Yargıtay 4. Hukuk Dairesi 2022/14819 E. 2023/2523 K.

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi SAYISI : 2020/1856 E., 2020/1925 K. SAYISI : İHK-2020/5566 HÜKÜM/KARAR : İtirazın kısmen kabulü SAYISI : K-2020/5589 Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda Uyuşmazlık Hakem Heyetince davanın kabulüne karar verilmiştir. Karara davalı vekili tarafından itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince davalının itirazının kısmen kabulüne karar verilmiştir. İtiraz Hakem Heyeti kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde; 27.06.2019 tarihinde meydana gelen trafik kazasında davacının davalı tarafından kasko sigortalı aracının hasara uğradığını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 15.000,00 TL hasar onarım bedeli ve 822,83 TL ekspertiz ücretinin kasko sigorta poliçesi kapsamında davalıdan tahsilini talep etmiş, talebini 61.052,75 TL hasar bedeli ve 822,83 TL ekspertiz ücreti olmak üzere 61.875,58 TL'ye artırmıştır. II. CEVAP Davalı vekili cevap dilekçesinde; zamanaşımı ve hak düşürücü süre zarfında başvuru yapılmadığını, hasarın kaza ile uyumsuz olduğunu, doğru ihbar yükümlülüğüne aykırı hareket edildiğini, kaza tespit tutanağı tutulmadığını, talep edilen hasar miktarının fahiş olduğunu, başvuru tarihinden itibaren yasal faiz ile sorumlu olunduğunu belirterek davanın reddini istemiştir. III.UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI Uyuşmazlık Hakem Heyeti'nin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davanın kabulü ile 61.052,75 TL'nin 02.08.2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalıdan tahsiline karar verilmiştir. IV. İTİRAZ A. İtiraz Yoluna Başvuranlar Uyuşmazlık Hakem Heyeti'nin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili itiraz başvurusunda bulunmuştur. B.İtiraz Sebepleri Davalı vekili itiraz dilekçesinde; başvurunun dava şartı yokluğundan reddini, kaza ile hasarın uyumsuz olduğunu, bu hususun incelenmediğini, sigortalının doğru ihbar yükümlülüğüne aykırı hareket ettiğini, özensiz araç kullanımı nedeniyle müterafik kusur indirimi yapılmasını, tazminat tutarının fahiş olduğunu, servis muafiyet uygulamaları gereği %20 oranında muafiyet tenzili yapılmasını, eksper ücretinden sorumlu olmadıklarını, tahkime başvuru tarihinden yasal faize hükmedilmesini, vekalet ücretinin AAÜT Tarifesi uyarınca belirlenen tuıtarın 1/5'i oranında olması gerektiğini belirterek Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararının kaldırılmasını talep etmiştir. C. Gerekçe ve Sonuç İtiraz Hakem Heyeti'nin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; kaza ile hasarın uyumsuz olduğuna dair davalı tarafından somut belge ve delil ibrazının olmadığı, dosya kapsamında düzenlenen bilirkişi raporu ile davalı tarafça düzenlenen ekspertiz raporunun uyumlu olduğu, hasar bedelinin fahiş olduğu yönündeki itirazının yerinde olmadığı, Kasko Genel Şartları 3.3.4.1 nolu düzenlenmesine göre hasar ihbar tarihi olan 18.07.2019 tarihinden itibaren 45 gün sonrası olan 02.09.2019 tarihinden itibaren (kasko sigortasının TTK'da düzenlenen bir husus olması nedeniyle) avans faizine hükmedilmesi gerektiği, ekspertiz ücretinin aracın hasarının belirlenmesine yönelik masraf olduğundan davalının sorumlu olduğunu, Yönetmelik hükmünün Kanun'a aykırı olamayacağından vekalet ücretine yönelik itirazının yerinde olmadığı gerekçesiyle davalı vekilinin itiraz başvurusunun faiz başlangıç tarihi yönünden kabulüne, diğer itirazların reddine karar verilmiştir. V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar İtiraz Hakem Heyeti'nin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur. B. Temyiz Sebepleri Davalı vekili temyiz dilekçesinde; itiraz dilekçesinde ileri sürülen ve resen dikkate alınacak nedenlerle İtiraz Hakem Heyeti kararının bozulmasını istemiştir. C. Gerekçe: 1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; davalı ... tarafından kasko sigortalı aracın hasara uğraması nedeniyle hasar bedeli ve ekspertiz ücreti talebine ilişkindir. 