Bakırköy 1. Asliye Ticaret Mahkemesi 2024/196 E. 2024/191 K.

T.C. BAKIRKÖY 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2024/196 Esas KARAR NO : 2024/191 DAVA : Tazminat (Haksız Rekabetten Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 28/02/2024 KARAR TARİHİ : 29/02/2024 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 29/02/2024 Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Rekabetten Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Dava konusu haber içeriğinin müvekkili şirket tarafından hazırlanmış olup, davalı şirket tarafından ticari maksat elde etmek amacıyla kullanıldığını, davalının fiillerinin haksız rekabetin bir türü olan parazit - tufeyli rekabeti teşkil ettiğini, Medya sektörünün en önde gelen şirketlerinden olan müvekkili şirketin, takdir olunacağı üzere, kamuoyu tarafından yakından tanınan ve takip edilen köklü ve saygın bir kurum olduğunu, müvekkili şirketin tüm gelirini haber satışlarından sağlamakta, muhabir çalışanların masrafları, maaşlar ve telif ücretleri bu gelirlerden sağlanmakta olduğunu, müvekkili şirketin sahibi olduğu www....com.tr internet sitesinde https://www...com.tr/... adresinde yayınlanan haber içeriğinde yer alan görüntü ve videolarda yer alan görüntülerin, davalı'ya ait internet sitesinde izinsiz ve hukuka aykırı olarak alıntılanması suretiyle yayınlandığını, müvekkili şirketin internet sitesinde "www...com.tr internet sitesinde yayınlanan yazı, haber ve fotoğrafların her türlü telif hakkı .... Ajansı A.Ş.’ye aittir. İzin alınmadan, kaynak gösterilerek dahi kullanılamaz." yasal uyarısı ile yayım haklarınnı saklı tutulduğunu, işbu yasal uyarıya rağmen davalının, müvekkili şirketten izin almadan, müvekkiline ait internet sitesinde yayınlanan ve sadece abonelerine sunulmak üzere, fotoğraf ve görüntülerle yayınlanmaya hazır hale getirilen haber içeriğinde yer alan görüntüyü, emeksiz masrafsız kendi yayını ve/veya internet sitesi vasıtası ile okuyucuya sunduğunu, müvekkili şirketin ... İstanbul muhabiri ... tarafından hazırlanmış ve şirketin web sitesinde yayınlanmış olduğunu, bu izinsiz kullanıma konu haberin müvekkili şirket tarafından abonelerine servis edildiğini, müvekkili şirkete ait belirtilen haber içeriğinde yer alan fotoğrafı izinsiz kullanan davalının internet sitesinin, müvekkili şirketin abonesi olmadığı gibi müvekkili şirkete ait haber, görüntü ya da fotoğraf başına ücret ödeyen bir kuruluş olmadığını, somut olaya bakıldığında, müvekkili şirkete ait işbu dava konusu haberlerin https://www...com.tr/ alan adlı internet sitesinde izinsiz yayınlanması nedeni ile haklarının ihlal edildiğini, dahası davalının müvekkili şirketin hak sahibi olduğu içerikleri kullanarak internet sitesine erişim-tıklanma sayısını arttırdığını böylece daha fazla trafik ve reklam aldığını, davalının bu fiili ile müvekkili şirkete ait olan haberleri yeniden yayınlamak suretiyle haber üzerinden haksız bir biçimde kar elde ettiğini, maddi zararları hesaplanırken iha'nın yargılama konusu haberi abonelerine servis edip etmediği, ettiyse bu haber üzerinden ne kadar kazanç sağladığının da hesaplanıp maddi zararlarına kalem olarak girilmesi gerektiğini, nitekim izne dair uyarının müvekkili şirketin internet sitesinde belirtilmiş olmasına rağmen, davalı’nın müvekkili şirketten hiçbir izin almaksızın yaptığı bahsi geçen yayın sebebiyle, müvekkilini zarara uğratmakta ve bu yayın sayesinde, müvekkilinin hak sahibi olduğu içeriği kullanarak haksız bir biçimde kar elde ettiğini, bu nedenle