İzmir 3. Asliye Ticaret Mahkemesi 2024/703 E. 2025/303 K.

T.C. İZMİR 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2024/703 Esas KARAR NO : 2025/303 DAVA : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 10/10/2024 KARAR TARİHİ : 27/03/2025 Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVACININ İSTEMİNİN ÖZETİ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Alacaklı müvekkil tarafından 15.05.2024 tarihli sipariş talebi üzerine davalı - borçlu firmaya 16.05.2024 tarihli ... seri nolu faturaya istinaden 32,400,00 TL bedelli ürün sevk edildiğini, fatura ödeme vadesinin faturada yazılı olduğu üzere 15.06.2024 olduğunu, davalı tarafından bu tarih ve sonrasında herhangi bir ödeme yapılmadığını, sözlü uyarılardan herhangi bir sonuç alınamadığını, davalı- borçlunun fatura vadesi olan 15.06.2024 ve sonrasında TTK m. 1530/2 gereğince temerrüde düştüğünü, davalı - borçlu hakkında İzmir .... İcra Müdürlüğünün ... sayılı icra dosyası ile 03.09.2024 tarihinde icra takibi ikame edildiğini, takibe ve borcun tamamına davalı tarafından haksız olarak itiraz edildiğini, takibin durdurulduğunu, arabuluculuk görüşmelerinde de bir sonuç alınamadığını beyanla davalının İzmir .... İcra Müdürlüğünün ... sayılı takibe vaki haksız itirazının iptali ile takibin devamına, davalı - borçlunun haksız ve kötüniyetli itirazı sebebiyle % 20 'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesin talep etmiştir. DAVALININ SAVUNMASININ ÖZETİ: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; İş bu davada, arabuluculuk başvuru dilekçesinde talep kalemi olarak belirtilmeyen, arabuluculuk görüşmelerinde görüşülmeyen, kesin olan son tutanakta yer almayan icra inkar tazminatının da talep edildiğini, davayı kabul etmemekle birlikte, icra inkar tazminatı bakımından arabuluculuk dava şartı tamamlanmadığından bu talebin dava şartı yokluğundan usulen reddini talep ettiklerini, müvekkilinin İzmir Büyükşehir Belediyesi iştiraki olan, İzmir'de deniz taşımacılığından sorumlu şirket olduğunu, müvekkil şirket nezdindeki Güverte Baş Enspektörlüğünce, ihtiyacın ortaya çıkması sebebiyle ... Toz satın alınması istendiğini, müvekkili şirket de satın alınacak mal için teklif alma usulü ile satın alma işlemi yaptırdığını, İhalenin ... sıra numarası ile ilana çıktığını ve 25/04/2024 tarihine kadar teklif için başvuruya açık kaldığını, teklif verilen şirketlere '... A.Ş. Teklif İsteme Formu' başlıkla form gönderildiğini, formun teklif verme ve satınalmaya ilişkin hususlar başlığı altında 2.maddede ödemelerin vadesinin fatura tarihinden itibaren 60 gün olduğunun belirtildiğini, formun davacı şirket tarafından imzalandığını ve müvekkil şirkete iletildiğini, ihale kapsamında davacı şirket ile anlaşma sağlandığını, satın alma işlemi neticesinde ödemenin vadesinin fatura tarihinden itibaren 60 gün olacağının kararlaştırılmasına rağmen vade tarihi gelmemesine rağmen, davacı yanın ahde vefa ilkesine aykırı davranarak huzurdaki davayı ikame ettiğini, davacı yanın icra takibine konu ettiği faturanın vadesinin, ödeme emrinde görülen 15/06/2024 tarihi değil, tarafların aralarında kararlaştırmış olduğu gibi mal kabul tarihinden itibaren 60 gün olduğunu, dolayısıyla borcu kabul etmemekle birlikte, müvekkil şirket aleyhine düzenlenen icra takibinde fatura vade tarihi ve faiz işlenecek tarihlerin hatalı olduğunu, taraflar arasındaki sözleşmede faiz oranının belirlenmediğini bu halde işletilmesi gereken faizin yasal faiz olduğunu beyanla davanın reddini, takibinde haksız ve kötü niyetli olan alacaklı hakkında takip konusu alacağın % 20’sinden az olmamak üzere tazminata mahkum edilmesini talep etmiştir. DELİLLER: 1- ...A.