2022/725 E. 2026/1453 K.

T.C.

İSTANBUL BAM

8. HUKUK DAİRESİ

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

İ S T İ N A F M A H K E M E S İ K A R A R I

DOSYA NO :2022/725

KARAR NO :2026/1453

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ:İSTANBUL 16. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ:23/09/2021

NUMARASI :2017/746 Esas - 2021/616 Karar

DAVANIN KONUSU:Trafik Kazasına Bağlı Ölüm Sebebiyle Tazminat

İSTİNAF KARAR TARİHİ:16/09/2026

KARAR YAZIM TARİHİ : 22/09/2026

İlk derece mahkemesinin kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355.maddesindeki düzenleme gereğince,istinaf edenin sıfatına, istinaf nedenlerine ve kamu düzenine ilişkin olup resen gözetilmesi gereken hususlara hasren yapılan inceleme ve değerlendirme neticesinde;

K A R A R

Davacılar vekili asıl davaya ilişkin dava dilekçesinde; 07/02/2017 tarihinde, davalı ... A.Ş. nezdinde ... poliçesi ile sigortalı, davalı .... Şti.'nin araç maliki, davalı ...- .... Şti.'nin işleteni, davalı ... A.Ş. ve davalı ... A.Ş.'nin ... Sigortacısı, davalı ...'nin araç sürücüsü olduğu ... plaka sayılı aracın çarpması sonucu meydana gelen trafik kazasında, müvekkillerinin eşi ve babası ...'nun vefat ettiğini, kazanın oluşumunda davalı sürücü ...'nin asli ve tam kusurlu olduğunu, kaza neticesinde ev hanımı olan müvekkili ...'nun ve 2013 doğumlu kızı...'nin müteveffanın desteğinden mahrum kaldığını, davacı ...'nin, eşinin ölüm tarihinde hamile olduğunu, çocuğun sağ ve tam doğumu halinde destekten yoksunluk talep ve dava haklarının olacağını, hamile ve küçük bir kız çocuğu ile dul kalan müvekkilinin manen yıkıldığını, davalı ... A.Ş.'ye tazminat talebiyle davadan önce başvuru yapıldığını ve talebin reddedildiğini beyanla, müvekkili davacı eş ... lehine, fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak üzere (HMK.m.107) 10.000.00-TL maddi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte (sigorta şirketleri yönünden poliçedeki teminatla sınırlı olmak üzere temerrüt tarihinden itibaren) davalılardan tahsiline; müteveffanın kızı davacı müvekkili ... lehine 1.000,00-TL maddi tazminatın, kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte (sigorta şirketleri yönünden poliçedeki teminatla sınırlı olmak üzere temerrüt tarihinden itibaren) davalılardan tahsiline; davacı eş ... ve müteveffanın kızı ... lehine ayrı ayrı 100.000,00-TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalılar ..., Şti., ...- .... Şti. ve ...'den tahsiline, defin giderleri olarak 2.000,00-TL'nin kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile (sigorta şirketleri yönünden police teminat limiti ile sınırlı olmak üzre temerrüt tarihinden itibaren işleyecek faizi ile) davalılardan tahsiline karar verilmesini, talep ve dava etmiştir. Davacı vekili birleşen davaya ilişkin dava dilekçesinde; 07/02/2017 tarihinde, davalı ... A.Ş. nezdinde ... poliçesi ile sigortalı, davalı .... Şti.'nin araç maliki, davalı ...- .... Şti.'nin işleteni, davalı ... A.Ş. ve davalı ... A.Ş.'nin ... Sigortacısı, davalı ...'nin araç sürücüsü olduğu ... plaka sayılı aracın çarpması sonucu meydana gelen trafik kazasında, müvekkilinin babası ...'nun vefat ettiğini, kazanın oluşumunda davalı sürücü ...'nin asli ve tam kusurlu olduğunu, kaza tarihinde ...'nun hamile olduğunu, 18/09/2017 tarihinde ...'nun dünyaya geldiğini, davacı müvekkilinin yetim olarak doğduğunu, davalıların müvekkilinin meydana gelen maddi ve manevi zararlarından sorumlu olduklarını beyanla, 1.000,00-TL maddi tazminatın (HMK.m.107) kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte (davalı sigorta şirketleri yönünden poliçedeki teminat limiti ile sınırlı olmak üzere temerrüt tarihinden) davalılardan tahsiline, 100.000,00-TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalılar .... Şti.. ...- .... Şti. ve ...'den tahsiline, defin giderleri olarak 2.000,00-TL'nin kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile (sigorta şirketleri yönünden police teminat limiti ile sınırlı olmak üzre temerrüt tarihinden itibaren işleyecek faizi ile) davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Asıl ve birleşen davada davalılar vekilleri ayrı ayrı sundukları cevap dilekçeleri ile davanın reddine karar verilmesini talep etmişlerdir.İlk derece mahkemesince yapılan yargılama neticesinde;

-Asıl davada davacıların destekten yoksun kalma tazminatı ve cenaze ve defin gideri talebinin davalı ... A.Ş. yönünden reddine,

