Danıştay 2024/2752 E. 2025/1097 K.

T.C. D A N I Ş T A Y İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU Esas No : 2024/2752 Karar No : 2025/1097

TEMYİZ EDEN (DAVACI) :...'ı temsilen ... Sendikası VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVALILAR) : 1- ... Bakanlığı VEKİLİ : Hukuk Müşaviri ...

2- ... Valiliği VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU : Danıştay Onikinci Dairesinin 26/03/2024 tarih ve E:2022/1707, K:2024/1559 sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ: Dava konusu istem: Burdur Devlet Hastanesi Merkez Laboratuvarında uzman tabip (tıbbi mikrobiyoloji uzmanı) olarak görev yapan davacı tarafından; a- 25/08/2021 tarih ve 31579 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan "Kamu Görevlilerinin Geneline ve Hizmet Kollarına Yönelik Mali ve Sosyal Haklara İlişkin 2022 ve 2023 Yıllarını Kapsayan 6. Dönem Toplu Sözleşme"nin "Sağlık ve Sosyal Hizmet Koluna İlişkin Toplu Sözleşme" başlıklı 3. Bölümünün 45. maddesi gereğince %20 artırımlı ek ödemeden yararlandırılması talebiyle Burdur İl Sağlık Müdürlüğüne yaptığı 04/02/2022 tarihli başvurunun zımnen reddine ilişkin işlemin, b- Söz konusu Toplu Sözleşme'nin 3. Bölümünün "Tabip dışı personelin ek ödemelerinin aylıklarla birlikte ödenmesi" başlıklı 4. maddesinin madde başlığının ve anılan madde içinde geçen "tabip dışı personele" ibaresinin iptaline, c- Ek ödemelerin %20 artırımlı uygulanması ile Ocak 2022 dönemi de dahil olmak üzere yoksun kalınan tüm parasal hakların yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir. Daire kararının özeti: Danıştay Onikinci Dairesinin 26/03/2024 tarih ve E:2022/1707, K:2024/1559 sayılı kararıyla; Anayasa'nın 53. ve 128/2. maddeleri, 25/08/2021 tarih ve 31579 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan "Kamu Görevlilerinin Geneline ve Hizmet Kollarına Yönelik Mali ve Sosyal Haklara İlişkin 2022 ve 2023 Yıllarını Kapsayan 6. Dönem Toplu Sözleşme"nin "Sağlık ve Sosyal Hizmet Koluna İlişkin Toplu Sözleşme" başlıklı 3. Bölümünün 4., 5. ve 45. maddeleri, 209 sayılı Sağlık Bakanlığına Bağlı Sağlık Kurumları ile Esenlendirme (Rehabilitasyon) Tesislerine Verilecek Döner Sermaye Hakkında Kanun'un 5. maddesi, 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin Ek 9. maddesi hükümleri aktarıldıktan sonra, Dava konusu düzenleyici işlemler yönünden; Uyuşmazlığın, tabip veya uzman tabip olarak görev yapan personelin, 6. Dönem Toplu Sözleşme'nin 45. maddesiyle "tabip dışı personel"e yönelik getirilen ilave ek ödeme puanından (%20 artırımlı ödemeden) yararlanıp yararlanamayacağından kaynaklandığı, 209 sayılı Kanun'un 5. maddesiyle, Sağlık Bakanlığına bağlı döner sermayeli sağlık kuruluşlarında görev yapan sağlık çalışanlarına döner sermaye ek ödemesi verilmesinin kurala bağlandığı; ayrıca, söz konusu personele her ay yapılacak döner sermaye ek ödeme net tutarının, 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin Ek 9. maddesi uyarınca kadro ve görev unvanı veya pozisyon unvanı itibarıyla belirlenmiş olan ek ödeme (sabit ek ödeme) net tutarından az olamayacağının düzenlenmiş olduğu, 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin Ek 9. maddesinde ise, kamu kurum ve kuruluşlarında görev yapan memur ve diğer kamu görevlilerine, kadro ve görev unvanları itibarıyla ekli (I) sayılı Cetvelde gösterilen oranlarda ek ödeme (sabit ek ödeme) yapılmasının öngörülmüş olduğu; 209 sayılı Kanun'un 5. maddesi kapsamında Sağlık Bakanlığına bağlı döner sermayeli sağlık kuruluşlarında, döner sermaye ek ödemesi alan personele ise, bu ödemenin (sabit ek ödemenin) yapılmayacağının açıkça belirtilmiş olduğu, Kamu kurum ve kuruluşlarında görev yapan memurlara ve diğer kamu görevlilerine, 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin Ek 9. maddesi uyarınca ek ödeme (sabit ek ödeme) ödenmekte olduğu; 209 sayılı Kanun'un 5. maddesi gereğince döner sermaye ek ödemesinden yararlanan kamu görevlilerine ise 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin Ek 9. maddesinde