Bölge Adliye Mahkemesi ·
Bölge Adliye Mahkemesi 2026/1121 E. 2026/1071 K.
- Mahkeme
- Bölge Adliye Mahkemesi
- Esas No
- 2026/1121
- Karar No
- 2026/1071
- Karar Tarihi
T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 21. HUKUK DAİRESİ 2026/1121 Esas 2026/1071 Karar T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 21.HUKUK DAİRESİ
ESAS NO : 2026/1121 KARAR NO : 2026/1071
TÜRK MİLLETİ ADINA KARAR
İNCELENEN DOSYANIN MAHKEMESİ : ANKARA 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TARİHİ : 19/12/2023 NUMARASI : 2023/833 Esas 2023/795 Karar TALEP : Zayi Belgesi Verilmesi TALEP TARİHİ : 18/12/2023 KARAR TARİHİ : 17/07/2026 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 29/07/2026
Zayi belgesi verilmesi istemine ilişkin talebin yargılaması sonunda ilamda yazılı gerekçelerle talebin reddine yönelik olarak verilen hükme karşı talep eden vekili tarafından süresinde istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü. TALEP Davacı şirket yetkilisi dava dilekçesinde; şirkete ait karar ve ortaklar pay defterlerini muhafaza ettiği çantayı tüm dikkatine rağmen kaybetmiş bulunduğundan, şirketlerine ait karar defteri ve ortaklar pay defterinin zayi olduğuna dair karar verilmesini talep ve dava etmiştir. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI Mahkemece; TTK'nın 82/7. Maddesi gereğince zayi belgesi verilmesi için tacirin saklamakla yükümlü olduğu defter ve belgelerin yangın, su baskını, yer sarsıntısı, hırsızlık gibi iradesi dışında gerçekleşen bir olay sonucunda zayi olması gerektiği, tacirin kusuru nedeni ile kaybolma halinde zayi belgesi verilmesinin söz konusu olamayacağı, dava konusu olayda ise evrakın davacının iradesi dışında zayi olduğuna ilişkin bir iddiasının bulunmadığı, aksine davacı yanın dikkatine rağmen kaybetmiş olduğu beyanın dava dilekçesi ile sabit olup tacirin zayi belgesi talep edemeyeceği anlaşılmakla, talebinin reddine karar verilmiştir. İSTİNAF SEBEPLERİ Talep eden istinaf dilekçesinde özetle; ilk derece mahkemesinin kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu, mahkeme kararında, defterlerin davacının dikkatine rağmen kaybolduğu ve bu nedenle zayi belgesi verilemeyeceği, ancak olayın gerçek mahiyetinin bu şekilde olmadığını, şirketin ticari defter ve belgeleri uzun yıllar boyunca mali müşavir tarafından muhafaza edildiğini, mali müşavirin vefat etmesi üzerine ofisin kapatılmış olup, bürodaki evrakların akıbetinin tespit edilemediğini, defterlerin kaybolmasının şirketin kastı veya ihmali sonucu meydana gelmediğini, mali müşavirin vefatı ve ofisinin kapanması nedeniyle şirket kayıtlarına ulaşılamadığını, bu durumun şirketin iradesi dışında gerçekleşmiş olup Türk Ticaret Kanunu'nun 82/7. maddesi kapsamında değerlendirilmesi gerektiğini, ticari hayatın devamı açısından karar defteri ve ortaklar pay defterinin yeniden oluşturulabilmesi için zayi belgesine ihtiyaç bulunduğunu, mahkemece olayın oluş şekli ve defterlerin kaybolmasına neden olan olağanüstü durum yeterince değerlendirilmeden davanın reddine karar verildiğini, bu nedenlerle ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak talepleri doğrultusunda karar verilmesini istemiştir. HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ Talep, TTK'nun 82/7. maddesi uyarınca zayi belgesi verilmesi istemine ilişkindir. 6100 Sayılı HMK'nın 355.maddesi gereğince, istinaf incelemesinin istinafa gelen tarafın sıfatı ile istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak kamu düzenine aykırılık bulunup bulunmadığı hususu gözetilerek ilk derece mahkemesinin taraflar arasındaki ihtilafta görevli mahkeme oluşu ve eldeki davada kesin yetki kuralına da aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla işin esasına girilerek yapılan incelemede; 6102 sayılı TTK'nın 82/7. maddesinde; "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren on beş içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir.” şeklinde düzenleme yapılmakla tacirlere ticari defter ve kayıtlarını saklama ve ibraz hususunda zorunluluk getirilmiş, 01/07/2022 tarih 7417 sayılı kanunun 55. maddesiyle fıkrada belirtilen on beş gün ibaresi otuz şeklinde değiştirilmiştir. Anılan maddede zayi belgesi istenebilmesi için tacirin saklamakla yükümlü olduğu defter ve belgelerin ziyaa uğraması halleri tahdidi olarak sayılmamış ise de, yapılan tadadi sayımdan defterlerin tacirin elinde olmayan sebepler ile ziyaa uğraması gerektiği anlaşılmıştır. Bir başka anlatımla, tacir saklamakla yükümlü olduğu defter ve belgelerin saklanması ve korunmasına yönelik gerekli özeni göstermekle yükümlü olup, bu özene rağmen defter ve belgelerin ziyaa uğraması halinde zayi belgesi verilmesini talep edebilecektir. Somut olayda, talep eden vekili talep dilekçesinde, şirketlerine ait kullanmakta oldukları karar defteri ve ortaklar pay defterinin kaybolduğunu iddia ederek zayi belgesi verilmesine yönelik istemde bulunmuştur. İstinaf dilekçesinde de aynı iddiaları ileri sürmüştür. Talep eden vekilinin anılan isteminden anlaşılacağı üzere zayi belgesi verilmesi talep edilen defter, talep eden tacir tarafından elinde olmayan sebepler ile değil, defterin saklanmasındaki özen yükümlülüğünün yerine getirilmemesi suretiyle nasıl kaybolduğu bilinmeyecek şekilde tacirin elinden çıkmıştır. Hal böyle olunca, talep edenin zayi belgesi verilmesi talep edilen şirkete ait ticari defterlerin korunması için gerekli dikkat ve özeni göstermediğinin kabulü gerekeceği anlaşılmakla mahkemece yukarıda yazılı şekilde davanın reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir. Tüm bu nedenlerle ilk derece mahkemesinin talebin reddi yönündeki kararında herhangi bir isabetsizlik görülmediğinden talep edenin istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiş ve takdiren aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle; 1-Talep edenin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/(1)-b.1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE, 2-Talep edenden alınması gerekli olan 732,00 TL harç peşin alındığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına, 3-Talep eden tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına, Dosya üzerinde yapılan inceleme HMK'nın 362/(1).ç maddesi gereğince kesin olmak üzere, tarafların yokluğunda dosya üzerinden oy birliği ile karar verildi. 17/07/2026
Başkan- ... Üye - ... Üye -... Zabıt Katibi -...