Ş. Teklif İsteme Formu 2-Taraf şirketlere ait Ticaret Sicil Müdürlüğü Kayıtları 3-Takibe konu 16.05.2024 Tanzim tarihli e-fatura 4-Mail yazışmaları 5-İzmir .... İcra Dairesinin ... Esas sayılı takip dosyası Uyap üzerinden celp edilerek dosyamız arasına alınan dosyanın incelenmesinde; takip alacaklısının dosyamız davacısı ... ve Ticaret A.Ş., takip borçlusunun dosyamız davalısı ... Ticaret A.Ş. olduğu, takipte 16.05.2024 tanzim tarihli ... nolu 32.400,00-TL miktarlı fatura alacağından kaynaklı 32.400,00-TL asıl alacak ile 3.568,44-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 35.968,44-TL'nin tahsilinin talep edildiği, ödeme emrinin borçluya tebliği üzerine borçlu vekili tarafından verilen 11/09/2024 tarihli itiraz dilekçesi ile takibe, yetkiye, ödeme emrine, faize, borca ve tüm ferilere itiraz edildiği, itiraz üzerine icra dairesinin 11/09/2024 tarihli kararı ile takibin durdurulmasına karar verildiği anlaşılmıştır. 6-Vergi Dairesi Kayıtları i) Mahkememizce Balçova Vergi Dairesine müzekkere yazılarak celp edilen davalı şirkete ait 2024 yılına ilişkin BA formları dosyamız içerisine alınmış, yapılan incelemede; formlara göre davalının davacı şirketten 2024 yılında satın almış olduğu malları gösteren mal alış fatura bedellerinin toplam KDV hariç 27.000,00-TL olduğu görülmüştür. ii) Mahkememizce Hasan Tahsin Vergi Dairesine müzekkere yazılarak davacı şirkete ait 2024 yılına ilişkin BS formları dosyamız içerisine alınmıştır. 7-GİB Uygulama ve Veri Yöentimi Daire Başkanlığı yazı cevabı Mahkememizce Gelir İdaresi Başkanlığına müzekkere yazılarak; dava ve takip konusu davacı tarafça davalıya düzenlenen ihtilaf konusu faturanın davalı yanca elektronik ortamda tebliğ alınması sonrasında davalı yanca faturaya e-fatura sistemi üzerinden bir cevap verilip verilmediği, itiraz edilip edilmediği ve davalının 8 günlük yasal süre içerisinde düzenlediği bir iade faturası bulunup bulunmadığı hususu sorulmuş, 24.10.2024 tarihinde verilen cevabi yazı ile sistemde yapılan sorgulamada söz konusu faturaya ilişkin iptal/itiraz kaydının bulunmadığı, iade faturası düzenlenmediğinin bildirildiği anlaşılmıştır. UYUŞMAZLIK: Dava, faturaya dayalı alacak sebebiyle İzmir .... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasına davalı tarafından yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir. Taraflar arasındaki uyuşmazlık, İzmir .... İcra Müdürlüğünün ...Esas sayılı dosyasında başlatılan faturaya dayalı takip nedeniyle davalının borçlu olup olmadığı, borçlu ise miktarı, takibin yerinde olup olmadığı ve itirazın iptali şartlarının mevcut olup olmadığı ile tazminat şartlarının mevcut olup olmadığı noktasında toplanmaktadır. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Yetki itirazı yönünden; Davalı yan takibe itirazında icra dairesinin yetkisine itiraz etmiş ise de, itiraz eden davalı tarafından sunulan itirazda yetkili icra dairesinin hangisi olduğunun belirtilmediği görülmekle borçlu yetki itirazında yetkili icra dairesinin hangisi olduğunu bildirmek durumunda olduğundan (İİK md. 50/1; HMK md. 19/2) yetki itirazı dikkate alınmamıştır. Davanın esası yönünden; Davacı vekili, müvekkili şirketin 15.05.2024 tarihli davalının sipariş talebi üzerine ürün satışına ilişkin tanzim eden fatura alacağının ödenmediğinden bahisle İzmir .... İcra Müdürlüğünün... esas sayılı dosyasında davalı aleyhine icra takibi başlatıldığını, takibin davalının itirazı üzerine durdurulması sebebiyle eldeki dava ile itirazın iptali talep etmiştir. Davalı vekili, takibe itiraz dilekçesinde ve Mahkememize sunmuş olduğu cevap dilekçesindeki beyanlarında; müvekkilinin İzmir Büyükşehir Belediyesi iştiraki olup satın alınacak mallar için teklif alma usulü ile satın alma işlemi yaptığını, ihale usulü teklif verilen şirketlere '... A.