öngörülen ek ödemenin yapılmadığı; ancak söz konusu personele yapılacak döner sermaye ek ödemesinin bir aylık net tutarının, Ek 9. maddeye göre kadro ve pozisyon unvanı itibarıyla belirlenmiş olan ek ödeme (sabit ek ödeme) tutarından az olamayacağının açık olduğu, Öte yandan, Anayasa'nın 53. maddesiyle; memurlar ve diğer kamu görevlilerinin, toplu sözleşme yapma hakkına sahip olduğunun kurala bağlandığı, 128. maddesinin ikinci fıkrasıyla da memurların ve diğer kamu görevlilerinin mali ve sosyal haklarının kanunla ve/veya toplu sözleşmeyle düzenlenebileceğinin belirtildiği, Bu kapsamda, 25/08/2021 tarih ve 31579 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan "Kamu Görevlilerinin Geneline ve Hizmet Kollarına Yönelik Mali ve Sosyal Haklara İlişkin 2022 ve 2023 Yıllarını Kapsayan 6. Dönem Toplu Sözleşme"nin "Sağlık ve Sosyal Hizmet Koluna İlişkin Toplu Sözleşme" başlıklı 3. Bölümünün dava konusu 4. maddesiyle, 209 sayılı Kanun'un 5. maddesinin 2. fıkrasının altıncı cümlesi hükmü uyarınca tabip dışı personele yapılacak ödemenin (döner sermaye ek ödemesinin sabit ek ödeme tutarı kadar olan kısmının), herhangi bir katkıya bağlı olmaksızın aylıklara ilişkin hükümler uygulanmak suretiyle her ay aylıklarıyla birlikte ödenmesi ve bu şekilde yapılan ek ödeme (sabit ek ödeme) tutarının da, daha sonra hesaplanacak döner sermaye ek ödemesi tutarından mahsup edilmesinin öngörüldüğü, Ayrıca, Toplu Sözleşme'nin 45. maddesiyle de, Sözleşme'nin 4. maddesine göre tabip dışı personele yapılan ödemenin (döner sermaye ek ödemesinin sabit ek ödeme tutarı kadar olan kısmının), %20 artırımlı olarak ödenmesinin kurala bağlandığı; bununla birlikte tabip ve uzman tabiplerin ek ödeme oranlarının, %20 artırımlı uygulanacağına yönelik herhangi bir düzenlemeye yer verilmediği, Buna göre, Anayasa'nın 53. maddesi gereğince, memurlar ve diğer kamu görevlilerinin, toplu sözleşme yapma hakkına sahip olduğu; 128. maddesinin 2. fıkrası uyarınca da memurların ve diğer kamu görevlilerinin mali ve sosyal haklarının kanunla ve/veya toplu sözleşmeyle düzenlenebilmesinin mümkün bulunduğu; bu kapsamda, kamu görevlilerinin mali ve sosyal haklarının belirlenmesi hususunda (kanunla tanınan hakları kısıtlayıcı veya daraltıcı nitelikte olmamak şartıyla) Toplu Sözleşme taraflarının takdir ve düzenleme yetkisinin olduğu; Toplu Sözleşme'nin dava konusu 4. maddesinin kamu yararı ve hizmet gereklerine uygun olarak Sözleşmenin taraflarına tanınan takdir yetkisi çerçevesinde düzenlendiği ve söz konusu düzenlemede açık bir takdir hatasının bulunmadığı; dava konusu maddeyle getirilen %20 artırımlı ödemenin, sadece "tabip dışı personele" yönelik olduğu; tabip ve uzman tabiplere yapılan ek ödemenin de %20 artırımlı uygulanması hususunda idarenin yargı kararıyla zorlanmasının mümkün bulunmadığı sonucuna ulaşıldığından, Toplu Sözleşme'nin dava konusu 4. maddesinde, üst hukuk normlarına ve hukuka aykırılık görülmediği, Öte yandan, 6. Dönem Toplu Sözleşme'nin dava konusu 4. maddesiyle, tabip ve uzman tabip olarak görev yapan personelin ek ödeme oranlarının artırılmasına yönelik herhangi bir düzenleme getirilmemiş ise de; aynı Toplu Sözleşme'nin 2. Kısmının 1. Bölümünde yer alan "Kamu Görevlilerinin Geneline Yönelik Toplu Sözleşme"nin “Tabiplere ek ödeme" başlıklı 39. maddesinde, "375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin ek 9 uncu maddesinin üçüncü fıkrasında ayrıca ek ödeme yapılmayacağı belirtilenler hariç olmak kaydıyla, Sağlık Hizmetleri ve Yardımcı Sağlık Hizmetleri Sınıfına dahil tabip ve diş tabibi kadro ve pozisyonlarında bulunanların, aynı Kanun Hükmünde Kararnameye göre yararlanmakta oldukları ek ödeme oranına 12 puan ilave edilir.” kuralına yer verilerek, tabip olarak görev yapan personelin ek ödeme oranlarının artırılmasına yönelik özel bir düzenleme yapıldığı, Dava konusu bireysel işlem ile "yoksun kalınan tüm parasal hakların yasal faiziyle birlikte ödenmesi istemi" yönünden; Dava konusu düzenleyici işlemin hukuka uygun olduğu saptandığından, Burdur Devlet