Danıştay 12. Daire 2022/3072 E. 2025/5893 K.

T.C. D A N I Ş T A Y ONİKİNCİ DAİRE Esas No : 2022/3072 Karar No : 2025/5893

DAVACI : ...Sendikası VEKİLİ : Av. ...

DAVALI : ... Bakanlığı VEKİLİ : Av. ...

DAVANIN KONUSU : Davacı Sendika tarafından, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı Strateji Geliştirme Başkanlığının "Çocuk Evleri Koordinasyon Merkezi (ÇEKOM) Ek Ödeme" konulu, ... tarih ve E:.. sayılı yazısının iptaline karar verilmesi istenilmektedir.

DAVACININ İDDİALARI : 2022-2023 dönemini kapsayan Sağlık ve Sosyal Hizmet Koluna İlişkin Toplu Sözleşmenin 36. maddesinde, çocuklara yönelik hizmet veren yatılı sosyal hizmet kuruluşlarında fiilen görev yapan personelin ek ödeme oranlarının 20 puan artırılmasının öngörüldüğü; Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı Strateji Geliştirme Başkanlığının dava konusu yazısında ise çocuk evleri koordinasyon merkez müdürlüklerinin yatılı sosyal hizmet kuruluşu niteliğinde olmadığından bahisle, bu merkezlerde görev yapan personelin 20 puanlık ilave ödemeden yararlanamayacağının belirtildiği; 2828 sayılı Sosyal Hizmetler Kanunu'nun 3. maddesinde sosyal hizmet kuruluşlarına ilişkin bazı tanımlamalara yer verildiği, söz konusu düzenlemede "çocuk evleri koordinasyon merkezi", çocuk evlerinin illerde planlanması, açılış ve işleyişine ilişkin her türlü işlemler ile harcamaların yapılması, takibi, denetlenmesi ve çocuk evleri arasındaki koordinasyonun sağlanması amacıyla oluşturulan merkez olarak tanımlanmakla birlikte, bu merkezlerin yatılı olup olmadığı yönünde bir ibare kullanılmadığı; öte yandan, 05/10/2008 tarih ve 27015 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Sosyal Hizmetler ve Çocuk Esirgeme Kurumu Genel Müdürlüğü Çocuk Evleri Çalışma Usul ve Esasları Hakkında Yönetmeliğin 4. maddesinde, "çocuk evleri koordinasyon merkezi"nin; il müdürlüğü bünyesinde oluşturulan, çocuk evlerinin bağlı olduğu birim olarak ifade edildiği, mezkur Yönetmeliğin 15. maddesiyle de, çocuk evlerinin faaliyetlerinin 24 saat esasına dayalı olarak yatılı hizmet şeklinde yürütüldüğünün açıkça belirtildiği, çocuk evleri koordinasyon merkezinde görev yapan idareci, ev sorumlusu, hemşire, meslek elemanı gibi bazı personelin mesai saati bitiminden sonra çocuk evleri nezdindeki görevlerinin (takip, kontrol, denetim, ziyaret ile diğer iş ve işlemler) devam ettiği; buna göre, çocuk evleri aracılığıyla yatılı sosyal hizmet verdiği açık olan çocuk evleri koordinasyon merkezinde görev yapan personelin Toplu Sözleşmeyle getirilen ilave 20 puanlık ek ödemeden yararlandırılmamasının eşitlik, eşit işe eşit ücret ve sosyal devlet ilkelerine aykırı olduğu ileri sürülmektedir.

