Yargıtay 9. Hukuk Dairesi 2026/1305 E. 2026/3214 K.

MAHKEMESİ : Denizli Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi SAYISI : 2025/1401 E., 2025/1879 K. DAVA TARİHİ : 07.11.2023 İLK DERECE MAHKEMESİ : Denizli 5. İş Mahkemesi SAYISI : 2023/295 E., 2025/151 K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin haklı nedenle iş sözleşmesini feshettiğini iddia ederek kıdem tazminatı, yıllık ücretli izin, fazla çalışma ile ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacaklarının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. II. CEVAP Davalı vekili tarafından süresi içerisinde cevap dilekçesi sunulmamıştır. III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacının iş sözleşmesini haklı nedenle feshettiğinden kıdem tazminatına hak kazandığı kabul edilmiş, dosya kapsamında mevcut yıllık ücretli izin belgeleri değerlendirilerek bir kısım iznin kullanıldığı, bir kısım izin günü karşılığının ise ödendiği kabul edilmek suretiyle yıllık ücretli izin alacağı talebi değerlendirilerek davanın kabulüne karar verilmiştir. IV. İSTİNAF İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; özellikle istinaf başvuru dilekçesi ekinde sunulan belgelerin değerlendirilemeyeceği belirtilerek davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir. V. TEMYİZ A. Temyiz Sebepleri Davalı vekili temyiz dilekçesinde; 1. Kıdem tazminatına hak kazanılamayacağını ve hesaplamalara esas kabul edilen ücretin hatalı olduğunu, 2. Ödeme belgesi mahiyetindeki belgelerin değerlendirilmediğini, 3. Tanık beyanlarına değer verilmemesi gerektiğini, sunulan yıllık izin belgelerine göre yıllık ücretli izin alacağının hüküm altına alınamayacağını ileri sürmüştür. B. Değerlendirme ve Gerekçe Uyuşmazlık, davacının iş sözleşmesinin feshi ile davacının kıdem tazminatına hak kazanıp kazanmadığı, hüküm altına alınan alacakların ispatı, hesap yöntemi ve unsurlarına ilişkindir. 1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalı vekilinin aşağıdaki paragrafların kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir. 2. Kural olarak, yargılama aşamasında dayanılıp sunulmayan deliller, kanun yolu aşamasında sunulamazlar; sunulmuş olsalar bile, bu aşamalardaki incelemeler sırasında dikkate alınamazlar. Bu kuralın tek istisnası, dayanılıp sunulan delillin, o davaya konu borcu söndüren bir nitelik taşıması; örneğin, davaya konu borcun ödenmiş olduğunu gösteren makbuz, ibraname gibi bir belge olmasıdır. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 114/1-(h) bendinde "davacının, dava açmakta hukuki yararının bulunması" dava şartları arasında sayılmıştır. Ödenmiş alacak hakkında davacının dava açmakta hukuki yararı yoktur. Bu hâlde, 6100 sayılı Kanun’un 115. maddesi gereğince, dava şartının varlığı ya da yokluğunun incelenmesi, doğrudan mahkemeye verilmiş ödevlerden olması karşısında, önceden ileri sürülmemiş olsa bile kanun yolu aşamasında dava şartının var olup olmadığını kendiliğinden gözetilmesinde bir usuli engel bulunmamaktadır. Davanın hukuksal niteliği ve somut olayın özelliği gereği davalı, kanun yolu aşamasında dava konusu borcu söndüren nitelikte bir belge vermiş ise; bu belge üzerinde gerekli inceleme yapılmak suretiyle bir karar verilmesi gerekir. Diğer bir anlatımla, yargılama aşaması henüz tamamlanmamış ise böyle durumda, borcu itfa eden belge değerlendirmeye alınmalıdır. Gerçekten de yargılamada davayı inkâr eden davalının savunması, borcun bulunmadığı savunmasını da kapsar. O nedenle, davalının borcun ne sebeple bulunmadığını açıklama ve iddianın aksine delillerini ikame etme hakkının ortadan kalktığından söz edilemez. Belirtilen nedenlerle, kanun yolu aşamasında sunulan ve borcu söndüren bir belgenin varlığı karşısında savunmanın genişletilmesi yasağından söz edilemeyeceğinin kabulü de zorunludur (Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, 24.02.2016 tarihli ve 2014/22-735 Esas, 2016/166 Karar sayılı kararı). Dairemiz uygulamasına göre ibraname veya yıllık izin belgesi gibi borcu söndürebilecek nitelikte belgelerin kanun yolu aşamasında dahi ileri sürülmesi mümkündür. Somut uyuşmazlıkta; Bölge Adliye Mahkemesince yasal süresi içinde sunulmadığı gerekçesiyle değerlendirmeye alınmayan yıllık izin kullanımını gösteren belgeler ile buna ilişkin ödeme mevcuttur. İlk Derece Mahkemesince 68 gün izin kullanıldığı ve 20 güne karşılık ücretin ödendiği kabul edilerek hüküm kurulmuş ve bu hükme karşı yalnızca davalı tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuş ise de izin sürelerinin tespitine dayanak oluşturan belge incelendiğinde 110 gün izin kullanıldığı anlaşılmaktadır. Bu itibarla 110 gün izin kullanıldığı ve 20 günlük iznin ücretinin ödendiği kabul edilerek yıllık ücretli izin alacağının yeniden değerlendirilmesi gerekirken bu husus gözden kaçırılarak yazılı şekilde hüküm kurulması isabetsiz olup bozmayı gerektirmiştir. VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; 1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA, 2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA, Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine, Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 15.04.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.