Bölge Adliye Mahkemesi ·

Bölge Adliye Mahkemesi 2026/866 E. 2026/1435 K.

Mahkeme
Bölge Adliye Mahkemesi
Esas No
2026/866
Karar No
2026/1435
Karar Tarihi

T.C.Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 21.Hukuk Dairesi 2026/866 Esas 2026/1435 Karar T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 21.HUKUK DAİRESİ

ESAS NO : 2026/866 KARAR NO : 2026/1435 TÜRK MİLLETİ ADINA KARAR

İNCELENEN DOSYANIN MAHKEMESİ : ANKARA 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TARİHİ : 11/03/2026 NUMARASI : 2025/854 Esas 2026/177 Karar

DAVA : Alacak DAVA TARİHİ : 15/08/2023 KARAR TARİHİ : 22/10/2026 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 09/11/2026

Taraflar arasındaki alacak istemine ilişkin davanın yargılaması sonunda ilamda yazılı gerekçeyle davanın zaman aşımı nedeniyle reddine yönelik olarak verilen hükme karşı davacılar vekilince süresinde istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü. DAVA Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkillerinin ... ve ...'ın mirasçıları olduklarını, miras bırakana ait taşınmazların kamulaştırıldığını, kamulaştırma bedelinin 18.11.1991 tarihinde davalı TC. ... ... Şubesine malikler adına yatırıldığını, yatırılan bedele ilişkin müvekkillerine usulüne uygun tebligat yapılmadığını, müvekkillerinin paranın yattığından haberdar olmadıklarını, bu miktarın 8.100,00 TL'sinin mirasçılardan ...'a 22/11/1991 tarihinde ödendiğini, diğer mirasçı müvekkillerinin hissesine düşen 36.000,00 TL'nin ise davalı tarafça 05/01/1995 tarihinde ... Fonunun Ankara nezdindeki şubesine aktarıldığını, kamulaştırma bedellerinin ...'ye aktarılamayacağını, bankalarda bulunan mevduat, emanet ve alacakların 10 yıl geçmekle zamanaşımına uğramasının bankaca gerçekleştirilecek ilan ve tebligatın yapılması koşuluna bağlı olduğunu belirterek 36.000,00 TL'nin 05/01/1995 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte müvekkillerine ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. CEVAP Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın zaman aşımına uğradığını, davacıların hukuki yararlarının bulunmadığını, kamulaştırma bedelinin 07/03/1954 tarihli talimatla müvekkili banka hesabına aktarıldığını, davacıların murisleriyle müvekkili arasında bir hesap ilişkisi ve murisler ile mirasçıları adına açılmış bir hesap bulunmadığını, kamulaştırma bedelinin 1984 yılından 1991 yılına kadar müvekkili banka şubesine herhangi bir başvuru olmadığından sahiplerine ödenemediğini, 22/11/1991 tarihinde ... 22.200,00 TL ödendiğini, 1984 yılında hesaba alınan, hak sahipleri tarafından talep edilmeyen tutarların 05/01/1995 tarihinde zaman aşımı nedeniyle ...'ye aktarılmak üzere Ankara şubesine devredildiğini, devredilen kamulaştırma bedelinin 250.000,00 TL'lik bildirim yükümlülüğü limitinin altında kaldığından ilgililere herhangi bir bildirimde bulunulmaksızın ...'ye devrin gerçekleştiğini bildirerek davanın reddini istemiştir. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI Mahkemece; davacıların murislerine ait taşınmazların kamulaştırılması ile kamulaştırma bedellerinin davalı banka şubesine yatırıldığı ve 10 yıl hesabın takip edilmemesi üzerine bedelin ...'ye devredildiği, davalı banka şubesine kamulaştırma bedelinin 18.11.1991 tarihinde yatırıldığı, dava dışı mirasçı ...'a 22.11.1991 tarihinde ödeme yapıldığı, bakiye bedelin 05.01.1995 tarihinde ...'ye aktarıldığı, taraflar arasında bankacılık sözleşmesi bulunmadığı, kamulaştırma bedellerinin davalı banka nezdinde tutulan istimlak bedeli ortak hesabında yer aldığı, işlem tarihinde yürürlükte olan 3182 sayılı Bankalar Kanunu 36. maddesine göre takip edilmeyen hesaplar yönünden ...'ye devrin öngörüldüğü hükmüne dayalı olarak yapıldığı, yasada hak sahiplerine 1 yıl içinde aranmayan mevduatın ...’ye devri öncesinde ilan için mevduat bedeliyle ilgili sınırın 250.000,00 TL olduğu, davada uygulanması gereken zamanaşımı süresinin taraflar arasında sözleşme ilişkisi bulunmamakla ve davalı işleminin yasadan kaynaklanan bankacılık işlemi olması nedeniyle genel zamanaşımı olan 10 yıl olduğu, işlem tarihi olan 1995 tarihi ile dava tarihi olan 15.08.2023 tarihi arasında zamanaşımı süresinin dolduğu gerekçesiyle davanın zamanaşımı nedeniyle reddine karar verilmiştir. İSTİNAF SEBEPLERİ Davacılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; 