DAVALI İDARENİN SAVUNMASI : Usule ilişkin olarak, Bakanlık Strateji Geliştirme Başkanlığınca verilen görüşlerin danışmanlık hizmeti mahiyetinde olması nedeniyle, icrai nitelik taşımadığı ve idari davaya konu edilemeyeceği; ayrıca, dava konusu yazının iptalinde davacı Sendikanın menfaatinin bulunmadığı; esas yönünden, 2022-2023 dönemini kapsayan Sağlık ve Sosyal Hizmet Koluna İlişkin Toplu Sözleşmenin 36. maddesinde, çocuklara yönelik hizmet veren yatılı sosyal hizmet kuruluşlarında fiilen görev yapan personelin ek ödeme oranlarına 20 puan ilave edilmesinin öngörüldüğü; 2828 sayılı Sosyal Hizmetler Kanunu'nun 3. maddesinde, çocuk evleri koordinasyon merkezinin yatılı kuruluş olduğuna yönelik bir ibareye yer verilmediği, Bakanlık (mülga) Hukuk Müşavirliğinin 20/02/2018 tarihli yazıyla da, çocuk evleri koordinasyon merkezlerinin, yatılı sosyal hizmet kuruluşlarından olmadığı yönünde görüş verildiği; buna göre, çocuk evleri koordinasyon merkezinde görev yapan personelin Toplu Sözleşmenin 36. maddesiyle getirilen 20 puanlık ilave ek ödemeden yararlandırılmasının mümkün bulunmadığı; dava konusu yazının, üst hukuk normlarına ve hukuka uygun olduğu savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ :... DÜŞÜNCESİ : Davanın reddine karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.

DANIŞTAY SAVCISI : ... DÜŞÜNCESİ : Davacı Sağlık ve Sosyal Hizmet Çalışanları Sendikası vekili tarafından, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı Strateji Geliştirme Başkanlığının "Çocuk Evleri Koordinasyon Merkezi (ÇEKOM) Ek Ödeme" konulu, ... tarih ve E:...sayılı yazısının iptaline karar verilmesi istenilmektedir. Kamu Görevlilerinin Geneline ve Hizmet Kollarına Yönelik Mali ve Sosyal Haklara İlişkin 2022 ve 2023 Yıllarını Kapsayan 6. Dönem Toplu Sözleşmenin Sağlık ve Sosyal Hizmet Koluna İlişkin üçüncü bölümünün "Bazı sosyal hizmet çalışanlarına ek ödeme artışı" başlıklı 36. maddesinde, "2828 sayılı Sosyal Hizmetler Kanunu kapsamında yaşlı, ağır engelli ve çocuklara yönelik hizmet veren yatılı sosyal hizmet kuruluşlarında, kadın konuk evlerinde, şiddet önleme ve izleme merkezlerinde ve sosyal hizmet merkezlerindeki şiddetle mücadele irtibat noktalarında fiilen görev yapan personele 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameye ekli (I) sayılı Cetvele göre yararlanmakta oldukları ek ödeme oranına 20 puan ilave edilir." şeklinde düzenleme yapılmıştır. Davaya konu iptali istenilen Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı Strateji Geliştirme Başkanlığının 81 İl Müdürlüğüne dağıtılan "Çocuk Evleri Koordinasyon Merkezi (ÇEKOM) Ek Ödeme" konulu,... tarih ve E:...sayılı yazısında özetle; anılan Kamu Görevlilerinin Geneline ve Hizmet Kollarına Yönelik Mali ve Sosyal Haklara İlişkin 2022-2023 yıllarını kapsayan 6. Dönem Toplu Sözleşme'nin 36. maddesinin uygulanmasında tereddütlerin yaşandığının anlaşılması üzerine bu tereddütlerin giderilerek uygulamada birliğin sağlanması amacıyla 2828 sayılı Sosyal Hizmetler Kanununun 3. maddesinin (f) bendinde yapılan "Çocuk evleri Koordinasyon Merkezi" tanımı ile Bakanlığın mülga Hukuk Müşavirliğinin ...tarih ve...sayılı görüş yazısından bahsedilerek 2828 sayılı Yasada çocuk evleri koordinasyon merkezi müdürlüklerinin yatılı sosyal hizmet kuruluşu olarak tanımlanmaması ve ilgili Toplu Sözleşme maddesinde "çocuk evleri koordinasyon merkezlerinde" ifadesine açıkça yer verilmemiş olması