-Asıl davada davacıların destekten yoksun kalma tazminatı talebinin kabulü ile davacı ... için 326.316,95-TL davacı ... için 62.702,79-TL tazminatın davalılar ... A.Ş., ... A.Ş., ...- .... Şti., .... Şti. ve ...'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davcılara verilmesine, davalı ... A.Ş.'nin sorumluluğunun 305.490,08 TL ile sınırlı tutulmasına, hükmedilen tazminatlara davalılar ...- .... Şti., .... Şti. ve ... yönünden 07/02/2017 tarihinden, davalı ... A.Ş. yönünden 01/08/2017 tarihinden, davalı ... A.Ş. yönünden 14/08/2017 tarihinden itibaren avans faizi işletilmesine,

-Asıl davada davacıların cenaze ve defin gideri talebinin davalılar ...- .... Şti., .... Şti. ve ... yönünden kısmen kabulü ile 1.000-TL tazminatın 07/02/2017 tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,

-Asıl davada davacıların cenaze ve defin gideri talebinin davalılar ... A.Ş. ile ... A.Ş. yönünden reddine,

-Asıl davada davacıların manevi tazminat taleplerinin kısmen kabulü ile davacı ... için 70.000-TL davacı ... için 60.000-TL tazminatın davalılar ...- .... Şti., .... Şti. ve ...'den (...'nin sorumluluğu davacı ... yönünden 50.000-TL, davacı ... yönünden 40.000-TL ile sınırlı olmak üzere) 07/02/2017 tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,

-Birleşen davada davacının destekten yoksun kalma tazminatı talebinin davalı ... A.Ş. yönünden reddine,

-Birleşen davada davacının cenaze ve defin gideri talebinin tüm davalılar yönünden reddine,

-Birleşen davada davacının destekten yoksun kalma tazminatı talebinin kabulü ile davacı ... için 82.594,39-TL tazminatın davalılar ... A.Ş., ... A.Ş., ...- .... Şti., .... Şti. ve ...'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, davalı ... A.Ş.'nin sorumluluğunun 305.490,08-TL ile sınırlı tutulmasına, hükmedilen tazminata davalılar ...- .... Şti., .... Şti. ve ... yönünden 07/02/2017 tarihinden, davalı ... A.Ş. yönünden 01/08/2017 tarihinden, davalı ... A.Ş. yönünden 14/08/2017 tarihinden itibaren avans faizi işletilmesine,

-Birleşen davada davacının manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile davacı... için 60.000-TL tazminatın davalılar ...- .... Şti., .... Şti. ve ...'den (...'nin sorumluluğu 40.000-TL ile sınırlı olmak üzere) 07/02/2017 tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile müştereken ve müteselsilen tahsili ile davcıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,

-Asıl davada davalı ... A.Ş. kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan reddolunan maddi tazminat üzerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarına hesaplanan 10.550-TL vekalet ücretinin davacılardan alınarak davalıya verilmesine,

-Birleşen davada davalı ... A.Ş. kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan reddolunan maddi tazminat üzerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarına hesaplanan 10.550-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine karar verilmiştir.Esas hakkındaki kararı müteakip davacı vekili tarafından ilk derece mahkemesine sunulan 09/11/2021 ve 11/11/2021 tarihli dilekçeler ile hükmün 11.fıkrasına ilişkin tashih talebinde bulunulmuş, talep Mahkemece 23/12/2021 tarihli Ek Karar ile değerlendirilerek ; "...Mahkememizin 2017/746 Esas ve 2021/616 Karar sayılı kararının taraflara tebliğ edildiği anlaşılmıştır. HMK'nın 304. maddesinde; "Hükümdeki yazı ve hesap hataları ile diğer benzeri açık hatalar, mahkemece resen veya taraflardan birinin talebi üzerine düzeltilebilir. Hüküm tebliğ edilmişse hâkim, tarafları dinlemeden hatayı düzeltemez. Davet üzerine taraflar gelmezse, dosya üzerinde inceleme yapılarak karar verilebilir." hükmü yer almaktadır. Davacı vekilinin talebi hükmün tashihine ilişkin olmakla ve gerekçeli karar taraflara tebliğ edildiğinden talebin duruşmalı olarak değerlendirilmesine karar verilmiş ve duruşmada davacılar vekili ile davalı ... ve davalı .... Şti. vekilinin beyanı alınmıştır. Mahkememizce hüküm fıkrasının 11 nolu bendinde, asıl davada davacılar tarafından yapılan yargılama giderlerinin davalılardan alınarak davacılara verilmesine yerine sehven Hazineye gelir kaydedilmesine yazıldığı ve yine aynı bentte ilk harç miktarının sehven 851,91 TL olarak yazıldığı anlaşılmakla hükmün 11 nolu bendinde açıklanan kısımların tashihine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir." şeklindeki gerekçeyle;

