Yargıtay · 4. Hukuk Dairesi
Yargıtay 4. Hukuk Dairesi 2021/25606 E. 2024/2373 K. – Trafik Kazasınd
Konu: Trafik Kazasından Kaynaklanan Tazminat
- Mahkeme
- Yargıtay
- Daire
- 4. Hukuk Dairesi
- Esas No
- 2021/25606
- Karar No
- 2024/2373
- Karar Tarihi
- Konu
- Trafik Kazasından Kaynaklanan Tazminat
MAHKEMESİ : Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi SAYISI : 2019/1900 E., 2021/71 K. DAVALILAR : 1-..., 2-... vekili Avukat ... ...3-..., 4-... vekili Avukat ... İşlek Hancı, 5-Axa Sigorta A.Ş. vekili Avukat ... ... 6-Türkiye Sigorta A.Ş. vekili Avukat ... DAVA TARİHİ : 04.09.2015 HÜKÜM/KARAR : Kısmen Kabul/Davalı ...Ş. Vekilinin İstinaf Başvurusunun Esastan Reddine/Davalılar ... ve Türkiye Sigorta A.Ş. Vekillerinin İstinaf Başvurusunun Esastan Kabulüne Türkiye Sigorta A.Ş. Vekili İLK DERECE MAHKEMESİ : Alanya 3. Asliye Hukuk Mahkemesi (Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) SAYISI : 2015/884 E. 2019/405 K. Taraflar arasındaki trafik kazasından kaynaklanan tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Kararın davalı ... vekili, davalı ...Ş. vekili ve Türkiye Sigorta A.Ş. vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince Axa Sigorta A.Ş. vekilinin başvurusunun esastan reddine, davalı ... ve Türkiye Sigorta A.Ş. vekillerinin başvurularının esastan kabulüne karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesinin 05.07.2021 tarihli ek kararı davalılar ... ve ... vekili ile Türkiye Sigorta A.Ş. vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde; 23.08.2015 tarihinde davacıya ait dava dışı sürücünün kullandığı ve duraklayan araca davalılardan ...'a ait, ...'ın sevk ve idaresindeki, diğer davalı .... tarafından zorunlu mali mesuliyet sigortası yapılan aracın çarpması sonucu maddi hasarlı ve yaralamalı trafik kazası oluştuğu, ardından olay yerine gelen davacı araç sahibinin araçtan evrak almak istediği sırada davalılardan Axa Sigorta tarafından Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası yapılan, diğer davalı ...'a ait ve davalı ... tarafından kullanılan aracın kaza geçirmiş araca arkadan çarpması ve çarpma sonucu çarpılan aracın öne doğru savrulması ve davacı yayaya çarpması sonucu oluşan trafik kazasında davacının ağır şekilde yaralanmasına ve malul kalmasına sebep olunduğunu, davacının kaza nedeniyle iş göremezlik durumu sonucu gelirinden mahrum kaldığını, hayatının kalan kısmında normal sağlıklı insanlar gibi bir işe girmesi, onlar gibi kendi başına bir iş kurup gelir elde etmesinin mümkün olmadığını, acı ve ızdıraplarını bir nebze dindirebilmek için manevi tazminat zorunluluğunun doğduğunu iddia ederek, fazlaya ilişkin hakları sakları kalmak kaydı ile 1.000,00 TL bakıcı gideri, 1.000,00 TL geçici iş göremezlik ve 3.000,00 TL sürekli iş göremezlik toplamı 5.000,00 TL maddi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile 30.000,00 TL manevi tazminatın davalılar ..., ..., ... ve ...'dan kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiş, 31.10.2018 tarihinde geçici iş göremezlik tazminatı talebini 35.104,43 TL, sürekli iş göremezlik tazminatı talebini 218.271,73 TL olarak ıslah etmiştir. II. CEVAP Davalılar ... ve ... vekili cevap dilekçesinde; davacının aracını kullanan sürücünün trafiğe aykırı şekilde duble park yaparak araçtan inmiş olması nedeniyle diğer davalı ...' nın sevk ve idaresindeki araç ile davacının taksisine çarparak ilk kazanın meydana geldiğini, bu kazadan sonra önlem alınmadığı için bu kez davalı ...'nin idaresindeki araç ile davacıya ait ticari taksiye çarpması sonucu ikinci kazanın meydana geldiğini, kazada %100 kusurlu olan tarafın trafiğe aykırı şekilde duble park yapan ticari taksi ve ona çarpan ve akabinde herhangi bir önlem almayan davalı ... olduğunu, trafik kaza raporunda olay yeri krokisinin yanlış çizildiğini savunarak müvekkilleri yönüyle davanın reddine karar verilmesini istemiştir. Davalı .... vekili; davacının maluliyetine sebep olan ikinci çarpışmada müvekkili şirkete sigortalı aracın işletilme halinde dahi olmadığı ve sigortalı araç sürücüsünün zararın meydana gelmesinde herhangi bir kusuru bulunmadığını, şirkete husumet yöneltilemeyeceğini savunarak davanın husumetten reddini istemiştir. Davalı ...