Ş. Teklif İsteme Formu' başlıkla form gönderildiğini, teklif isteme formunun teklif verme ve satın almaya ilişkin hususlar başlığı altında 2.maddede ödemelerin vadesinin fatura tarihinden itibaren 60 gün olduğunun belirtildiğini, teklif isteme formunun ve malzeme/ hizmet alımı teknik şartname formunun davacı şirket tarafından imzalandığını ve müvekkil şirkete iletildiğini, ihale kapsamında davacı şirket ile anlaşma sağlanarak tarafların satın almanın koşullarında anlaştıklarını, davacının vade tarihi gelmemesine rağmen davayı ikame ettiğini, takipteki faiz tarihinin hatalı olduğu beyan ederek davanın reddi gerektiğini savunmuştur. Somut olayda, ihtilafa konu irsaliyeli faturanın davacı tarafından ibraz edildiği, celp edilen vergi dairesi kayıtlarında faturanın davacı BS ve davalı BA formlarında yer aldığı, Mahkememizce Gelir İdaresi Başkanlığına yazılan müzekkere cevabı uyarınca Gelir İdaresi Başkanlığı sistemde yapılan sorgulamada söz konusu e-faturaya ilişkin iptal/itiraz kaydının bulunmadığı, iade faturası düzenlenmediğinin bildirildiği görülmektedir. Davalı tarafça esasen taraflar arasındaki mal alım satımı ilişkisi inkar edilmemiş, bilakis bu ticari ilişki kabul edilerek 22/04/2024 tarihli teklif isteme formu sunularak bu form kapsamında davalıdan mal tedarik edildiği, ancak takip tarihi itibariyle vadenin henüz gelmediği savunulmuştur. Davalı tarafça sunulan teklif isteme formunun incelenmesinden, satın alınacak mal cinsi, miktarı ve bedelinin davacı tarafından düzenlenen dava konusu fatura içeriği ile uyumlu olduğu, teklif isteme formunda 6 madde hükmünde teklif mektubunda verilen fiyatların teknik şartnamede aksine hüküm yoksa 30 gün süre ile geçerli olacağının; 6.2. hükmünde mal / hizmetin teslim süresinin mutlaka belirtilmesi gerektiğinin ve teslim süresi 15 günü geçen alımlarda sözleşme imzalanacağının; 6.3. hükmünde mal ve /veya hizmetin teslimi ve kabulünü müteakip ekli şartnamede aksine bir hüküm yoksa ödemenin en geç 60 gün içinde banka hesabına havale edileceğinin belirtildiği, formun her iki tarafça imzalandığı görülmektedir. Forma ekli teknik şartnamenin 6. maddesine göre, alım konusu malın teknik şartnameye ve alım dokümanlarına uygun şekilde teslim edilmesi koşuluyla muayene ve kabul komisyonunca kabul raporu düzenleneceği, ödemelerin vadesinin fatura tarihi itibariyle 60 gün olduğu, ödemelerin her ayın ikinci Cuma günü yapılacağı, ödeme tarihinin fatura tarihinden itibaren 60 gün sonraki ilk ödeme günü olduğu; işin süresi başlıklı 8. maddesine göre siparişin verilmesini müteakip 12 işgünü (Cumartesi işgünüdür.) içerisinde idarenin istediği yere teslimin yapılacağı kararlaştırılmıştır. Davacı tarafça, davalının cevap dilekçesi ekinde sunduğu teklif isteme formu ve ekli teknik şartnameye cevaben davalının teklif mailine karşılık 15 gün ödeme vadeli olmak üzere şerh düşüldüğü, davalı tarafından bu şerhin kabul edildiği ve oluşturulan sipariş formu ile yaklaşık 18 gün sonra siparişin talep edildiği, 60 gün vadeli teklifin kabul edildiği iddiasının gerçek olmadığı belirtilmiştir. Davalı tarafça sunulan teklif isteme formu, ekli şartname, davacı tarafça sunulan maillerin birlikte değerlendirilmesi neticesinde, davacı tarafından yukarıda incelenen içerikte olan teklif isteme formu ve ekli şartnamenin davacı tarafça kaşelenip 22/04/2024 tarihinde imzalandığı, sunulan mail içeriklerine göre davalı tarafından yapılan sipariş tarihinin 10/05/2024 olduğu, davacı tarafça siparişin aynı gün onaylandığı, taraflarca inkar edilmeyen teklif