1-Davacı tarafın tashih talebinin kabulüne,

2-Mahkememizin 23/09/2021 Tarihli, 2017/746 Esas ve 2021/616 Karar sayılı kararının hüküm fıkrasının 11 nolu bendinin "Asıl davada davacılar tarafından yapılan 1.089,51 TL posta ve tebligat masrafı, 2.900 TL bilirkişi ücreti, 300 TL ATK rapor ücreti olmak üzere toplam 4.289,51 TL yargılama gideri ile 8.270,51 TL ilk harcın davalılar ... A.Ş., ... A.Ş., ...- .... Şti., .... Şti. ve ...'den alınarak davacıya verilmesine (davalı ... A.Ş.'nin sorumluluğunun 7.410,41 TL, davalı ... A.Ş.'nin sorumluluğunun 4.772,80 TL ile sınırlı tutulmasına)," şeklinde tashihine, karar verilmiştir.Esas hakkındaki karara karşı davacı vekili, davalı ... .... Şti vekili, davalı .... Şti. vekili, davalı ..., davalı ... A.Ş. (eski unvanı ... A.Ş.) vekili ve davalı ... A.Ş.( eski unvanı ... A.Ş) vekili tarafından ayrı ayrı istinaf yasa yoluna başvurulmuştur.Asıl ve birleşen davanın davacılarının vekilinin istinaf nedenleri;Davalı ... A.Ş. yönünden vekalet ücretine ilişkin hükmün hatalı olduğu, davanın araç maliki, işleten, sürücü ile... Poliçelerini düzenleyen sigorta şirketleri aleyhine (sigorta şirketleri yönünden poliçedeki teminatla sınırlı olmak üzere) açıldığı, hükme esasa alınan bilirkişi raporunda ... Poliçesi limitini aşan 179.452,42-TL tutarında destekten yoksunluk tazminatı hesaplandığı, 179.452,42-TL'nin ... Poliçelerinin teminatı kapsamında olduğu, artan sorumluluktan ise Mahkemece sadece davalı ... A.Ş.'nin sorumlu olacağı yönünde hüküm tesis edildiği ve davalı ... A.Ş. yönünden davanın reddine karar verildiği, sigorta şirketinin ... sorumluluğu bulunmasına rağmen limit aşılmadığı için hüküm kurulmadığı, dolayısıyla davalı ... A.Ş. yönünden takdir olunan vekalet ücretine hatalı olarak hükmedildiği, davacıların yoksun kaldıkları destek tazminatı için hüküm tarihine en yakın asgari ücretteki artışlara göre hesaplanmış bilirkişi raporuna göre karar verilmesi gerektiği, bu şekilde hesaplanmış bir bilirkişi raporu olması halinde davalı ... A.Ş.'nin de sorumluluğunun doğabileceği, anne için 70.000,00-TL, küçük çocuklar için ise 60.000,00'er TL manevi tazminat tutarlarının babasız kalan iki çocuk ve dul kalan bir eş için oldukça yetersiz kaldığı, kararın kaldırılması gerektiği hususlarına yöneliktir.Davalı ... .... Şti. vekilinin istinaf nedenleri; Kazanın kara yolunda meydana gelmediği, kazanın meydana geldiği yer KTK kapsamında olmamasına rağmen KTK kapsamındaymış gibi hüküm kurulmasının hukuka aykırı olduğu, davacı tarafından HMK'ya aykırı olarak 2019 ve 2021 yıllarında 2 kez ıslah dilekçesi sunulmuş olmasının ve Mahkeme tarafından ikinci ıslah dilekçesine dayanılarak hüküm tesis edilmesinin hatalı olduğu, kabul anlamına gelinmemesi kaydıyla davacıların alacaklarına avans faizi işletilmesinin haksız ve hukuka aykırı olduğu, yasal faiz işletilmesi gerektiği, ayrıca dosya kapsamında alınan ATK raporu ile müteveffaya %20, bilirkişi heyet raporu ile %30 oranında sorumluluk yüklendiği, ancak müteveffanın kusurunun Mahkemece tazminat miktarlarının belirlenmesinde dikkate alınmadığı, davacılar lehine hükmedilen manevi tazminat miktarının çok yüksek olduğu, hakkaniyete uygun düşmediği, müvekkili şirketin kazanın meydana gelmesinde herhangi bir özensizliğinin bulunmadığı, bu nedenle müvekkili aleyhine hükmedilen tazminatlardan indirim yapılması gerektiği hususlarına yöneliktir.Davalı .... Şti. vekilinin istinaf nedenleri;Müvekkiline ait ... plakalı aracın ... A.Ş nezdinde ..., ... A.Ş. ve ... A.Ş. nezdinde ise ... Poliçesi kapsamında sigortalı olduğu, diğer davalı ... .... Şti.'nin ise işleten konumunda olduğu, kusura yönelik itirazlar Mahkemece değerlendirilmeksizin ve kusur durumu net olarak ortaya konulmaksızın dosyanın hesap bilirkişisine tevdii ile alınan rapor doğrultusunda karar verilmesinin hatalı olduğu, kazanın oluşumunda müteveffanın ağır kusurlu olduğu, sürücü tarafından gerekli önlemler alındığı halde müteveffanın dikiz aynaları ile görülemediği gibi araçtan inen muavin ile kaza mahallinde bulunan asker tarafından da fark edilemeyecek şekilde hareket ettiği, müteveffanın kimse tarafından görülmeyecek şekilde ordu evi deposunda bulunmasının irdelenmediği, sürücünün aldığı tüm tedbirlerle birlikte fren tedbirine de başvurmasına rağmen kazayı önleyemediği hususlarının dikkate alınmadığı, ayrıca kaza mahallinde keşif icrasının da gerçekleştirilmediği, Büyükçekmece Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 2017/5022 soruşturma sayılı dosyasına sunulan 15.05.2017 tarihli rapor ile dava dosyasından alınan 25.04.2019 tarihli Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi'nin raporu arasında bulunan çelişkiler giderilmeksizin hüküm tesis edilmesinin hatalı olduğu, dosyaya sunulan 06/01/2021 tarihli hesap raporunun da hatalı olduğu, kaza tarihi ve poliçe vadeleri itibariyle hesaplamaya konu yöntemin TRH-2010 olmasına rağmen progresif rant yöntemine göre hesaplama yapılmasının hatalı olduğu, davacıların destekten yoksun kalma tazminatlarının belirlenmesinde ne kadar süre destek alacakları vb. hususlar tam olarak belirlenmeksizin yapılan hesaplamanın kabulünün mümkün olmadığı, ...'ya müzekkere yazılarak davalılara rücuya konu bir ödeme yapılıp yapılmadığının sorulmadığı, ayrıca davacıların davalı sigortalardan herhangi bir ödeme alıp almadıkları hususunun netleştirilmeksizin yapılan hesaplama raporlarına göre verilen kararın yerinde olmadığı, davalı ... A.