5411 sayılı Kanunun 62. maddesi uyarınca hesabın ...'ye devredileceği yönündeki davacıya çıkarılan tebligatın tebliğ edilmediğini, davalı yanın hem yasada hem de yönetmelik hükümlerinde kendisine yüklediği görevlerini yerine getirmemesi nedeniyle verilen kararın haksız olduğunu, emsal içtihatlarda da işaret edildiği üzere "bankalarda bulunan mevduat ve bu cümleden sayılan emanet ve alacakların 10 yıl geçmekle zamanaşımına uğraması, bankaca gerçekleştirilecek ilan ve tebligatların yapılması koşuluna bağlıdır. Başka bir anlatımla, sahipleri hakkında bu yönde uygulama yapılmadan banka nezdindeki hakları ve alacakları kendiliğinden zamanaşımına uğramaz." şeklindeki ilke kararlarına göre olayda zamanaşımının söz konusu olmadığını, BDDK tarafından çıkarılan Mevduat Ve Katılım Fonunun Kabulüne, Çekilmesine Ve Zamanaşımına Uğrayan Mevduat, Katılım Fonu, Emanet Ve Alacaklara İlişkin Usul Ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin 8. maddesinin "(1) bankaların … müşterileri adına açılan mevduat hesaplarında bulunan tutarlar, havale bedelleri, mevduat, alacak ve emanetlerin zamanaşımı süresi sonuna kadar işleyecek faizleri ile katılma hesabına ilişkin kar payları da dahil olmak üzere her türlü mevduat, katılım fonu, emanet ve alacaklardan hak sahibinin en son talebi, işlemi, herhangi bir yazılı talimatı tarihinden başlayarak on yıl içinde aranmayanlar zamanaşımına uğrar.bankalar bir takvim yılı içinde zamanaşımına uğrayan ve tutarı 250 lira ve üzerindeki her türlü mevduat, katılım fonu, emanet ve alacakların hak sahiplerini, başvuruda bulunmadıkları takdirde hesaplarının fona devredileceği hususunda, izleyen takvim yılının ocak ayı sonuna kadar iadeli taahhütlü mektupla uyarmak zorundadır. söz konusu mevduat, katılım fonu, emanet ve alacaklar ile tutarı 250 liranın altındaki her türlü mevduat, katılım fonu, emanet ve alacaklar şubat ayının başından itibaren bankanın kendi internet sitesinde liste halinde dört ay müddetle ilan edilir. banka, söz konusu listelerin kendi internet sitesinde ilan edildiği hususunu, şubat ayının onbeşinci gününe kadar ülke genelinde yayım yapan ve ilan talebi tarihinde basın ilan kurumu listelerindeki tirajı en yüksek ilk beş gazeteden ikisinde basın ilan kurumu aracılığıyla iki gün süreyle ilan eder. internet sitelerinde ilan edilen listeler, bankalar tarafından eşzamanlı olarak ayrıca kuruluş birliklerine ve fona gönderilir. kuruluş birlikleri ve fon bu listeleri mayıs ayının sonuna kadar konsolide edilmiş olarak kendi internet sitesinde yayınlar." hükmünü içerdiğini, kamulaştırmasız el atma sebebiyle doğan zararına karşılık olarak mahkeme tarafından hükmedilen tazminatın başvurucuya zamanaşımı gerekçesiyle ödenmemesinin Anayasa'nın 35. maddesiyle bağdaşmadığını, ihlalin giderimi amacıyla hükmedilen tazminatın ödenmemesinin mülkiyet hakkının ihlalinin devam ettiğini gösterdiğini, mahkeme gerekçesinde her ne kadar Karayolları Genel Müdürlügü'nün 18/11/1991 sayılı yazısı ile denilmesi şeklinde gerekçeye yer verilmiş ise de söz konusu bu yazının tebliğ edildiğine dair de herhangi bir belge ve bilgi yer almadığı gibi, mahkeme gerekçesinde de bu yönde bir gerekçeye yer verilmediğini, kurumun kendi iç bünyesinde yazı düzenlemesinin söz konusu yazının muhataplarına tebliğ edildiğini ve bilgilendirme yükümlülüğünün yerine getirildiğini ortaya koymadığını, Bankacılık Kanunu ve anılan yönetmelikte zamanaşımı için yasa ve yönetmelikte belirtildiği şekilde hem banka sitesinde ilanın zorunlu tutulduğunu, hem de muhataplara bildirim yapılmasının zorunlu olduğunu belirterek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir. HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ Dava, davacıların mirasçıları adına davalı bankaya yatırılan kamulaştırma bedelinin usulsüz şekilde ...'ye devrinden kaynaklanan alacak istemine ilişkindir. 