davalı aleyhine maddi tazminat hükmedilmesinin bütün şartlarının oluştuğunu, müvekkili tarafından yapılmakta olan haberin servis edilmek üzere hazırlanan görseller ve bilimum içerik ile ilgili yalnızca onların imtiyaz sahibi olduğu yayın organları, gazeteler ve internet sitelerinde yayınlanabileceğini, ancak, davalı'nın müvekkili ile işbu içeriklerin kullanılması yönünde herhangi sözleşmesi olmamasına rağmen, büyük giderler yaparak ve yıllardır oluşturduğu geniş haber ağı, büyük emek ve mesailerin ürünü olan gazetecilik tecrübesinden, davalı'nın hiçbir harcama yapmadan yararlanmasının, haksız rekabetin bir türü olan parazit ( tufeyli ) rekabeti oluşturduğunun kabulünün gerektiğini, yargılama konusu haber ve haber içeriğinin davalı tarafça izinsiz ve hukuka aykırı kullanımının haksız rekabet hükümlerini ihlal eder nitelikte olduğunu, müvekkili şirkete ait haber içeriğinin davalı şirket tarafından izinsiz ve hukuka aykırı olarak kullanıldığını, işbu haber, içeriği ile birlikte değerlendirildiğinde niteliği itibari ile 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu'nun 36.maddesi'nde tanımlanan '' Gazete Münderecatı '' kapsamında olduğunu, davalı'nın izinsiz ve hukuka aykırı kullanımı nedeniyle müvekkilinin kar kaybı, tıklanma geliri, davalının haksız yere elde ettiği reklam ve tıklanma gelirleri, davalının müvekkili şirketten izinsiz ve hukuka aykırı olarak elde ettiği haber içeriğini üçüncü kişilere satıp satmadığı-servis edip etmediği gibi hususların incelenmesi gerektiğini belirterek; davanın kabulüne, TTK m.54 vd. Uyarınca haksız rekabetten kaynaklı maddi tazminat yönünden yukarıda açıklanan nedenlerle ve fazlaya ilişkin dava ve alacakları saklı kalmak üzere HMK 109 uyarınca şimdilik kısmi alacak olarak 1.000,00-TL ve 10.000,00-TL manevi tazminatın haberin yayınlandığı tarih itibariyle işleyecek reeskont faiziyle birlikte davalıdan tazminine, yargılama giderlerinin, vekalet ücretinin davalı tarafa yüklenilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava; haksız rekabete dayalı maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu 1. maddesinde; "Mahkemelerin görevi, ancak kanunla düzenlenir. Göreve ilişkin kurallar, kamu düzenindendir." hükmü yer almaktadır. HMK 114/1.c maddesi uyarınca "Mahkemenin görevli olması" dava şartlarından olup, HMK 138 maddesi dikkate alınarak dava şartlarının öncelikle karara bağlanması gerekmektedir. HMK 115. maddesinde ise "Mahkeme, dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır. Taraflar da dava şartı noksanlığını her zaman ileri sürebilirler. Mahkeme, dava şartı noksanlığını tespit ederse davanın usulden reddine karar verir..." düzenlemesi yer almaktadır. 5846 sayılı Yasa'nın 76. maddesinde "Bu Kanunun düzenlediği hukukî ilişkilerden doğan dava ve işler ile bu Kanundan kaynaklanan ceza davalarında görevli mahkeme, Sınai Mülkiyet Kanunu'nun 156.ncı maddesinin birinci fıkrasında belirtilen mahkemelerdir" şeklinde bir düzenlemeye yer verilmiş olup, bu düzenleme uyarınca 5846 sayılı Yasa'dan kaynaklanan uyuşmazlıkların çözümünün ihtisas mahkemelerinin görevi dahilinde olacağı anlaşılmaktadır. Aynı Yasa'nın 84. Maddesinde:" Bir işareti, resim veya sesi, bunları nakle yarıyan bir alet üzerine tesbit eden veya ticari maksatlarla haklı olarak çoğaltan yahut yayan kimse, aynı işaretin, resmin veya sesin 3 üncü bir kişi tarafından aynı vasıtadan faydalanılmak suretiyle çoğaltılmasını vaya yayımlanmasını menedebilir. Tecavüz eden tacir olmasa bile birinci fıkra hükmüne aykırı hareket edenler hakkında haksız rekabete müteallik hükümler uygulanır. Eser mahiyetinde olmayan her nevi fotoğraflar, benzer usullerle tesbit edilen resimler ve sinema mahsulleri hakkında da bu madde hükümleri uygulanır."düzenlemesi yer almaktadır. 