Ş'nin müvekkiline ait ... plakalı aracın ... sigortacısı olduğu, bu nedenle 330.000.00-TL'den daha aşağı miktarla sorumlu tutulmasının hatalı olduğu, ayrıca davalı ... A.Ş.'nin, ... A.Ş'nin ve ... A.Ş'nin tüm zararı karşılayabilmesi mümkün iken müvekkiline tazminat ödeme yükümlülüğünün yüklenmesinin doğru olmadığı, talep edilen alacağa yasal faiz uygulanması gerekirken avans faiz uygulanmasının hatalı olduğu, müvekkili şirket tarafından yatırılan 125.954,00-TL tutarlı ve 11.05.2018 tarihli teminat mektubunun iadesi hususundaki taleplerine ilişkin Mahkemece bir karar verilmemesinin de müvekkilin mağduriyetinin devam etmesine neden olduğu ve davacılar lehine hükmedilen manevi tazminat miktarının oldukça yüksek olduğu hususlarına yöneliktir.Davalı ... vekilinin istinaf nedenleri;Davacı tarafından yasal prosedür izlenilmeksizin açılan davanın reddinin gerektiği, müvekkilinin kullandığı aracın ... Sigortası ile... Sigortasının bulunduğu ve trafik kazası neticesinde oluşan zararlardan öncelikli olarak poliçe düzenleyen sigorta şirketlerinin sorumlu olduğu, Büyükçekmece Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 2017/5022 soruşturma sayılı dosyasına sunulan 15.05.2017 tarihli rapor ile huzurdaki dava dosyasından alınan 25.04.2019 tarihli Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi'nin raporu arasında bulunan çelişkiler giderilmeksizin, kusura yönelik itirazları değerlendirilmeksizin ve kusur durumu net olarak ortaya konulmaksızın dosyanın hesap bilirkişisine tevdii ile alınan rapor doğrultusunda karar verilmesinin hatalı olduğu, dava konusu kazanın iş kazası olmasına rağmen müteveffanın işvereninin erkek kardeşi olan ...'nun ileride hak sahiplerine ödenen gelirden dolayı ve müteveffanın kusuru oranında işverene rücu edilebilme olasılığının bulunması nedeniyle, kaza tarihinde ...'lı müteveffanın işten çıkış işlemi yapıldığı, ...kayıtları araştırılmadan verilen hükmün haksız olduğu, davaya konu kazanın kara yolunda meydana gelmediği, fakat mahkemece kamuya kapalı ...'ya ait alanda meydana gelen kazanın KTK kapsamında değerlendirildiği, davada kullanılan hesaplama yönteminin hatalı olduğu, hesaplamaya konu yöntemin TRH-2010 olması gerekirken progresif rant yönteminin kullanıldığı, müteveffanın kusurunun Mahkemece dikkate alınmadan hüküm tesis edildiği, kaza mahallinde keşif yapılmadığı, davacılar lehine hükmedilen manevi tazminat miktarının fahiş olduğu, dava konusu alacağa yasal faiz uygulanması gerekirken avans faiz uygulanmasının hatalı olduğu hususlarına yöneliktir.Davalı ... A.Ş (Eski ... A.ş) vekilinin istinaf nedenleri;Dava konusu kazanın kara yolu sayılan yerde meydana gelmediği, bu sebeple müvekkilinin sorumluluğunun doğmayacağı, yapılan tazminat hesabının poliçe limitini aştığı, bu nedenle garame usulüne göre hesaplama yapılması gerektiği, fakat bu husus dikkate alınmadan ve ayrıca müteveffanın anne ve babasının payları da dikkate alınmadan hazırlanan bilirkişi raporunun kabulünün mümkün olmadığı, müvekkil sigorta şirketinin hesap edilen tüm tazminattan sorumlu tutulması ve hangi davacıya karşı hangi tutarda sorumlu olduğunun garame hesabına göre belirtilmemiş olmasının yasaya ve usule aykırı olduğu, İİK'ya göre icra müdürlüğünün resen yorumlama yetkisi bulunmadığından gerekçeli kararda müvekkil şirketin sorumluluğunun açıkça belirtilmesinin gerektiği, bu durumun belirtilmemesinin bozma sebebi olduğu, davaya konu kazaya ilişkin kusur durumlarındaki çelişkilerin giderilmesi gerektiği, müvekkil şirketin sorumluluğunun ancak sigortalı araç sürücüsünün kusurlu olması halinde ve kusur oranı ile sınırlı olduğu, davacı tarafın davayı ikinci kez ıslah ettiği, Mahkemece usule uygun olmayan ikinci ıslah dilekçesinin hükme esas alınmasının hatalı olduğu, bilirkişi raporunda kullanılan hesaplama yönteminin TRH-2010 tablosu ile 1,8 teknik faiz olması gerektiği, Mahkemece müvekkili şirketin sınırlı sorumluluğu gözetilmeksizin yargılama gideri, vekalet ücreti ve harçların tamamından sorumlu tutulmasının hukuka aykırı olduğu, ayrıca tazminat hesaplamasında yasal faiz uygulanması gerekirken avans faiz uygulanmasının da haksız olduğu hususlarına yöneliktir.Davalı ... A.ş (Eski ... A.