nedeniyle bu maddenin, anılan merkezlerde görev yapan personel için uygulanmasının mümkün olmadığının değerlendirildiği belirtilmiştir. Davacı Sendika vekilince, Çocuk Evleri Koordinasyon Merkezi Müdürlüğü personelinin mezkur Toplu Sözleşme hükmünden yararlanıp yararlanmayacağı hususunda Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı Personel Genel Müdürlüğü tarafından Çocuk Hizmetleri Genel Müdürlüğüne görüş bildiren ... tarih ve ... sayılı yazıda; "2828 sayılı Sosyal Hizmet Kanunu kapsamında yer alan Çocuk Evleri Koordinasyon Merkezi Müdürlüğü bünyesinde çocuklara yönelik 24 saat esasına göre yatılı hizmet sunulan çocuk evlerine ilişkin iş ve işlemlerde fiilen görev yapmak şartıyla (geçici görevlendirme dahil) 657 sayılı Kanunun 4. maddesinin (A) fıkrası kapsamında memur şeklinde istihdam edilen personelin (idareci dahil) Kamu Görevlilerinin Geneline ve Hizmet Kollarına Yönelik Mali ve Sosyal Haklara İlişkin 2022-2023 yıllarını kapsayan 6. Dönem Toplu Sözleşme'nin 36 ıncı maddesi kapsamı içerisinde olduğu değerlendirildiğinin belirtildiği, 2828 sayılı Yasada sosyal hizmet kuruluşlarına ilişkin tanımlamalarda yatılı, gündüzlü, yatılı olmayan yedi gün 24 saat esaslı tanımlamalar yapıldığı gibi bu şekilde açıkça belirtilen tanımlamalarında yapıldığı, bu tanımlamalardan birinin de Çocuk Evleri Koordinasyon Merkezi Müdürlüğü olduğu, bu müdürlüğe bağlı çocuk evlerinde 24 saat esasına dayalı olarak faaliyet yürütüldüğü, ve en az üç personelin nöbet tuttuğu, bu merkezlerde görev yapan personelin anılan toplu sözle maddesindeki düzenlemeden yararlandırılması gerektiği ileri sürülerek davaya konu iptali istenilmiştir. Uyuşmazlığın çözümü için Çocuk Evleri Koordinasyon Merkezinin anılan Toplu Sözleşme maddesinde belirtilen çocuklara yönelik hizmet veren yatılı sosyal hizmet kuruluşlarından olup olmadığının açıklığa kavuşturulması gerekmektedir. 2828 sayılı Sosyal Hizmetler Kanununun "Tanımlar" başlıklı 3. maddesinin f) fıkrasının 11. (Ek: 1/7/2005-5378/26 md.) bendinde; kanunda geçen "Çocuk evleri"; 0-18 yaşlar arasındaki korunmaya ihtiyacı olan çocukların kaldığı ev birimlerini,", aynı fıkranın 16. (Ek : 11/10/2011 - KHK - 662/10 md.) bendinde; “Çocuk Evleri Koordinasyon Merkezi”; Çocuk evlerinin illerde planlanması, açılış ve işleyişine ilişkin her türlü işlemler ile harcamaların yapılması, takibi, denetlenmesi ve çocuk evleri arasındaki koordinasyonun sağlanması amacıyla oluşturulan merkezleri," ifade ettiği belirtilmiştir. Dava konusu yazının düzenlendiği tarihte yürürlükte olan Sosyal Hizmetler ve Çocuk Esirgeme Kurumu Genel Müdürlüğü Çocuk Evleri Çalışma Usul ve Esasları Hakkında Yönetmeliğin 3. maddesinin b) bendinde," Çocuk evleri: İkinci maddede tanımlanan sosyal hizmet kuruluşu olup, her ilin sosyal, kültürel açıdan çocuk yetiştirmeye uygun bölgelerinde tercihen il merkezinde okul ve hastanelere yakın apartman dairesi veya müstakil dairelerde 5 ila 8 çocuğun kaldığı evleri, c) bendinde, "Çocuk evleri koordinasyon merkezi: İl müdürlüğü bünyesinde oluşturulan, çocuk evlerinin bağlı olduğu birimi," olarak tanımlanmış, bu Yönetmeliği yürürlükten kaldıran 06/09/2022 tarih ve 31945 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Çocuk Koruma Hizmetleri Planlama ve Çocuk Bakım Kuruluşlarının Çalışma Usul ve Esasları Hakkında Yönetmeliğin tanımlar başlıklı 3. maddesinin h) bendinde, "Çocuk evleri: Korunma ihtiyacı olan çocukların