İstanbul Anadolu 4. Asliye Ticaret Mahkemesi 2024/250 E. 2025/63 K.

T.C. İstanbul Anadolu 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO: 2024/250 Esas KARAR NO: 2025/63 DAVA: Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen) DAVA TARİHİ: 02/04/2024 KARAR TARİHİ: 28/01/2025 Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, İDDİA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: ----------- Plaka sayılı aracın 05/02/2022 tarihinde park halinde iken mülkiyeti ----------Ş.'ye ait olan ---------- Plaka sayılı aracın müvekkilin aracının sağ ön tarafına çarparak maddi hasarlı trafik kazasına karıştığını, kaza sonucunda müvekkiline ait----------- plakalı araçta maddi hasar oluştuğunu, kaza sebebiyle müvekkili aracında oluşan maddi zararın tespiti için ----------- D.İş dosyasında delil tespiti yaptırıldığını, ---------- D.iş dosyasında yapılan tespitte, işbu maddi hasarlı trafik kazası sonucunda müvekkilinin uğradığı maddi zararı olarak -19.599,24-TL değer kaybına bedeline, 11.600-TL araçtan yoksulluk bedeline, 8.678,96-TL hasarlı parça ve işçilik bedeline takdir edildiğini, değer kaybı ve hasarlı parça işçilik bedeli kapsamında 19.04.2022 tarihinde ----------- başvuru yapılmışsa da sigorta şirketinin herhangi bir cevap dahi vermediğini, bunun üzerine 04.02.2024 tarihinde arabuluculuk başvurusunda bulunulmuş olup değer kaybı, hasarlı parça ve işçilik bedeli ve araçtan yoksulluk bedeli kapsamında aracın sigortalısı ---------Ş., sürücüsü ---------- ve sigorta şirketine yönelik başvuru yapılmış olup arabuluculuk süreci 01.04.2024 tarihinde sona erdiğini, yapılan görüşmeler sonucunda taraflar herhangi bir anlaşmaya varamadığını, bu süre zarfında zamanaşımı süresi durduğunu, süresi içerisinde işbu davanın açıldığını, ilişkin dava, hak , alacak ve ıslah haklarımız saklı kalmak kaydıyla bilirkişi raporundan sonra artırılmak üzere; fazlaya ilişkin her türlü hakları saklı kalmak üzere şimdilik HMK madde 107 uyarınca belirsiz alacak olarak ve ileride arttırılmak üzere maddi hasar için 100,00 TL, değer kaybı için 100-TL ve 100-TL araçtan yoksun kalma bedeli olmak üzere şimdilik toplam 300- TL'nin davalıdan kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tahsiline, Yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine talep ve dava etmiştir. SAVUNMA:Davalı --------- vekilinin cevap dilekçesinde, özetle, tazminat talebine konu ---------- EB plakalı araçta meydana gelen maddi hasarın ve onarım bedelinin davalı tarafından tespit edilebilmesinin mümkün olmadığını, dava konusu kazaya karışan ----------- plakalı aracın 29.03.2021- 29.03.2022 tarihleri arasında geçerli, ----------- numaralı Zorunlu Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesi müvekkil şirket nezdinde sigortalı olduğunu, poliçe uyarınca müvekkil şirketin sorumluluğu da taraflar arasında akdedilen poliçe teminat limiti olan 43.000,00 TL ile sınırlı olduğunu, kabul anlamına gelmemek kaydıyla müvekkilin sorumluluğu sigortalısının kusuru ile sınırlı olduğunu, tazminat hesaplamasında dikkate alınacak kriterler 01.06.2015 tarihli Trafik Sigortası Genel Şartları ile belirlenmiş olduğunu, değer kaybı taleplerinin halihazırda yürürlükte olan genel şartlara uygun bir biçimde tespit edilmesinin isabetli olacağı, arz ve izah edilen sebeplerden ötürü; davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasını talep ve beyan etmiştir. Davalı --------- ve ----------- ŞİRKETİ vekilinin 30.04.2024 Tarihli İtiraz Dilekçe Özetinde:”...05/02/2022 tarihinde müvekkil şirket adına kayıtlı ----------- Plakalı araç ile davacı adına kayıtlı---------- plakalı araç arasında maddi hasarlı bir trafik kazası meydana geldiğini, kaza sonrasında davacı tarafından aracının ----------- isimli bir araç servisine bırakıldığı ve aracın burada tamir edildiğini, araç servisinin aracın ön alt muhafazasını tamir sonrasında yerine takmamış olması sebebiyle yağmurlu havada davacı aracının direksiyon kutusuna su girmesi neticesinde arızalandığını, ayrıca arka alt muhafazaların ve davlumbazların zarar gördüğü hususları davacı tarafından ----------- D.