Yargıtay 5. Hukuk Dairesi 2025/15400 E. 2026/8109 K.

MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi SAYISI : 2023/3777 Esas, 2025/1726 Karar KARAR : Düzeltilerek yeniden esas hakkında verilen karar

Taraflar arasındaki 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 31 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi gereğince taşınmazın tapu kaydına konulan şerhin terkini istemi davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın taraf vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak düzeltilerek yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı .. Genel Müdürlüğü vekili tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hakimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra, dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 1978 yılında ... ili, ... ilçesi, ... Mahallesi 333 parsel sayılı taşınmazdan hat geçirdiğini, söz konusu hattın halen o mevkiden geçtiğini, ancak 333 parsel sayılı taşınmazın imar uygulaması sonucu kapatılacak başka imar parsellere şuyulandırıldığı yeni yarselde hattın bulunmadığını, ancak tapu kaydında irtifak şerhinin devam ettiğini, bu nedenle bu şerhin terkinine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP 1.Davalı ... Genel Müdürlüğü vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddini talep etmiştir.

2.Davalı ... Genel Müdürlüğü vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri 1.Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; gerekçeli kararda davalı ... Genel Müdürlüğünün de dava açılmasına sebebiyet vermediği iddia edilerek müvekkil davacı lehine vekâlet ücreti takdir edilmediğini ve yapılan yargılama giderlerinin davacı müvekkil üzerinde bırakıldığını, halbuki davalılardan her ikisine de dava açılmadan önce ilgili şerhin kaldırılması talebiyle tarafımızca iadeli taahhütlü mektup yoluyla yazılı başvuru yapıldığını ancak ilgili kurumların bu başvurularına olumlu cevap vermediğini ileri sürerek kararın yargılama gideri ve vekâlet ücreti yönünden de düzeltilmesini talep etmiştir.

2.Davalı ... Genel Müdürlüğü vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkil kurumun dava konusu kamulaştırma işlemine ilişkin belgeleri cevap dilekçeleri ekinde sayın mahkemeye sunduklarını, kamulaştırma tarihindeki mevzuat doğrultusunda eksiksiz bir kamulaştırma sürecinin söz konusu olduğunu, ayrıca davanın zamanaşımına uğradığını, esasında dava konusu hususun kesinleşmiş bir mahkeme kararının gerçek duruma aykırı olduğunun tespiti olduğunu, bir irtifak hakkı kurulması için taşınmaz üzerinden bir ...hattı geçmesinin zorunlu olmadığını, Devletin ileride geçirmeye düşündüğü ...hatları hakkında da kamulaştırma sürecinin başlatılabileceğini, daha sonra kamulaştırma sürecinden vazgeçilmesinin mümkün olmadığını, bu yüzden dava konusu taşınmazdan hiçbir zaman ... Hattı geçmemiş olmasının irtifak hakkını anlamsız kılmayacağını, kaldı ki hükmen tescil ile kurulmuş bir irtifak hakkının altında yatan sebebi araştırmanın da hukuken bir değeri olmadığı kanaatinde olduklarını, öncelikle uzlaşma görüşmeleri için idareye başvurulmasının kanun koyucu tarafından dava şartı olarak düzenlendiğini, ancak bu koşulun yerine getirmemiş olduğundan davanın dava şartı yokluğu sebebiyle reddinin gerektiğini ileri sürmüştür.

3.Davalı ... Genel Müdürlüğü vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkil idare lehine vekâlet ücretine hükmedilmesi gerekirken hükmedilmemesinin hatalı değerlendirme olduğunu, müvekkili idare lehine vekâlet ücretine hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davaya konu taşınmaz yönünden, ... Asliye Hukuk Mahkemesinin 1978/887 Esas, 1978/818 Karar sayılı kararın 133 parsel açısından verildiği ancak ekindeki krokilerde parsel numarasının 333 olduğu, irtifakın da 333 parselden geçtiği yerel mahkemece yapılan keşif ve alınan bilirkişi raporları ile tespit edildiği, her ne kadar kararda 133 parsel yazılı olsa da irtifakın geçtiği 333 parselin hali hazırda ifrazla 14 04... parsel olarak ifraz edildiği, yerel mahkemece alınan bilirkişi raporunda belirtildiği üzere esasen 333 parsel üzerine konulması gerekirken 133 parsel sayılı taşınmaz üzerine konulmasına karar verilen irtifakın dayanağı ...Hattının halen 333 parselden ifrazla oluşan 1404 parselden geçtiği, dava konusu parselden geçen herhangi bir ...Hattının olmadığı tespit edildiği ancak davanın kabulüne karar verilmiş olması ve aleyhine açılan davanın kabulüne karar verilen davalı ... Genel Müdürlüğünün Türkiye Elektrik Kurumunun devamı bir şirket olması nedeniyle yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davalı ... Genel Müdürlüğü üzerinde bırakılmasına karar verilmesi gerekirken davacı tarafın üzerinde bırakılmasına karar verilmesi yerinde görülmemiş olup kararın kaldırılarak düzeltilerek yeniden esas hakkında davanın kabulüne karar verilmiştir.

V.TEMYİZ A.Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... Genel Müdürlüğü vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B.Temyiz Sebepleri Davalı ... Genel Müdürlüğü vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C.Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme Uyuşmazlık, temel olarak davacı tapu maliki ile davalı idare arasındaki 2942 sayılı Kanun'un 31 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi gereğince taşınmazın tapu kaydına konulan şerhin terkini istemine ilişkindir.

2. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; Davalı ... Genel Müdürlüğü vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Davalı ... Genel Müdürlüğünden peşin alınan temyiz harcının Hazineye irat kaydedilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

04.05.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.