6100 Sayılı HMK'nın 355. maddesi gereğince, istinaf incelemesinin istinafa gelen tarafın sıfatı ile istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak kamu düzenine aykırılık bulunup bulunmadığı hususu gözetilerek ilk derece mahkemesinin taraflar arasındaki ihtilafta görevli mahkeme oluşu ve eldeki davada kesin yetki kuralına da aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla işin esasına girilerek yapılan incelemede; Davacı yan murislerine ait taşınmazın karayolları tarafından kamulaştırıldığını, kamulaştırma bedelinin davalı bankaya yatırıldığını, paranın yatırıldığına ilişkin bilgilerinin olmadığını, mirasçılardan birine ödeme yapıldığını, bakiye kalan kamulaştırma bedelinin ise ...'ye aktarıldığını, paranın aktarılacağına ilişkin davalının ilan ve tebligat yükümlülüğüne aykırı davrandığını, paranın ...'ye devri işleminin usulsüz olduğunu iddia etmiş, davalı yan ise davanın reddini savunmuştur. Mahkemece yapılan yargılama sonunda işlem tarihi ile dava tarihi arasında 10 yıllık zaman aşımı süresinin dolduğu gerekçesiyle davanın zaman aşımı nedeniyle reddine karar verilmiştir. Taraflar arasında davacıların murislerinin taşınmazının kamulaştırıldığı, kamulaştırma bedelinin davalı banka hesabına yatırıldığı, 36.000,00 TL kamulaştırma bedelinin davacılara ödenmediği hususunda herhangi bir ihtilaf bulunmamaktadır. Uyuşmazlık, davanın zaman aşımına uğrayıp uğramadığı, davalı bankanın mirasçı olan davacılara hesaba yatan kamulaştırma bedelini bildirme zorunluluğu bulunup bulunmadığı, davacıların davalıdan dava tarihi itibarıyla hesaba yatan kamulaştırma bedelini talep edip edemeyecekleri hususlarından kaynaklanmaktadır. Davacılar vekilinin istinaf itirazları incelendiğinde, davacıların murisleri ... ve ...'ın taşınmazlarının kamulaştırıldığı, 07/03/1984 tarihinde 44.100,00 TL kamulaştırma bedelinin davalı bankanın ... şubesindeki hesaba yattığı, yatan paradan mirasçı ...'a 22/11/1991 tarihinde 8.100,00 TL ödeme yapıldığı anlaşılmıştır. Davalı yanın hesaptaki kamulaştırma bedelinin davacı mirasçılara ödendiğine yönelik bir savunması bulunmamaktadır. Aksine davalı yanın savunması bakiye kamulaştırma bedelinin hesapta işlem yapılmaması nedeniyle 05/01/1995 tarihinde ...'ye devredildiğine yöneliktir. Bu durumda mahkemece, kamulaştırma bedelinin yatırıldığının davacı mirasçılara bildirildiğine ilişkin herhangi bir ihbar/ihtar bulunup bulunmadığı, davalının savunmasında belirtildiği şekilde dava konusu kamulaştırma bedelinin ...'ye aktarıldığı ileri sürülen tarihte yürürlükte bulunan mevzuata göre davalı bankanın yükümlülüklerini yerine getirip getirmediği tespit edilerek davalının yükümlülüklerini yerine getirmeden dava konusu kamulaştırma bedelini ...'ye aktardığının tespit edilmesi halinde zamanaşımı süresinin işlemeye başlamayacağı, açılan davada tarafların delilleri toplanmak suretiyle sonucuna uygun bir karar verilmesi gerektiği, davalının yükümlülüklerini yerine getirerek dava konusu kamulaştırma bedelini ...'ye aktardığının tespit edilmesi halinde ise davalının zamanaşımı itirazının ve zamanaşımı süresinin değerlendirilmesi gerekirken anılan hususlar üzerinde durulmadan yazılı şekilde hüküm kurulmasında isabet görülmemiştir. Tüm bu nedenlerle ilk derece mahkemesinin davanın zaman aşımı nedeniyle reddi yönündeki kararında isabet görülmediğinden davacılar vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, dosyanın mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiş ve takdiren aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-Davacılar vekilinin istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nın 353/(1)-a.6 maddesi gereğince KABULÜNE, 2-Ankara 7. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 11/03/2026 tarih 2025/854 Esas 2026/177 Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA, 3-Davanın yeniden görülmesi için dosyanın karar veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine, 4-Davacılar tarafından yatırılan 732,00 TL istinaf karar harcının talep halinde davacılara iadesine, 5-Davacıların istinaf aşamasında yaptığı yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesince yapılacak yargılama sonunda dikkate alınmasına, 6-İstinaf aşamasında duruşma yapılmadığından davacılar yararına vekalet ücreti takdirine yer olmadığına, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda HMK'nın 353/(1)-a.6 ve 362/(1).g maddeleri uyarıca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 22/10/2026

Başkan - ... Üye - ... Üye - ... Zabıt Katibi - ...

Bu belge 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu hükümlerine göre UYAP sistemi üzerinden elektronik imza ile imzalanmıştır.

Atıf: Bölge Adliye Mahkemesi, E. 2026/866, K. 2026/1435, T. 22.10.2026, www.arakarar.com/karar/bam-karar-2026-866-e-2026-1435-k-baed89310fa2