İş sayılı dosyasıyla tespite konu edildiği öğrenildiğini, aracın tamir servisine götürülmesinden sonra da ikinci bir hasar oluştuğundan, hangi hasarın hangi olay neticesinde meydana geldiği şüpheye mahal vermeyecek şekilde ayırt edilmesi gerektiğini, müvekkillerin maliki ve sürücüsü olduğu ----------- plakalı araç kaza tarihinde -----------Ş. Nezdinde sigortalı olduğunu, davacının 4 günlük araç mahrumiyet bedeli alacak talebi bulunduğunu, davacı tarafından talep üzerine alınan tespit raporunda ilk hasara yönelik olarak 1 günlük servis onarım süresi öngörülmekle birlikte, bu hususta öncelikle tarafların dava konusu trafik kazasındaki kusur oranlarının belirlenmesi, sonrasında da ilgili aracın günlük mahrumiyet bedelinin objektif bir biçimde tespit edilmesi ve aracın dava konusu trafik kazası kapsamında oluşan hasarının makul onarım süresinin tespit edilmesi ve bu veriler ışığında hesaplama yapılması gerektiğini savunarak; fazlaya dair haklarımız saklı kalmak üzere; davanın reddini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacıdan tahsiline talep ve dava etmiştir. İNCELEME: ---------- Sulh Hukuk Mahkemesi,----------- Müdürlüğü, ----------Ş'ye müzekkere yazıldığı görüldü. 22/10/2024 tarihli bilirkişi raporunun dosya arasına alındığı görüldü. HUKUKİ DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE:Dava, davacının mülkiyetindeki ---------- plakalı araç ile davalı -----------Ş mülkiyetindeki, davalı ----------- sevk ve idaresindeki, davalı ---------Ş'nin zmms sigortacısı olduğu---------- plakalı aracın karıştığı 05/02/2022 tarihli trafik kazası nedeniyle davacının maddi hasar, değer kaybı ve araç mahrumiyeti zararına ilişkin açtığı tazminat davasıdır.Dava konusu alacağın 05/02/2022 tarihli trafik kazası nedeniyle kaynaklandığı, alacağın KTK 109 maddesi uyarınca zarar görenin, zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak iki yıl ve herhalde, kaza gününden başlayarak on yıl içinde zamanaşımına uğrayacağı, zamanaşımının 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 16/2 maddesi uyarınca zamanaşımının 05/02/2024 ilâ 01/04/2024 tarihleri arasındaki arabuluculuk sürecinde durduğu, 02/04/2024 tarihinde davanın açılmasıyla TBK 154/1-b.2 uyarınca zamanaşımının kesildiği, bu sebeplerle dava tarihi itibariyle zamanaşımının gerçekleşmediği kanaatine varıldığından tüm davalıların zamanaşımı def'inin reddine karar verilmiştir.Davacının davalı sigorta şirketine KTK 97 uyarınca değer kaybına ilişkin başvuru tarihinin 20/04/2022, maddi hasara ilişkin başvuru tarihinin 22/04/2024 (dava tarihinden sonra) olduğu görülmüştür. Davacının dava dilekçesinin talep sonucunun "(...)maddi hasar, (...) değer kaybı ve (...) araç mahrumiyeti (...) olmak üzere şimdilik toplam 300,00 TL'nin davalıdan kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tahsiline," şeklinde olduğu, ancak davada üç davalının bulunduğu, bütün davalılardan talepte bulunulup bulunulmadığı hususunun açık olmadığı gibi, hangi talebin kime yönelik olduğu ve müteselsil sorumluluk şeklinde talepte bulunulup bulunulmadığı açık olmadığından, davacı vekiline talep sonucunu açıklaması için 1 haftalık kesin süre verilmiştir. Davacı vekili 02/07/2024 tarihli beyan dilekçesinde "2-Belirsiz alacak olarak ve bilirkişi incelemesi neticesinde arttırılmak üzere maddi hasar için 100,00 TL'nin müteselsilen sorumlu olmak üzere ---------Ş., ----------Ş. Ve ----------- kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tahsiline, 3-Belirsiz alacak olarak ve bilirkişi incelemesi neticesinde arttırılmak üzere değer kaybı bedeli için 100,00 TL'nin müteselsilen sorumlu olmak üzere ----------Ş., -----------Ş. Ve ----------- kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tahsiline, 4-Belirsiz alacak olarak ve bilirkişi incelemesi neticesinde arttırılmak üzere araçtan yoksun kalma tazminatı için 100,00 TL'nin müteselsilen sorumlu olmak üzere ---------Ş. Ve ------------ kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tahsiline," şeklinde talepte bulunmuştur. Makine Yüksek Mühendisi bilirkişi ----------- ve Sigorta Uzmanı --------- tarafından düzenlenen 22/10/2024 tarihli heyet raporunda aşağıdaki tespitlerin yapıldığı görülmüştür:Davacı vekili 26/11/2024 tarihli bedel artırım dilekçesi ile "Yukarıda açıklanan nedenlerle talep artırım dilekçemizin TALEBİMİZİN KABULÜ ile, her iki davalı açısından müteselsilen talep ettiğimiz değer kaybı bedeli için 20.000-TL’nin, araçtan