Danıştay · 2. Daire

Danıştay 2. Daire 2023/2749 E. 2025/2939 K.

Mahkeme
Danıştay
Daire
2. Daire
Esas No
2023/2749
Karar No
2025/2939
Karar Tarihi

T.C. D A N I Ş T A Y İKİNCİ DAİRE Esas No : 2023/2749 Karar No : 2025/2939

DAVACI : ... VEKİLİ : Av. ...

DAVALI : ... Bakanlığı VEKİLİ : Hukuk Müşaviri ...

DAVANIN KONUSU : Davalı idarede, İş Müfettiş Yardımcısı olarak görev yapan davacı tarafından, "İş Müfettişi" kadrosuna atanması istemiyle yaptığı başvurunun reddine ilişkin işlem ile bu işlemin dayanağı olarak ileri sürülen ve 31/10/2012 günlü, 28453 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı İş Teftiş Kurulu Yönetmeliği'nin "Müfettişliğe atanma" başlıklı 37. maddesinin; iş müfettişi kadrolarına yapılacak atamaların süresine ilişkin hususları düzenlemediğinden bahisle iptali ile yoksun kalınan parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine hükmedilmesi istemiyle açılan davanın sonuçlanıp kesinleşmesinden sonra Anayasa Mahkemesi'nin 2019/12988 başvuru numaralı, 01/12/2022 günlü, "Anayasa'nın 35. maddesinde güvence altına alınan mülkiyet hakkının ihlal edildiğine, bu ihlalin sonuçlarının ortadan kaldırılması için yeniden yargılama yapılmak üzere kararın ilgili mahkemelere gönderilmesine" ilişkin kararı uyarınca Danıştay İkinci Dairesinin 07/01/2020 günlü, E:2018/3522, K:2020/72 sayılı kararı ile ilgili olarak 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 53. maddesindeki şartların gerçekleştiğinden bahisle yargılamanın yenilenmesi istenilmektedir.

DAVACININ İDDİALARI : Davacı tarafından, iş müfettişi olarak atamaları yapılmayan iş müfettiş yardımcılarının açtıkları davalar neticesinde dava konusu işlemin iptaline, parasal haklara yönelik taleplerinin ise idareye başvuru tarihinden itibaren ödenmesine dair verilen kararlara karşı, Anayasa Mahkemesine yapılan başvurularda, Anayasa'nın 35. maddesinde güvence altına alınan mülkiyet hakkının ihlal edildiği, bu ihlalin sonuçlarının ortadan kaldırılması için yeniden yargılama yapılmak üzere kararın ilgili mahkemelere gönderilmesi kararı verildiği, bu kapsamda, Danıştay İkinci Dairesinin 07/01/2020 günlü, E:2018/3522, K:2020/72 sayılı kararı ile ilgili olarak 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 53. maddesindeki şartların gerçekleştiği ileri sürülerek yargılamanın yenilenmesi istenilmektedir.

DAVALI İDARENİN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından; davacının yoksun kaldığı parasal haklarının kendisine ödendiği, kesinleşen ve gereği yerine getirilen bir hüküm bulunduğu, Anayasa Mahkemesi'nin bireysel başvuru sonucunda verdiği ihlal kararlarının, geriye yürümeyeceği, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 53. maddesinde yargılamanın yenilenmesi sebeplerinin tahdidi olarak sayıldığı, davacının ileri sürdüğü sebeplerin yargılamanın yenilenmesine neden oluşturmayacağı ileri sürülerek, yargılamanın yenilenmesi talebinin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ... DÜŞÜNCESİ : 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 53. maddesindeki şartların gerçekleşmemesi nedeniyle yargılamanın yenilenmesi isteminin reddi gerektiği düşünülmektedir.

