Yargıtay · 5. Hukuk Dairesi
Yargıtay 5. Hukuk Dairesi 2025/7224 E. 2025/16112 K.
- Mahkeme
- Yargıtay
- Daire
- 5. Hukuk Dairesi
- Esas No
- 2025/7224
- Karar No
- 2025/16112
- Karar Tarihi
MAHKEMESİ : Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi SAYISI : 2024/1974 Esas, 2025/828 Karar KARAR : Esastan ret İLK DERECE MAHKEMESİ : Samsun 3. Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2022/880 Esas, 2024/105 Karar
Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tescili davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.
Kararın davacı idare vekilince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı idare vekilince temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA Davacı idare vekili dava dilekçesinde özetle; .. ili, .. ilçesi, .. Mahallesi 77 03... parsel sayılı taşınmazın 2 numaralı bağımsız bölümünün kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tescilini talep etmiştir.
II. CEVAP Davalı tarafça cevap dilekçesi sunulmamıştır.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile kamulaştırma bedelinin tespiti ile davalıya ödenmesine, dava konusu taşınmazın 2 numaralı bağımsız bölümünün davalı adına olan tapu kaydının iptali ile kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tesciline karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri Davacı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; bedelin fahiş olduğunu, %35 düzenleme ortaklık payı ilavesi ile arsa metrekare bedelinin çok yükseldiğini, yapı sınıfının ve yıpranma payının hatalı değerlendirildiğini, eksik imalat bedeli belirlenmediğini, bilirkişi raporunun hatalı veriler içerdiğini, emsal seçiminin ve mukayesesinin hatalı yapıldığını belirtilerek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.
C.Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; arsa niteliğindeki taşınmaza emsal karşılaştırması yapılarak değer belirlenmesinde, bilirkişi heyetince dava konusu taşınmazın bulunduğu mahalleden uygun emsal bulunamamış ise de, farklı mahalleden seçilen emsalin, dava konusu taşınmaza 40 metre mesafede bulunması ve ... Mahallesi sınırına konumlu olması nedeniyle seçilen emsalde bir isabetsizlik görülmediği, emsal taşınmaz ile yapılan usulüne uygun karşılaştırmada, emsal taşınmazın arsa metrekare rayiç değeri ile dava konusu taşınmazın arsa metrekare rayiç değeri dikkate alınarak yapılan kıyaslamada, taşınmaz üzerinde bulunan binanın 4. Sınıf (A) Grubu yapı olarak nitelendirilmesinde, 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu’nun 46 ncı maddesinin son fıkrası (ana gayrimenkulün arsası ile birlikte kamulaştırılması halinde her bağımsız bölümün kamulaştırma bedeli bağlantılı bulunduğu arsa payı ile eklentileri de göz önünde tutularak ayrı ayrı takdir olunacağı) hükmüne uygun olarak zemin ve yapı bedelini belirlemeye yönelik 01.03.2023 havale tarihli bilirkişi kurulu kök raporu ile sonrasında düzenlenen ve yeniden hesaplamanın yapıldığı 18.12.2023 havale tarihli bilirkişi kurulu raporu doğrultusunda değer tespitinde, davanın mahiyeti gereğince davacı idare yararına vekalet ücreti takdir edilmemiş olmasında herhangi bir isabetsizlik bulunmadığından davacı idare vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B.Temyiz Sebepleri Davacı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar etmiştir.
C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, dava konusu taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespiti istemine ilişkindir.
2.Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Arsa niteliğindeki dava konusu taşınmaza 2942 sayılı Kanun'un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca emsalin üstün ve eksik yönleri belirlenip kıyaslaması yapılarak değer biçilmesi doğru olduğu gibi üzerindeki yapıya resmî birim fiyatları esas alınıp yıpranma payı düşülerek değer biçilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.
3.Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılama hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davacı idare vekilinin aşağıdaki paragrafların kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.
4. Hükme esas alınan ek bilirkişi raporunda, dava konusu taşınmazın imar parseli olduğu, emsal taşınmazın ise kadastral parsel olduğu belirtilerek, belirlenen arsa bedeline %35 oranında düzenleme ortaklık payı eklenerek bedel belirlendiği; aynı kamulaştırma kapsamında aynı taşınmazın farklı bağımsız bölümlerine ilişkin Dairemizin denetiminden geçen 2024/4705 esas sayılı dosyasında dava konusu taşınmazdan %20 oranında düzenleme ortaklık payı kesildiğinden bahisle belirlenen arsa bedeline %20 oranında düzenleme ortaklık payı eklenerek bedel belirlendiği anlaşıldığından, bu husustaki çelişkinin giderilmesi için dava konusu taşınmazdan kesilen düzenleme ortaklık payı sorulup bilirkişi raporunun denetlenmeden eksik inceleme ile hüküm kurulması bozmayı gerektirir.
VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; 1.Davacı idare vekilinin temyiz itirazlarının kısmen kabulü ile temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,
2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,
Davacı idareden peşin alınan temyiz harcının istek halinde iadesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
03.12.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.