yoksun kalma bedeli için 3.000-TL maddi tazminat ile hasar onarım tazminatı için olan 12.076,90-TL’nin kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faiz ile birlikte tarafımıza ödenmesine, yargılama giderlerinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini saygılarımla arz ve talep ediyorum." talep etmiştir.Olaya uygulanacak yasa hükümleri 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 1478 maddesi uyarınca "(1) Zarar gören, uğradığı zararın sigorta bedeline kadar olan kısmının tazminini, sigorta sözleşmesi için geçerli zamanaşımı süresi içinde kalmak şartıyla, doğrudan sigortacıdan isteyebilir."Kazanın gerçekleştiği tarihte yürürlükte bulunan 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 97. maddesi uyarınca "Zarar görenin, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunması gerekir. Sigorta kuruluşunun başvuru tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde başvuruyu yazılı olarak cevaplamaması veya verilen cevabın talebi karşılamadığına ilişkin uyuşmazlık olması hâlinde, zarar gören dava açabilir veya 5684 sayılı Kanun çerçevesinde tahkime başvurabilir."Kazanın gerçekleştiği tarihte yürürlükte bulunan 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 99. maddesi uyarınca "Sigortacılar, hak sahibinin zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlarıyla belirlenen belgeleri, sigortacının merkez veya kuruluşlarından birine ilettiği tarihten itibaren sekiz iş günü içinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar."Kazanın gerçekleştiği tarihte yürürlükte bulunan 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 90. maddesi uyarınca "(1)Zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatlar bu Kanunda öngörülen usul ve esaslara tabidir. (...) Söz konusu tazminatlar ve manevi tazminata ilişkin olarak bu Kanunda ve genel şartlarda düzenlenmeyen hususlar hakkında 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun haksız fiillere ilişkin hükümleri uygulanır."Kazanın gerçekleştiği tarihte yürürlükte bulunan 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85. maddesi uyarınca "Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar."6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49. Maddesi uyarınca "Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür. (...)"6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 50. Maddesi uyarınca "Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır."6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 61. Maddesi uyarınca "Birden çok kişi birlikte bir zarara sebebiyet verdikleri veya aynı zarardan çeşitli sebeplerden dolayı sorumlu oldukları takdirde, haklarında müteselsil sorumluluğa ilişkin hükümler uygulanır."Mahkememizce yapılan değerlendirmede, davanın davacının mülkiyetindeki ----------- plakalı araç ile davalı -----------Ş mülkiyetindeki, davalı ----------- sevk ve idaresindeki, davalı ----------Ş'nin zmms sigortacısı olduğu ---------- plakalı aracın karıştığı 05/02/2022 tarihli trafik kazası nedeniyle davacının maddi hasar, değer kaybı ve araç mahrumiyeti zararına ilişkin açtığı tazminat davası olduğu, davacının tüm davalılardan değer kaybı ve maddi hasar tazminatını, davalılar ----------- ve ----------Şti'nden araç mahrumiyet zararını müştereken ve müteselsilen talep ettiği, davalı ----------- haksız fiil hükümleri uyarınca, davalı şirketin ise KTK 85 uyarınca işleten sıfatıyla zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olacakları, davalı sigorta şirketinin ise hasarın sigorta poliçesi kapsamında kalması durumunda davalı ---------- kusuru oranında zarardan sorumluluğunun olacağı, yine yukarıda atıf yapılan yasa hükümleri uyarınca davalıların sorumluluğunun müteselsilen olacağı, bu kapsamda somut olay değerlendirildiğinde, bilirkişi raporu ile de tespit edildiği üzere davalı sigortalısının olayın gerçekleşmesinde tamamen kusurlu olduğu, mahkememizce de olayın gerçekleşme biçimine göre bilirkişi raporu ile tespit edilen kusur durumunun somut olayın gerçeklerine ve hakkaniyete uygun bulunduğu, yine aynı rapor ile davacının 20.000,00 TL değer kaybı zararının bulunduğunun tespit edildiği, değer kaybı hesabının kaza nedeniyle oluşan hasarın nitelik ve niceliği, aracın modeli, markası, kaza tarihindeki