Bölge Adliye Mahkemesi 2023/1425 E. 2026/1544 K.

T.C. ADANA BAM 9. HUKUK DAİRESİ T.C. ADANA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 9. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO : 2023/1425 KARAR NO : 2026/1544

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I

BAŞKAN : ... (...) ÜYE : ... (...) ÜYE : ... (...) KATİP : ... (...)

İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ : .... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TARİHİ : 24/05/2023 NUMARASI : 2020/423 Esas 2023/396 Karar

DAVACI : ... VEKİLLERİ : Av. .... DAVALI : ... ... VEKİLİ : Av. ...- DAVANIN KONUSU : İtirazın İptali (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan)

İSTİNAF KARARININ KARAR TARİHİ : 08/06/2026 YAZIM TARİHİ : 08/06/2026

.... Asliye Ticaret Mahkemesi(Denizcilik İhtisas Mahkemesi Sıfatıyla) 'nin 24/05/2023 tarih ve 2020/423 Esas, 2023/396 Karar sayılı kararı aleyhine istinaf başvurusunda bulunulmuş olup, istinaf talebinin süresi içinde yapıldığı, başvuru şartlarının yerine getirilmiş olduğu ve istinafa başvuru koşullarının mevcut olduğu dosya üzerinde yapılan ön inceleme sonucu anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonucunda; İDDİALARIN ÖZETİ : Davacı vekili dava dilekçesi ile; Davalı taraf, taşıyan müvekkili ... A/S vasıtası ile ... numaralı konşimento tahtında ... numaralı 1 adet 40'lık OPEN (özel ekipman) tipi konteyner muhteviyatı yükünü ...'dan ... Limanına denizyolu ile taşıdığını, bu taşımalarda davalı tarafın ithalatçı ve taşımaya ilişkin konşimentoya göre yük alıcısı konumunda olduğunu, davalının ithalatçısı ve yük alıcısı olduğu ... numaralı konşimento tahtında taşınan 40'lık OPEN konteyner, yükleme limanı olan ... limanından 21.09.2016 tarihinde gemiye yüklendiğini ve 01.11.2016 tarihinde ... limanında gemiden tahliye edildiğini, davalının ... numaralı konşimento tahtında taşınan emtiaları tahliye limanı olan ... Limanı'na ulaşmadan önce davalıya “Arrival Notice” yani “varış ihtarnamesi” gönderildiğini ve davalının yükünün 01.11.2016 tarihinde ... Limanına ulaşacağının ihbar edildiğini, tahliye limanındaki konteyner muhteviyatı yükün konteynerden boşaltılması için serbest ve ücretsiz sürenin 3 gün olduğu, davalının 3 günlük serbest ve ücretsiz süre içinde bu yükünü konteynerden boşaltması aksi halde günlük değişken oranlarda demuraj ücretinin uygulanacağının belirtilerek tahliye limanında uygulanan demuraj tarifesi bildirildiğini; davalıya gönderilen anılan varış ihtarnamesi ile taşıyan müvekkilinin tahliye limanında 40'lık OPEN konteyner için uyguladığı demuraj tarifesinin şu şekilde olduğunu; 0-3 gün : serbest ve ücretsiz süre 04-12 gün: 100 USD/BEHER gün, 13- ve devamı günler: 200 USD/BEHER gün taşıyan bu demuraj tarifesinin davalı yana göndermiş olduğu “varış ihtarnamesi” ile bildirilmiş olmakla birlikte bu tarife de aynı zamanda taşıyanın internet sitesinde düzenli olarak ilan edildiğini, aslında konteyner demurajının, konteynerin fuzuli işgal edilmesinden kaynaklanan bir bedel olduğunu, her ne kadar davalının 25.11.2016 tarihinde müvekkilinden teslim ordinosu almış olsa da, yüklerini ancak 13.02.2017 tarihinde konteynerden boşaltarak bu tarihte boş konteyneri taşıyan müvekkiline iade ettiğini, müvekkili davacı taşıyanın dava konusu edilen konteynerin, tahliye limanı olan ... Limanı'na varmasını ve gemide tahliye edilmesini müteakip davalıya verilen 0-3 günlük serbest ve ücretsiz sürenin sonu olan 04.11.2019 tarihi ile bu konteynerin boş olarak müvekkiline iade edildiği 13.02.2017 tarihleri arasında 102 gün davalı tarafından fuzuli işgal edildiğini. bu tarihler arasında davalı aleyhine demuraj ücretinin işletildiğini, 