İlk Derece Mahkemesi · İstanbul 20. Asliye Ticaret Mahkemesi
İstanbul 20. Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/20 E. 2024/623 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Daire
- İstanbul 20. Asliye Ticaret Mahkemesi
- Esas No
- 2023/20
- Karar No
- 2024/623
- Karar Tarihi
T.C. İSTANBUL 20. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2023/20 Esas KARAR NO : 2024/623 DAVA : Tazminat (Sözleşmeden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 10/01/2023 KARAR TARİHİ : 08/10/2024 Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Sözleşmeden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: TALEP: Davacı vekilinin mahkememize verdiği dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin Almanya merkezli bir şirket olduğunu, boru ve boru bağlantı parçaları üretimi ve tedariği işini yaptığını, müvekkili şirket ile davalı şirket arasında, davalı şirketin ... ... Projesi kapsamında kullanılmak üzere, toplamda 317.449,00-€ karşılığında ... ürününün 26.07.2022 tarihine kadar teslimi hususunda anlaşıldığını, bu hususta davalı şirket tarafından 31.05.2022 tarihli Sipariş Emri (... ... – “...”) düzenlenmiş olup söz konusu sipariş emri müvekkili şirket tarafından kaşe imza edilerek işlemlere başlandığını, akabinde müvekkili şirket tarafından sipariş emrine uygun olarak ürünler hazır edildiğini, davalı şirket tarafından asıl işverenin işi iptal etmesi nedeniyle .... Noterliğinin 19/08/2022 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi keşide edilerek; söz konusu ihtarname ile tümüyle gerçek dışı iddialar ile sözleşmenin feshedildiğinin taraflarına bildirildiğini, ihtarnamede keşideci olarak ... görülmekle birlikte, söz konusu şirket davalının alt şirket olarak örgütlenen departmanlarından birisi olduğunu, e-posta yazışmalarının davalı şirket personelleri ile gerçekleştirildiğini, davalı şirket tarafından keşide edilen ihtarnameye karşı müvekkili şirketçe .... Noterliğinin 29/08/2022 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi keşide edilerek Proje kapsamındaki ürünlerin revizelere uygun şekilde üretildiğini, ürünlerin ihtarnamenin tebliğinden itibaren iki iş günü içerisinde teslim alınmasının ihtar edildiğini, davalı şirket tarafından keşide edilen ihtarnameye herhangi bir cevap verilmemesinin akabinde bu sefer .... Noterliğinin 04/10/2022 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi keşide edilerek; söz konusu ihtarname ile davalının müdahalesi nedeniyle denetim şirketinden uygun raporu alınamadığını, bu nedenle üçüncü bir denetim firmasından denetim uygunluk raporu alındığını, ürünlerin uygun bir şekilde üretilmiş ve zamanında teslime hazır hâle getirilmiş olmasına rağmen teslim alınmaması nedeniyle geçmişe dönük depo bedeli, denetleme raporu bedeli ve sair zararların tazmini talep edildiğini, ihtarname de belirtildiği üzere üç iş günü içerisinde bir ödeme gerçekleştirilmemesi üzerine müvekkilince 26/10/2022 tarihinde TTK m. 5/A hükmü kapsamında dava şartı arabuluculuk yoluna başvurulduğunu ancak anlaşmama şeklinde sonuçlandığını, müvekkili şirketin üstüne düşen sorumluluğunu yerine getirdiğini, davalı şirketin taraflar arasında imzalanan sözleşmeyi haksız olarak feshettiğini, müvekkili şirket tarafından davalı şirkete, ... lehine düzenlenmiş, ... Bankasının 31.749,90-USD bedelli olan teminat mektubu verildiğini, davalı şirket sözleşmeyi haksız olarak feshetmesine rağmen söz konusu teminat mektubunu da müvekkili şirkete iade etmediğini, söz konusu teminat mektubunun davalı şirket tarafından haksız feshe istinaden bankaya ibrazı neticesinde müvekkili şirket nezdinde telafisi güç zararların meydana geleceğini beyan ederek; söz konusu teminat mektubunun mahkeme kasasına alınmasını aksi halde teminat mektubunun ibrazı halinde ödeme yapılmamasını, 100,00-TL depolama bedelinin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, 100,00-TL ihtarname masrafının temerrüt tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, 100,00-TL denetleme raporu bedelinin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte davalıdan tahsiline, 100,00-TL tedarikçiye ödenen bedelin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. CEVAP: Davalı vekilinin mahkememize verdiği cevap dilekçesinde özetle; Davacı firmanın boru ve boru bağlantı parçalarını sipariş emrine uygun tedarik etmekle yükümlü olduğunu, malzemeye dair özel sertifika istendiğini müvekkili ile paylaşılmadığını, üretimin takip edilemediğini, sertifikaların incelenemediğini, daha sonra davacının ilettiği sertifikalarda malzemenin müvekkilinin talep ettiği borular olup olmadığının