yaşı, kilometresi gibi hususlar gözönünde bulundurularak, kaza tarihi itibariyle serbest piyasadaki 2. el piyasa rayiç değeri (hasarsız haliyle) ile aracın hasarı onarıldıktan sonraki haline göre serbest piyasadaki 2. el piyasa değeri arasındaki fark (aradaki farkın değer kaybı olarak kabul edilmesi) esasına uygun olarak yapıldığı, yine davacının maddi hasar zararının 12.076,90 TL olarak tespit edildiği, araç mahrumiyetine ilişkin zarar miktarı belirlenirken yerleşik yargı içtihatları uyarınca "aracın makul tamir süresi ile aynı vasıftaki aracın kiralanması için gerekli bedelin ne kadar olduğu belirlendikten sonra, davacının aracını kullanamadığı döneme ilişkin olarak bakım giderleri, amortisman vs. tasarruf ettiği miktarlar da düşülmek suretiyle hesaplanması” gerektiği, bilirkişi raporunda bu esasa uygun olarak hesaplama yapıldığı, buna göre davacının araç mahrumiyeti zararının 3.000,00 TL olduğu, her ne kadar davacının aracı yabancı devlet plakalı araç olsa da davacının TBK 99'dan kaynaklanan seçimlik yetkisini dava dilekçesi ile TL yönünde kullandığı, bunun maddi hukuka ilişkin sonuç doğurması nedeniyle, bedel artırım dilekçesinde Avro ile alacak talep edilmesinin hukuken mümkün olmadığı, yine aynı sebeple zararın ----------- koşullara göre hesaplanmasının gerektiği, temerrütün davalı sürücü ve işleten yönünden TBK 117 maddesi uyarınca haksız fiil tarihinde gerçekleştiği, davalı sigorta şirketi yönünden ise değer kaybına ilişkin zarar yönünden temerrüt tarihinin başvuru tarihinden (20/04/2022 günü) sekiz iş günü sonrası olan 06/05/2022 günü olduğu, maddi hasara ilişkin ise sigorta şirketi yönünden başvurunun dava tarihinden sonra olması nedeniyle temerrütün dava tarihinde gerçekleştiği, davalılar ve davalının sigortalısı olan davalı yönündne haksız fiilin ticari iş kapsamında gerçekleşmesi nedeniyle alacağa ticari faiz işletilmesi gerektiği kanaatine varılmış, tüm bu gerekçelerle aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Gerekçesi açıklandığı üzere, 1-Davacının maddi hasara ilişkin maddi tazminat davasının KABULÜ ile, maddi hasara ilişkin 12.076,90 TL maddi tazminatın, davalılar ---------- ve ---------- Şirketi yönünden 05/02/2022 tarihinden, davalı Davalı ----------- Şirketi yönünden dava tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, 2-Davacının değer kaybına ilişkin maddi tazminat davasının KABULÜ ile, değer kaybına ilişkin 20.000,00 TL maddi tazminatın, davalılar ----------- ve ---------- Şirketi yönünden 05/02/2022 tarihinden, davalı Davalı ----------- Şirketi yönünden 06/05/2022 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte, davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, 3-Davacının araç mahrumiyetine ilişkin maddi tazminat davasının KABULÜ ile, araç mahrumiyetine ilişkin 3.000,00 TL maddi tazminatın 05/02/2022 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalılar ---------- ve ---------- Şirketi'nden alınarak davacıya verilmesine, 4-Harçlar Kanunu uyarınca kabul edilen dava değeri üzerinden hesaplanan ve alınması gereken 2.396,10 TL karar ve ilam harcından dava açılırken peşin olarak alınan 427,60 TL peşin harç ve 600,00 TL tamamlama harcının mahsubu ile bakiye 1.368,50 TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak Hazineye gelir kaydına, 5-Davacı tarafça yapılan 916,00 TL dava açma masrafı, 60,80 TL vekalet harcı, 600,00 TL tamamlama harcı ve 10.349,00 TL bilirkişi/posta masrafından ibaret 11.925,8 TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, 6-Davalılar tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendileri üzerinde bırakılmasına, 7-Artan gider avansının HMK'nun 333. maddesi uyarınca hükmün kesinleşmesinden sonra resen ilgilisine iadesine, 8-Davacı yapılan yargılamada kendisini vekille temsil ettirdiğinden kabul edilen dava değeri üzerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 30.000,00 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, 9-6325 sayılı Yasa uyarınca genel bütçeden sarf edilen 3.800,00 TL arabuluculuk ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak Hazineye gelir kaydına, Dair, davacı vekilinin ve davalı ---------VE ----------- vekili ve davalı ---------- vekilinin yüzüne karşı miktar itibariyle kesin olmak üzere karar verildi. 28/01/2025