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun 156. maddesi uyarınca, "Bu Kanunda öngörülen davalarda görevli mahkeme, fikri ve sınai haklar hukuk mahkemesi ile fikri ve sınai haklar ceza mahkemesidir. Bu mahkemeler, Hâkimler ve Savcılar Kurulunun olumlu görüşü alınarak, tek hâkimli ve asliye mahkemesi derecesinde Adalet Bakanlığınca lüzum görülen yerlerde kurulur. Bu mahkemelerin yargı çevresi, il ve ilçe sınırlarına bakılmaksızın Adalet Bakanlığının önerisi üzerine Hakimler ve Savcılar Kurulu tarafından belirlenir. Fikri ve sınai haklar hukuk mahkemesi kurulmamış olan yerlerde bu mahkemenin görev alanına giren dava ve işlere, asliye hukuk mahkemesince; fikri ve sınai haklar ceza mahkemesi kurulmamış olan yerlerde bu mahkemenin görev alanına giren dava ve işlere, asliye ceza mahkemesince bakılır. Bu dava ve işlere bakacak asliye hukuk ve asliye ceza mahkemeleri ile bu mahkemelerin yargı çevresi, il ve ilçe sınırlarına bakılmaksızın Adalet Bakanlığının önerisi üzerine Hakimler ve Savcılar Kurulu tarafından belirlenir." Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davacı tarafça davalının izinsiz kullandığı ileri sürülen haberler ile fotoğrafların FSEK 84. maddesi uyarınca hak sahipliğinin tespitinin gerektiği, 5846 Sayılı Yasa’nın 84. maddesinde düzenlenen fotoğrafların kullanımından kaynaklanan haksız rekabet davalarında da görevli mahkemenin Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi olması gerektiği, uyuşmazlığın çözümünde aynı yasanın 76. Maddesi uyarınca ve 6769 Sayılı SMK 156/1 maddesi gereğince Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nin görevli olduğu anlaşılmakla; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun "Görevin Belirlenmesi ve Niteliği" başlıklı 1. maddesinde, mahkemelerin görevinin ancak kanunla düzenleneceği ve göreve ilişkin kuralların kamu düzeninden olduğu belirlendiğinden bu hususun mahkemelerce yargılamanın her aşamasında kendiliğinden dikkate alınması gerektiği dikkate alınarak mahkememizin görevsizliğine, HMK'nun 114/1-c maddesinde düzenlenen göreve ilişkin dava şartı bulunmadığından, HMK'nun 115/2. maddesi gereğince davanın usulden reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: 1-Davanın HMK 114/1-c maddesi gereğince mahkememizin görevsizliği nedeniyle USULDEN REDDİNE, 2-Görevli mahkemenin FİKRİ VE SINAİ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ olduğuna, 3-HMK'nun 20 maddesi uyarınca kararın kesinleşmesini müteakip yasal iki haftalık sürede talepte bulunulduğunda dosyanın görevli Bakırköy Fikri ve Sinai Haklar Hukuk Mahkemesine tevzi edilmek üzere Bakırköy Hukuk Mahkemeleri Tevzi Müdürlüğü’ne GÖNDERİLMESİNE, 4-İki haftalık süre içerisinde dosyanın gönderilmesi talebinde bulunulmadığı takdirde davanın açılmamış sayılacağının ihtarına, 5-Mahkememizce verilen görevsizlik kararının kesinleşmesinden sonra davaya yetkili ve görevli mahkemede devam edilmemesi ve talep halinde yargılama giderlerinin değerlendirilerek HMK' nun 331/2. maddesi gereğince bir karar verileceğinin İHTARATINA, 6-Harç ve masrafların görevli mahkemede nazara ALINMASINA, Dair; 6100 sayılı HMK.'nun 341. ve devamı maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda karar verildi. 29/02/2024 Katip ... Hakim ....