Yargıtay 5. Hukuk Dairesi 2025/15929 E. 2026/10223 K. – Kamulaştırması

MAHKEMESİ:Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2023/296 Esas, 2025/133 Karar KARAR : Kısmen kabul

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı taraf vekillerince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkil idareye ait ... Vakfı adına tescilli, ... ilçesi, ... Mahallesi, 13 61... parsel sayılı taşınmazın davalı tarafından kamulaştırma yapılmaksızın yol ve kaldırım olarak düzenlemesi sebebiyle m²si 3.780,00 TL'den 10,20 m²'lik yerin bedeli olan 38.556,00TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle bilikte davalıdan tahsiline, bedeli ödendiğinde taşınmazın davalı ... lehine tapuda tescil veya terkinine yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP Davalı idare vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddine, masraf ve vekâlet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

III. MAHKEME KARARI Mahkemenin 02.10.2014 tarihli ve 2012/115 Esas, 2014/180 Karar sayılı kararı ile davanın yargı yolu nedeniyle reddine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ A. Birinci Bozma Kararı 1.Mahkemenin 02.10.2014 tarihli ve 2012/115 Esas, 2014/180 Karar sayılı kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizce yapılan inceleme sonucunda; davacı tarafından, taşınmaza yol ve kaldırım yapılmak suretiyle el atıldığının ileri sürüldüğü, dilekçe ekinde sunulan 22.09.2010 günlü ekspertiz raporu ve fotoğraflara göre taşınmaza parke taşı döşeli olduğu, davalı idarece taşınmazın öteden beri vatandaşlarca yol olarak kullanıldığının kabul edildiği ve taşınmazın imar planında yol ve park olarak ayrıldığı da gözetilerek, uzman bilirkişiler eşliğinde taşınmaz başında keşif yapılıp, alınacak rapor sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, keşif yapılmaksızın yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmediğinden kararın bozulmasına karar verilmiştir.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar Mahkemenin 26.05.2022 tarihli ve 2015/187 Esas, 2022/203 Karar sayılı kararı ile davanın kabulüne ve el atma tazminatının davalı taraftan tahsil edilerek davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

C. İkinci Bozma Kararı 1. Mahkemenin 26.05.2022 tarihli ve 2015/187 Esas, 2022/203 Karar sayılı kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizce yapılan inceleme sonucunda; hükme esas alınan bilirkişi raporunda eski satış tarihli taşınmaz emsal alınarak değer biçilmesi doğru olmadığı gibi emsal olarak kabul edilen taşınmaz ile dava konusu taşınmazın, değerlendirme tarihi olan 27.02.2012 itibarıyla Arsa Metrekare Rayiç Bedeli Takdir Komisyonu tarafından resen belirlenen emlak vergisine esas olan m² değerleri, ilgili Belediye Başkanlığı Emlak Vergi Dairesinden getirtilip, dava konusu taşınmazların değerlendirme, emsal taşınmazın ise satış tarihi itibarıyla imar parseli mi yoksa imar planına dahil olmakla birlikte olduğu gibi bırakılan kadastro parseli mi olduğu ilgili Belediye İmar Müdürlüğü ile Tapu Müdürlüğünden ayrı ayrı sorulup rapor denetlenmeden eksik inceleme ile değer biçildiğinden, bu rapora göre hüküm kurulması mümkün olmadığından kararın bozulmasına karar verilmiştir.

D. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Son Karar Mahkemenin yukarıda belirtilen kararı ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri 1. Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; taşınmazın değerinin çok düşük belirlendiğini, davalı lehine nispi vekâlet ücretine hükmedilmesinin hatalı olduğunu ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir.

2. Davalı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; bozma ilamına uygun değerlendirme yapılmadığını, metrekare değerinin çok yüksek tespit edildiğini ve usuli kazanılmış hak dikkate alınmadan fazla bedele hükmedildiğini ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe 1.Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme Uyuşmazlık, ... olarak davacı tapu maliki ile davalı idare arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmazın değerinin biçilmesi ile bedelinin tahsili hususundadır.

2.Değerlendirme 1.Mahkemelerin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun geçici 3 üncü maddesinin atfıyla 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 26.09.2004 tarihli ve 5236 sayılı Kanun'la yapılan değişiklikten önceki 428 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukukî nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davacı vekilinin tüm, davalı idare vekilinin aşağıdaki paragrafların kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

3. Bozma öncesi karar ile taşınmazın bedelinin 4.000,00 TL/m² olarak belirlendiği ve verilen karar davacı tarafından temyiz edilmediğinden ikinci kararda tespit edilen bedelin davalı idare lehine usuli kazanılmış hak oluşturduğu gözetilmeksizin, bozma sonrasında davalı idare lehine oluşan usuli kazanılmış hak ihlal edilmek suretiyle taşınmaz için 8.000,00 TL/m² olarak belirlenen metrekare birim bedeli esas alınarak hesaplama yapılmak suretiyle fazlaya hükmedilmesi bozmayı gerektirir.

VI. KARAR Açıklanan sebeple; 1. Davacı vekilinin temyiz itirazlarının reddine,

2.Davalı idare vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan Mahkeme kararının BOZULMASINA,

Davacı harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına, davalı idareden peşin alınan temyiz harcının istek halinde iadesine,

03.06.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.