DANIŞTAY SAVCISI : ... DÜŞÜNCESİ : İş Müfettiş Yardımcısı olarak görev yapan davacı tarafından, "İş Müfettişi" kadrosuna atanması istemiyle yaptığı başvurunun reddine ilişkin işlem ile bu işlemin dayanağı olan ve 31/10/2012 tarih ve 28453 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı İş Teftiş Kurulu Yönetmeliği'nin "Müfettişliğe atanma" başlıklı 37. maddesinin; iş müfettişi kadrolarına yapılacak atamaların süresine ilişkin hususları düzenlemediğinden bahisle iptali ile yoksun kalınan parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle açılan davada; Danıştay İkinci Dairesinin 07/01/2020 tarih ve E:2018/3522, K:2020/72 sayılı kararıyla; dava konusu Yönetmeliği'nin "Müfettişliğe atanma" başlıklı 37. maddesinin iptali istemi yönünden davanın reddine, davacının, "iş müfettişi" kadrosuna atanması istemiyle yaptığı başvurunun reddine ilişkin işlemin iptaline, işlem nedeniyle mahrum kaldığı parasal haklarının davalı idareye başvuru tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine hükmedildiği; bu karara karşı taraflarca yapılan temyiz istemlerinin ise Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 28/12/2020 tarih ve E:2020/2463, 2020/3601 sayılı kararıyla reddedilerek anılan kararın onanmak suretiyle kesinleştiği anlaşılmakta olup; benzer bir olay nedeniyle yapılan bireysel başvuru sonucunda Anayasa Mahkemesince verilen 01/12/2022 tarih ve Başvuru Numarası:2019/12998 sayılı karar üzerine parasal haklar yönünden hakediş tarihinin esas alınması gerektiğinden bahisle yargılamanın yenilenmesi isteminde bulunulmaktadır. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 53/1. maddesinde, yargılamanın yenilenmesi sebepleri tek tek sayılmış olup, davacı tarafından ileri sürülen hususlar anılan yasa maddesinde belirtilen sebeplerden hiçbirisine uymadığından yargılamanın yenilenmesi isteminin yasal bir dayanağı bulunmamaktadır Açıklanan nedenlerle, yargılamanın yenilenmesi isteminin reddi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay İkinci Dairesi'nce; Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

MADDİ OLAY VE HUKUKİ SÜREÇ : 21/02/2011 tarihinde davalı idare Rehberlik ve Teftiş Başkanlığı (mülga İş Teftiş Kurulu Başkanlığı) emrinde İş Müfettiş Yardımcısı olarak göreve başlayan davacının, iş müfettişliği yeterlik yazılı ve sözlü sınavlarında başarılı olduğu; ancak, iş müfettişi kadrosuna atanma taleplerinin, atama süreçlerinin devam ettiğinden bahisle reddine ilişkin işlem ile bu işlemin dayanağı olarak ileri sürülen ve 31/10/2012 günlü, 28453 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı İş Teftiş Kurulu Yönetmeliği'nin "Müfettişliğe atanma" başlıklı 37. maddesinin iptali ile yoksun kalınan parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle açtığı davada; parasal hakların idareye başvuru tarihinden itibaren ödenmesine dair verilen kararın bu kısmına yönelik farklı kişiler tarafından hak ihlaline uğradıklarından bahisle yapılan bireysel başvurularda; mülkiyet hakkının ihlal edildiğine ilişkin Anayasa Mahkemesi kararı doğrultusunda 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 53. maddesindeki şartların gerçekleştiğinden bahisle yargılamanın yenilenmesi istenilmektedir.

