Antalya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi 2021/66 E. 2021/302 K.

T.C. ANTALYA 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2021/66 Esas KARAR NO : 2021/302 DAVA : Tazminat (Rücuen Tazminat) DAVA TARİHİ : 01/02/2021 KARAR TARİHİ : 06/04/2021 Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ : TALEP : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... plakalı açık kasa kamyon, davacı şirket nezdinde .../... No.lu Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik Sigortası) Sigorta Poliçesi ile ...-... tarihleri arasında davalı ... adına sigortalı olduğunu, sigortalı araç ... tarihinde, davalı tarafından kullanıldığı sırada sürücünün tam kusuru ile meydana gelen trafik kazasında, kamyon kasasında yolculuk eden ... vefat ettiğini, dava konusu trafik kazası sonucu vefat eden ...'in mirasçıları tarafından, destekten yoksun kalma tazminatı talebiyle müvekkil şirket aleyhine Antalya .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... E. sayılı dosyası ile dava ikame edildiğini, yargılama sonucunda verilen karar nedeniyle Serik .... İcra Müdürlüğü'nün ... Sayılı dosyasına davacı şirket tarafından ... tarihinde ... TL ve ... tarihinde ...-TL ödendiğini, daha sonra davacının istinafı nedeniyle Antalya .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... E. sayılı dosyasında Antalya Bölge Adliye Mahkemesi .... Hukuk Dairesi'nin ... E. ve ... K. sayılı İstinaf Kararı ile bakiye tazminata hükmedildiğini, davacı şirketin ... tarihinde ... İcra Dairesinin ... E. Sayılı dosyasına ... TL bakiye tazminat ödemek zorunda kalındığını, işbu dava ile davalıdan bu ek olarak ödenen ... TL'nin tahsili talep edildiğini, yolcu taşıma ruhsatı bulunmayan kamyon kasasında yolcu taşındığının sabit olduğunu, davacı şirketin sigortalı/işletene rücu hakkı doğduğunu, ayrıca olayda sigorta genel şartları birden fazla durum için ihlal edilmiş olup, istiab haddinin aşılması durumu ile ağır kusur durumları dahi davacı şirkete ayrı ayrı rücu imkanı verdiğini, bu nedenle zarar görene tazminat ödeyen davacı şirketin, taraflar arasında akdedilen sigorta sözleşmesi, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (Trafik Sigortası) Genel Şartları’nın B.4 maddesi ve KTK hükümleri uyarınca ödediği tazminatı sigortalıdan rücu etme hakkına sahip bulunduğunu, kaza sonucunda destekten yoksun kalma zararı meydana gelmiş bulunduğundan ve sair sebeplerle müvekkil şirketin ödemek zorunda kalabileceği tazminat tutarları için HMK'nun 107. maddesi anlamında bedel artırımı ve fazlaya ilişkin tüm dava ve talep haklarımızı saklı tuttuklarını belirterek davacı şirketin poliçe kapsamında ek olarak ödediği toplam ... TL'nin ... ödeme tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. CEVAP : Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; görevli mahkemenin Tüketici Mahkemesi olduğunu, dava konusu rücuen tazminat davası ile ilgili tarafı ve dava konusu aynı olan Antalya .... Asliye Ticaret Mahkemesi’nin ... Esas sayılı dosyasının olması sebebiyle davanın öncelikle HMK 114. madde hükmü gereğince davanın reddini, Mahkeme aksi kanaatte ise ilgili dosyanın celbi ile ilgili dosyanın kesinleşmemiş ise bekletici mesele yapılmasını, davacının kazanın oluşumunda davalını kusuru sebebiyle zararının olduğunu ispat etmesi gerektiğini, meydana gelen trafik kazasında tazminat sigorta şirketinin sorumluluğunda olduğunu, davalının herhangi bir sorumluluğu bulunmadığını, meydana gelen kaza da davalının herhangi bir kusuru söz konu olmadığını, davalıya ait olan ... Plaka sayılı araç kasası kapalı bir araç olduğunu, kasası kapalı araç kasasında yolcu taşınabileceği KTK 65.mad.de belirtildiğini, Antalya .