2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 1409 ve 1426 ncı maddeleri, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesi, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 17 nci maddesi, Kasko Sigortası Genel Şartları. 3. Değerlendirme 1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre, davalı vekilinin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir. 2. Davaya konu aracın onarımının yapılıp yapılmadığı, yapıldı ise hangi serviste onarımının yapıldığına dair dosyada bilgi ve belge bulunmamaktadır. Bu hususun araştırılarak, sonucuna göre anlaşmalı olmayan serviste onarımının yapıldığının tespiti halinde, davacı ile davalı arasında düzenlenen kasko sigorta poliçesinde; '' Axa Sigorta A.Ş. ile anlaşmalı olmayan serviste yapılan onarımlarda hasar tutarının %20'si oranında servis muafiyeti uygulanması'' gerektiği belirtildiğinden hasar bedelinden %20 oranında indirim yapılması gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi kararın bozulmasını gerektirmiştir. 3.5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30/17 nci maddesinde "Talebi kısmen ya da tamamen reddedilenler aleyhine hükmolunacak vekalet ücreti, Avukatlık Asgarî Ücret Tarifesi'nde belirlenen vekalet ücretinin beşte biridir." hükmü yer almaktadır. Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik'in 16/13 üncü fıkrasında (19.01.2016 tarihli ve 29598 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik'te Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik 6 ncı maddesi ile eklenen) "Tarafların avukat ile temsil edildiği hallerde, taraflar aleyhine hükmedilecek vekâlet ücreti, her iki taraf için de Avukatlık Asgarî Ücret Tarifesi'nde yer alan Asliye Mahkemelerinde görülen işler için hesaplanan vekâlet ücretinin beşte biridir." düzenlemesi mevcuttur. Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin (AAÜT) 17/2 nci maddesi ise "Sigorta Tahkim Komisyonları, vekalet ücretine hükmederken, bu Tarife'nin ikinci kısmının ikinci bölümünde asliye mahkemeleri için öngörülen ücretin altında kalmamak kaydıyla bu Tarife'nin üçüncü kısmına göre avukatlık ücretine hükmeder. Ancak talebi kısmen ya da tamamen reddedilenler aleyhine bu Tarife'ye göre hesaplanan ücretin beşte birine hükmedilir. Konusu para ile ölçülemeyen işlerde, bu Tarife'nin ikinci kısmının ikinci bölümünde Asliye Mahkemeleri için öngörülen maktu ücrete hükmedilir. Ancak talebi kısmen ya da tamamen reddedilenler aleyhine öngörülen maktu ücretin beşte birine hükmedilir. Sigorta Tahkim Komisyonlarınca hükmedilen vekalet ücreti, kabul veya reddedilen miktarı geçemez." şeklinde düzenlenmiştir. Bu durumda İtiraz Hakem Heyetince davacı lehine hükmedilecek vekalet ücretine ilişkin olarak Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik'in 16/13 üncü maddesinin uygulanması gerektiği gözönüne alınarak AAÜT'nin 13 ve 17 nci maddeleri gereğince, maktu vekalet ücretinin altında kalmamak kaydıyla, hesaplanan vekalet ücretinin 1/5'i oranında vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken, fazla vekalet ücretine karar verilmesi bozmayı gerektirir. VI. KARAR 1. Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE, 2. Değerlendirme bölümünün (2) ve (3) numaralı bentlerinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin temyiz itirazının kabulü ile İtiraz Hakem Heyeti kararının BOZULMASINA, İstek hâlinde peşin alınan temyiz harcının davalıya iadesine, Dosyanın, saklama kararını veren mahkemeye gönderilmesine, 27.02.2023 tarihinde Başkan ...'ın karşı oyu ile Üye ...'un karşı oyları ve oy çokluğuyla karar verildi. KARŞI OY Dava, kasko sigorta poliçesine dayanan hasar onarım bedeli ile ekspertiz gideri talebine ilişkindir. Hakem Heyeti tarafından karara esas alınan bilirkişi raporunda KDV dahil olacak biçimde parça bedelleri ile işçilik ücretleri toplamı 61.052,75 TL olarak hesaplanmış ve bu rapordaki miktarda tazminatın davalıdan tahsiline karar verilmiş; davalının karara itirazı İtiraz Hakem Heyeti tarafından reddedilmiştir. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 1409 uncu maddesinin 1 inci fıkrası ve 1459 uncu maddesi gereği sigortacı poliçede yazılı rizikonun gerçekleşmesiyle oluşan gerçek zararı gidermekle yükümlüdür. TTK'nın "Koruyucu Hükümler" başlıklı 1486/1 inci maddesinde aynı kanunun 1459 uncu maddesine aykırı yapılan sözleşmelerin geçerli olmadığı hususu düzenlenmiştir. Bu yasal düzenlemelere göre, tarafların akdettiği kasko poliçesine konulan ve kanunda sigortalıyı korumak üzere emredici biçimde düzenlenen hükümlere aykırı poliçe özel şartının geçerli olduğundan bahsedilemez. Sigortacının gerçek zararı tazmin yükümlülüğüne ilişkin yasal düzenlemelerin uzantısı olarak, anlaşmalı servis iskontosu gibi poliçe özel şartı ile getirilen ve gerçek zarar miktarının düşürülmesi sonucunu doğuran uygulamaların kabulü mümkün değildir. Davalı sigortacı ile anlaşmalı ya da yetkili servisleri arasında yapılan anlaşmalara göre iskonto uygulanması, davacı sigortalıyı bağlamaz ve davacı sigortalı onarımın yapılacağı yeri belirleme konusunda serbesttir (Yargıtay (kapatılan) 17. Hukuk Dairesinin 2015/14700 Esas- 2016/4229 Karar, 2015/5479 Esas- 2015/12776 Karar, 2015/13831 Esas- 2016/2394 Karar, Dairenin 2021/15201 Esas- 2021/3717 Karar sayılı ilamları da bu yöndedir). Açıklanan tüm bu nedenlerle; 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun emredici hükümlerine aykırı nitelik taşıyan "anlaşmalı olmayan serviste yapılan onarımlarda hasar tutarının % 20'si oranında servis muafiyeti uygulanır" şeklindeki poliçe özel hükmüne göre davacının uğradığı zarar miktarının belirlenmesine ilişkin bozma kararının yerinde olmadığı, davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının da yerinde olmadığı gözetilerek İtiraz Hakem Heyeti kararının vekalet ücreti yönünden düzeltilerek onanması gerektiği kanaatinde olduğumdan, sayın çoğunluğun (2) numaralı bentteki bozma kararına katılmıyorum. KARŞI OY Sigorta ettiren Türk Ticaret Kanunu'na (TTK) göre tacir sayılmakla birlikte, hiç bir ticari veya mesleki amaç gütmeksizin kendi kişisel ihtiyacını güvence altına almak için sigorta şirketi ile sözleşme imzaladığında Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun (TKHK) uyarınca tüketici sıfatına sahip olmaktadır. Bu halde hangi yasa hükümlerinin uygulanacağı sorusunun yanıtı Kasko Genel Şartları A.6 maddesi düzenlemesi ile çözümlenmiştir. Genel Şartlar A.6 maddesi uyarınca muafiyetlerin 14 punto ile yazılması gerekmektedir. Somut olayda başvuran tüketici sıfatına haiz olup muafiyetler 14 punto ile yazılmadığından geçersizdir ve uygulanmaması gerekir görüşünde olduğumdan Sayın Çoğunluğun (2) nolu bozma bendi içeriğine katılmıyorum.