Yargıtay 10. Hukuk Dairesi 2025/566 E. 2025/7671 K.

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi SAYISI : 2024/441 E., 2024/17 K.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya verilerek karar, davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA Asıl davada davacı vekili dava dilekçesinde; davalı Kurum tarafından, davacı hakkında kayıt dışı personel çalıştırmaktan dolayı idari para cezası tahakkuk ettirildiğini, idari para cezalarına karşı davacı tarafça 07.10.2017 tarihli dilekçe ile itiraz edildiğini, ancak davalı Kurumun almış olduğu 08.11.2017 tarih ve 43 sayılı Komisyon Kararı ile itirazının reddedildiğini, davalı Kurumun, yasal yollara müracaat merciini hatalı gösterdiğini, davacı tarafından açılan ve görev yönünden reddedilen davanın kesinleşmesini ve İYUK 9. maddesi uyarınca görevli mahkemeye başvuru için 30 günlük süreyi beklemeden idari para cezalarının tahsili için düzenlenen ödeme emirleri ile icra takibinde bulunulduğunu, ödeme emirlerinin 19.12.2017 tarihinde davacıya tebliğ edildiğini, davacının işyerinde tek başına çalıştığını, çalışanı bulunmadığını, buna rağmen davalı Kurum gerçekte olmayan birisinin müvekkilinin çalışanı olduğunu iddia ederek davacı hakkında resen işyeri tescil işlemi uyguladığını beyanla davacının davalı Kuruma borçlu olmadığının tespiti ile davalı Kurumun 05.12.2017 tarih 2017/015814 -015815 -015816 -015817 -015818 -015819 no.lu işsizlik sigortası primi konulu ödeme emirlerinin iptalini talep etmiştir. Birleşen Samsun 3. İş Mahkemesinin 2018/362 Esas sayılı dosyasında davacı vekili dava dilekçesinde; davalı Kurum tarafından, davacı hakkında işçi çalışıyormuş gibi resen tescil uygulandığını, davacının itirazda bulunduğunu, ancak davalı Kurumca işyerinde ... isimli bir kişiyi çalıştırdığı gerekçesi ile bildirim yapılmasının istenildiği, davacının itirazının Komisyon Kararı ile reddedildiğini beyanla, davalı Kurumun 05.10.2017 tarih ve 18 sayılı Komisyon Kararının iptalini, Mahkemenin 2017/432 Esas sayılı dosyası ile birleştirilmesini talep etmiştir. Birleşen Samsun 3. İş Mahkemesinin 2018/209 Esas sayılı dosyasında davacı vekili dava dilekçesinde; davalı Kurum tarafından, davacı hakkında işçi çalışıyormuş gibi resen tescil işlemi uygulandığını, davacının itirazda bulunduğunu, ancak davalı Kurumca işyerinde ... isimli bir kişiyi çalıştırdığı gerekçesi ile bildirim yapılmasının istenildiği, davacının itirazının Komisyon Kararı ile reddedildiğini, davalı Kurumun davacıyı resen tescil ederek Kanun kapsamına almasının hukuka uygun olmadığını beyanla davalı Kurumun resen verdiği iş yeri sicil numarası işleminin iptalini, Mahkemenin 2017/432 Esas sayılı dosyası ile birleştirilmesini talep etmiştir. II. CEVAP Davalı Kurum vekili asıl ve birleşen davalarda sunduğu cevap dilekçelerinde; öncelikle davanın zamanaşımı, hak düşürücü süreler, yetki ve görev açısından incelenmesi gerektiğini, açılmış bulunan davaların ve iddiaların hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, davaların yasal süresi içerisinde açılmadığını, ödeme emirleri yönünden 7 günlük itiraz süresi olduğunu, asıl davanın 7 günlük süreden sonra açılmış olup hak düşürücü sürenin geçtiğini, asıl davanın bu yönüyle reddini talep ettiklerini, davacının kayıt dışı işçi çalıştırdığı dosya kapsamından anlaşılmakla müvekkili Kurumun yaptığı işlemde herhangi bir hata bulunmadığını belirterek asıl ve birleşen davaların reddini istemiştir. III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin 04.02.2021 tarihli kararı ile davanın kabulüne, asıl dosya 2017/432 Esas sayılı dosyası ile birlikte birleşen 2017/362 Esas ve 2018/209 Esas sayılı dosyaları yönünden davanın kabulüne, davacı adına gönderilen 05.12.2017 düzenleme tarihli 2017/015814, 2017/015815, 2017/015816, 2017/015817 takip no.lu idari para cezası ve gecikme zamlarının, 2017/015818 takip numaralı prim ve gecikme zammının, 2017/015819 takip no.lu işsizlik sigorta primi ve gecikme zammının ve davacı adına düzenlenen iş yeri sicil numarası düzenleme işleminin iptaline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF İlk Derece Mahkemesinin 04.02.2021 tarihli kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin 29.09.2023 tarihli kararı ile İlk Derece Mahkemesinin kararının yasal ve hukuksal gerekçeleri ile dayanağı maddi delillere ve özellikle bu delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmadığından 6100 sayılı HMK'nın madde 353/1-b.1 hükmü gereğince davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ Bölge Adliye Mahkemesinin 29.09.2023 tarihli kararının süresi içinde davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairece, "...Mahkemece 04.02.2021 tarihli duruşmada verilen kısa kararda "davanın kabulüne, asıl dosya 2017/432 Esas sayılı dosyası ile birlikte birleşen 2017/362 Esas ve 2018/209 Esas dosyaları yönünden davanın kabulüne, davacı adına gönderilen 05.12.2017 düzenleme tarihli 2017/015814, 2017/015815, 2017/015816, 2017/015817 takip no lu idari para cezası ve gecikme zamlarının, 2017/015818, takip numaralı prim ve gecikme zammının, 2017/015819 takip nolu işsizlik sigorta primi ve gecikme zammının, 05.10.2007 tarihli 18 sayılı komisyon kararının ve davacı adına düzenlenen iş yeri sicil numarası düzenleme işleminin iptaline" şeklinde hüküm kurulmasına karşılık, gerekçeli kararda; "davanın kabulüne, asıl dosya 2017/432 Esas sayılı dosyası ile birlikte birleşen 2017/362 Esas ve 2018/209 Esas sayılı dosyaları yönünden davanın kabulüne, davacı adına gönderilen 05.12.2017 düzenleme tarihli 2017/015814, 2017/015815, 2017/015816, 2017/015817 takip nolu idari para cezası ve gecikme zamlarının, 2017/015818 takip numaralı prim ve gecikme zammının, 2017/015819 takip nolu işsizlik sigorta primi ve gecikme zammının ve davacı adına düzenlenen iş yeri sicil numarası düzenleme işleminin iptaline" şeklinde hüküm kurularak kısa karar ve gerekçeli karar çelişkisine sebebiyet verildiği anlaşılmıştır..." gerekçesiyle bozulmasına karar verilmiştir. İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile asıl dosya 2017/432 Esas sayılı dosya ve birleşen 2018/362 Esas ve 2018/209 Esas sayılı dosyalar yönünden davanın kabulüne, davacı adına gönderilen 05.12.2017 düzenleme tarihli 2017/015814, 2017/015815, 2017/015816, 2017/015817 takip nolu idari para cezası ve gecikme zamları, 2017/015818 takip numaralı prim ve gecikme zammı, 2017/015819 takip nolu işsizlik sigorta primi ve gecikme zammı ile 05.10.2017 tarihli 18 sayılı komisyon kararının ve davacı adına düzenlenen iş yeri sicil numarası düzenleme işleminin iptaline karar verilmiştir. VI. TEMYİZ A. Temyiz Sebepleri Davalı Kurum vekili temyiz dilekçesinde; istinaf kaldırma kararı sonrası istinaf nedenlerinden olan mahkemeye sunulan raporunun netlik arzetmemesi hususunun yeterince aydınlatılmadığı, davanın ödeme emrinin tebliğinden itibaren 7 günlük süreden sonra açılmış olup; hak düşürücü sürenin geçtiğini, davacının kayıt dışı işçi çalıştırdığının dosya kapsamından anlaşıldığından davalı Kurumun yaptığı işlemde herhangi bir hata bulunmadığı, Mahkemece alınan bilirkişi raporunun sonuç kısmında imzaların belli bir kaç kriterden hareketle 'benzer nitelikte olduğunun' raporda belirtildiğini, ancak bu durumun netlik arz etmediğini, benzer nitelikte olduğu hususu kesin ve net olmayan bu rapor doğrultusunda hüküm kurulmasının hukuka aykırılık teşkil ettiğini, davacının sağlık raporunun konuşması veya duyması ile ilgili olmadığını, söz konusu sağlık raporunun mahkeme kararı oluşturulurken hükme esas teşkil etmesinin hatalı olduğunu beyan etmektedir. B. Değerlendirme ve Gerekçe Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık, asıl davada davacıya ait işyerinde sigortasız işçi çalıştırıldığının tespiti üzerine davalı Kurumca davacı adına tahakkuk ettirilen prim, işsizlik sigortası prim borcu ile damga vergisi borcunun tahsili amacıyla düzenlenen ödeme emirlerinin iptali, birleşen davalarda ise davalı Kurum tarafından davacı adına resen işyeri dosyasının tescil edilmesi işlemi ile davacının bu işleme itirazının reddine dair Komisyon Kararının iptali istemine ilişkindir. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir. VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; Davalı Kurum vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine, 07.05.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.