ş.) vekilinin istinaf nedenleri;Müvekkilinin dava konusu sigortalı aracın ... Sigortacısı olduğu, ... ile ... arasında sıralı sorumluluk olduğu fakat Mahkemece müvekkilinin müştereken ve müteselsilen tüm zararlardan poliçe limitini aşacak şekilde tamamından sorumlu tutulduğu, müvekkili şirketin ... poliçe limitinin 200.000,00-TL olduğu ancak Mahkemece müvekkilinin maddi zararın poliçe limitini aşar şekilde tamamından sorumlu tutulmasının hatalı olduğu, aracın ... A.S. tarafından düzenlenen ... Poliçesinin mevcut olduğu, bu poliçede ... teminatı da bulunduğu ancak Mahkemece hatalı olarak iki ... arasında sıralı sorumluluk uygulandığı, iki poliçe arasında teminat miktarları oranında sorumluluk paylaştırılması gerekirken ... limitini aşan zararın tamamının müvekkiline yüklendiği, ... yönünden davanın reddine karar verilmesinin hukuka aykırı olduğu hususlarına yöneliktir.Dava; trafik kazasına bağlı ölüm nedeniyle destekten yoksun kalma tazminatı, cenaze ve defin giderleri tazminatı ile manevi tazminat istemine ilişkindir.Toplanan delillerin ilk derece mahkemesinin kararı ve gerekçesiyle birlikte istinaf başvuru sebepleri de göz önüne alınarak incelenmesi ve değerlendirilmesi neticesinde, dosyadaki bilgi ve belgelere göre ilk derece mahkemesince delillerin tartışılıp değerlendirilmesi ile çıkarılan sonuç ve oluşturulan hükümde (-aşağıda açıklanacak husus hariç olmak üzere-) usul ve yasaya aykırılık olmamasına,Dava konusu olayın, KTK kapsamında kara yolu sayılan yerde meydana gelmesi nedeniyle olayın trafik kazası olarak kabul edilmesinde bir hata bulunmamasına,ATK Trafik İhtisas Dairesi tarafından düzenlenen kusura ilişkin raporun; kazanın oluş şekli, kaza tespit tutanağı ile dosya kapsamına uygun, ceza yargılaması sırasında alınan kusur raporu ile uyumlu, gerekçeli ve denetlenebilir nitelikte olması nedeniyle hükme esas alınmasında usul ve yasaya aykırılık olmamasına,Dava belirsiz alacak davası olarak açılmış olmakla, mahkemece ilk dilekçenin bedel arttırım dilekçesi, ikinci dilekçenin ise ıslah dilekçesi olarak değerlendirilmesi sonucunda, ıslah dilekçesi doğrultusunda hüküm tesis edilmiş olmasında herhangi bir yanılgı mevcut olmamasına,Kazaya karışan aracın kullanım amacı ticari olmakla, yerel mahkemece hükmedilen tazminatlara avans faiz işletilmesinde bir yanılgı bulunmamasına,Kaza trafik iş kazası olmadığından ...tarafından rücuya tabi bir ödeme yapılmasının söz konusu olmayacak olmasına,Tazminat hesabının Yargıtay içtihatlarında belirtildiği şekilde TRH 2010 yaşam tablosu kullanılarak ve progresif rant yöntemi uygulanarak yapılmış olmasına,Hükme esas alınan aktüerya bilirkişi raporunda ... sigortacısı ... AŞ yönünden garame hesabı yapılmış olup, dava dışı hak sahibine poliçe limitinden pay ayrılmış olması sebebiyle poliçe limitinden daha aza hükmedilmesinde bir isabetsizlik bulunmamasına,Olay tarihi, kazanın oluş şekli, kusur durumu ile tarafların dosyaya yansıyan ekonomik ve sosyal durumları, manevi tazminatın belirlenmesine hakim olan ilkeler ile İlk Derece Mahkemesi kararının gerekçesi birlikte değerlendirildiğinde, TBK'nın 56/2.maddesi kapsamında davacılar lehine belirlenen manevi tazminat miktarının, manevi tazminat müessesinin amacına ve hakkaniyete uygun, yeterli ve makul olmasına göre, diğer davalıların avukatlarının tüm, davalı ... AŞ, davalı ... AŞ'nin avukatı ile davacıların avukatının aşağıda açıklanacak husus hariç olmak üzere diğer tüm istinaf başvuru sebeplerinin esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir. (HMK.m.353/1-b/1)Dosyadaki bilgi ve belgelere göre, ... plaka sayılı aracın davalı ... AŞ nezdinde ... Poliçesi kapsamında, ... AŞ nezdinde ise ... Poliçesi (... teminatları mevcuttur) kapsamında sigortalı olduğu, her iki sigorta şirketininde... Sigortası kapsamında teminat verdiği, ...Sigortacıları arasında sıralı sorumluluk olmayacağı, ... Poliçesi teminat limitini aşan tazminattan poliçe limiti nispetinde her iki sigortacınında sorumlu olacağı gözden kaçırılarak ... A.Ş. bakımından davanın reddine karar verilmiş olması hatalı olmuştur.Diğer yandan, davacılar yararına hükmedilecek tazminatlardan, davalı sigortacıların hangi miktarla sorumlu olacağının her bir hak sahibi yönünden poliçe limitleri de gözetilerek ayrı ayrı belirtilmesi ve yargılama giderlerininde davalıların sorumlulukları nispetinde tayin ve taktiri gerekmesine rağmen tüm bunların yapılmamış olması da hatalı olmuş olup, davacılar vekili, davalı ... AŞ ve davalı ... AŞ vekilinin istinaf başvurusunun kısmen kabulüne karar verilmesi gerekmiştir.Ne var ki, istinaf başvurularının kabulünü gerektiren hususlardaki hatalı uygulamaların düzletilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılması HMK'nın 353/1-b/2.maddesi hükmü gereğince yanılgılı hususların düzeltilmesi ve harcın kamu düzeninde olduğunun gözetilmesi suretiyle esas hakkında yeniden hüküm tesisi gerekmiştir.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ/Gerekçe uyarınca,

