyet Hizmetleri Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin Ek-3-1-A-2-b maddesi uyarınca davacının POMEM öğrencisi olabileceği yönünde tıbbi kanaat belirtildiği, söz konusu raporun yeterli bilimsel açıklamalar içerdiği dikkate alınarak hükme esas alınabileceği sonucuna varılarak; davacının Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nde aranan şartı sağladığı hakem hastane olarak belirlenen Ankara SBÜ Gülhane Eğitim ve Araştırma Hastanesi tarafından düzenlenen sağlık kurulu raporuyla ortaya konulması nedeniyle davacının Polis Meslek Eğitim Merkezinden ilişiğinin kesilmesi yönünde tesis edilen işlemde hukuka uygunluk, davanın reddi yönündeki Mahkeme kararında ise hukuki isabet görülmediği gerekçesiyle davacı tarafından yapılan istinaf başvurusunun kabulüne, başvuruya konu Mahkeme kararının kaldırılmasına ve dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, davacının mevcut sağlık durumunun Emniyet Teşkilatı Sağlık Yönetmeliği'nin EK-3-1-A maddesine uymadığının tespit edilmesi üzerine Polis Meslek Eğitim Merkezi öğrencisi olamayacağına karar verildiği, eksik ve yetersiz hakem hastanesi raporunun dikkate alınamayacağı, tesis edilen işlemin hukuka uygun olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN CEVABI : Cevap verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ... DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay İkinci Dairesince; dosyanın tekemmül ettiği anlaşıldığından davalı idarenin yürütmenin durdurulması istemi hakkında bir karar verilmeksizin, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME : Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle; 1. DAVALI İDARENİN TEMYİZ İSTEMİNİN REDDİNE, 2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı kararın ONANMASINA, 3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan davalı idare üzerinde bırakılmasına, 4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 7035 sayılı Kanun ile değişik 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın, kararı veren ... İdare Mahkemesine gönderilmesine, 05/05/2025 tarihinde oyçokluğuyla kesin olarak karar verildi.

(X) KARŞI OY :

Dava; Mersin Şehit Altuğ Verdi Polis Meslek Eğitim Merkezinde öğrenci adayı olan davacının, Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin EK-3-1-A maddesi gereği "Polis Mesleki Eğitim Merkezi Öğrencisi Olamaz" kararı verildiğinden bahisle ilişiğinin kesilmesi yolundaki 27/04/2022 tarihli işlemin iptali istemiyle açılmıştır. Uyuşmazlık konusu olayda; davacının, Mersin Şehit Altuğ Verdi Polis Meslek Eğitim Merkezine kayıt yaptırarak eğitim almaya başladığı, sevk edildiği sağlık kurumlarınca düzenlenen raporun değerlendirilmesi sonucunda, Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin EK-3-1-A maddesi gereği "Polis Mesleki Eğitim Merkezi Öğrencisi Olamaz" tespiti üzerine okulla ilişiğinin kesildiği, Mahkemece hakem hastane olarak sevk edildiği Ankara Şehir Hastanesine sevk edilmesi üzerine anılan hastane tarafından düzenlenen ... tarihli ve ... sayılı Sağlık Kurulu Raporunda; "Hastada beta talasemi taşıyıcılığının mevcut olduğu, Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği gereğince WHO kriterlerine göre anemisi olmayan talasemi taşıyıcıları sağlam kabul edilir ibaresi mevcuttur. Ancak hastanın WHO kriterlerine göre anemisi mevcuttur. Hematolojik açıdan ETSŞY gereğince Ek 3 Dahili Hastalıklar B-2 -b ile uyumludur." ifadelerine yer verildiği, anılan rapor üzerine Mahkemece davanın reddine karar verildiği; istinaf aşamasında da ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; davacı tarafından istinaf dilekçesi ekinde Hatay Eğitim ve Araştırma Hastanesinden alınan 14/10/2022 tarihli Sağlık Kurulu Raporunda dava konusu işlemin sebep unsuru olan tanının aksine davacıda anemi bulunmadığı, tanının talasemi minor ile uyumlu olduğu yönünde tıbbi görüş bildirilmesi nedeniyle, raporlar arasındaki