Yargıtay 8. Hukuk Dairesi 2023/1917 E. 2025/814 K. – Tespite İtiraz

MAHKEMESİ :Kadastro Mahkemesi SAYISI : 2022/24 E., 2022/47 K. KARAR : Davanın reddine

Taraflar arasındaki tespite itiraz davasından dolayı yapılan yargılama sonunda verilen karar Dairemiz tarafından bozulmasına karar verilmiştir.

Bozma üzerine yapılan yargılama sonunda verilen İlk Derece Mahkemesi kararı davacılar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

K A R A R

Kadastro çalışmaları sırasında, Ağrı ili Doğubeyazıt ilçesi ... köyü çalışma alanında bulunan 123 ada 30 parsel sayılı ve 11.639,47 metrekare, 31 parsel sayılı ve 16.431,38 metrekare, 49 parsel sayılı ve 13.428,87 metrekare, 50 parsel sayılı ve 18.124,23 metrekare, 52 parsel sayılı ve 3.762,55 metrekare, 53 parsel sayılı ve 4.302,67 metrekare, 78 parsel sayılı ve 44.848,23 metrekare, 79 parsel sayılı ve 53.404,42 metrekare yüzölçümündeki taşınmazlar, kamu orta malı mera vasfıyla sınırlandırılmıştır.

Davacılar ... ve ...; irsen intikal, kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği ve imar-ihya sebeplerine dayanarak tespite itiraz etmiş ve adlarına tescil talep etmiştir.

İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sonunda; dava konusu 123 ada 30 ve 31 parsellerin gerek ilk yapılan keşifte gerekse bozma ilamından sonra yapılan keşifte diğer dava konusu parsellerden farklılık arz ettiği, komşu mera parselleri arasında güney yönünden özellikle eğimli doğal bir ayrımın mevcut olduğu, diğer yönlerden ise yapay olmakla birlikte net bir ayrımın bulunduğu, bu parsellerin kod farkı olarak da mera parsellerinden hemen ayırt edilebildiği, geçmişten beri davacı ... üst soyların zilyetliğinde bulunduğu, imar ihya edildiği, zilyetlik devir sözleşmesinin burayı kapsadığı, esasen tutanağın da senetsizden düzenlendiği ve kadim mera olarak tespitinin yapıldığı, fakat mera tahsisisin bulunmadığı, mahalli bilirkişilerce de kadim mera olmadığının belirtildiği, Hazinenin dayanak tapu kaydı kapsamında da değerlendirilemeyeceği, bir an için 89 parsele ait tapu kaydı kapsamında olduğu kabul edilse bile arazi yapısı gereği insan ömrünü aşacak şekilde zilyetliklerinin olduğunun anlaşıldığı, davacıların satış, intikal ve taksimle dava açma hakkına sahip oldukları, bugune kadar kullanıma bir itirazın olmadığı bilirkişi beyanlarınca sabit olduğundan bu parseller yönünden davanın kabulüne 123 ada 30 ve 31 parsel sayılı taşınmazların mevcut kadastro tespitinin iptali ile tarla vasfı ve aynı yüzölçüm ile davacılar ... ve ... adına 1/2'şer hisse ile tapuya kayıt ve tescillerine; dava konusu diğer taşınmazlar olan 123 ada 49, 50, 52, 53, 78 ve 79 parsel sayılı taşınmazların ayrı ayrı mera olarak sınırlandırılarak özel sicile kaydına karar verilmiş, hüküm ... ve ... ile davalı ... vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairemizin 15.06.2022 tarihli ve 2021/3548 Esas, 2022/5833 Karar sayılı ilamı ile davacıların 123 ada 49, 50, 52, 53, 78 ve 79 parsel sayılı taşınmazlara yönelik temyiz itirazlarının reddine; 123 ada 30 ve 31 parseller yönünden ise; davacıların taşınmaz üzerindeki zilyetliğinin toprak tevzi çalışmalarının tamamlandığı 1971 yılından sonra başladığı, öncesinde çekişmeli taşınmazın kullanılmadığı dolayısıyla davacıların toprak tevzi çalışmalarından önce taşınmazın zilyetliğini devraldığını ispat edemediği gerekçesiyle, bu taşınmazlarda davacılar lehine 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 46/1 inci ve 14 üncü maddeleri uyarınca kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle mülk edinme koşullarının gerçekleşmediğinin kabulü ile davanın reddine karar verilmesi gerektiği belirtilerek bozulmuş, davalı ... vekilinin temyiz itirazlarının kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile bozmaya uyularak yapılan yargılama sonunda tutanak bilirkişileri 1970 yılında dava konusu yerlerin tarla olmadığı, köy halkının hayvan otlattığı yerlerden olduğunu beyan etmiş olup hava fotoğrafları ve teknik bilirkişi raporlarından da bu husus anlaşılıyor olduğu, davacıların taşınmazlar üzerindeki zilyetliğinin toprak tevzi çalışmalarının tamamlandığı 1971 yılından sonra başladığı, öncesinde çekişmeli taşınmazın kullanılmadığı gerekçesiyle, dava konusu 123 ada 30 ve 31 parsel sayılı taşınmazlar yönünden davacılar lehine 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 46/1 inci ve 14 üncü maddeleri uyarınca kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği ile mülk edinme koşullarının gerçekleşmediğinde davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacılar tarafından temyiz edilmiştir.

Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, yapılan yargılama ve uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirmesine, uyulan bozma ilamı doğrultusunda hüküm verildiğine ve 6100 sayılı Kanun’un geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Kanun’un 428 inci maddesi ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrasında yer alan sebeplerin biri de bulunmadığına göre, uyulan bozma ilamında ve İlk Derece Mahkemesi kararında yazılı gerekçeler dikkate alındığında temyizen incelenen karar usul ve kanuna uygun olup davacıların temyiz dilekçesinde ileri sürdüğü nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle; Davacıların yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddi ile temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararının ONANMASINA, 179,90 TL peşin harcın onama harcına mahsubu ile kalan 435,50 TL'nin temyiz eden davacılardan alınmasına,

1086 sayılı Kanun'un 440/I maddesi gereğince Yargıtay ilamının tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yoluna başvurulabileceğine, 06.02.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.