Hastanesi Merkez Laboratuvarında uzman tabip (tıbbi mikrobiyoloji uzmanı) olarak görev yapan davacının, 6. Dönem Toplu Sözleşme'nin "Sağlık ve Sosyal Hizmet Koluna İlişkin Toplu Sözleşme" başlıklı 3. Bölümünün 45. maddesi gereğince %20 artırımlı ek ödemeden yararlandırılması talebiyle Burdur İl Sağlık Müdürlüğüne yaptığı 04/02/2022 tarihli başvurunun cevap verilmemek suretiyle zımnen reddine ilişkin işlemde de hukuka aykırılık görülmediği, Öte yandan, dava konusu bireysel işlemin hukuka uygun olması nedeniyle, ortada tazmini gereken parasal bir hakkın da bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, Kamu Görevlilerinin Geneline ve Hizmet Kollarına Yönelik Mali ve Sosyal Haklara İlişkin 2022 ve 2023 Yıllarını Kapsayan 6. Dönem Toplu Sözleşme’nin “Sağlık ve Sosyal Hizmet Koluna İlişkin Toplu Sözleşme” başlıklı 3. Bölümünün “Tabip Dışı Personelin Ek Ödemelerinin Aylıklarla Birlikte Ödenmesi” başlıklı 4. maddesi başlığında yer alan "Tabip Dışı Personelin" ibaresinin ve aynı düzenleme metninde bulunan "tabip dışı personele" ibaresinin iptal edilmesi gerektiği; tabip ve uzman tabip kadrosunda görev yapan personelin, aynı döner sermayeye katkı sağlamalarına rağmen, sadece tabip dışı personele tanınan %20 artırımlı ek ödeme hakkından mahrum bırakılmasının eşitlik ilkesini ihlal ettiği; 6. Dönem Toplu Sözleşme'nin 45. maddesi gereğince Ocak 2022 dönemi de dahil olmak üzere %20 artırımlı ek ödemeden yararlandırılması ve mahrum kaldığı tüm parasal hakların yasal faiziyle birlikte ödenmesi yönündeki talebinin davalı Burdur Valiliği tarafından cevap verilmeyerek zımnen reddine ilişkin idari işlemin iptali gerektiği, genel düzenleyici işlemin iptaline bağlı olarak bireysel işlem kapsamındaki ek ödemelerin %20 artırımlı uygulanması ile müvekkilin mahrum kaldığı tüm hak edişlerinin ödenmesi gerektiği, aksi kanaatte olunması durumunda ise 7. Dönem Toplu Sözleşme'nin yürürlüğe girmesiyle 6. Dönem Toplu Sözleşme hükümlerinin ve bireysel işlemin hukuki dayanağının ortadan kalkması sebebiyle davanın konusuz kaldığı hususu dikkate alınarak "karar verilmesine yer olmadığına" ve davalılar aleyhine vekâlet ücretine hükmedilmesi gerektiği, bu sebeplerle Daire kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMALARI : Davalı idareler tarafından, 6. Dönem Toplu Sözleşme'nin 45. maddesiyle 4. maddesine göre %20 artırımlı ek ödemenin yalnızca tabip dışı personele yapılacağının düzenlendiği, sözleşmenin taraflarına Anayasa'nın 53. maddesi gereğince tanınan takdir yetkisi çerçevesinde düzenleme yapıldığı, tabip ve uzman tabiplerin ek ödeme oranlarının %20 artırımlı olarak uygulanacağına dair herhangi bir düzenleme yer almadığı, tabiplere ek ödemenin %20 artırımlı uygulanması hususunda İdarenin yargı kararıyla zorlanmasının mümkün bulunmadığı, davacının %20 artırımlı ek ödemeden yararlandırılması talebinin zımnen reddi işleminde hukuka aykırılık bulunmadığı ve 6. Dönem Toplu Sözleşme'nin yürürlük süresi sona ermiş ise de buna bağlı birel işlem dava konusu olmaya devam etmesi sebebiyle uyuşmazlığın konusuz kalmadığı ve Toplu Sözleşme'nin mevzuat hükümlerine istinaden tarafların iradeleriyle gerçekleştirildiği ve hukuka aykırılıktan söz edilemeyeceği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'ÜN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile Daire kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME: Danıştay dava dairelerinin nihai kararlarının temyizen incelenerek bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan; "a)Görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması, b)Hukuka aykırı karar verilmesi, c)Usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması" sebeplerinden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle; 1.Davacının temyiz isteminin reddine, 2.Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin Danıştay Onikinci Dairesinin temyize konu 26/03/2024 tarih ve E:2022/1707, K:2024/1559 sayılı kararının ONANMASINA, 3.Kesin olarak, 21/05/2025 tarihinde oybirliği ile karar verildi.