bakımlarının sağlandığı, mesken niteliğindeki yatılı ev tipi sosyal hizmet birimlerini," ı) bendinde, Çocuk evleri koordinasyon merkezi de 2828 sayılı yasada belirtilen şekilde tanımlanmıştır. Bu durumda anılan Yasa ve Yönetmeliklerdeki düzenlemelere göre çocuk evleri koordinasyon merkezinin, yatılı hizmet veren sosyal hizmet kuruluşu olan çocuk evlerinin bağlı olduğu, bu evlerin eşgüdümü, düzen ve uyumunu sağlayan ve yatılı sosyal hizmet verme özelliğinin bulunmaması karşısında, 2022-2023 yıllarını kapsayan 6. Dönem Toplu Sözleşme'nin bazı sosyal hizmet çalışanlarına ek ödeme artışını öngören 36. maddesinde belirtilen sağlık kuruluş ve merkezler arasında sayılmayan ve bu sayılan yerlerle aynı özellikleri taşımayan bu merkezlerde görev yapan personelin anılan toplu sözleşme maddesindeki düzenlemeden yararlanmasına olanak bulunmadığından anılan Toplu Sözleşme maddesinin uygulanmasına yönelik düzenlemeyi içeren iptali istenilen yazıda hukuka aykırılık bulunmamaktadır. Belirtilen nedenlerle, davanın reddi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, davalı idarenin usule ilişkin itirazları yerinde görülmeyerek, işin gereği görüşüldü:

MADDİ OLAY VE HUKUKİ SÜREÇ : Kamu Görevlilerinin Geneline ve Hizmet Kollarına Yönelik Mali ve Sosyal Haklara İlişkin 2022 ve 2023 Yıllarını Kapsayan 6. Dönem Toplu Sözleşme, 25/08/2021 tarih ve 31579 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanmış ve 01/01/2022 - 31/12/2023 tarihleri arasında uygulanmak üzere yürürlüğe konulmuştur. 2022-2023 dönemini kapsayan 6. Dönem Toplu Sözleşmenin üçüncü kısım üçüncü bölüm 36. maddesiyle, 2828 sayılı Sosyal Hizmetler Kanunu kapsamında yaşlı, ağır engelli ve çocuklara yönelik hizmet veren yatılı sosyal hizmet kuruluşlarında, kadın konuk evlerinde, şiddet önleme ve izleme merkezlerinde ve sosyal hizmet merkezlerindeki şiddetle mücadele irtibat noktalarında fiilen görev yapan personele 375 sayılı KHK’ya göre yararlanmakta olan ek ödeme oranlarına 20 puan ilave edilmesi öngörülmüştür. Toplu Sözleşmeyle getirilen bu düzenleme sonrasında, davalı idare bünyesinde yer alan "Çocuk evleri koordinasyon merkezlerinde" görev yapan personelin, söz konusu düzenleme kapsamına girip girmedikleri hususunda Bakanlık hizmet birimleri arasında oluşan tereddüt nedeniyle, Bakanlık Çocuk Hizmetleri Genel Müdürlüğünün 27/01/2022 tarihli yazısıyla, konuyla ilgili olarak Personel Genel Müdürlüğünden görüş sorulmuş; Personel Genel Müdürlüğünün 01/02/2022 tarihli yazısıyla, "… Çocuk Evleri Koordinasyon Merkezi Müdürlüğü bünyesinde çocuklara yönelik 24 saat esasına göre yatılı hizmet sunulan çocuk evlerine ilişkin iş ve işlemlerde fiilen görev yapmak şartıyla (geçici görevlendirme dahil) 657 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin (A) fıkrası kapsamında memur şeklinde istihdam edilen personelin (idareci dahil) … 6. Dönem Toplu Sözleşme’nin 36 ncı maddesi kapsamı içerisinde olduğu…" şeklinde açıklama yapılmıştır. Bu defa, Strateji Geliştirme Başkanlığının 08/04/2022 tarihli dava konusu yazısıyla; "… 2828 sayılı Sosyal Hizmetler Kanunu’nda çocuk evleri koordinasyon merkezi müdürlüklerinin yatılı kuruluş olarak tanımlanmaması ve ilgili Toplu Sözleşme maddesinde "çocuk evleri koordinasyon merkezlerinde” ifadesinin yer almamış olması nedeniyle, bu maddenin çocuk evleri koordinasyon merkezi müdürlüklerinde görev yapan personel için uygulanmasının mümkün olmadığı…" belirtilmiştir. Bunun