isteme formuna göre siparişin alınmasını takiben Cumartesi günleri işgünü sayılmak üzere 12 iş günlük bir teslim süresinin öngörüldüğü, davacı tarafça sunulan delillerden malın teslim tarihi tespit edilememekte ise de davalı tarafından malın geç teslim edildiği iddia ve ispat olunmadığına göre sipariş tarihinden sonra 12 iş günlük teslim süresi eklendiğinde malın en geç 24/05/2024 tarihinde teslim edilmiş olması gerektiği kabul edilmelidir. Teknik şartname hükümlerine göre ödemelerin vadesinin fatura tarihi itibariyle 60 gün olduğu anlaşılmaktadır. Davacı tarafça mail içerikleri sunularak, vadenin davacının şerhi üzerine 15 gün olarak kararlaştırıldığı iddia edilmiş ise de, davacı taraf adına gönderilen maillerde teklifin 15 gün vadeli olacağı belirtilmiş olup, davalı tarafça sunulan ve davacı kaşe ve imzasını taşıyan yazılı teklif formu içeriğinde bu yönde bir hükmün yer almadığı görüldüğünden davacı tarafından gönderilen mailde yer alan "teklifin 15 gün vadeli olacağı" ibaresinin yeni bir icap olarak değerlendirilmesi gerektiği, bu durumda davalı tarafında icabın kabul edildiğine dair herhangi bir delilin sunulamadığı, davacı tarafından teklif formunun imzalandığı inkar edilmediğine göre formun aksinin ispat edilemediğinin kabul edilmesi gerektiği değerlendirilmiştir. Davacı tarafından düzenlenen fatura incelendiğinde, 16/05/2024 tarihli fatura üzerinde vadenin 15/06/2024 olarak belirtildiği görülmektedir. Davacı tarafından düzenlenen faturaya davalı tarafından itiraz edilmediği ve faturanın iade edilmediği sabit ise de, Bir faturada bulunması gereken unsurlar VUK’un 230. maddesinde sayılmıştır. Buna göre, 1- Faturanın düzenlenme tarihi, seri ve sıra numarası, 2- Faturayı düzenleyenin adı, varsa ticaret unvanı, iş adresi, bağlı olduğu vergi dairesi ve hesap numarası, 3- Müşterinin adı, ticaret unvanı ve iş adresi, varsa bağlı bulunduğu vergi dairesi ve hesap numarası, 4- Malın ya da işin türü, miktarı; fiyatı ve tutarı, 5- Satılan mallar faturanın düzenlenmesinden önce teslim edilmişse, teslim tarihi ve irsaliye numarası faturada bulunması zorunlu olan unsurlardır. Yukarıda açıklandığı üzere faturada olmazsa olmaz beş unsur mevcuttur ve vade bu unsurlar arasında sayılmamıştır. Türk Ticaret Kanunu’nun 21/2.maddesinde yer alan "Bir fatura alan kişi aldığı tarihten itibaren sekiz gün içinde, faturanın içeriği hakkında bir itirazda bulunmamışsa bu içeriği kabul etmiş sayılır." şeklindeki düzenlemenin faturanın olağan içeriği (mutad münderecatı) hakkında geçerli olması gerektiği ve bunun ifa ilgili hususlarla sınırlı olduğu uygulamada baskın görüş olarak kabul edilmektedir. Faturanın sözleşmenin ifa safhasıyla ilgili olduğu için TTK.nun 21/2. maddesine göre süresinde itiraz olunmamak suretiyle kabul edildiği varsayılan fatura içeriği ancak sözleşmenin ifa safhasıyla ilgili olarak faturada yer alması olağan sayılan satılan malın cinsi, veya yapılan işin adedi, türü bedeli gibi hususlara ilişkin olabilir. Faturadaki vadeye ilişkin kayda itiraz edilmemesi, faturada yer almakla birlikte taraflar arasındaki sözleşmede düzenlenmemiş bir hususa ilişkin kaydın da kabul edildiği anlamına gelmez. (Bu yönde kıyasen, Yargıtay İçtihadı Birleştirme Genel Kurulu 2001/1 Esas ve 2003/1 Karar sayılı ilamı) Açıklanan tüm bu hususlar karşısında, eldeki uyuşmazlıkta vadeye ilişkin doğan ihtilafın çözümünde teklif formunda ve ekli şartnamede yer alan 60 günlük vadeye itibar edilmesi gerektiği değerlendirilmiştir. Davacı tarafından fatura konusu malın 16/05/2024 tarihinde teslim edildiği iddia edilmiş ise de, bu husus ispat edilemediğinden yukarıda açıklandığı üzere 24/05/2024 tarihi malın en geç