Ş. vekili; manevi tazminat taleplerinin teminat dışı olduğunu, bakıcı gideri ve geçici iş göremezlik tazminatının ise 6111 sayılı Kanun'la tedavi gideri kapsamında sayıldığından Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) tarafından karşılanacağını ve reddi gerektiğini savunarak maluliyet oranının tespiti için Adli Tıp Kurumu' ndan rapor alınmasını, sürekli iş göremezlik tazminatının aktüer bilirkişiye hesaplattırılması ve şirkete sigortalı aracın kusurlu bulunması durumunda sorumluluğun azami poliçe limiti ile sınırlı olacağını savunarak davanın reddini istemiştir. Diğer davalılar ... ve ... cevap dilekçesi sunmamışlardır. III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; "Davamıza gelince; davacı trafik kazası nedeniyle iş göremezlik tazminatı istemi ile dava açmıştır. Trafik tescil kaydı, davacının tedavisine ilişkin hasta dosyaları, Alanya 3. Asliye Ceza Mahkemesi'nin 2016/336 E. dosyası, Adli Tıp Uzmanı bilirkişi raporu, aktüerya bilirkişi raporu, kusur raporu, Alanya Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığının ve davalı sigortadan davacıya herhangi bir ödeme yapılmadığına ilişkin cevabi yazıları, gelir durumunun tespitine ilişkin gelen yazı cevabı tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; 23.08.2015 günü meydana gelen kazada, davacının kusursuz, ... ve ...'ın %50'şer kusurlu olduğu; Akdeniz Üniversitesi Adli Tıp Anabilimdalı Başkanlığının 29.04.2016 tarihli ve 1673 sayılı raporu ile davacının olağan yaşama dönebilmesi için ihtiyaç duyduğu sürenin 6 ay olduğu, İstanbul Adli Tıp Kurumu'nun 25.10.2017 tarih ve 17639 sayılı raporu ile davacının %11,3 oranında meslekte kazanma gücünü kaybetmiş sayılacağı, iş göremezlik süresinin olay tarihinden itibaren 9 aya kadar uzayabileceği, bilirkişi Cesarettin Korkmaz'ın 27.10.2018 tarihli ek raporuna göre geçici iş gücü kaybından kaynaklanan maddi zararın 35.104,43 TL sürekli iş gücü kaybından kaynaklanan maddi zararın 218.271,73 TL olduğu anlaşılmakla, davacının sürekli ve geçici iş göremezliğinden, davalıların haksız fiil, işleten ve sigorta ilişkisi nedeniyle sorumlu olduklarından bunlara ilişkin davanın kabulüne karar verilmesi gerekmiştir. Davacı bakıcı gideri talep etmiş ise de, talebini ispat edememiş olması nedeniyle buna ilişkin davanın reddine karar verilmesi gerekmiştir. Manevi tazminat davası yönünden; davacının trafik kazasında yaralanması nedeni ile davacının duyduğu elem ve ızdırap gözetilerek, kusur oranları, tarafların mali ve içtimai durumları da değerlendirilmiş ve çekilen elem ve ızdırabı kısmen de olsa gidermek maksadı ile manevi tazminat taleplerinin kısmen kabul kısmen reddine..." gerekçeleriyle davanın kısmen kabulüne, davacının maddi tazminat talebinin kısmen kabulüne, 35.104,43 TL geçici iş göremezlik tazminatı ile 218.271,73 TL sürekli iş göremezlik tazminatının davalılar ..., ..., ... ve ... yönünden kaza tarihi olan 23.08.2015 tarihinden itibaren, davalı ... şirketleri yönünden ise dava tarihi olan 04.09.2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen alınarak (sigorta şirketi yönünden kaza tarihindeki poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere) davacıya verilmesine, bakıcı gideri talebinin reddine, davacının manevi tazminat talebinin kısmen kabulüne, 15.000,00 TL manevi tazminatın davalılar ..., ..., ... ve ...'tan kaza tarihi olan 23.08.2015 tarihinden itibaren müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin taleplerin reddine karar verilmiştir. IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı, davalı ...