Yargıtay 11. Hukuk Dairesi 2025/5511 E. 2026/2371 K.

MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi SAYISI : 2023/94 Esas, 2025/1209 Karar HÜKÜM : Esastan ret İLK DERECE MAHKEMESİ : İstanbul 9. Asliye Ticaret Mahkemesi SAYISI : 2020/693 E., 2022/709 K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: KARAR I. DAVA 1.Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin 01.08.2016 tarihinde davalı banka ile genel kredi sözleşmesi (GKS) akdettiğini ve müvekkiline 15.000.000,00 TL kredi tahsis edildiğini, müvekkilinin düzenli olarak vade günlerinde ödeme yaptığını, ilerleyen zamanlarda faizlerin düşmeye başlamasıyla müvekkilinin ekonomik ve ticari menfaatinin zedelenmeye başladığını, bu nedenle müvekkilinin davalı bankadaki kredisini kapatmaya karar verdiğini, müvekkiline tahsis edilen kredi miktarı ve davalı bankaya yapılan ödemeler dikkate alındığında, müvekkilinden hesap kapanırken alınması gereken tutarın yaklaşık 13.400.000,00 TL olması gerekirken, davalı banka tarafından fahiş bir kredi kapama komisyonu uygulanarak 14.279.000,00 TL tahsil edildiğini ve taraflar arasındaki kredi ilişkisinin 21.10.2019 tarihinde sona erdiğini, davalı banka tarafından erken kapama komisyon bedeli ve ipotek fek ücretinin tahsil edilmesinin hukuki dayanağının bulunmadığını, müvekkilinin 879.000,00 TL fazla ödeme yaptığını, müvekkili ile davalı arasında yapılan GKS'nin bu alacak kalemlerini düzenleyen hükümlerinin 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun (TBK) 20. maddesi uyarınca genel işlem koşulları olarak nitelendirildiğinden geçersiz olduğunu, bu geçersizliğin kabul görmemesi halinde bile, davalı bankanın müvekkiline uygulamış olduğu erken ödeme komisyon faizinin, emsal oranlardan oldukça yüksek olduğunu ileri sürerek müvekkili tarafından ödenen erken kapama komisyon ücreti ve ipotek fek ücretinden fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 1.000,00 TL'nin 21.10.2019 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte iadesine karar verilmesini talep etmiştir.

2.Davacı vekili 13.06.2022 tarihli dilekçesi ile, alacak talebini 411.528,23 TL olarak ıslah etmiştir.

II. CEVAP Davalı vekili cevap dilekçesinde; davaya konu masrafların davacının bilgi ve onayı dahilinde tahsil edildiğini, tacir olan davacı imzaladığı sözleşmeler ile bağlı olup, davacıdan alınan masrafların taraflar arasında düzenlenen GKS'ne uygun olduğunu, davacının bu sözleşmeye uygun olarak yaptığı ödemelerin iadesini isteyemeyeceğini, aksi yöndeki bir düşüncenin sözleşmeye bağlılık ve irade özgürlüğü ilkesine aykırı olacağını, davacı tarafa gerek kredi kullandırım aşamasında gerekse kredisini erken kapatma talebi olduğunda söz konusu kredinin kapatma koşulları ve kredi kapanması kapsamında tahsil edilecek ücretlerin açıkça bildirildiğini, davacı tarafından imzalanan 02.05.2018 tarihli GKS'nin 12.3 maddesinde faiz, komisyon, masraf, vergi, resim, harç ve fonlar başlığı altında bu tür masraf, komisyon ve vergilerin müşteriye ait olduğunun açıkça yazıldığını, ticari kredi erken kapama bedelinin hukuka ve sözleşmelere uygun olduğunu, davacı tarafından erken kapama bedellerinin hesaplanarak kredinin başka bir bankaya taşınması hususunda müvekkili bankaya açıkça talimat verildiğini, davacı tarafın davaya konu masrafları öderken hiçbir ihtirazi kayıt ileri sürmediğini, bu nedenle yapılan ödemenin iadesini talep edemeyeceğini, hesap ekstresi/dekontlar fatura niteliğinde olup tacir olan davacının 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun (6102 sayılı TTK) hükümleri gereğince basiretli davranak borçlarını takip etmekle yükümlü olduğunu, tacir olan müvekkilinin bankacılık hizmetleri sebebiyle ücret tahsil etmesine yasal bir engel olmadığını, müvekkili bankanın, taraflar arasında akdedilen sözleşme, 5411 sayılı Bankacılık Kanunu’nun 144. maddesi ve T.C. Merkez Bankası Komisyon ve Masraf Listesi’nin çizdiği sınırlar çerçevesinde ve davacının talebi doğrultusunda hareket ettiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; taraflar arasında GKS imzalandığı ve davacıya kredi kullandırıldığı, kullandırılan kredinin 21.10.2019 tarihinde erken kapama komisyonu tahsilatı ile birlikte davacı tarafından kapatıldığı, bankacı bilirkişi tarafından, davalı banka tarafından tahsil edilen erken ödeme komisyonu tutarın %9,53 oranına tekabül ettiğinin tespit edildiği, taraflar arasında imzalanan sözleşme kapsamında erken kapama komisyon oranının %5 olarak belirtildiği, davalı bankanın tahsil ettiği erken ödeme komisyonu tutarının, sözleşme hükmü kapsamında %5 üzerinden hesaplanan kısım dışında kalan ve bilirkişi tarafından hesaplanan toplam 411.410,13 TL’yi davacıya iade etmesi gerektiği, ipotek senedinin 7. maddesine istinaden, ipotek fek ücretinin davacıya ait olduğu, dosya masrafına ilişkin olarak herhangi bir belge sunulmadığı gibi dosya masrafı alındığına ilişkin bir kayıt da bulunmadığı, buna ilişkin iddianın ispatlanamadığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, erken ödeme komisyonu talebinin, 900,00 TL‘sine 14.12.2020 dava tarihinden, 411.410,13 TL’sine ıslah tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davacıdan alınarak davalıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, 21.11.2022 tarihli tashih şerhi ile; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 304/1. maddesi gereğince, hükümde "...411.410,13-TL..." ve "...davacıdan alınarak davalıya verilmesine..." olarak belirtilen hesap ve yazım hatasının "Davanın kısmen kabulüne, erken ödeme komisyonu talebinin 900,00 TL'sine 14.12.2020 dava tarihinden, 410.510,13 TL’sine ıslah tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine" şeklinde re'sen düzeltilerek tashihine karar verilmiş, hüküm, davalı vekili tarafından istinaf edilmiştir.