üzerine, 06/06/2022 tarihinde, bakılan dava açılmıştır. Personel Genel Müdürlüğünün 19/09/2022 tarihli yazısıyla da, konuyla ilgili olarak Strateji Geliştirme Başkanlığının görüş yazıları doğrultusunda işlem yapılması gerektiği bildirilmiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE : İLGİLİ MEVZUAT: Anayasa'nın 53. maddesinde, "... Memurlar ve diğer kamu görevlileri, toplu sözleşme yapma hakkına sahiptirler. Toplu sözleşme yapılması sırasında uyuşmazlık çıkması halinde taraflar Kamu Görevlileri Hakem Kuruluna başvurabilir. Kamu Görevlileri Hakem Kurulu kararları kesindir ve toplu sözleşme hükmündedir. Toplu sözleşme hakkının kapsamı, istisnaları, toplu sözleşmeden yararlanacaklar, toplu sözleşmenin yapılma şekli, usulü ve yürürlüğü, toplu sözleşme hükümlerinin emeklilere yansıtılması, Kamu Görevlileri Hakem Kurulunun teşkili, çalışma usul ve esasları ile diğer hususlar kanunla düzenlenir."; 128. maddesinin ikinci fıkrasında ise, "Memurların ve diğer kamu görevlilerinin nitelikleri, atanmaları, görev ve yetkileri, hakları ve yükümlülükleri, aylık ve ödenekleri ve diğer özlük işleri kanunla düzenlenir. Ancak, malî ve sosyal haklara ilişkin toplu sözleşme hükümleri saklıdır." düzenlemesine yer verilmiştir. 25/08/2021 tarih ve 31579 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan "Kamu Görevlilerinin Geneline ve Hizmet Kollarına Yönelik Mali ve Sosyal Haklara İlişkin 2022 ve 2023 Yıllarını Kapsayan 6. Dönem Toplu Sözleşme"nin üçüncü kısım üçüncü bölüm "Bazı sosyal hizmet çalışanlarına ek ödeme artışı" başlıklı 36. maddesinde, 2828 sayılı Sosyal Hizmetler Kanunu kapsamında yaşlı, ağır engelli ve çocuklara yönelik hizmet veren yatılı sosyal hizmet kuruluşlarında, kadın konuk evlerinde, şiddet önleme ve izleme merkezlerinde ve sosyal hizmet merkezlerindeki şiddetle mücadele irtibat noktalarında fiilen görev yapan personele 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameye ekli (I) sayılı Cetvele göre yararlanmakta oldukları ek ödeme oranına 20 puan ilave edileceği kurala bağlanmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME : Uyuşmazlık, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı Çocuk Evleri Koordinasyon Merkezi Müdürlüğünde görev yapan personelin, 6. Dönem Toplu Sözleşme'nin üçüncü kısım üçüncü bölüm 36. maddesiyle getirilen 20 puan ilave ek ödemeden yararlanıp yararlanamayacağından kaynaklanmaktadır. 2828 sayılı Sosyal Hizmetler Kanunu'nun "Tanımlar" başlıklı 3. maddesinin (f) fıkrasının onbirinci bendinde, "Çocuk evleri"; 0-18 yaşlar arasındaki korunmaya ihtiyacı olan çocukların kaldığı ev birimlerini"; aynı fıkranın onaltıncı bendinde, "Çocuk Evleri Koordinasyon Merkezi"; Çocuk evlerinin illerde planlanması, açılış ve işleyişine ilişkin her türlü işlemler ile harcamaların yapılması, takibi, denetlenmesi ve çocuk evleri arasındaki koordinasyonun sağlanması amacıyla oluşturulan merkezleri" ifade ettiği belirtilmiştir. Dava konusu yazının düzenlendiği tarihte yürürlükte olan Sosyal Hizmetler ve Çocuk Esirgeme Kurumu Genel Müdürlüğü Çocuk Evleri Çalışma Usul ve Esasları Hakkında Yönetmeliğin 4. