Yargıtay · 10. Hukuk Dairesi
Yargıtay 10. Hukuk Dairesi 2024/5341 E. 2024/5466 K. – Hizmet Tespiti
Konu: Hizmet Tespiti İle Prime Esas Kazancın Tespiti
- Mahkeme
- Yargıtay
- Daire
- 10. Hukuk Dairesi
- Esas No
- 2024/5341
- Karar No
- 2024/5466
- Karar Tarihi
- Konu
- Hizmet Tespiti İle Prime Esas Kazancın Tespiti
MAHKEMESİ :İş Mahkemesi SAYISI : 2021/502 E., 2023/781 K. KARAR : Kısmen Kabul Taraflar arasındaki hizmet tespiti ile prime esas kazancın tespiti davasında İlk Derece Mahkemesince verilen davanın kısmen kabulüne dair kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili ile davalı ... İnş. Taah. San. Tic. A.Ş. vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması ve Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi üzerine davalı Kurum ve davalı ... İnş. Taah. San. Tic. A.Ş. vekillerinin temyiz istemleri hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir. İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararı davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının 01.12.2009 tarihinden itibaren davalı şirketlerin yanında müdür yardımcısı sıfatıyla idareci ve satış sorumlusu olarak çalıştığını, bu dönem hizmeti karşılığında sigorta girişlerinin yapılmadığının, sigortalı gösterildiği dönemde ise primlerinin eksik yatırıldığının anlaşıldığını, sigortalılık ile hak ettiği ücretlerin ve satış primlerinin ödenmemesi konusunda davalı şirkete gönderilen ihtarnameye cevap verilmediğini beyanla 01.12.2009 – 05.07.2011 tarihleri arasındaki sigortalılığının tespitini ve bu tarihler arasındaki sigortalı olarak yatırılan eksik primlerin tespitini talep etmiştir. II. CEVAP Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde; İstanbul İş Mahkemelerinin yetkisiz olduğunu, sigorta kayıtlarından davacının 01.06.2010 – 31.07.2010 tarihleri arasında ... Hayat Tek. Paz. A.Ş. işyerinde çalıştığının görüldüğünü, 26.05.2011 – 15.07.2011 tarihleri arasında da sigorta bildirimlerinin bulunduğunu, ... şirketi tarafından Aralık 2009 – Temmuz 2011 dönemleri arası bordroların Kuruma sunulduğunu, bordrolarda ... adına rastlandığını, ancak TC kimlik numarası ile sigorta sicil numarasının davacıdan farklı olduğunu, hizmet cetvelinde belirtilen tarihlerde çalışmasının bulunmadığının anlaşıldığını, çalıştığı iddia edilen sürede davalının 5510 sayılı Kanun kapsamında bulunup bulunmadığının araştırılması gerektiğini, davacının iddialarını Kuruma eşdeğer kayıtlarla ispatlaması gerektiğini, asgari ücretten daha yüksek bir ücretle çalıştığı iddiasının karşısında HMK'nın 200 üncü maddesi gereğince bu iddianın yazılı delillerle ispatı gerektiğini, ücret konusunda tanık beyanlarının, çalışıldığı iddia olunan işyerinin kapasite ve niteliğinin gözetilmesi gerektiğini beyanla davanın reddini istemiştir. Davalı ... İnş. Taah. San. Tic. A.Ş. ile ... Hayat Tek. Paz. A.Ş. vekili cevap dilekçesinde; davacının ... şirketinde bir çalışmasının bulunmaması nedeniyle müvekkili ... yönünden davanın reddi gerektiğini, müvekkili ... Hayat şirketinde ise 01.06.2010 – 31.07.2010 tarihleri arasında sigortalı çalıştığını, çalışmaların tamamının eksiksiz olarak SGK kayıtlarına yansıtıldığını, davacının çalışmalarının kendi nam ve hesabına yapılmış çalışmalar olduğunu, hizmet süresine yönelik iddiaları kabul etmediklerini beyanla davanın reddini istemiştir. Dahili davalı ... 06.03.2014 tarihli duruşmada; davacının kendi işyerinde 26.05.2011 – 15.07.2011 tarihleri arasında çalıştığını beyan ettiği görülmüştür. III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin 26.04.2018 tarihli ve 2011/390 Esas, 2018/203 Karar sayılı kararı ile davanın kısmen kabulü ile davacının ... Arıtım Proje Ticaret A.Ş.'de; 01.12.2009 - 31.12.2009 tarihleri arasında, 30 gün süreyle, günlük 40,22 TL brüt ücret ile 01.01.2010 - 14.01.2010 tarihleri arasında, 14 gün süreyle, günlük 42,31 TL brüt ücret ile çalıştığının, Davacının ... Hayat Teknolojileri Pazarlama A.Ş.'de, 15.01.2010 - 31.05.2010 tarihleri arasında, 136 gün süreyle, günlük 42,31 TL brüt ücret ile 01.08.2010 - 31.12.2010 tarihleri arasında, 150 gün süreyle, günlük 44,13 TL brüt ücret ile 01.01.2011 - 25.05.2011 tarihleri arasında, 145 gün süreyle, günlük 46,22 TL brüt ücret ile çalıştığının tespitine, Davacının dahili davalı ... yanındaki çalışmaları ispat edilemediğinden, bu davalı hakkındaki davanın reddine, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir. IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili ile davalı ... İnş. Taah. San. Tic. A.Ş. vekili istinaf başvurusunda bulunmuşlardır. B. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin 25.06.2020 tarihli ve 2018/2663 Esas, 2020/689 Karar sayılı kararıyla "İstanbul 12. İş Mahkemesinin 26.04.2018 tarihli, 2011/390 Esas - 2018/203 Karar sayılı kararı usul ve esas yönünden hukuka uygun bulunduğundan davalı Kurum vekilinin ve davalı ... İnş. Taah. San. Tic. A.