102 günlük davalı tarafından fuzuli işgal edilmiş olduğundan bahisle, tahliye limanında oluşan demoraj ücretinin tahsili için müvekkili tarafından davalıya 14.02.2017 tarihli, 19.400,00-USD bedelli ... numaralı e-fatura kesilerek gönderildiğini, davalı yanın demuraj faturasına dayanak borcuna karşılık müvekkili şirkete kısmı ödemeler yaptığını, yapılan ödemeler düşüldükten sonra bakiye kalan faturaya bağlı 16.212.98 USD tutarında bakiye demuraj alacağı ödenmediğini, dava konusu yüklerin. konşimentoyu ciro ile devralan ve bu konşimentoyu taşıyan müvekkiline ibraz ile yükü kabul ederek “gönderilen” sıfatını kazanan davalı tarafından fiilen teslim alındığını, davalı yanın kanuni sebepler dışında aynı zamanda sözleşmesel olarak da tahliye limanında oluşmuş demuraj ücretinden sorumlu hale geldiğini, anılan nedenlerle davalının borcunu ve faturaları kabul etmesine rağmen hata ve hatta anılan faturaya binaen müvekkili şirkete kısmi ödemelerde bulunmasına rağmen, 16.212.98 USD bakiye demuraj ücreti ile ilgili herhangi bir ödeme yapmadığını. bu nedenle tahliye limanında oluşan bakiye demuraj ücretinin tahsili için davalı yan aleyhinde icra takibi başlatılması neticesinde itirazin iptali istemini talep etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesi ile; davalı Müvekkili şirketin yerleşim yerinin Sincan/Ankara olduğunu, bu nedenle icra takibinin ve itirazın iptali davasının Ankara Batı Asliye Ticaret Mahkemelerinde ikame edilmesi gerektiğini bu nedenle, öncelikle itirazın iptali davasının icra takibinin başlatıldığı icra dairesinin bağlı olduğu yer mahkemesinde açılmamış olması sebebi ile davanın reddini, mahkemenin aksi kanaatte olması halinde ise dosyanın yetkisizlik kararı ile Ankara Batı Asliye Ticaret Mahkemelerine gönderilmesine karar verilmesini talep ettiklerini, davacı yanın dava dilekçesinde taşınan malın müvekkili şirket tarafından çekilmediğini ve söz konusu konteynerin fuzuli işgali sebebi ile demuraj ücretinin doğduğunu iddia ettiğini, ancak söz konusu malın çekilmemesi müvekkilinden kaynaklanan bir sebep olmadığını, malın çekilmesine Gümrük Müdürlüğü'nün izin vermediğini, davalı müvekkili şirketin elektrik trafosu imal ve ihraç etmekte olduğunu, söz konusu taşıma konşimentosunun yükleteni olan firmaya elektrik trafosu satışı yapıp trafoları gönderdiğini, ancak söz konusu trafoların gönderilen ülke olan Nijerya'da satın alan firmaya teslimi için kamyon üzerinde iken kamyona gerçekleştirilen terör saldırısı esnasında yandığını ve hurda haline geldiğini, bunun üzerine Nijerya'da bulunan alıcı firmanın müvekkili şirketten trafoların değiştirilmesini talep ettiğini, müvekkili şirketinde yanan trafoların iadesini istediği, dava konusu taşımaya konu mallar bahsi geçen bu yanmış ve hurda haline gelmiş trafolar olduğunu, hurda haline gelmiş trafoların davacı tarafından taşınarak ... limanına getirildiğini, ancak ... Liman Müdürlüğü'nün bahsi geçen malların hurda halinde olması ve müvekkili şirkete ait olduğunun bu nedenle kanıtlanamıyor olmaması sebebi ile malların çekilmesine izin verilmediğini, bu konuda ekspertiz yapılması gerektiğinin belirtildiğini, açıklanan bu nedenle söz konusu malların çekilmemesinin sebebinin bu açıklamalar olduğunu, kabul anlamına gelmemekle birlikte, davacı yanın dilekçesinde belirttiği ve ekinde sunduğu varış ihtarnamesinin müvekkili şirkete ulaştığına dair bir bilgi ve belgenin dosyada mevcut olmadığını, Kabul anlamına gelmemekle birlikte demoraj ücretinin işlediği varsayılsa bile bizzat davacının dilekçesinin ekinde sunduğu yük teslim talimat formu-teslim ordinosu 25.11.2016 tarihi olduğunu, demoraj ücreti var olsa bile, 04.11.2016 tarihinden