1/İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 23/09/2021 tarih, 2017/746 Esas, 2021/616 Karar sayılı kararına karşı, davalı ... .... Şti. vekili, davalı .... Şti. vekili ve davalı ... vekilinin istinaf başvurularının ayrı ayrı esastan reddine (HMK.m.353/1-b/1) asıl ve birleşen dava dosyasında davacı vekilinin, davalı ... A.Ş.( eski unvanı ... A.Ş) vekilinin ve davalı ... A.Ş. (eski unvanı ... A.Ş.) vekilinin istinaf başvurusunun kısmen kabulüne (HMK.m.353/1-b/2)

a/Asıl ve birleşen davanın davacılarından, asıl-birleşen davanın davalısı davalı ... A.Ş. (eski unvanı ... A.Ş.) ile davalı ... A.Ş.( eski unvanı ... A.Ş) den alınan istinaf karar ve ilam harçlarının ayrı ayrı talep halinde iadesine,

b/İstinaf yasa yoluna başvuran asıl ve birleşen davanın davalısı ... .... Şti.'den asıl ve birleşen dava yönünden alınması gereken toplam 45.468,10-TL karar ve ilam harcından, istinaf başvurusu sırasında alınan toplam 11.307,11-TL harcın mahsubu ile bakiye 34.161,00-TL istinaf karar ve ilam harcının davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,

c/İstinaf yasa yoluna başvuran asıl ve birleşen davanın davalısı .... Şti'den asıl ve birleşen dava yönünden alınması gereken toplam 45.468,10-TL karar ve ilam harcından, istinaf başvurusu sırasında alınan toplam 11.446,55-TL harcın mahsubu ile bakiye 34.022,00-TL istinaf karar ve ilam harcının davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,

d/İstinaf yasa yoluna başvuran asıl ve birleşen davanın davalısı ...'den asıl ve birleşen dava yönünden alınması gereken toplam 41.164,57-TL karar ve ilam harcından, istinaf başvurusu sırasında alınan toplam 11.145,01-TL harcın mahsubu ile bakiye 30.020,00-TL istinaf karar ve ilam harcının davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,

2/İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 23/09/2021 tarih, 2017/746 Esas, 2021/616 Karar sayılı kararının HMK'nın 353/1-b/2 maddesi gereğince kaldırılmasına,

3/ASIL DAVADAKİ MADDİ VE MANEVİ TAZMİNAT İLE CENAZE GİDERLERİ

a/Asıl davada davacıların destekten yoksun kalma maddi tazminatı talebinin kabulü ile davacı ... için 326.316,95-TL, davacı ... için 62.702,79-TL tazminatların;

-Davalı ...-.... Şti., .... Şti. ve ... tazminatların tamamından sorumlu olmak üzere,

-... A.Ş'; dava dışı hak sahibine ayrılan payın 330.000,00-TL poliçe limitinden düşülmesi ile kalan 305.490.08-TL poliçe limitinin garameten paylaştırılması sonucunda davacı ...'nun 326.316,95-TL miktarındaki tazminatının 211.373,21-TL sinden, davacı ...'nun 62.702,79-TL miktarındaki tazminatının 40.616,00-TL sinden sınırlı sorumlu olmak üzere,