Ş. vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı Kanun'un 353/1-b-1 maddesi gereğince esastan reddine" karar verilmiştir. V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ A. Bozma Kararı 1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili ile davalı ... İnş. Taah. San. Tic. A.Ş. vekili temyiz isteminde bulunmuşlardır. 2. Dairenin 01.07.2021 tarihli 2020/8414 - 2021/9478 sayılı kararında; "...Somut olayda, davacının prime esas kazancının, davalı işveren tarafından Kuruma bildirimi yapılan 2010 yılı Haziran ayı için 1.326,14 TL/Brüt, 2010 yılı Temmuz ayı için ise 1.267,05 TL/Brüt tutarların asgari ücrete oranlanarak elde edilen katsayının davaya konu tüm dönemlere teşmil edilmek suretiyle tespit edildiği anlaşılmakla; yukarıda öngörülen yönteme uygun inceleme ve araştırma yapılmaksızın istemin kabulüne karar verilmesi hatalı bulunmuştur. Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz ardı edilerek eksik araştırma ve inceleme sonucu yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir." gerekçesiyle karar bozulmuştur. B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kısmen kabulü, kısmen reddi ile a-Davacının ... Arıtım Proje Ticaret A.Ş.'de; 01.12.2009 - 31.12.2009 tarihleri arasında, 30 gün süreyle, günlük 23,10 TL brüt ücret ile 01.01.2010 - 14.01.2010 tarihleri arasında, 14 gün süreyle, günlük 24,30 TL brüt ücret ile çalıştığının, b-Davacının ... Hayat Teknolojileri Pazarlama A.Ş.'de, 15.01.2010 - 31.05.2010 tarihleri arasında, 136 gün süreyle, günlük 24,30-TL brüt ücret ile 01.08.2010 - 31.12.2010 tarihleri arasında, 150 gün süreyle, günlük 25,35-TL brüt ücret ile 01.01.2011 - 25.05.2011 tarihleri arasında, 145 gün süreyle, günlük 26,55-TL brüt ücret ile çalıştığının tespitine, c-Davacının dahili davalı ... yanındaki çalışmaları ispat edilemediğinden bu davalı hakkındaki davanın reddine, Fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir. VI. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili ile davalı ... İnş. Taah. San. Tic. A.Ş. vekili temyiz isteminde bulunmuşlardır. B. Temyiz Sebepleri Davalı Kurum vekili temyizi; davanın hak düşürücü süre yönünden reddi gerektiğini, bozma gereklerinin yerine getirilmediğini, resmi kayıtlar gözetilmeksizin davanın kabulüne karar verilmesinin hatalı olduğunu, yazılı delil olmadığını, dava kapsamında dinlenen tanık beyanlarının Yargıtay'ın aradığı niteliklere sahip olmadığını, Kurum dava açılmasına sebebiyet vermediği halde, aleyhine vekalet ücretine hükmedilesinin de hatalı olduğunu beyanla kararın bozulmasını talep etmiştir. Davalı ... İnş. Taah. San. Tic. A.Ş. temyizi; davalılardan ... Hayat Şirketinin devir ile ticaret sicilden silindiğini, bu nedenle bu şirket yönünden davanın husumet nedeniyle reddi gerektiğini, tanık beyanlarının net olmadığını, eksik inceleme ile karar verildiğini belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davacının Kuruma bildirilmeyen hizmet sürelerinin ve prime esas kazancının tespiti istemine ilişkindir. 2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 5510 sayılı Kanun'un ilgili maddeleri. 3. Değerlendirme 1.Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalı Kurum vekili ile davalı ... İnş. Taah. San. Tic. A.Ş. vekilinin aşağıdaki paragrafın kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir. 2.Eldeki davada, davanın kısmen kabulüne ilişkin verilen karar yerinde olmakla birlikte; 23.10.2014 tarihli Ticaret Sicil Gazetesi'ne göre davalı şirketlerden ... Hayat Teknolojileri Pazarlama A.Ş.'nin tüm aktif ve pasifiyle kül halinde diğer davalı ... İnş. Taah. San. Tic. A.Ş. tarafından devralınması suretiyle birleştikleri, bu haliyle ... Hayat Teknolojileri Pazarlama A.Ş.'nin terkin edildiği anlaşılmasına rağmen karar başlığında "... Hayat Teknolojileri Pazarlama A.Ş." şeklinde ayrı bir davalı olarak gösterilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. Ne var ki bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 370 inci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca İlk Derece Mahkemesi kararının düzeltilerek onanması gerekir. VII. KARAR Açıklanan sebeplerle; Davalı Kurum vekili ile davalı ... İnş. Taah. San. Tic. A.Ş. vekilinin yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddi ile Karar başlığında davalılar bölümünün 3 üncü bendinde yer alan "... Hayat Teknolojileri Pazarlama A.Ş." ibaresinin silinmesine, 2 nci bendine "(Birleşen Şirket: ... Hayat Teknolojileri Pazarlama A.Ş.)" ibaresinin eklenmesine ve hükmün bu şekliyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA, Dosyanın İlk Derece Mahkmesine gönderilmesine, Peşin yatırılan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 16.05.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.