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde, "Çocuk evleri: İkinci maddede tanımlanan sosyal hizmet kuruluşu olup, her ilin sosyal, kültürel açıdan çocuk yetiştirmeye uygun bölgelerinde tercihen il merkezinde okul ve hastanelere yakın apartman dairesi veya müstakil dairelerde 5 ila 8 çocuğun kaldığı evleri; (c) bendinde ise, "Çocuk evleri koordinasyon merkezi: İl müdürlüğü bünyesinde oluşturulan, çocuk evlerinin bağlı olduğu birim," olarak tanımlanmış; bu Yönetmeliği yürürlükten kaldıran 06/09/2022 tarih ve 31945 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Çocuk Koruma Hizmetleri Planlama ve Çocuk Bakım Kuruluşlarının Çalışma Usul ve Esasları Hakkında Yönetmeliğin "Tanımlar" başlıklı 3. maddesinin birinci fıkrasının (h) bendinde, "Çocuk evleri: Korunma ihtiyacı olan çocukların bakımlarının sağlandığı, mesken niteliğindeki yatılı ev tipi sosyal hizmet birimlerini"; (ı) bendinde ise, "Çocuk evleri koordinasyon merkezi: Çocuk evlerinin illerde planlanmasını, açılış ve işleyişine ilişkin her türlü işlem ile harcamaların yapılmasını, takibini, denetlenmesini, çocuk evine kabulü yapılacak çocukların belirlenmesi ve uyumuna yönelik çalışmalar ile çocuk evleri arasındaki koordinasyonu sağlamak amacıyla oluşturulan merkez" olarak 2828 sayılı Kanun'da belirtilen şekilde tanımlanmıştır. Buna göre, Anayasa'nın 53. maddesi gereğince, memurlar ve diğer kamu görevlilerinin, toplu sözleşme yapma hakkına sahip olduğu; 128. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca da, memurların ve diğer kamu görevlilerinin mali ve sosyal haklarının kanunla ve/veya toplu sözleşmeyle düzenlenebilmesinin mümkün bulunduğu; bu kapsamda, kamu görevlilerinin mali ve sosyal haklarının belirlenmesi hususunda (kanunla tanınan hakları kısıtlayıcı veya daraltıcı nitelikte olmamak şartıyla) Toplu Sözleşme taraflarının takdir ve düzenleme yetkisinin olduğu; Toplu Sözleşme'nin, kamu yararı ve hizmet gereklerine uygun olarak Sözleşmenin taraflarına tanınan takdir yetkisi çerçevesinde düzenlendiği ve söz konusu düzenlemelerde açık bir takdir hatasının bulunmadığı; Toplu Sözleşme'nin üçüncü kısım üçüncü bölüm 36. maddesiyle getirilen 20 puan ilave ödemenin, çocuklara yönelik hizmet veren yatılı sosyal hizmet kuruluşlarında fiilen görev yapan personele yönelik olduğu; çocuk evleri koordinasyon merkezinin ise, yatılı hizmet veren sosyal hizmet kuruluşu olan çocuk evlerinin bağlı olduğu, bu evlerin eşgüdümü, düzen ve uyumunu sağlayan birim olarak, yatılı sosyal hizmet verme özelliğinin bulunmadığı ve bu haliyle Toplu Sözleşme'nin üçüncü kısım üçüncü bölüm 36. maddesinde belirtilen birimler arasında sayılmadığı anlaşılmakla, söz konusu ilave ek ödeme kapsamında bulunmayan Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı Çocuk Evleri Koordinasyon Merkezinde görevli personele yapılan ek ödemeye 20 puan ilave edilmesi hususunda idarenin yargı kararıyla zorlanmasının mümkün bulunmadığı sonucuna ulaşıldığından, anılan Toplu Sözleşme maddesinin uygulanmasına yönelik düzenlemeyi içeren dava konusu yazıda üst hukuk normlarına ve hukuka aykırılık görülmemiştir.

KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle; 1. DAVANIN REDDİNE, 2. Aşağıda gösterilen ...-TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına, 3. Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca belirlenen ...-TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalı idareye verilmesine, 4. Posta gideri avansından artan tutarın kararın kesinleşmesinden sonra davacıya iadesine, 5. Bu kararın tebliğ tarihini izleyen otuz (30) gün içerisinde Danıştay İdari Dava Daireleri Kuruluna temyiz yolu açık olmak üzere, 22/12/2025 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.