IV. İSTİNAF Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; taraflar arasında akdedilen GKS'nin 1.4 maddesinin ..." ya da kredi tutarının tamamının veya bir kısmının vadesinden önce ödenmesi durumunda; müşteriden, erken ödeme bakiyesinin % 05 (yüzde beş) oranında ve/veya bankanın TCMB'ye bildirdiği oranlar çerçevesinde kalınmak kaydı ile güncel oranda erken ödeme komisyonu tahsil edilecektir." hükmünü içerdiği, davacı söz konusu sözleşme hükmü ile bağlı olduğundan davalı bankanın erken ödeme komisyonu tahsil etmesinin yerinde olduğu, taraflar arasındaki ihtilafın tahsil edilecek komisyon oranı noktasında toplandığı, davalı bankanın GKS'nin 1.4 maddesi uyarınca bankanın TCMB'ye bildirdiği oranlar çerçevesinde kalınmak kaydıyla güncel oranda erken ödeme komisyonu tahsil edebileceğini, davacıdan da sözleşmenin bu maddesine uygun olarak kullandırılan kredilere ilişkin güncel oranlarda erken ödeme komisyonu tahsil edildiğini ileri sürdüğü, ancak taraflar arasında akdedilen GKS'nin 1.4 maddesinde açıkça %5 oranında erken ödeme komisyonu alınacağının kararlaştırıldığı, tarafların bu oran ile bağlı olduğu, davalı bankaca ileri sürülen TCMB'ye bildirdiği oranlar çerçevesinde kalınmak kaydıyla güncel oranda erken ödeme komisyonu alınacağına dair hükmün sözleşmede açıkça bir oran belirtilmediği durumda uygulanacağı, davacının taraflar arasında akdedilen GKS'ne aykırı olarak yapılan fazla tahsilatın iadesini talep etme hakkı olduğu, bunun için ihtirazi kayıt ileri sürülmesinin zorunlu olmadığı, Mahkemece sözleşmede belirtilen %5 oran üzerinden hesaplanan kısım dışında kalan bedelin davacıya iadesine karar verilmesinin yerinde olduğu gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş, hüküm, davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

V. TEMYİZ A. Dava ve Hukuki Nitelendirme Dava, taraflar arasında akdedilen GKS kapsamında davacıya kullandırılan kredilerin erken kapatılması sebebiyle fahiş olarak tahsil edildiği iddia olunan erken ödeme komisyonu, ipotek fek ücreti ve kredi dosya masrafının iadesi istemine ilişkindir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Yapılan yargılama ve saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kuralları gözetildiğinde İlk Derece Mahkemesince verilen kararda bir isabetsizlik olmadığının anlaşılmasına göre yapılan istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 353/1-b(1) hükmü uyarınca Bölge Adliye Mahkemesince esastan reddine ilişkin kararın usul ve yasaya uygun olduğu kanısına varıldığından Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.

VI. SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın HMK'nın 370/1 hükmü uyarınca ONANMASINA, aynı Kanun'un 372. maddesi uyarınca işlem yapılmak üzere dava dosyasının İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine, 27.04.2026 tarihinde kesin olarak oy birliğiyle karar verildi.