çelişkinin giderilmesi amacıyla hakem hastane olarak belirlenen SBÜ Gülhane Eğitim ve Araştırma Hastanesince düzenlenen ... günlü, ... sayılı Sağlık Kurulu Raporunda, Dünya Sağlık Örgütü kriterlerine göre HB düzeyinin anemi sınırının üzerinde olduğu, organ disfonksiyonlarına neden olmamış talasemi minor tanısı konularak, Emniyet Hizmetleri Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin Ek-3-1-A-2-b. maddesi uyarınca davacının POMEM öğrencisi olabileceği yönünde tıbbi kanaat belirtilmesi üzerine davacı tarafından yapılan istinaf başvurusunun kabulüne, başvuruya konu Mahkeme kararının kaldırılmasına ve dava konusu işlemin iptaline karar verildiği anlaşılmaktadır. İdari işlemlerin yargısal denetimi, kural olarak dava konusu işlemin yetki, şekil, sebep, konu ve maksat yönlerinden hukuka uygunluğunun denetimine ilişkindir. İşlemin sebep unsurunun, özel veya teknik bilgiyi gerektiren hususlara dayalı olması halinde, davalı idarece anılan uzmanlık alanına ilişkin bilgi ve görüşlere dayalı olarak işlem tesis edilmesi gerektiği gibi, sözü edilen işlemlerin yargısal denetiminde, yargı merciince de, anılan sebep unsurunu oluşturan özel ve teknik bilginin hukuka uygunluğunun denetlenmesi gerekecektir. Nitekim, Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 266. maddesinde; "Mahkeme, çözümü hukuk dışında, özel veya teknik bilgiyi gerektiren hâllerde, taraflardan birinin talebi üzerine yahut kendiliğinden, bilirkişinin oy ve görüşünün alınmasına karar verir...." hükmü yer almıştır. Uyuşmazlıkta; dava konusu işlemin, davacının sağlık şartlarını taşımadığına ilişkin Sağlık Kurulu raporuna dayalı olduğu göz önüne alındığında; işlemin dayanağı olan Sağlık Kurulu raporunun hukuka aykırı olduğu iddiasıyla açılan davalarda yapılacak yargısal denetimde, özel ve teknik bilgi içeren Sağlık Kurulu raporunun, bilim ve fenne uygunluğu, yapılan tetkik ve tahlil sonuçları ile teşhis ve tanının hukuka uygunluğunun belirlenmesi, bu amaçla da; işleme dayanak Sağlık Kurulu raporunun hastalık branşına uygun uzman bilirkişilere incelettirilmesi gerekecektir. Mahkemece görüşüne başvurulan ve bilirkişi niteliğinde olan hakem Hastane tarafından yapılacak incelemede; dayanak Sağlık Kurulu raporunun usul ve fenne aykırı olduğu, hastalığın tesbitine ilişkin yeterli tetkik yapılmadığı ya da tanı için ileri tetkik yapılması gerektiğinin belirlenmesi halinde; davacının sağlık şartlarını sağlayıp sağlamadığının belirlenebilmesi için yeniden tetkik ve tahlile tabi tutulması, önceki rapora itibar edilemeyeceğine ilişkin açıklamalar içeren raporun Mahkemeye ibrazı, Mahkemece de, sözü edilen raporun yeterli bulunması halinde hükme esas alınması gerektiği açıktır. Esasen, yukarıda aktarılan yargılama süreci, HMK 266. maddede öngörülen "özel ve teknik bilgi içeren" konulara ilişkin uyuşmazlıklarda uygulanacak yargılama yöntemine daha uygun olacağı gibi; dava konusu işlemin sebep unsurunun denetimine ilişkin idari uyuşmazlıklar bakımından da, "işlem yargılaması" esasına dayanan idari yargılama hukukunun da özüne uygun olacaktır. Öte yandan, Mahkemelerce, işlemin dayanağının tamamen bertaraf edilmesinin hukuken hiçbir izahı ve dayanağı bulunmadığı gibi, davacının doğrudan ve yeniden sağlık muayenesine tabi tutulmasına ilişkin uygulama, Mahkemeleri, idari fonksiyon içinde yürütülecek idari usulün bir parçasına dönüştürecek ve "yargılama" fonksiyonundan uzaklaştıracaktır. Bu itibarla; davacının sağlık şartlarını taşımadığına ilişkin işleme dayanak alınan Sağlık Kurulu raporuyla ilgili hiçbir inceleme ve değerlendirme içermeyen, anılan rapora niçin itibar edilemeyeceğine ilişkin tesbitlere ve açıklamalara yer vermeyen, davacının doğrudan sağlık muayenesine tabi tutulması suretiyle düzenlenen Sağlık Kurulu raporu hükme esas alınarak verilen temyize konu kararda hukuki isabet bulunmadığı görüşüyle, aksi yöndeki çoğunluk kararına katılmıyorum.