itibaren değil, 25.11.2016 tarihinden işlemesi gerektiğini ifade ederek, yukarıda açıklanan nedenlerle, davanın icra takibinin başlatıldığı .... İcra Dairesi'nin bağlı bulunduğu yer olan Asliye Ticaret Mahkemeleri'nde (Denizcilik İhtisas Mahkemesi sıfatı ile) açılmamış olmaması nedeniyle esasa girmeden reddini, davacı yan tarafından başlatılan ilk takip olan .... İcra Dairesi'nin 2017/13703 sayılı dosyasına yapılan itirazın üzerinden yıl geçmiş olması sebebi ile hak düşürücü süre geçtiğinden davanın ve icra inkâr tazminatı talebinin reddini, mahkemenin aksi kanaatte olması halinde davanın fatura alacağından kaynaklanması sebebi ile genel yetki kuralı çerçevesinde yetkili yer olan Ankara Batı Asliye Ticaret Mahkemelerine gönderilmek üzere yetkisizlik kararı verilmesini, mümkün olmaması halinde, söz konusu malın çekilmesinden müvekkilinin kusuru bulunmaması ve malın teslim alınmaması sebebi ile demuraj ücretinden sorumlu tutulmaması mümkün olmadığından davanın reddini ve davanın, ... Gümrük Müş. Loj. Tic, Ltd. Şti. ve Alp Gümrük Müş. Loj. Tic. Ltd. Şti.firmalarına ihbar edilmesini talep etmiştir. İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ : .... Asliye Ticaret Mahkemesi(Denizcilik İhtisas Mahkemesi Sıfatıyla) 'nin 24/05/2023 tarih ve 2020/423 Esas, 2023/396 Karar sayılı kararı ile; dava konusu faturanın her iki taraf defterinde de kayıtlı olduğu görülmüş olup, taraflar arasında ticari ilişkinin varlığı konusunda uyuşmazlık bulunmadığını, davacı alacağı olup olmadığı ve davalı tarafın ödeme savunmasının değerlendirilmesinde ise ödemenin ticari defter ve mali kayıtlara göre 18.12.2017 tarihinde yapıldığı görülmüş olup, takip tarihi olan 02.06.2017 tarihinden sonra ödeme yapıldığından yapılan ödemelerin icra müdürlüğünce nazara alınmasına kanaat getirilerek davanın kabulüne karar verildiği anlaşılmıştır. DAVALI VEKİLİ TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ: Davalı vekili istinaf talebi ile; malların müvekkili firma tarafından teslim alınmadığını, yükü teslim alamayan müvekkilin TTK.m.1069/1 kapsamında yer alan alacakları gönderilenden talep etmesinin hukuki dayanağının ortadan kalkmakta olduğunu, yükün teslim alınmaması, gönderilenin TTK.m.1069/1 kapsamında yer alan kalemlerden sorumlu olmaması anlamını taşımakta olduğunu, bu bakımdan müvekkilin demuraj ücretinin sorumlu tutulmasının imkanı olmadığını, davanın ihbarı talebimiz neticesiz bırakıldığını, dava süresi ve icra inkar tazminatına ilişkin olarak davacı yan davaya konu demuraj bedeline ilişkin ilk takibi 2017 senesinde .... İcra Dairesi'nin 2017/13703 sayılı dosyası üzerinden yapmış olup bu takip üzerinden 3 seneden fazla zaman geçtiğini, icra takibine yapılan itirazın üzerinden 1 sene geçmekle itirazın iptali davası açma süresinin dolacağının açık olduğunu, davacı yan dosyanın İzmir İcra Dairelerine gönderilmesini talep etmiş olmakla anılan dosyaya itiraz edilmiş olduğunu da öğrendiğini, bu nedenle süresinde açılmayan davanın reddi gerektiğini, mahkemece yapılan ödemelerin düşülmesi gerektiğini ancak infazda dikkate alınacağı gerekçesinin doğru olmadığını, bu nedenlerle; istinaf başvurusunun kabulü ile .