Yargıtay · 11. Hukuk Dairesi
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi 2023/177 E. 2024/3976 K. – Menfi Tespit
Konu: Menfi Tespit
- Mahkeme
- Yargıtay
- Daire
- 11. Hukuk Dairesi
- Esas No
- 2023/177
- Karar No
- 2024/3976
- Karar Tarihi
- Konu
- Menfi Tespit
MAHKEMESİ : Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi SAYISI : 2022/2101 Esas, 2022/2197 Karar HÜKÜM : Esastan ret İLK DERECE MAHKEMESİ : Nevşehir 2. Asliye Hukuk Mahkemesi (Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) SAYISI : 2021/402 Esas - 2022/435 Karar Taraflar arasındaki menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonucu İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir. Kararın taraf vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı taraf vekillerince temyiz edilmekle; yapılan ön inceleme sonucunda gereği düşünüldü: Davalı vekili, kararı istinaf etmediğinden temyiz dilekçesinin reddine karar vermek gerekmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı tarafın müvekkili ... hakkında önce ihtiyati haciz talebinde bulunarak ardından Nevşehir İcra Müdürlüğü'nün 2021/9326 E. sayılı dosyası ile icra takibi başlatarak müvekkili adına kayıtlı taşınır ve taşınmaz mallar, banka hesapları ve vasıtalar üzerine haciz konulmasını sağlandığını, müvekkili adına kayıtlı ve taşımacılık yapan tırlar üzerine haciz ve yakalama şerhleri konulduğunu, müvekkilinin davalıya hiçbir borcu bulunmadığını, müvekkilinin Acıgöl'de bulunan Sınırlı Sorumlu Acıgöl Karayolu Yük Taşıma Kooperatifi'nin üyesi olup 06.09.2021 tarihinde yapılan kooperatif genel kurulunda bu kooperatifin başkanlığına seçildiğini, müvekkilinin koaperatife üye olurken kooperatifin o tarihte üye olan tüm üyeleri ile birlikte kooperatif harici taşıma yapılmaması, kooperatife zarar verici faaliyette bulunulmamasını ve üyeler arasında bütünlüğü sağlamayı amaçlı o zamanki kooperatif başkanı olan ...'a ve onunla birlikte aynı zamanda kooperatif başkanının eniştesi ve kooperatifin sigortalı muhasebecisi olan ...'a araç başı 50.000,00 TL'na karşılık olmak üzere müvekkilinin 6 adet ticari vasıtası (tır-çekici) olmasından dolayı toplam 300.000,00 TL bedelli, alacaklı hanesi, vade ve tanzim tarihleri boş kambiyo senedi teminat maksadıyla verildiğini, teamül gereği Türkiye'de bulunan tüm taşıma kooperatiflerinde üyelerden bu şekilde boş teminat senedi alındığını, söz konusu kooperatifte 06.09.2021 tarihinde genel kurul toplantısı yapıldığını, eski başkan ...'ın seçimi kaybettiği ve müvekkili ...'ın seçimi kazandığını, eski başkan ...'ın bunun üzerine müvekkili tarafından diğer üyelerle birlikte kooperatife teminat maksadıyla verilen 300.000,00 TL bedelli bonoyu kızkardeşinin eşi olan ...'ı alacaklı gösterip doldurarak ve haksız yere ihtiyati haciz kararı alarak icra takibi başlatıldığını belirterek davacının Nevşehir İcra Müdürlüğü'nün 2021/9326 E. sayılı dosyasında ve bu dosyaya konu bono nedeniyle davalıya borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini, davalının % 20 kötüniyet tazminatı ödemesine karar verilmesini talep etmiştir. II. CEVAP Davalı vekili cevap dilekçesinde; taraflar arasında usulünce düzenlenmiş bir bono bulunduğunu, davacının söz konusu bononun teminat senedi olduğuna ilişkin iddiasını yazılı delille ispatlaması gerektiğini, aksine tanık dinletmek dahil hiç bir delile muvafakatlarının olmadığını, davacının tüm iddialarının asılsız olduğunu, önceki başkan ... zamanında kooperatife her bir aracı için 50.000,00 TL olmak üzere toplam 300.000,00 TL teminat senedi verildiği ve takibe konulan senedin de iş bu teminat senedi olduğu iddia edildiğini, ancak söz konusu eski başkan döneminde verilen teminat senetlerinin boş olarak değil, üzerinde gerekli tüm yazılar bulunarak kooperatife verildiğini, eski başkan ...'ın başkanlığının sona ermesi ile de kendilerine teslim edildiğinin öğrenildiğini, senetleri teslim alan eski dönem başkan yardımcısı ..., senetlerin alındığı 2019 yılında aynı tarihte senetlerin fotoğraflarını çekerek eski başkan ...'a gönderildiğini, bilirkişi tespiti yapılmasını talep ettiklerini, davacı tarafından tek seferde 300.000,00 TL'lik senedin kooperatife teminat olarak verildiği iddia edilmişse de takibe konu senette teminat ya da kooperatif ibaresi bulunmadığını, eski başkan döneminde her bir araç için değil şahıs başına 50.000,00 TL teminat senedi verilmiş olup bu husus senet üzerine teminat ya da kooperatif kaşesi ile şerh düşüldüğünü savunarak davanın reddine, davacı tarafın tazminat talebinin reddi ile huzurda görülen davanın kötü niyetli olarak