Ş. vekili, davalı ... vekili ve davalı Türkiye Sigorta A.Ş. vekili istinaf isteminde bulunmuştur. B. İstinaf Sebepleri Davalı .... vekili; geçici iş göremezlik ve geçici bakıcı giderinin sigorta teminatı kapsamında olmadığını, 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren yeni Genel Şartlar eki uyarınca maluliyet oranının belirlenmesi gerektiğini, tatil günleri dikkate alınmadan davacı gelirinin belirlendiğini, SGK tarafından yapılmış ödeme olup olmadığının araştırılmadığını, kusura ilişkin raporun hatalı ve yetersiz olduğunu belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir. Davalı ...Ş. vekili; Özürlülük Ölçütü ve Sınıflandırılması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporu Hakkında Yönetmelik' e göre rapor alınması gerektiğini, gelir ve zarar hesabının hatalı yapıldığını, tazminat hesabında davacının tatil günlerinin dikkate alınmadığını, müterafik kusuru olup olmadığının değerlendirilmediğini, poliçenin 13.08.2015 tarihinde yeni Genel Şartların yürürlüğünden sonra düzenlenmiş olmasına rağmen Güneş Sigorta yönüyle TRH-2010 Yaşam Tablosu, Axa Sigorta yönüyle PMF-1931 Yaşam Tablosu esas alınarak aktüer hesabı yapılmasına karşın ve sigortalının kusur oranına göre hüküm kurulması gerekirken tüm zarardan diğer davalılar ile müteselsil sorumlu tutulmasının hatalı olduğunu belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir. Davalı ... vekili; ilk kaza salt maddi hasarla sonuçlandığından ikinci kaza ile davacıda oluşan bedensel zarardan müvekkilinin sorumlu tutulamayacağını, davacıdaki maluliyet oranının ve kusur durumunun hatalı belirlendiğini, davacının gerçek geliri belirlenerek tatil günleri düşülmek suretiyle tazminat hesabı yapılması gerektiğini, müterafik kusuru bulunup bulunmadığının araştırılmadığını belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir. C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davalıların tazminat hesabına ilişkin istinaf başvurularının yerinde olmadığı, bu nedenle davalılar Türkiye Sigorta A.Ş., ... ve Axa Sigorta A.Ş. vekilinin bu yöne ilişkin istinaf başvurularının reddine, ancak davalı Türkiye Sigorta A.Ş. ve davalı ... yönünden kusura yönelik istinaf başvurusunun "...dosya kapsamından anlaşılacağı üzere davalı ...'nın sebebiyet verdiği ilk kaza maddi hasarla sonuçlanmış cismani zarara neden olmamıştır. Bu nedenle adı geçen davalı sürücü, işleteni ve sigortacısının sorumlu olacağı husus davacıya ait taksinin yalnızca ilk kazada aldığı hasar nedeniyle oluşan maddi zararla sınırlı olup, cismani zarara sebebiyet veren ikinci olayla davalı ...'nın eylemi arasında illiyet bağı bulunmamaktadır. Dolayısi ile mahkemece davalı sürücü Mustafa, işleten Cuma ve araç sigortacısı Güneş Sigortanın iş göremezlik tazminatından sorumlu tutulması ve aleyhlerine tazminata hükmedilmesi hatalı olmuştur. Hal böyle olunca davalı ... ve sigortacısı davalı ... Sigortanın istinaf itirazlarının açıklanan şekilde kabulü, HMK'nın 353/1,b-2 madde ve bendinin tatbiki ile davalılar ... ve Güneş sigorta yönünden davanın reddine karar verilmesi için kararın kaldırılması icap eder." gerekçesiyle kabulüne, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, hükmün yeniden tesisine, davalı ... kararı istinaf etmediğinden davacı yararına usuli kazanılmış hak oluşmakla usuli kazanılmış haklar da gözetilerek maddi tazminat davasının ... ve Türkiye (Güneş) Sigorta A.