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...E. sayılı dosyasında davacının davalıya karşı açmış olduğu rücuen tazminat davasında aldırılan hem Adli Tıp Trafik İhtisas Dairesi heyet raporunda hem de İstanbul Teknik Üniversitesi Trafik Kürsi Başkanlığı'nın vermiş olduğu heyet raporunda meydana gelen kazanın hiçbir şekilde istiap haddinin aşılması sebebiyle meydana gelmediği istiap haddinin aşılmasının meydana gelen kazada etkisinin bulunmadığının tespit edildiğini, meydana gelen kazada davalının kusurunu ve meydana gelen zararda müteveffaların ortaya çıkan sonuçta müterafik kusurunun bulunup bulunmadığı hususlarının mahkemece tespiti gerektiğini, belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. DAVA : Dava, trafik sigorta poliçesinden kaynaklanan rücuen tazminat istemine ilişkin davadır. DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ: Dava, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 4. ve 5. maddeleri gereğince görev kurallarına; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun 5 vd. maddelerinde belirtilen yetki kurallarına uygun olarak görevli ve yetkili Antalya Asliye Ticaret Mahkemesinde açılmıştır. Davalı adına kaza tarihi itibari ile kayıtlı olan ... plaka sayılı aracın davacıya (...) Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk sigortası ile sigortalanmış olduğu görülmüştür. Antalya... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... tarih ...E. ...K. sayılı kararının incelenmesinde; davacının ..., davalının ... olduğu, rücuen tazminat istemli davada davanın reddine karar verildiği görülmüştür. Antalya .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... tarih ... E. ...K. Sayılı dava dosyasının incelenmesinde davacıların ..., ..., ..., ..., ..., davalının ... olduğu, asıl ve birleşen dosyada davanın kısmen kabulüne karar verildiği, istinaf üzerine Antalya Bölge Adliye Mahkemesi .... Hukuk Dairesi'nin ... tarih ... E. ...K. Sayı kararı ile ilk derece mahkemesinin kaldırılmasına ve yeniden hüküm tesis edilmesine karar verildiği görülmüştür. Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E. Sayılı dava dosyasında aldırılan ... Trafik İhtisas Dairesi Başkanlığı'nın ... tarihli raporda özetle; Dosyada mevcut olan Trafik Kaza Tespit Tutanağı, tüm ifadeler ve tekmil veriler nazara alındığında kazanın yukarıda olay bölümünde anlatıldığı şekilde meydana geldiği, mevcut verilerden sürücünün aracının kasa kapağını emniyetli bir şekilde kapatmadığı, kurallara uygun olmayan bir şekilde yolcu taşımasıyla asli kusurlu olduğu, yolcu ...'in kamyonet kasasında gayri nizami şekilde yolculuk yaptığı, kasaya yaslanarak oturmakla can güvenliğini tehlikeye attığı anlaşılmış olup meydana gelen olayda tali kusurlu olduğu, ayrıca ara karar yazısında kazanın münhasıran İstiap haddinin aşılması sebebiyle meydana gelip gelmediği sorulmuş olmakla, kazanın istiap haddinin aşılması sonucu meydana gelmediği, sürücü ...'in %80 oranında kusurlu, yolcu ...'in %20 oranında kusurlu olduğu belirtilmiştir. Antalya .... Asliye Ticaret Mahkemesinin...E. sayılı dava dosyasında aldırılan ..., ..., ... tarafından hazırlanan ... tarihli raporda özetle; kasada 2 yolcu taşınarak kamyonetin istiap haddinin aşılmadığı, 2 yolcu taşınmasının olayda etkisi bulunmadığı, dolayısıyla, olayın, münhasıran istiap haddinin aşılması sonucu meydana geldiğinin ileri sürülmesinin mümkün olmadığı, kazanın, davalı sürücünün ve ölen yolcunun hatalı davranışlarından kaynaklandığı, davacı sigorta şirketine Trafik sigortalı kamyonetin sürücüsü, davalı ...’in hatalı davranışının, birinci derecede ve takdiren % 80 oranında etkili bulunduğu, ölen yolcu ...'in hatalı davranışının ise, ikinci derecede ve takdiren % 20 oranında etkili olduğu belirtilmiştir. Asliye Ticaret Mahkemesi; dava konusunun değerine veya miktarına bakılmaksızın ticari davalara ve ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevli özel bir mahkemedir. Asliye Ticaret Mahkemesinin görevine giren işlerin genel çerçevesi 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 5. maddesinde düzenlenmiştir. Ticari davalar, mutlak ticari davalar, nispi ticari davalar ve yalnızca bir ticari işletmeyle ilgili olmasına rağmen ticari nitelikte kabul edilen davalar olmak üzere üç gruba ayrılır. Mutlak ticari davalar, tarafların tacir olup olmadığına ve işin bir ticari işletmeyi ilgilendirip ilgilendirmediğine bakılmaksızın ticari sayılan davalardır. Mutlak ticari davalar, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 4/1. maddesinde bentler hâlinde sayılmıştır. Bunların yanında Kooperatifler Kanunu (m.99), İcra ve İflas Kanunu (m.154), Finansal Kiralama Kanunu (m.31), Ticari İşletme Rehni Kanunu (m.22) gibi bazı özel kanunlarda belirlenmiş ticari davalar da bulunmaktadır. Bu guruptaki davaların ticari dava sayılabilmesi için taraflarının tacir olması veya ticari işletmeleriyle ilgili olması gibi şartlar aranmaz. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 4/1. bendinde sınırlı olarak sayılan davalar arasında yer alması veya özel kanunlarda ticari dava olarak nitelendirilmesi yeterlidir. Bu davalar kanun gereği ticari dava sayılan davalardır. Nispi ticari davalar, her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili olması hâlinde ticari nitelikte sayılan davalardır. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 4/1. maddesine göre, her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan ve iki tarafı da tacir olan hukuk davaları ticari dava sayılır. Bu hükme göre bir davanın ticari dava sayılabilmesi için, hem iki tarafın ticari işletmesini ilgilendirmesi hem de iki tarafın tacir olması gereklidir. Bu şartlar birlikte bulunmadıkça, uyuşmazlık konusunun ticari iş niteliğinde olması veya ticari iş karinesi sebebiyle diğer taraf için de ticari iş sayılması davanın ticari dava olması için yeterli değildir. Ticari iş karinesinin düzenlendiği 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 19/2. maddesi uyarınca, taraflardan biri için ticari iş sayılan bir işin diğeri için de ticari iş sayılması, davanın niteliğini ticari hâle getirmez. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun, kanun gereği ticari dava sayılan davalar haricinde, ticari davayı ticari iş esasına göre değil, ticari işletme esasına göre belirlemiştir. Hâl böyle olunca, işin ticari nitelikte olması davayı ticari dava hâline getirmez. Üçüncü grup ticari davalar, yalnızca bir tarafın ticari işletmesini ilgilendiren havale, vedia ve fikri haklara ilişkin davalardır. Yukarıda açıklandığı üzere bir davanın ticari dava sayılması için kural olarak ya mutlak ticari davalar arasında yer alması ya da her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili bulunması gerekirken havale, vedia ve fikri haklara ilişkin davaların ticari nitelikte sayılması için yalnızca bir yanın ticari işletmesiyle ilgili olması 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununda yeterli görülmüştür (Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 16/04/2019 tarih 2017/17-1097E. 2019/458K. sayılı kararı). Karayolları Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası Genel Şartlarının B.4-ç maddesinde, tazminatı gerektiren olayın, yolcu taşımaya ruhsatlı olmayan araçlarda yolcu taşınması veya yetkili makamlarca tesbit edilmiş olan istiap haddinden fazla yolcu veya yük taşınması yüzünden meydana gelmesi halinde, ödemede bulunan sigortacının, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda sigorta ettirene rücu edebileceği hüküm altına alınmıştır. İstiab haddinin aşılmasının trafik sigortacına rücu hakkı doğurabilmesi için, madde metninden de açıkça anlaşıldığı üzere, kazanın münhasıran