açılması sebebiyle davacı tarafın % 20 tazminata mahkum edilmesine karar verilmesini talep etmiştir. III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; dava konusu senet metninin incelenmesi ile senedin teminat senedi olduğuna dair senet metni üzerinde bir ibare bulunmadığı gibi taraflar arasında takip konusu senedin teminat senedi olduğuna dair taraflar arasında imzalanmış yazılı bir belge dosya kapsamında delil olarak sunulmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir. IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur. B. İstinaf Sebepleri Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkilinin ....'de bulunan Sınırlı Sorumlu Acıgöl Karayolu Yük Taşıma Kooperatifi'nin üyesi olup 06.09.2021 tarihinde yapılan kooperatif genel kurulunda bu kooperatifin başkanlığına seçildiğini, müvekkilinin koaperatife üye olurken kooperatifin o tarihte üye olan tüm üyeleri ile birlikte kooperatif harici taşıma yapılmaması, kooperatife zarar verici faaliyette bulunulmamasını ve üyeler arasında bütünlüğü sağlamayı amaçlı o zamanki kooperatif başkanı olan ...'a ve onunla birlikte aynı zamanda kooperatif başkanının eniştesi ve kooperatifin sigortalı muhasebecisi olan ...'a araç başı 50.000,00 TL'na karşılık olmak üzere davacının 6 adet ticari vasıtası (tır-çekici) olmasından dolayı toplam 300.000,00 TL bedelli, alacaklı hanesi, vade ve tanzim tarihleri boş kambiyo senedi teminat maksadıyla verildiğini, teamül gereği Türkiye'de bulunan tüm taşıma kooperatiflerinde üyelerden bu şekilde boş teminat senedi alındığını, söz konusu kooperatifte 06.09.2021 tarihinde genel kurul toplantısı yapıldığını, eski başkan ... seçimi kaybetmesi ve davacının seçimi kazanması üzerine, eski başkan ...'ın teminat maksadıyla verilen 300.000,00 TL bedelli bonoyu kızkardeşinin eşi olan ...'ı alacaklı gösterip doldurarak ve haksız yere ihtiyati haciz kararı alarak icra takibi başlattığını, müvekkilinin kooperatifin sigortalı muhasebecisi ...'a hiçbir borcu bulunmadığını, davalının müvekkiline bu miktarda borç para verecek ticari ilişkisi ve nakit varlığının da bulunmadığını, alacaklı ... ve eski kooperatif başkanı olan ... hakkında Nevşehir 4.Asliye Ceza Mahkemesi'nin 2022/258 E. sayılı dosyası ile kamu davası açıldığını, dosyadaki tüm delillerin davanın haklılığını gösterdiğini ancak Mahkemece davanın reddine karar verilmesinin hukuka aykırı olduğunu ileri sürerek kararın kaldırılmasına ve davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir. C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; dosya kapsamında toplanan deliller, somut olayın özelliklerine uygun bilirkişi raporu, İlk Derece Mahkemesinin olay nitelendirilmesi ve gerekçesi nazara alındığında, davacının yeterli ve kesin delillerle davaya konu bonodan borçlu olmadığını ispat edememesi nedeni ile davanın reddine ilişkin kararda yazılı açıklamalara, yasal sebep ve gerekçelere binaen istinaf edilen kararda usul, yasa ve dosya kapsamı yönlerinden bir aykırılık bulunmadığı, bu nedenlerle davacının istinaf sebeplerinin yerinde olmadığı, kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu olduğu gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir. V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur. B. Temyiz Sebepleri 1.Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle ve re'sen dikkat edilecek sebeplerle Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir. 2.Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; davaya cevap dilekçesinde kötü niyet tazminatı talebinde bulunduklarını ancak taleplerinin hükümle birlikte değerlendirilmediğini ileri sürerek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmesini istemiştir. C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık teminat olarak verildiği iddiasına dayalı bono nedeniyle başlatılan icra takibi nedeniyle borçlu olmadığının tespiti talebine ilişkindir. 2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 2004 sayılı İcra İflas Kanunu'nun 72 nci maddesi. 3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. 2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir. VI. KARAR Yukarıda açıklanan sebeplerle; A. Davalı Temyizi Yönünden Davalı vekilinin temyiz dilekçesinin REDDİNE, B. Davacı Temyizi Yönünden; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA, Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden davacıya yükletilmesine, Peşin alınan temyiz karar harcının istek halinde davalıya iadesine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,15.05.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.