Ş. yönünden reddine, maddi tazminat talebinin davalılar ..., ... ve ... yönünden kısmen kabulü ile, 35.104,43 TL geçici iş göremezlik tazminatı ile 218.271,73 TL sürekli iş göremezlik tazminatının davalılar ..., ... ve ... yönünden 23.08.2015 kaza tarihinden itibaren, davalı ... yönünden ise 04.09.2015 dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen alınarak (sigorta şirketi yönünden kaza tarihindeki poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere) davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin (bakıcı gideri) talebin reddine, manevi tazminat davasının ... yönünden reddine, davacının manevi tazminat talebinin kısmen kabul, kısmen reddi ile 15.000,00 TL manevi tazminatın davalılar ..., ... ve ...'dan 23.08.2015 kaza tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir. V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı, davalı ...Ş. vekili temyiz isteminde bulunmuştur. B. Temyiz Sebepleri Davalı vekili temyiz dilekçesinde; istinaf dilekçesinde ileri sürülen gerekçeleri tekrar ederek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir. C. Bölge Adliye Mahkemesinin Ek Kararları Bölge Adliye Mahkemesinin 01.07.2021 tarihli ek kararı ile davalı ...Ş. vekili Av....'ın temyiz başvurusunun temyizden feragat etmesi nedeniyle reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi 05.07.2021 tarihli ek kararı ile davacı vekili maddi tazminat davasından feragat ettiğinden, " ...Bu açıklamalara ve dosya içeriğine göre mahkemece feragat talebi uyarınca ek karar verilmesi gerekir ise de, karar sonrası ve kesinleşme öncesi sunulan usul ve yasaya uygun bulunan 08.06.2021 tarihli davadan feragat dilekçesi ve vazgeçen davacı vekilinin davadan feragate yetkisi olduğu dikkate alınarak, ödeme nedeniyle feragat talebi gereği maddi tazminat yönüyle kararın kaldırılmasına, feragat sebebiyle maddi tazminat talebinin reddine ve taraf vekillerinin istemi uyarınca vekalet ücreti ve yargılama giderlerine hükmedilmemesine karar verilmesi için hükmün yeniden oluşturulması gerekmiştir..." gerekçesi ile feragat talebi gereğince İlk Derece Mahkemesi kararının maddi tazminat yönüyle kaldırılmasına ve hükmün yeniden tesisine, maddi tazminat davasının feragat nedeniyle reddine, manevi tazminat davasının ... yönünden reddine, manevi tazminat talebinin davalılar ..., ... ve ... yönünden kısmen kabulüne, 15.000,00 TL manevi tazminatın 23.08.2015 kaza tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ..., ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, maddi tazminat yönüyle sulh protokolü uyarınca taraflar hakkında vekalet ücreti takdirine yer olmadığına karar verilmiştir. D. Ek Karara Karşı Temyiz Sebepleri: Davalı ... ve ... vekili 05.07.2021 tarihli ek karara karşı, 22.03.2021 tarihli temyiz dilekçesinin içeriğini tekrar ettiğini bildirerek ve ... hakkında manevi tazminat davası reddedilmiş olmasına rağmen ek karar altıncı bendinde bu davalı aleyhine kabul edilen manevi tazminat yönünden vekalet ücretine hükmedilmiş olmasının hatalı olduğunu belirterek Bölge Adliye Mahkemesi ek kararının bozulmasını istemiştir. Davalı Türkiye Sigorta A.Ş. vekili 05.07.2021 tarihli ek karara karşı müvekkili şirket yönünden Bölge Adliye Mahkemesinin kaldırma kararı ile maddi tazminat davasının reddedildiğini, bu ret nedeniyle müvekkili lehine vekalet ücretine hükmedildiğini, davacının maluliyeti nedeniyle doğan maddi tazminattan davalı ...Ş.' nin kararda sorumlu tutulduğunu, bu sigorta şirketi ile davacı arasında anlaşma sonucu davacının maddi tazminat davasından feragat ettiğini ve taraflar arasında (davacı ile davalı ...