İNCELEME VE GEREKÇE : İlgili Mevzuat : 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "Yargılamanın yenilenmesi" başlıklı 53. maddesinin (1.) fıkrasında, "(Değişik birinci cümle:5/4/1990-3622/22 md.) Danıştay ile bölge idare, idare ve vergi mahkemelerinden verilen kararlar hakkında, aşağıda yazılı sebepler dolayısıyla yargılamanın yenilenmesi istenebilir. a) Zorlayıcı sebepler dolayısıyla veya lehine karar verilen tarafın eyleminden doğan bir sebeple elde edilemeyen bir belgenin kararın verilmesinden sonra ele geçirilmiş olması, b) Karara esas olarak alınan belgenin, sahteliğine hükmedilmiş veya sahte olduğu mahkeme veya resmi bir makam huzurunda ikrar olunmuş veya sahtelik hakkındaki hüküm karardan evvel verilmiş olup da, yargılamanın yenilenmesini isteyen kimsenin karar zamanında bundan haberi bulunmamış olması, c) Karara esas olarak alınan bir ilam hükmünün, kesinleşen bir mahkeme kararıyla bozularak ortadan kalkması, d) Bilirkişinin kasıtla gerçeğe aykırı beyanda bulunduğunun mahkeme kararıyla belirlenmesi, e) Lehine karar verilen tarafın, karara etkisi olan bir hile kullanmış olması, f) Vekil veya kanuni temsilci olmayan kimseler ile davanın görülüp karara bağlanmış bulunması, g) Çekinmeye mecbur olan başkan, üye veya hakimin katılmasıyla karar verilmiş olması, h) (Değişik:10/6/1994-4001/23 md.) Tarafları, konusu ve sebebi aynı olan bir dava hakkında verilen karara aykırı yeni bir kararın verilmesine neden olabilecek kanuni bir dayanak yokken, aynı mahkeme yahut başka bir mahkeme tarafından önceki ilamın hükmüne aykırı bir karar verilmiş bulunması, ı) (Ek: 15/7/2003-4928/6 md.) Hükmün, İnsan Haklarını ve Ana Hürriyetleri Korumaya Dair Sözleşmenin veya eki protokollerin ihlâli suretiyle verildiğinin, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinin kesinleşmiş kararıyla tespit edilmiş olması (Ek ibare : 25/7/2018 – 7145/4 md.) veya hüküm aleyhine Avrupa İnsan Hakları Mahkemesine yapılan başvuru hakkında dostane çözüm ya da tek taraflı deklarasyon sonucunda düşme kararı verilmesi" nedenlerinden biri ile yargılamanın yenilenmesinin istenebileceği; (2.) fıkrasında, yargılamanın yenilenmesi isteklerinin esas kararı vermiş olan mahkemece karara bağlanacağı; 4928 sayılı Kanun'la değişik (3). fıkrasında, yargılamanın yenilenmesi süresinin, (1) numaralı fıkranın (h) bendinde yazılı sebep için on yıl, (1) numaralı fıkranın (ı) bendinde yazılı sebep için Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi kararının kesinleştiği tarihten itibaren bir yıl ve diğer sebepler için altmış gün olduğu, bu sürelerin, dayanılan sebebin istemde bulunan yönünden gerçekleştiği tarihi izleyen günden başlatılarak hesaplanacağı kuralına yer verilmiştir. Aynı Kanun'un 6545 sayılı Kanun ile değişik "Yargılamanın yenilenmesi usulü" başlıklı 55. maddesinde ise, isteğin ilişkin olduğu konu, diğer bir daire veya mahkemenin görevine girmiş ise kararın bu daire veya mahkemece verileceği, karşı tarafın savunması alındıktan sonra isteklerin inceleneceği ve kanunda yazılı sebeplerin varlığı durumunda davaya yeniden bakılarak karar verileceği, yargılamanın yenilenmesi istemlerinin, kanunda yazılı sebeplere dayanmaması durumunda ise istemin reddine karar verileceği ve yargılamanın yenilenmesi istemlerinde duruşma yapılmasının, görevli daire veya mahkemenin kararına bağlı olduğu hükme bağlanmıştır. Yargılamanın Yenilenmesi İsteğinin İncelenmesi : Dosyanın incelenmesinden; davalı idare emrinde Rehberlik ve Teftiş Başkanlığı (mülga İş Teftiş Kurulu Başkanlığı) emrinde İş Müfettiş Yardımcısı olarak göreve başlayan davacının, iş müfettişliği yeterlik yazılı ve sözlü sınavlarında başarılı olduğu; ancak, iş müfettişi kadrosuna atanma taleplerinin, atama süreçlerinin devam ettiğinden bahisle reddine ilişkin işlem ile bu işlemin dayanağı olarak ileri sürülen ve 31/10/2012 günlü, 28453 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı İş Teftiş Kurulu Yönetmeliği'nin "Müfettişliğe atanma" başlıklı 37. maddesinin iptali ile yoksun kalınan parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle açtığı davada; parasal hakların idareye başvuru tarihinden itibaren ödenmesine dair verilen kararın bu kısmına yönelik farklı kişiler tarafından hak ihlaline uğradıklarından bahisle yapılan bireysel başvurularda; mülkiyet hakkının ihlal edildiği, dava konusu işlemlerin hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek yargılamanın yenilenmesinin istenildiği anlaşılmaktadır. Yukarıda da yer verilen 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 53. maddesinde yargılamanın yenilenmesi sebepleri sayma yoluyla belirlenmiştir. Öğreti ve yargı içtihatlarında, tahdidi olarak sayılan bu sebepler dışında herhangi bir nedenle yargılamanın yenilenmesi talebinde bulunulamayacağı gibi, kıyas yoluyla da bu sebeplerin genişletilemeyeceği konusunda fikir birliği bulunmaktadır. Bu durumda, Anayasa Mahkemesince mülkiyet hakkının ihlal edildiğine karar verilmesi, yargılamanın yenilenmesi için 2577 sayılı Kanun'un 53. maddesinin 1. fıkrasında öngörülen sebeplerden hiçbirine uymadığından, yargılamanın yenilenmesi isteminin reddi gerektiği sonucuna varılmıştır.

KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle; 1. YARGILAMANIN YENİLENMESİ İSTEMİNİN REDDİNE, 2. Aşağıda dökümü yapılan ...-TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına, posta ücretinden artan tutarın kararın kesinleşmesinden sonra davacıya iadesine, 3. Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenen ...-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı idareye verilmesine, 4. Bu kararın tebliğ tarihini izleyen 30 (otuz) gün içerisinde Danıştay İdari Dava Daireleri Kuruluna temyiz yolu açık olmak üzere, 13/06/2025 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.

Atıf: Danıştay 2. Daire, E. 2023/2749, K. 2025/2939, T. 13.06.2025, www.arakarar.com/karar/danistay-2-daire-2023-2749-e-2025-2939-k-535a61465e0e