(X) KARŞI OY :

2828 sayılı Sosyal Hizmetler Kanunu'nun "Tanımlar" başlıklı 3. maddesinin (f) fıkrasının onbirinci bendinde, "Çocuk evleri; 0-18 yaşlar arasındaki korunmaya ihtiyacı olan çocukların kaldığı ev birimlerini"; onikinci bendinde, "Çocuk Evleri Sitesi; Korunma ihtiyacı olan çocukların bakımlarının sağlandığı aynı yerleşkede bulunan birden fazla ev tipi sosyal hizmet biriminden oluşan kuruluşu"; onaltıncı bendinde, "Çocuk Evleri Koordinasyon Merkezi; Çocuk evlerinin illerde planlanması, açılış ve işleyişine ilişkin her türlü işlemler ile harcamaların yapılması, takibi, denetlenmesi ve çocuk evleri arasındaki koordinasyonun sağlanması amacıyla oluşturulan merkezleri, ifade eder" düzenlemelerine yer verilmiştir. Dava konusu Yazı'nın düzenlendiği tarihte yürürlükte olan Sosyal Hizmetler ve Çocuk Esirgeme Kurumu Genel Müdürlüğü Çocuk Evleri Çalışma Usul ve Esasları Hakkında Yönetmeliğin 4. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde, "Çocuk evleri: İkinci maddede tanımlanan sosyal hizmet kuruluşu olup, her ilin sosyal, kültürel açıdan çocuk yetiştirmeye uygun bölgelerinde tercihen il merkezinde okul ve hastanelere yakın apartman dairesi veya müstakil dairelerde 5 ila 8 çocuğun kaldığı evler; (c) bendinde, "Çocuk evleri koordinasyon merkezi: İl müdürlüğü bünyesinde oluşturulan, çocuk evlerinin bağlı olduğu birim" şeklinde tanımlanmış; Yönetmeliğin 5. maddesinde ise, (1) Çocuk evleri koordinasyon merkezi; il müdürlüğü bünyesinde çocuk evlerine ilişkin hizmetler ile mali harcamaları takip ederek genel işleyişi denetlemek ve çocuk evleri arasındaki koordinasyonu sağlamak amacıyla oluşturulur. Koordinasyon merkezinde görevlendirilecek personel; sosyal çalışmacı, psikolog, çocuk gelişimci, öğretmen ve sosyolog arasından ihtiyaca göre il müdürlüğünce belirlenir. (2) Koordinasyon merkezi, çocuk evlerinde verilen hizmetin uygulanmasından ve işlemlerinden sorumludur..." kuralına yer verilmiştir. Anılan Yönetmeliği yürürlükten kaldıran, 06/09/2022 tarih ve 31945 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Çocuk Koruma Hizmetleri Planlama ve Çocuk Bakım Kuruluşlarının Çalışma Usul ve Esasları Hakkında Yönetmeliğin "Tanımlar" başlıklı 3. maddesinin birinci fıkrasının (ğ) bendinde, "Çocuk bakım kuruluşları: Korunma ihtiyacı olan çocukların bakım ve barınma ihtiyacının karşılandığı ev tipi sosyal hizmet birimlerinden olan çocuk evlerinin bağlı olduğu çocuk evleri koordinasyon merkezleri ile aynı yerleşkede bulunan birden fazla ev tipi sosyal hizmet biriminden oluşan ve çocukların psikososyal ihtiyacına veya suça sürüklenme durumuna göre ihtisaslaştırılan çocuk evleri siteleri"; (h) bendinde, "Çocuk evleri: Korunma ihtiyacı olan çocukların bakımlarının sağlandığı, mesken niteliğindeki yatılı ev tipi sosyal hizmet birimleri"; (ı) bendinde ise, "Çocuk evleri koordinasyon merkezi: Çocuk evlerinin illerde planlanmasını, açılış ve işleyişine ilişkin her türlü işlem ile harcamaların yapılmasını, takibini, denetlenmesini, çocuk evine kabulü yapılacak çocukların belirlenmesi ve uyumuna yönelik çalışmalar ile çocuk evleri arasındaki koordinasyonu sağlamak amacıyla oluşturulan merkez" olarak 2828 sayılı