Yargıtay 5. Hukuk Dairesi 2025/7968 E. 2026/1800 K. – Kamulaştırmasız

MAHKEMESİ : Denizli Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi SAYISI : 2025/328 Esas, 2025/450 Karar KARAR : Esastan ret/Düzeltilerek yeniden esas hakkında verilen karar İLK DERECE MAHKEMESİ : Denizli 8. Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2023/26 Esas, 2024/471 Karar

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir. Kararın davalı ... ve ... vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine, davalı ... vekilinin başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak düzeltilerek yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın davalı ... yönünden usulden reddine, davalı ... yönünden kabulüne karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Denizli ili, ..., ... Mahallesi 6 43... parsel sayılı taşınmaza kamulaştırma yapılmaksızın imar planında "ortaöğretim tesis alanı" olarak ayrıldığını belirterek kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin davalı idareden tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP 1.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmazın imar planında ortaöğretim tesis alanı olarak kaldığını, imar planının sorumlu belediye tarafından yapıldığını, idarelerinin sorumlu olmadığını, dava konusu taşınmazdaki mülkiyet hakkının kısıtlanmadığını, bu nedenlerle davanın reddine, yargılama masrafları ve vekâlet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir

2.Davalı ... vekilinin sunduğu cevap dilekçesinde özetle; davanın kamulaştırmasız el koyan idareye karşı açılması gerektiğini, idarelerinin bir sorumluğunun bulunmadığını, bu nedenlerle davanın reddine, yargılama masrafları ve vekâlet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne ve el atma tazminatının davalı idareden tahsil edilerek davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... ve ... vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri 1.Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle; gerekçeli kararda her türlü icra vs. gibi kısıtlayıcı işlemden ari olarak ifadesinin yer alması gerektiğini, bilirkişilerce idarenin sunmuş olduğu emsallerin dikkate alınmadığını, bedelin yüksek belirlendiğini, fiyat tespitinde dava tarihinden önceki emlak beyan değerlerinin de değerlendirmeye alınması gerektiğini, 2942 sayılı Kanun gereği taşınmazın bedel tespitinde rol alan dava tarihi ve önceki yıla ait emlak beyan değerlerinin tespiti ve verilen beyanların gerçeği yansıtıp yansıtmadığına ilişkin olarak ilgili belediyeden önceki yılları da içeren emlak beyan değerleri istenilerek bedel tespitinde bulunulması gerektiğin ileri sürmüştür.

2. Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle; husumetin el koyan idareye yöneltilmesi gerektiğini, davanın ... yönünden husumet nedeni ile reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu taşınmazın "eğitim tesis alanı" olarak planlandığının bildirildiği, dava konusu taşınmazın imar planına alınma tarihinden itibaren geçen süre içerisinde dava konusu taşınmazın amacına uygun olarak kamulaştırılmaması nedeniyle davacıların mülkiyet hakkının kısıtlandığı, dava konusu taşınmaz ile emsal taşınmazın eksik ve üstün yanlarının hükme esas alınan bilirkişi raporunda tartışıldığı, emsal taşınmazın dava konusu taşınmazdan 1,28 kat daha değerli kabul edilmesinin emlak vergi değerleri açısından da değerlendirildiğinde yerinde olduğu, buna göre dava konusu taşınmazın metrekare birim fiyatının dava tarihi olan 06.03.2023 tarihi itibarıyla 4.260,00 TL olarak kabulünün yerinde olduğu, davalı ... vekilinin istinaf taleplerinin yerinde olmadığından davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine, ancak davalılardan ...'nin yasal hasım olmaması nedeniyle bu davalı yönünden husumet yokluğundan usulden reddine karar verilmesi gerekirken bu konuda hüküm kurulmamış olması doğru görülmediğinden davalı ... vekilinin başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak düzeltilerek yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın davalı ... yönünden usulden reddine, davalı ... yönünden kabulüne karar verilmiştir.

V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar etmiştir.

C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, ... olarak davacı tapu maliki ile davalı idare arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmazın değerinin biçilmesi ve bedelinin tahsili hususundadır.

2.Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. 2. Arsa niteliğindeki dava konusu taşınmaza 2942 sayılı Kanun'un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca emsalin üstün ve eksik yönleri belirlenip kıyaslaması yapılarak değer biçilmesinde bir isabetsizlik bulunmamaktadır.

3. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; Davalı ... vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA, Davalı ... harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 09.02.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.