Ş. arasında) sulh bulunduğundan vekalet ücreti takdirine yer olmadığı gerekçesi ile maddi tazminat davası yönünden hükmedilen vekalet ücretine ilişkin bendin hükümden çıkarılmasının müvekkili ile davacı arasında bir anlaşma bulunmaması ve esasen kendilerine yönelik maddi tazminat davasının reddedilmesi nedeniyle doğru olmadığını belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir. E. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; davalı ... şirketleri tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile teminat altına alınan, diğer davalıların işleteni ve sürücüsü olduğu araçların karıştığı trafik kazası sonucu davacı yayanın yaralanması ve malul kalması nedeniyle uğradığı zarara ilişkin olarak sürekli iş göremezlik ve geçici iş göremezlik tazminatı ile bakıcı gideri ve manevi tazminat talebine ilişkindir. 2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı HMK) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 51, 54 üncü maddeleri, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 89, 90 ve 91 inci maddeleri, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları 3. Değerlendirme 1.Temyizen incelenen 05.07.2021 tarihli ek karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalılar Türkiye Sigorta A.Ş. vekili ve davalılar ... ve ... vekilinin diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiştir. 2.Dosyada bulunan sulh ve feragat dilekçelerinin içeriğinin tetkikinde taraflar yönünden ek karar ile hüküm alınan kararda feragat ve sulhe dayanıldığı ancak ek kararın hakkında kesinleşen hüküm bulunan Cuma' ya yönelik değil Mustafa' ya yönelik olduğu, şu durumda ek kararın hüküm fıkrasında "Mustafa" olarak geçen ibarelerin "Cuma" olarak düzeltilmesi gerektiği anlaşılmıştır. 3. Türkiye Sigorta A.Ş. (....)' nin ücreti vekalet isteminin yerinde olduğu anlaşılmakla, ek kararda hüküm altına alınmayan 4.080,00 TL maktu ücreti vekaletin davacıdan alınıp davalı Türkiye Sigorta A.Ş. (....)'ye verilmesi gerekir. Ne var ki (2) ve (3) numaralı bentlerde açıklanan bu yanlışlıkların giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden Bölge Adliye Mahkemesi ek kararının 6100 sayılı HMK’nın 370 inci maddesinin 2 nci fıkrası gereğince aşağıda yazılı olduğu şekilde düzeltilerek onanmasına karar vermek gerekmiştir. KARAR 1. Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davalılar Türkiye Sigorta A.Ş. vekili ve davalılar ... ve ... vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE, 2. Değerlendirme bölümünün (2) numaralı bendinde açıklanan nedenlerle, davalı ... vekillinin temyiz itirazlarının kabulü ile altıncı bentte ve yedinci bentte geçen "..." ibarelerinin çıkarılarak yerine "..." ibaresinin yazılmasına, değerlendirme bölümünün (3) numaralı bendinde açıklanan nedenlerle davalı Türkiye Sigorta A.Ş.'nin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün onuncu bendinin hükümden çıkarılarak yerine "Davacı vekili ile davalı ...Ş. lehine maddi tazminat istemi bakımından sulh protokolü uyarınca kabul ve ret olunan kısım üzerinden vekalet ücreti takdirine yer olmadığına, davalı Türkiye Sigorta A.Ş. (Güneş Sigorta A.Ş.) ise kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden bu davalı için ret olunan maddi tazminat yönünden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre 4.080,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak bu davalıya verilmesine" bendinin yazılmasına hükmün bu şekli ile DÜZELTİLEREK ONANMASINA, Peşin alınan temyiz harcının istek halinde davalılar ..., ... ve Türkiye Sigorta A.Ş.'ye iadesine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 04.03.2024 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.