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2020/423 Esas sayılı usul ve yasaya aykırı kararının ortadan kaldırılmasına, yargılama harç ve giderleri ile vekalet ücretinin davacı yan üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLER : .... Asliye Ticaret Mahkemesi(Denizcilik İhtisas Mahkemesi Sıfatıyla)'nin ve 2020/423 Esas, 2023/396 Karar sayılı dosyası ve tüm dosya kapsamı, HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE : Dava, itirazın iptali istemine ilişkindir. İlk derece mahkemesince davanın kabulüne dair karar verildiği, karara karşı davalı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulduğu anlaşılmıştır. İstinaf incelemesi, HMK'nin 355. maddesi uyarınca, ileri sürülen istinaf sebepleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır. Mahkemece incelenen mali kayıtlar karşılaştırıldığında dava konusu faturanın her iki taraf defterinde de kayıtlı olduğu görülmüş olup taraflar arasında ticari ilişkinin varlığı konusunda uyuşmazlık bulunmadığı, davalı tarafın ödeme savunmasının değerlendirilmesinde ise ödemenin ticari defter ve mali kayıtlara göre takip tarihinden sonra ödeme yapıldığından yapılan ödemelerin icra müdürlüğünce nazara alınmasına kanaat getirilerek davanın kabulüne karar verildiği görülmüş ise de; konusu itirazın iptali olan davalarda takip tarihinden sonra ancak davadan önce yapılan ödeme olması halinde bunun mahkemece değerlendirilmesi gerektiği, davadan sonra bir ödeme olmuş ise bunun İcra Müdürlüğünce infaz aşamasında dikkate alınacağı, somut olayda davalı tarafın incelenen ticari defter ve kayıtlarına göre davacıya takipten sonra ancak davadan önce olmak üzere 18.12.2017 tarihinde ödeme yapıldığının ancak bu ödemenin hangi fatura kapsamında olduğunun belirlenemediği yönünde rapor tanzim edildiği görüldüğünden mahkemece yapılan bu ödemenin dava konusu faturaya ilişkin olup olmadığı değerlendirilerek dava konusu fatura kapsamında olması halinde yapılan ödemenin mahsubuna karar verilerek bakiye alacak yönünden hüküm kurulması gerekmektedir.Bu sebeple mahkemece ödemenin infaz aşamasında dikkate alınması gerektiği yönündeki kararı usul ve yasaya aykırı bulunup davalı tarafın istinaf sebebi yerinde görülmüştür. Açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin yukarıda açıklanan gerekçe ile istinaf başvurusunun kabulüne, sair istinaf sebeplerinin reddine ilk derece mahkemesince yukarıda belirtilen işlemler yapılarak sonucuna göre karar verilmesi için HMK'nin 353/1-a-6 maddesi uyarınca ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, dava dosyasının yeniden yargılama için ilk derece mahkemsine gönderilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere : 1)-.... Asliye Ticaret Mahkemesi(Denizcilik İhtisas Mahkemesi Sıfatıyla) 'nin 24/05/2023 tarih ve 2020/423 Esas, 2023/396 Karar sayılı kararına karşı davalı tarafından yapılan istinaf başvurusunun KABULÜNE, 2)-.... Asliye Ticaret Mahkemesi(Denizcilik İhtisas Mahkemesi Sıfatıyla) 'nin 24/05/2023 tarih ve 2020/423 Esas, 2023/396 Karar sayılı kararının HMK.'nun 353/1-a-6 maddesi gereğince KALDIRILMASINA, 3)-Dava dosyanın yeniden yargılama yapılmak üzere .... Asliye Ticaret Mahkemesi(Denizcilik İhtisas Mahkemesi Sıfatıyla)'ne GÖNDERİLMESİNE, 4)-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince peşin alınan 2.029,65.TL istinaf karar harcının kararın kesinleşmesi ve talep halinde istinaf eden davalıya İADESİNE,

5)-Davalı tarafından istinaf için yapılan yargılama giderinin esas hüküm ile birlikte İlk Derece Mahkemesince karara BAĞLANMASINA, 6)-6100 Sayılı HMK'nun 333. maddesi gereğince peşin alınan ve harcanmayan gider avansının İlk Derece Mahkemesi'ne İADESİNE, 7)-İstinaf incelemesi dosya üzerinden yapıldığından lehe vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA, 8)-6100 sayılı HMK'nın 359/4 maddesi gereğince kararın kesin olması nedeniyle ilk derece mahkemesince taraflara TEBLİĞİNE, Dair, 6100 Sayılı HMK'nun 353/1-a-6 maddesi gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oy birliğiyle kesin olmak üzere 08/06/2026 tarihinde karar verildi.

... Başkan ... ¸e-imzalıdır ... Üye ... ¸e-imzalıdır ... Üye ... ¸e-imzalıdır ... Katip ... ¸e-imzalıdır