Yargıtay 5. Hukuk Dairesi 2025/5539 E. 2025/11008 K.

MAHKEMESİ : Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi SAYISI : 2024/1112 Esas, 2025/312 Karar KARAR : Esastan ret İLK DERECE MAHKEMESİ: Bursa 11. Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2023/510 Esas, 2024/198 Karar

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili istemine ilişkin asıl ve birleştirilen davalarda yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince asıl ve birleştirilen davaların kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı idareler vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı idareler vekillerince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA Davacı vekili asıl ve birleştirilen dosyalara ilişkin dava dilekçelerinde özetle; Bursa ili, ..., ... Mahallesi 3388 ada 3 parsel sayılı taşınmazın 1/1000 Ölçekli Uygulama İmar Planı kapsamında eğitim tesis alanında kaldığını, taşınmazın bir bölümüne fiilen de el atıldığını belirterek belirlenecek kamulaştırmasız el koyma nedeniyle tazminatın dava tarihinden itibaren işleyen yasal faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP 1. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın husumet nedeniyle reddi gerektiğini, davacı tarafından, kamulaştırma talebi ile müvekkili Belediyeye uzlaşma talebi ile başvuruda bulunulmadığını, dava ön şartı gerçekleşmediğini belirtmiştir.

2. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; herhangi bir fiili el atmanın söz konusu olmadığını, belirterek davanın reddini talep etmiştir.

3. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; iş bu davada öncelikle uzlaşma yoluna gidilmesinin esas olduğunu, ayrıca davanın husumet nedeniyle de reddi gerektiğini, taşınmaz üzerinde herhangi bir çalışma yapılmadığını belirterek davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile asıl ve birleştirilen davaların kabulüne taşınmaz bedelinin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı idarelerden alınarak davacı tarafa verilmesine, bedeline hükmedilen davacılar payının tapusunun iptali ile davalı idareler ve Hazine adına tesciline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idareler vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri 1. Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle; davanın husumet yokluğu nedeniyle reddedilmesi gerektiğini, idareleri tarafından fiili et atmanın söz konusu olmadığını, belirlenen bedelin yüksek olduğunu, emsalin hatalı belirlendiğini, ayrıca alınması gereken harcın nispi değil maktu olması gerektiğini belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

2. Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmaza el atmanın söz konusu olmadığını, husumet yokluğu nedeniyle davanın reddedilmesi gerektiğini, sorumluluğun ...'de olduğunu, öncelikle uzlaşma dava şartının yerine getirilmesi gerektiğini, emsalin hatalı belirlendiğini, belirlenen bedelin yüksek olduğunu belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

3. Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle; taşınmaza %45 düzenleme ortaklık payı kesintisi uygulanması gerektiğini belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu taşınmaza emsal karşılaştırılması yapılmak suretiyle belirlenen bedelin davalı idarelerden tahsiline dair Mahkeme kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından ve dava konusu taşınmazın tapu kaydında mevcut irtifak haklarının kadastral bir kısım parseller üzerinde tesis edildiği, yapılan imar uygulaması sırasında irtifak şerhlerinin aynen davaya konu taşınmazın tapu kaydı üzerine taşındığı ve şerh verildiğ, davaya konu parsel üzerinde tesis edilmiş bir irtifak hattının mevcut olmadığı belirtildiğinden tespit edilen bedele uygulanacak irtifak hakkından kaynaklı değer düşüklüğü bulunmadığından İlk Derece Mahkemesince verilen karara karşı davalı idareler vekillerinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idareler vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri 1.Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde belirttiği hususları belirtmek suretiyle kararın bozulmasını talep etmiştir.

2. Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde belirttiği hususları belirtmek suretiyle kararın bozulmasını talep etmiştir.

3. Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde belirttiği hususları belirtmek suretiyle kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun)371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Dava konusu; Bursa ili, ..., ... Mahallesi 3388 ada 3 parsel sayılı taşınmaza 2942 sayılı Kanun'un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca emsalin üstün ve eksik yönleri belirlenip kıyaslaması yapılarak değer biçilmesi fiilen el atılan alanların ve proje bütünlüğü ilkesi uyarınca el atılan bölümlerden arta kalan bölümlerin de alınan rapor uyarınca bedeline hükmedilmesi yerindedir.

3. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; Davalı idareler vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Davalılar ... ile ... Belediye Başkanlığından aşağıda yazılı kalan harçların alınarak Hazineye irat kaydedilmesine, davalı ... harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

14.07.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.