Kanunda belirtilen şekilde tanımlanmış; aynı Yönetmeliğin 8. maddesinde, çocuk bakım kuruluşlarının, korunma ihtiyacı olan çocukların bakım ve barınma ihtiyacının karşılandığı ev tipi sosyal hizmet birimlerinden olan çocuk evlerinin bağlı olduğu çocuk evleri koordinasyon merkezleri ile aynı yerleşkede bulunan birden fazla ev tipi sosyal hizmet biriminden oluşan ve çocukların psikososyal ihtiyacına göre ihtisaslaştırılan çocuk evleri siteleri olduğu; 11. maddesinin altıncı fıkrasında, çocuk bakım kuruluşlarında, hizmetlerin yirmi dört saat esasına göre yürütüleceği; 14. maddesinin ikinci fıkrasında, çocuk hizmet birimleri ve çocuk evleri koordinasyon merkezlerinde ihtiyaca göre mesleki, idari, teknik ve diğer hizmetlerin yürütülmesi için personel istihdam edileceği, bu fıkra kapsamındaki personelin, ilgili mevzuat çerçevesinde kuruluş müdürü tarafından verilen işleri yapacağı, bu personelin iş bölümü, iş koşulları ve esaslarının, kuruluş idaresince tespit edilip yerine getirileceği; 19. maddesinin birinci fıkrasında, çocuk bakım kuruluşlarında millî ve dini bayramlarda, diğer tatil günlerinde ve mesai saatleri dışındaki zamanlarda hizmetin sürekliliğine uygun olarak nöbet hizmeti yürütüleceği; 20. maddesinin birinci fırkasında ise, nöbetçi amir olarak görevlendirilen personelin nöbet hizmeti süresince çocuk evleri koordinasyon merkezi ve çocuk hizmet birimlerinin işleyişi ile ilgili hizmetleri yerine getirmekle yükümlü olduğu kurala bağlanmıştır. Buna göre, gerek eski Yönetmelik gerekse yeni Yönetmelik'te yer verilen düzenlemelerden, "çocuk evleri" ile bunların bağlı olduğu "çocuk evleri koordinasyon merkezleri"nin iç içe geçmiş nitelikte ve sıkı bir ilişki içinde olduğu, iki kuruluşta verilen hizmetin bütünsellik arz ettiği, söz konusu merkezlerde hizmetin 24 saat esasına dayandığı ve nöbet sisteminin uygulandığı, çocuk evleri koordinasyon merkezlerinde görev yapan personelin, çocuk evlerinde görev yapan personel ile benzer mahiyette işleri yürüttükleri ve çocuk evleri koordinasyon merkezi personelinin bir kısmının mesaisinin bitmesinin, çocuk evlerinde verilen yatılı hizmeti kesmediği, çocuk evleri koordinasyon merkezi bünyesindeki çocuk evleri yoluyla yatılı bir sosyal hizmetin verildiği, bu çerçevede görev yapan bir kısım personelin (idareci, ev sorumlusu, hemşire, meslek elemanı vb.) mesai saati bitiminden sonra dahi görevlerinin takip, kontrol, denetim, ziyaret ve diğer iş ve işlemleri yürütmek şeklinde fiilen devam ettiği hususları birlikte dikkate alındığında, söz konusu personelin, Toplu Sözleşme'nin Üçüncü Kısım Üçüncü Bölüm 36. maddesinde belirtilen ilave ek ödemeden yararlandırılmamasına ilişkin dava konusu Yazı'da hakkaniyet ilkesine ve hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Öte yandan, dava konusu düzenlemeden sonraki 2024-2025 ve 2026-2027 yıllarını kapsayan 7. ve 8. Dönem Toplu Sözleşmelerde, Çocuk Evleri Koordinasyon Merkezlerini de içerecek şekilde değişiklik yapılarak, bu merkezlerde görev yapan personelin de ilave ek ödemelerden yararlanmasına karar verildiği görülmüştür. Bu itibarla, dava konusu Yazı'nın iptaline karar verilmesi gerektiği görüşüyle, karara katılmıyorum.