Yargıtay 10. Hukuk Dairesi 2024/279 E. 2024/1494 K. – Hizmet Tespiti

MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 33. Hukuk Dairesi SAYISI : 2021/2180 E., 2023/2011 K. KARAR : Esastan Ret İLK DERECE MAHKEMESİ : Bakırköy 19. İş Mahkemesi SAYISI : 2020/75 E., 2021/180 K. Taraflar arasındaki hizmet tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir. Kararın davalı ... Un Malulleri Gıda San. Tic. Ltd. Şti., dahili davalı ... ve fer'i müdahil Kurum vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı ... Un Malulleri Gıda San. Tic. Ltd. Şti., dahili davalı ... ve fer'i müdahil Kurum vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının davalıya ait işyerinde 27.02.1989 ile 01.02.1992 tarihleri arasında çalıştığının tespitini talep etmiştir. II. CEVAP Davalı vekili cevap dilekçesinde; davalı şirketin kuruluş tarihinin davacının çalıştığını iddia ettiği tarihten sonra olduğunu, işe giriş bildirgesi verilmiş olmasının mutlaka çalışma yapılmış olduğu anlamına gelmeyeceğini beyanla davanın reddini talep etmiştir. Feri müdahil Kurum vekili cevap dilekçesinde; davacının davalı işyerinde çalışması ile ilgili Kurumda herhangi bir bildirim bulunmadığını, hak düşürücü sürenin geçtiğini beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının davasının kabulü ile davacının davalı 671016 sicil numaralı işyeri bünyesinde, 01.04.1991 - 31.12.1991 tarihleri arasında asgari ücret üzerinden hizmet akdine dayalı olarak sigortasız çalıştığının tespitine, davacının dahili davalı .... sicil numaralı Hilmi ... adlı işyerinde 27.02.1989 - 01.03.1991 tarihleri arasında asgari ücret üzerinden hizmet akdine dayalı olarak sigortasız çalıştığının tespitine karar verilmiştir. IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... Un Malulleri Gıda San. Tic. Ltd. Şti., dahili davalı ... ve fer'i müdahil Kurum vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur. B. İstinaf Sebepleri Davalı ... Un Malulleri Gıda San. Tic. Ltd. Şti. ve ... vekili; tanıkların davacının hangi tarihte işe başlayıp hangi tarihte bıraktıkları konusunda beyanlarının net olmadığını, komşu işyeri tanığının çalıştığı işyerine uzaklığının 200 metre olduğunu, davanın zamanaşımı nedeniyle reddi gerektiğini belirterek Mahkeme kararının kaldırılmasını istemiştir. Fer'i müdahil Kurum vekili; çalışma iddiasının kayıtlı tanıklarla ispatlanması gerektiğini belirterek Mahkeme kararının kaldırılmasını istemiştir. C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının 27.02.1989 tarihinde .... sicil numaralı ... Un Mamuller isimli işyerinden giriş bildirgesinin verildiği, verildiği yılın serilerinden olduğu, davacının 01.03.1991-31.03.1991, 01.01.1992-01.05.1992 tarihleri arasında işyerinden bildiriminin yapıldığı, ....sicil numaralı -... isimli işyerinin 27.02.1989-30.01.1991 tarihleri arası Kanun kapsamında olduğu, ....sicil numaralı ... Un Mamulleri Gıda Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.'nin 01.03.1991 tarihinde Kanun kapsamına alındığı, işe giriş bildirgesi üzerinde yapılan imza incelemesinde, imzanın davacıya ait olmadığı, fotoğrafın davacıya ait olduğunun tespit edildiği, davacı tanığı ...'nın, davalı işyerinde 2-3 sene çalıştığını, davacının kendisinden önce mi-sonra mı girdiğini hatırlamadığını beyan ettiği, tanığın 10.08.1989-10.11.1989, 1990/1-2-3 üncü dönemde 90'ar gün 01.07.1991-01.08.1992 tarihleri arasında sigortalılık bildiriminin yapıldığı, davacı tanığı ...'un, 1993-1997 arası çalıştığını, davacının 1989-1992 başlarına kadar çalıştığını bildiğini beyan ettiği, tanığın 01.08.1994-02.08.1994, 15.01.1997-02.04.1997 arası bildiriminin bulunduğu, bordro tanığı ...'un,1989 yılında işe girdiğini, işyerinin sahiplerinin -... olduğunu, daha sonra işyerinin şirkete dönüştüğünü, 1997 tarihine kadar çalıştığını, davacının kendisinden sonra işe başladığını, işyerinden ayrıldığında davacının çalıştığını hatırlamadığını, davacının işyerinde ne kadar süre çalıştığını hatırlamadığını beyan ettiği, bordro tanığı ...'nın, 1989 yılının 4 üncü ayında işe girdiğini, halen çalıştığını, davacının tam işe giriş tarihini hatırlamadığını, ancak