Yargıtay 3. Hukuk Dairesi 2024/3551 E. 2025/3921 K.

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2021/383 E., 2024/97 K. Mahkemece bozmaya uyularak verilen karar, davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA Davacı vekili; müvekkiline ait Ankara İli ... İlçesi... -... Yenileme ve Gecekondu Dönüşüm Projesi dahilinde kalan gecekondu ve 61 m²'lik arsasına karşılık bir adet dairenin verilmesinin kararlaştırıldığını, buna ilişkin olarak taraflar arasında sözleşme imzalandığını, sözleşmede gecekondunun enkaz bedelinin eksik, arsa tahsis bedelinin ise fazla hesaplandığını, her 190 m²'lik hisseye 100 m²'lik bir daire verilmesinin kabul edilemeyeceğini ileri sürerek; gecekondunun enkaz bedelinin gerçek bedelinin tespitine, tahsis edilen arsa bedelinin 100,00 TL/m² olduğunun ve davacının 15.250,00 TL borçlu olmadığının tespitine, 100 m²'lik daire için 190 m²'lik arsa miktarının fazla olduğunun tespitine, eksik arsa bedelinin 450,00 TL/m² olarak fazla belirlendiğinin tespitine karar verilmesini istemiştir. II. CEVAP Davalı vekili; davacı ile olan sözleşmenin bu davanın açılması nedeniyle fesh edildiğini, fesih nedeniyle ortada geçerli bir sözleşme bulunmadığını, idarenin her zaman kamulaştırmadan vazgeçme hakkının bulunduğunu, bu nedenle davacıya ödeme yapılmadığını, sözleşme fesh edildiğinden aynı yerle ilgili TOKİ tarafından davacı aleyhine kamulaştırma davası açıldığını savunarak, davanın reddini istemiştir. III. MAHKEME KARARI Mahkemenin 27.11.2018 karar sayılı kararıyla; davanın kısmen kabulü ile dava konusu 39788 ada 1 parsel sayılı taşınmaz üzerinde bulunan Kentsel Dönüşüm Projesi Kapsamında inşa edilen ... blokta bulunan brüt 115 m²'lik (net 100 m2) 3+1 dairenin bedelinin 74.750,00 TL ve kamulaştırma enkaz bedelinin 8.841,91 TL olduğu kabul edilerek, davacının davalı Belediyeye 65.908,09 TL borçlu olduğunun ve başkaca borcu bulunmadığının tespitine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiş; karara karşı, taraf vekilleri temyiz yoluna başvurmuşlardır. IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ 1. Yargıtay (kapatılan) 13. Hukuk Dairesinin 26.02.2020 tarihli ilamıyla; davacının sözleşmesinin 04.04.2013 tarihinde fesh edildiği ve bu nedenle aynı yer ile ilgili olarak TOKİ tarafından davacı aleyhine Ankara 14. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2014/417 E. sayılı dosyası ile kamulaştırma bedel tespit ve tescil istemli davanın açıldığı, Mahkemece 15.08.2014 tarihinde tapu iptal tescil yönünden kesin, bedel yönünden temyizi açık olmak üzere karar verildiği, kararın temyiz edildiği ve dosyanın halen derdest olduğu, bu durumda dava sonucunun beklenmesi ve fesih hususunun da değerlendirilerek bir karar verilmesi gerektiğinden bahisle, karar bozulmuştur. 2. Mahkemenin ilam başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; Ankara 37. Asliye Hukuk Mahkemesinde (eski 14. ASHM 2018/658 E.) dava dışı TOKİ tarafından kamulaştırma kararı kapsamında bedel tespiti ve tescili davası açıldığı, Mahkemece davanın kabulüne karar verilen kararın kesinleştiği, bu haliyle davacı ve davalı arasında imzalanan ve davacının hükümlerinin değiştirilmesi için açtığı bu davanın konusuz kaldığı, davacının dayandığı sözleşmede tarafların sözleşme imzalandıktan sonra TOKİ'nin bu alanı devraldığı, kamulaştırma işlemlerine başladığı, davacıya enkaz bedeli yerine yapı bedelinin ödenmesi üzerine enkaz bedeli yerine yapı bedeli ödendiğinde tapu tahsis belgelerinin iptal edildiği, davacının bu işlem aleyhine Ankara 2. İdare Mahkemesinde 2020/1476 E., 2021/230 K. sayılı dosyada dava açtığı, davanın 18.02.2021 tarihinde reddedildiği, istinaf başvurusunun reddi ile kararın kesinleştiği, bu halde davacının davayı açtığı tarihte davalının haksız olduğu ispatlanmadığından aleyhine vekalet ücreti ve yargılama giderine hükmedilmediği; davacı tarafından davalı ... aleyhine açılan tespit davasında dava konusu yerin yargılama aşamasında dava dışı TOKİ tarafından kamulaştırıldığı gerekçesiyle, konusuz kalan dava bakımından karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiş; karara karşı, davacı vekili temyiz yoluna başvurmuştur. V. TEMYİZ A. Temyiz Sebepleri Davacı vekili; davacıya ait tapu tahsis belgesine dair bir karar bulunmadığını, bu haliyle dava konusu edilen hususlardan sadece "gecekondunun enkaz bedelinin eksik tespit edildiği" hususunun konusuz kaldığını, tapu tahsis belgesinin karşılığı, arsa tapusu verilmesi gerektiğini, davalı ... tarafından taraflar arasındaki sözleşmenin haksız olarak fesh edildiğini, İdarenin takdir yetkisinin mutlak ve sınırsız nitelikte olmadığını, davalının davanın açılmasına sebebiyet veren taraf olduğunu, bu sebeple lehlerine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğini ileri sürerek, kararın bozulmasını istemiştir. B. Gerekçe ve Değerlendirme Uyuşmazlık; taraflar arasında imzalanan sözleşmenin haksız şartlar içerdiği ve tek yanlı belirlendiği iddiasıyla, bu şartların haksız olduğunun tespiti ile gerçekte olması gereken değerlerin tespitini istemine ilişkindir. Temyize konu edilen Mahkeme kararının; uyulan bozma ilamında gösterildiği şekilde inceleme ve araştırma yapılarak, yine bozma ilamında belirtilen hukuki esaslar gereğince verildiği, davaya konu yerin dava dışı TOKİ’ye devredildiği, tapu tahsis belgesinin iptali nedeniyle davacı tarafından açılan davanın reddine dair kararın da kesinleştiği anlaşılmakla, davacı vekilinin temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan kararın onanmasına karar verilmiştir. VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Mahkeme kararının ONANMASINA, Aşağıda yazılı bakiye temyiz harcının temyiz edene yükletilmesine, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun Geçici 3. maddesi atfıyla 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 440. maddesi gereğince kararın tebliğinden itibaren 15 günlük süre içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 09.09.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.