teslim edilmesi gereken tarih olarak kabul edilerek bu tarihe 60 gün eklendiğinde vadenin 23/07/2024 tarihinde olacağı, teknik şartnamede ödemelerin her ayın ikinci Cuma günü yapılacağı ve ödeme tarihinin fatura tarihinden itibaren 60 gün sonraki ilk ödeme günü olduğu belirtildiğinden şartnamenin işbu hükümleri gözetildiğinde davalı tarafından ödemenin 09/08/2024 tarihinde yapılması gerekirken yapılmadığından temerrüt olgusunun takipten önce gerçekleştiği, taraflar tacir olmakla somut ticari ilişki kapsamında avans faizinin talep edilebileceği, temerrüt tarihi olan 09/08/2024 ile takip tarihi olan 04/09/2024 arasında işlemiş avans faiz tutarı hesap edildiğinde davacının talep edebileceği işlemiş faiz tutarının 1.148,42-TL olması gerektiği, davalının borcu ödediğine ilişkin dosyaya ibraz edilen herhangi bir delilinin mevcut olmadığı da gözetilerek davanın 32.400,00-TL asıl alacak ve 1.148,42-TL işlemiş faiz üzerinden kabulüne ve takip konusu alacağın likit olduğu gözetilerek kabul edilen kısım üzerinden icra inkar tazminatına, reddedilen kısım yönünden davacının takipte kötüniyetli olduğu ispat edilemediğinden kötüniyet tazminatı talebinin reddine karar vermek gerekmiştir. H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-Davanın KISMEN KABULÜNE, davalının İzmir .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasında 32.400,00-TL asıl alacak ve 1.148,42-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 33.548,42-TL yönünden İTİRAZININ İPTALİNE, fazlaya ilişkin istemin REDDİNE, 2-Hükmolunan alacağın %20'si oranında (6.709,68-TL) icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 3-Koşulları oluşmadığından davalının kötüniyet tazminatı talebinin REDDİNE, 4-Karar tarihi itibariyle alınması gereken 2.291,69-TL karar ve ilam harcından başlangıçta alınan 434,42-TL peşin harç ile icra dosyasına yatırılan 179,84-TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 1.677,43-TL harcın davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına, 5-7155 sayılı yasanın 19/12/2018 tarihinde yürürlüğe giren 23.maddesiyle eklenen 6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereğince İzmir Arabuluculuk Bürosunun ... başvuru nolu dosyası ile taraflar arasında yapılan arabuluculuk faaliyeti sonunda, ileride haksız çıkacak taraftan alınmak üzere Hazine tarafından karşılanan 3.600,00-TL arabuluculuk ücretinin davanın kabul ve red oranına göre hesaplanan 3.357,78-TL'sinin davalıdan, 242,22-TL'sinin davacıdan yargılama gideri olarak davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına, 6-Davacı tarafça peşin harç olarak yapılan 434,42-TL'nin yargılama giderlerine dahil edilmeksizin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 7-Davacının yaptığı ve karşıladığı toplam 489,60-TL yargılama giderinden (tebligat+ posta masrafı+ başvurma harcı) kabul ve red oranına göre hesaplanan 456,65-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına, 8-Davacı kendini vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihindeki AAÜT gereğince davanın kabul edilen bölümü üzerinden hesaplanan 30.000,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 9-Davalı kendini vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihindeki AAÜT gereğince davanın red edilen bölümü üzerinden hesaplanan 2.420,02-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 10-Karar kesinleştiğinde ayrıca karar yazmaya gerek görülmeden artan gider avansının resen ilgilisine iadesine, Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, HMK'nın 341/2. maddesi uyarınca kesin olarak verilen karar açıkça okundu, ana çizgileriyle anlatıldı. 27/03/2025 Katip ... e-imzalı Hakim ... e-imzalı