kendisinden sonra 1989 yılında işe girdiğini, kendisinin 1991 yılında askere gittiğini, askere giderken davacının çalışıp çalışmadığını hatırlamadığını, davacının çalışmalarının kesintisiz olmadığını, Temmuz-Ağustos aylarında memleketlerinde ekin biçme dönemi olduğu için bu aylarda izin aldıklarını, sigortalarının kesildiğini, döndüklerinde tekrar başladıklarını beyan ettiği, tanığın 1989/2-3, 1990/2, 1991/1, 1995/1-2-3 üncü dönem sigortalılık bildiriminin yapıldığı, bordro tanığı ...'in, 1989 yılında işe başladığını, davacının kendisinden sonra işe başladığını, ne zaman başladığını hatırlamadığını, davacının ne zaman işten ayrıldığını hatırlamadığını beyan ettiği, Bölge Adliye Mahkemesinin iade kararı sonrası dinlenen komşu işyeri tanığı Mehmet Vakıf Beyal'ın davalı işyerine 150 metre mesafede bakkalı olduğunu, davacının 1989 yılında işe başladığını, 1995 yılında işten ayrıldığını beyan ettiği, dinlenen kamu tanıklarının beyanlarıyla davacının çalışmalarının ispatlandığı gerekçesi ile davalı ... Un Malulleri Gıda San. Tic. Ltd. Şti., dahili davalı ... ve fer'i müdahil Kurumun istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir. V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... Un Malulleri Gıda San. Tic. Ltd. Şti., dahili davalı ... ve fer'i müdahil Kurum vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur. B. Temyiz Sebepleri Davalı ... Un Malulleri Gıda San. Tic. Ltd. Şti., dahili davalı ... vekili, tanıkların davacının çalışma süresi konusunda net beyanda bulunmadığını, davacının davasını ispat edemediğini, komşu işyeri tanığının belirtilen tarihlerdeki çalışmasının denetlenmediğini, eksik araştırma yapılarak karar verildiğini belirterek temyiz yoluna başvurmuştur. Feri müdahil Kurum vekili, yazılı belge olmadan sadece tanık beyanlarına dayalı karar verilmesinin hatalı olduğunu belirterek temyiz yoluna başvurmuştur. C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davacının davalıya ait işyerinde 27.02.1989 ile 01.02.1992 tarihleri arasında hizmet akdi ile çalıştığının tespiti istemine ilişkindir. 2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 506 sayılı Kanun'un 79 uncu maddesidir. 3. Değerlendirme 5510 sayılı Kanun'un Geçici 7 nci maddesi yollamasıyla uygulanan mülga 506 sayılı Kanun'un 60/G maddesinde "Bu maddenin uygulanmasında; 18 yaşından önce malullük, yaşlılık ve ölüm sigortalarına tabi olanların sigortalılık süresi, 18 yaşını doldurdukları tarihte başlamış kabul edilir. Ancak bu tarihten önceki süreler için ödenen malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primleri prim ödeme gün sayılarının hesabına dahil edilir" hükmü öngörülmüştür. Eldeki davada, davanın kabulüne ilişkin verilen karar yerinde olmakla birlikte; davacının 15.10.1972 doğumlu olduğu, buna göre, davacı yönünden sigortalılık başlangıç tarihinin 18 yaşını doldurduğu 15.10.1990 tarihi olduğu ve bu tarihten önceki hizmet süresinin de prim ödeme gün sayısına dahil edilmesi gerektiğine hükmedilmesi yerine yazılı şekilde karar verilmesi, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. Ne var ki bu konuların düzeltilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden hüküm bozulmamalı, 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 370 inci maddesi gereğince düzeltilerek onanmalıdır. VI. KARAR Açıklanan sebeple; 1. Davalı tarafın ve feri müdahil Kurumun diğer temyiz itirazlarının reddine, 2. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA, İlk Derece Mahkemesi kararının hüküm fıkrasının (1) numaralı bendine "506 sayılı Kanunu'nun 60/G maddesi hükmü uyarınca 27.02.1989-14.10.1990 tarihleri arasındaki dönemin prim ödeme gün sayısı olarak değerlendirilmesine, malûllük, yaşlılık ve ölüm sigortalarının uygulanmasında dikkate alınacak sigortalılık başlangıç tarihinin ise 18 yaşını doldurduğu 15.10.1990 tarihi olduğuna" ibaresinin eklenmesi suretiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA, Temyiz harcının istek halinde temyiz eden ilgililere iadesine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 19.02.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi. C.C.