-... AŞ (... A.Ş); ... Poliçesi limitini aşan alacak miktarına ve 200.000,00-TL lik poliçe limitine göre, davacı ...'nun ... poliçe limitini aşan 114.943,74-TL miktarındaki, davacı ...'nun ... poliçe limitini aşan 22.086,79-TL miktarındaki tazminatından sınırlı sorumlu olmak üzere,

-Davalı ... A.Ş; ... Poliçesi limitini aşan alacak miktarına ve 60.000,00-TL lik poliçe limitine göre, davacı ...'nun ... limitini aşan 114.943,74-TL miktarındaki tazminatının 41.514,64-TL sinden, davacı ...'nun 22.086,79-TL miktarındaki tazminatının 7.977,00-TL sinden sınırlı sorumlu olmak üzere, davalılar ...- .... Şti., .... Şti. ve ... yönünden 07/02/2017 tarihinden, davalı ... A.Ş. yönünden 01/08/2017 tarihinden, davalı ... A.Ş. ve ... A.Ş. yönünden 14/08/2017 tarihinden itibaren avans faizi işletilerek müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara ödenmesine,

b/Asıl davada davacıların cenaze ve defin gideri talebinin davalılar ...- .... Şti., .... Şti. ve ... yönünden kısmen kabulü ile 1.000,00-TL tazminatın 07/02/2017 tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine, asıl davada davacıların cenaze ve defin gideri talebinin diğer davalılar yönünden reddine,

c/Asıl davada davacıların manevi tazminat taleplerinin kısmen kabulü ile davacı ... için 70.000,00-TL, davacı ... için 60.000,00-TL tazminatın davalılar ...- .... Şti., .... Şti. ve ...'den (-...'nin sorumluluğu davacı ... yönünden 50.000,00-TL, davacı ... yönünden 40.000,00-TL ile sınırlı olmak üzere-) 07/02/2017 tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,

4/BİRLEŞEN DAVADAKİ MADDİ VE MANEVİ TAZMİNAT İLE CENAZE GİDERLERİ

a/Birleşen davada davacının destekten yoksun kalma maddi tazminatı talebinin kabulü ile davacı ... için 82.594,39-TL tazminatın,

-Davalı ...-.... Şti., .... Şti. ve ... tazminatların tamamından sorumlu olmak üzere,

-... A.Ş'; dava dışı hak sahibine ayrılan payın 330.000,00-TL poliçe limitinden düşülmesi ile kalan 305.490.08-TL poliçe limitinin garameten paylaştırılması sonucunda davacının 82.594,39-TL miktarındaki tazminatının 53.500,87-TL sinden sınırlı sorumlu olmak üzere,

-... AŞ (... A.Ş); ... Poliçesi limitini aşan alacak miktarına ve 200.000,00-TL poliçe limitine göre davacı ...'nun ... poliçe limitini aşan 29.093,52-TL miktarındaki tazminatından sınırlı sorumlu olmak üzere,

-Davalı ... A.Ş; ... Poliçesi limitini aşan alacak miktarına ve 60.000,00-TL poliçe limitine göre davacı ...'nun ... poliçe limitini aşan 29.093,52-TL miktarındaki tazminatının 10.508,00-TL sinden sınırlı sorumlu olmak üzere, davalılar ...- .... Şti., .... Şti. ve ... yönünden 07/02/2017 tarihinden, davalı ... A.Ş. yönünden 01/08/2017 tarihinden, davalı ... A.Ş. ve ... A.Ş. yönünden 14/08/2017 tarihinden itibaren avans faizi işletilerek müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,

b/Birleşen davada davacının cenaze ve defin gideri talebinin tüm davalılar yönünden reddine,

c/Birleşen davada davacının manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile davacı ... için 60.000,00-TL tazminatın davalılar ...- .... Şti., .... Şti. ve ...'den (-...'nin sorumluluğu 40.000,00-TL ile sınırlı olmak üzere-) 07/02/2017 tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile müştereken ve müteselsilen tahsili ile davcıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,

5/ASIL DAVADA HARÇ VE YARGILAMA GİDERLERİ-VEKALET ÜCRETİ

a/Asıl davada alınması gereken karar ve ilam harcı 35.522,55-TL'den peşin alınan toplam 8.270,51-TL harcın mahsubu ile kalan 27.252,04-TL'nin davalılar ... A.Ş., ... A.Ş., ... A.Ş. ...- .... Şti., .... Şti. ve ...'den alınarak Hazineye gelir kaydedilmesine, (-davalı ... A.Ş harcın 17.213,39-TL sinden, davalı ... A.Ş 9.360,56-TL sinden, davalı ... A.Ş. 3.380,78-TL sinden sınırlı sorumlu olmak üzere-)

b/Davacılar tarafından yapılan 1.089,51-TL posta ve tebligat masrafı, 2.900-TL bilirkişi ücreti, 300-TL ATK rapor ücreti, 851,91-TL ilk harç ki toplam 5.141,42-TL yargılama giderinin davalılar ... A.Ş., ... A.Ş., ... A.Ş., ...- .... Şti., .... Şti. ve ...'den alınarak davacılara verilmesine, (-davalı ... A.Ş 2.622,86-TL sinden, davalı ... A.Ş 1.354,77-TL sinden, davalı ... A.Ş 492,55-TL sinden sınırlı sorumlu olmak üzere-),

