Yargıtay 5. Hukuk Dairesi 2025/5385 E. 2025/17031 K.

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2024/129 Esas, 2024/764 Karar KARAR : Kabul

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın tapudan yol olarak terkini davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davacı idare vekili tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA Davacı idare vekili dava dilekçesinde özetle; .. ili, ..., ... 1 01... parsel sayılı taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespiti ile kamulaştırılan taşınmazın yol olarak tapudan terkinini talep etmiştir.

II. CEVAP Davalı taraf süresinde cevap dilekçesi sunmamıştır.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin 24.09.2021 tarihli ve 2021/369 Esas, 2021/602 Karar sayılı kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin 24.09.2021 tarihli ve 2021/369 Esas, 2021/602 Karar sayılı kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin 08.05.2023 tarihli ve 2022/550 Esas, 2023/849 Karar sayılı kararıyla istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ A. Bozma Kararı 1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizce yapılan inceleme sonucunda; dava konusu taşınmazın kuru tarım arazisi niteliğinde olduğu tespit edildiğine göre, bulunduğu bölgede hangi ürünlerin mutad olarak yetiştirildiği sorularak münavebeye esas alınan ürünlerin değerlendirme tarihi olan 2021 yılı İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğünden resmî ve kesin verileri (verim, fiyat, ayrıntılı masraf) getirtilip bilirkişi raporu denetlenerek sonuca göre karar verilmesi gerekirken, .. Hal Müdürlüğü verilerine göre gelir ve gideri belirleyen rapora göre hüküm kurulması gerektiğinden, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararı ortadan kaldırılarak ilk derece mahkemesi kararın bozulmasına karar verilmiştir.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri: Davacı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; hükmün kamulaştırma bedeli ve işletilecek yasal faizle ilgili bentlerinin hatalı kurulduğunu, faiz hükmünün hatalı olduğunu, objektif değer artış oranı ile kapitalizasyon faiz oranının hatalı olduğunu ileri sürerek ve münavebe ürünleri ve verilerin doğru alınmadığını belirterek mahkeme kararının bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe 1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Aynı kamulaştırma kapsamında aynı yöreden gelen taşınmazlarda belirlenen 114,20TL/m² birim bedelinin ve uygulanan objektif değer artış oranının Dairemiz denetiminden geçtiği gözetilmeksizin yazılı şekilde karar verilmesi bozmayı gerektirir.

3. Dava 4 ay içinde sonuçlandırılmadığından 31.07.2021 tarihinden ilk karar tarihine kadar faiz işletilmesi gerekirken faizin başlangıç tarihinin dava tarihi olarak belirlenmesi hatalıdır.

4. İlk Derece Mahkemece verilen ilk kararı davalı taraf istinaf etmediğinden idare yararına oluşan usuli kazanılmış hak gözetilmeksizin fazlaya hükmedilmesi bozmayı gerektirir.

Ne var ki bu hataların giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden İlk Derece Mahkemesi kararının düzeltilerek onanmasına karar verilmiştir.

VII. KARAR Açıklanan sebeplerle; 1.Davacı idare vekilinin diğer temyiz itirazlarının reddine,

2.Davacı idare vekilinin temyiz itirazlarının kısmen kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının hüküm fıkrasının, a) (2)., (5). ve (6). numaralı bentlerinde yer alan ''10.458,76'' sayısının yarı ayrı hükümden çıkartılması, yerine ''7.738,19'' sayısının yazılması,

b) (5) numaralı bendinde yer alan "karar tarihine" ibaresinin hükümden çıkartılarak "ilk karar tarihi olan 24.09.2021 tarihine" ibaresinin yazılması,

c) Ayrı bir bent olarak "Davacı idarece fazla bloke edilen 2.720,57 TL'nin davalı tarafça bankadan çekilmişse çekildiği tarihe kadar varsa işlemiş nemaları ile davacıya davalıdan alınarak davacıya verilmesine, çekilmemişse varsa işlemiş nemaları ile davacıya iadesine'' cümlesinin yazılması suretiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

11.12.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.