istiap haddinin aşılmasının etkisiyle meydana gelmiş olması gerekmektedir (Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin 03/12/2020 tarih 2019/1788E. 2020/8026K. sayılı kararı, aynı mahiyette Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin 17/12/2020 tarih 2019/5524E. 2020/8674K. sayılı kararı, Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin 03/02/2020 tarih 2018/4497E. 2020/326K. sayılı kararı). Davamıza gelince; davacı sigorta şirketi trafik sigorta poliçesi nedeni ile üçüncü kişiye yapılan ödemenin rücuen tazmini istemi ile dava açmıştır. Davacı davamıza konu alacak dışında aynı kazaya ilişkin diğer bir kısım ödemelerle ilgili olarak Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesine dava açmış, bu dosyada raporlar alınarak ... tarih ... E. ...K. sayılı kararı ile davanın reddine karar verilmiştir. Davacının talebinin Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nde talep edilen miktarın dışında ödemelere ilişkin olması nedeni ile dava esastan incelenmiştir. Sürücü ... ... günü, saat ... sıralarında, sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı açık kasa kamyonet ile ... mahallesi ... Sokak üzerinde seyrederken, olay mahalline geldiğinde aracının arka kasa kapağının açılması sonucu aracında yolculuk yapan ...'in yere düşmesi neticesi ölümlü dava konusu olay meydana gelmiştir. Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının B.4 kısmında, sigortacının sigortalısı işletene rücu hakkı düzenlenmiş, rücu edilebilecek haller sınırlı olarak sayılmıştır. Adı geçen kısmın (ç) bendinde "Tazminatı gerektiren olay, yolcu taşımaya ruhsatlı olmayan araçlarda yolcu taşınması veya yetkili makamlarca tespit edilmiş olan istiap haddinden fazla yolcu veya yük taşınması yüzünden meydana gelmiş ise" hükmü getirilmiş olup, sigortacının istiap haddinin aşılması nedeniyle işletene rücu edebilmesi, kazanın münhasıran (salt) istiap haddinin aşılmasından kaynaklanmış olması şartına bağlanmıştır. Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesinde aynı olaya ilişkin aldırılan ... Trafik İhtisas Dairesi Başkanlığı'nın ... tarihli raporda ve ..., ..., ..., tarafından hazırlanan ... tarihli raporda kazanın salt istiap haddinin aşılması sonucu meydana gelmediğinin belirlenmesi, yeniden rapor aldırılmasını gerektiren bir neden de bulunmaması, hüküm kurumaya ve denetime elverişli bilirkişi raporları doğrultusunda, kazanın münhasıran istiap haddinin aşılması suretiyle meydana gelmediği bu nedenle rücu şartının oluşmadığı anlaşılmakla davanın reddine karar verilmesi gerekmiş ve aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur. HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1. Davacının davasının REDDİNE, 2. 492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince hesaplanan alınması gerekli ...TL karar ve ilam harcının ve Arabulucuk başvuru dosyasında arabulucuya Bakanlık Bütçesinden karşılanarak ödenen ...TL'nin peşin alınan ...TL'den mahsubu ile bakiye ...TL'nin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına, 3. Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına, 4. Davalı yargılama gideri yapılmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına, 5. Davalı kendini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince hesap ve takdir olunan ... TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 6. Kararın kesinleşmesine müteakip davacının ve davalının yatırdığı yargılama giderinin artması durumunda giderleri yatıran davacıya ve davalıya iadesine, Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, HMK 345. Maddesi uyarınca kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süre içinde Antalya Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 06/04/2021 Katip ... ¸e-imzalıdır Hakim ... ¸e-imzalıdır