c/Asıl davada davacı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden kabul edilen maddi tazminat miktarı üzerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarına hesaplanan 31.362,18-TL vekalet ücretinin davalılar ... A.Ş., ... A.Ş., ... AŞ., ...- .... Şti., .... Şti. ve ...'den alınarak davacıya verilmesine, (-davalılar ... A.Ş. ve ... A.Ş.'nin sorumluluğunun 31.292,18 TL ile davalı ... A.Ş.'nin sorumluluğunun 8.020,67 TL ile sınırlı tutulmasına-),

d/Asıl davada davacı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden kabul edilen maddi tazminat miktarı üzerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarına hesaplanan 9.081,36-TL vekalet ücretinin davalılar ... A.Ş., ... A.Ş., ... AŞ., ...- .... Şti., .... Şti. ve ...'den alınarak davacıya verilmesine, (-davalılar ... A.Ş. ve ... A.Ş.'nin sorumluluğunun 8.951,36 TL ile davalı ... A.Ş.'nin sorumluluğunun 4.080,00 TL ile sınırlı tutulmasına-),

e/Asıl davada davacı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden kabul edilen manevi tazminat üzerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarına hesaplanan 9.900,00-TL vekalet ücretinin davalılar ...- .... Şti., .... Şti. ve ...'den alınarak davacıya verilmesine, (-davalı ...'nin sorumluluğunun 7.300,00-TL ile sınırlı tutulmasına-),

f/Asıl davada davacı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden kabul edilen manevi tazminat üzerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarına hesaplanan 7.300,00-TL vekalet ücretinin davalılar ...- .... Şti., .... Şti. ve ...'den alınarak davacıya verilmesine, (-davalı ...'nin sorumluluğunun 6.000,00-TL ile sınırlı tutulmasına-),

g/Asıl davada davalılar ... A.Ş., ... A.Ş. ile ... A.Ş kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan reddolunan cenaze ve defin gideri tazminatı üzerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarına hesaplanan 1.000,00- TL vekalet ücretinin davacılardan alınarak davalılara verilmesine,

h/Asıl davada davalılar ...- .... Şti., .... Şti. ve ... kendisini vekil ile temsil ettirmiş ise de, 14/03/2025 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan Anayasa Mahkemesi'nin 25/12/2024 tarihli ve 2024/29 Esas, 2024/226 Karar sayılı ilamı gereğince reddedilen manevi tazminat miktarı yönünden, davalı taraf yararına vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,

6/BİRLEŞEN DAVADA HARÇ VE YARGILAMA GİDERLERİ-VEKALET ÜCRETİ

a/Birleşen davada alınması gereken karar ve ilam harcı 9.740,62-TL'den peşin alınan 382,54-TL harcın mahsubu ile kalan 9.358,08-TL'nin davalılar ... A.Ş., ... A.Ş., ... A.Ş, ...- .... Şti., .... Şti. ve ...'den alınarak Hazineye gelir kaydedilmesine, (-davalı ... A.Ş. 3.654,65-TL sinden, davalı ... A.Ş 2.045,00-TL sinden davalı ... A.Ş 732,00-TL sinden sınırlı sorumlu olmak üzere-),

b/Birleşen davada peşin yatırılan 382,54 TL harcın davalılardan alınarak davacıya verilmesine,

c/Birleşen davada davacı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden kabul edilen maddi tazminat üzerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarına hesaplanan 11.537,27-TL vekalet ücretinin davalılar ... A.Ş., ... A.Ş., ... AŞ, ...- .... Şti., .... Şti. ve ...'den alınarak davacıya verilmesine, (-davalı ... A.Ş.'nin sorumluluğunun 4.080,00 TL ile sınırlı tutulmasına-),

d//Birleşen davada davacı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden kabul edilen manevi tazminat üzerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarına hesaplanan 8.600,00-TL vekalet ücretinin davalılar ...- .... Şti., .... Şti. ve ...'den alınarak davacıya verilmesine, (-davalı ...'nin sorumluluğunun 7.300,00-TL ile sınırlı tutulmasına-),

e/Birleşen davada davalılar ... A.Ş., ... A.Ş. ile ... AŞ kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan reddolunan cenaze ve defin gideri tazminatı üzerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarına hesaplanan 2.000,00- TL vekalet ücretinin davacılardan alınarak davalılara verilmesine,

f/Birleşen davada davalılar ...- .... Şti., .... Şti. ve ... kendisini vekil ile ile temsil ettirmiş ise de, 14/03/2025 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan Anayasa Mahkemesi'nin 25/12/2024 tarihli ve 2024/29 Esas, 2024/226 Karar sayılı ilamı gereğince reddedilen manevi tazminat miktarı yönünden, davalı taraf yararına vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,7/Taraflarca yatırılan gider avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,Dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde, HMK'nın 361. ve 362. maddeleri uyarınca gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süresi içinde Yargıtay’a temyiz yolu açık olmak üzere, oy birliği ile karar verildi.16/09/2026