anlaşılamadığını, teslim süresi geçmiş olmasına rağmen sözleşmeyi 19.02.2022 tarihine kadar iyi niyetli olarak ayakta tuttuklarını, buna rağmen ayıpların giderilemediği giderilmesinin de mümkün olmadığının ortaya çıktığını, hiçbir yasal dayanağı olmayan davacının depolama bedeli taleplerinin ve ihtarname masrafları taleplerinin reddini, sözleşmenin feshinden yani 19.02.2022 tarihinden sonra ve tek taraflı olarak hangi malzemelerin nasıl ve ne şekilde test yapıldığı belli olmayan sertifikaların da sunulmadığı 08.10.2022 tarihli test raporu nedeniyle talep edilen denetleme rapor bedelinin reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir. TANIK BEYANLARI Mahkememizin 19/09/2023 tarihli celsesinde davacı tanığı ... ... beyanında: "Ben davacı şirkette 6 yıldır çalışıyorum, başta satış müdürü olarak çalışmaya başladım şuanda idari amir olarak çalışıyorum, geçen yıl Mayıs ayında ... Enerji isimli şirket tarafından sipariş verilmiştir, bu süreci başından sonununa kadar ben takip ettim, süreç devam ederken davalı şirketin alt kuruluşu olduklarını söyledikleri Dubai merkezli ismini şuan hatırlayamadığım bir şirkete teminat mektubu düzenlenmemiz istendi yaklaşık 32.000 Usd bedelli teminat mektubu düzenledik, davalı şirket teminat mektubu düzenlenmesi halinde sözleşmenin %10'u kadar ön ödeme yapacaklarını söylediler ancak bu ön ödeme de yapılmamıştır, biz tüm evrakları davalı tarafa gönderdik söz konusu sipariş boru, flange, fitinks (dirsek) parçaları üzerinedir, boru ve flangede herhangi bir sıkıntı ve gecikme yaşanmamıştır, biz boru ve flangeyi hazır hale getirdik ve karşı taraftan inspektör (denetici) denetimine hazır halde olduğunu bildirdik ancak karşı tarafça gelen olmamıştır, sadece fitinks parçasında karşı taraftan inspektör geldi ve bize bu parçaların (4-5 adet) kullanılmış olduğunu söyledi, bizde böyle bir şeyin mümkün olmayacağını ancak bu konuda bir itiraz varsa tekrar üretim yapabileceğimizi söyledik ve tekrardan üretimini yaptık ve ... Enerji'ye bildirdik, bu konuda tedarikçiye de tekrar ödeme yapılmıştır, bunun dışında başka bir itiraz gelmemiştir ancak davalı taraf 2-3 haftalık bir gecikme olduğunu söyleyerek siparişi iptal etmiştir, sipariş tarihinden hemen sonra siparişe başlayamadık çünkü bizden teminat mektubu istediler teminat mektubu düzenlendikten sonra ön ödeme yapılacağını söylediler, teminat mektubunun düzenlenmesi ve ön ödemenin yapılmasını beklerken yaklaşık 1 aylık bir süre sonra siparişe başlayabildik, ön ödeme alamadık ancak bize yapacaklarını söyledikleri için iyi niyetimizle siparişe başladık, sipariş hazır hale gelmişti sadece karşı taraftan denetim için görevlinin gelmesi gerekiyordu siparişin bitme noktasında davalı taraf siparişi iptal etmiştir, malzemeler için şirket depo ücreti ödemektedir ayrıca tedarikçilere de ücretler ödenmiştir, şuanda hala şirket depo ücreti ödemeye devam etmektedir, sipariş sürecinde ... Enerji'den Havvanur hanım ile iletişime geçtik, ayrıca mailleştiğimiz ... Enerji kısmında yaklaşık 10 kişi vardı şuanda isimlerini hatırlamıyorum, bize yaklaşık 3 ay teslim süresi verilmişti işin tesliminde gecikme oldu ancak gecikme bizden kaynaklı olmadı, süreçte herhangi bir yanlış işlem yapılmamıştır, söz konusu gecikmelerin ilki 1 aylık teminat mektubunun verilmesi sürecinde yaşanmıştır, ön ödeme için beklediğimiz süre de bu 1 aylık süreye dahildir ve daha sonraki gecikme ise fitiks malzemeler için tekrar üretim aşamasında yaklaşık 2-3 haftalık bir gecikme yaşanmıştır başka bir gecikme olmamıştır, ayrıca inspektörün gelme sürecinde de davalı taraftan bu konuda haber bekledik ancak gelen kimse olmamıştır, bildiklerim bundan ibarettir, Davalı ... Enerji ile sipariş sürecinde iletişimiz mail aracılığıyla gerçekleşmiştir, her süreçten anbean davalı şirketin mail yoluyla haberi olmuştur, davalı şirketten onay gelmesi halinde işleme devam edilmiştir, biz üretici firmanın bilgilerini de davalı şirketle paylaştık, eksiklikleri tamamladık sipariş hazır hale geldiğinde davacı taraf siparişi iptal etmiştir,Söz konusu teminat mektubu ... Enerji'den ... Beye teslim edilmiştir, an be an düzeltmeler yapılmış olup düzeltilmiş haliyle talep edildiği İngilizce dilinde teslim edilmiştir bu konuya ilişkin de karşılığında mail ortamında haberleştik, buna ilişkin yazılı belgelerin de dosyaya sunulduğunu biliyorum, ... beyin soyismini hatırlamıyorum, ben sipariş verildiği tarihte satış müdürü olarak çalışıyordum, mayıs ayında siparişe başladık bu konuda başladığımıza ilişkin mail yoluyla bilgi verdik, her şey mail ortamında ilerlemişitir siparişin başlama tarihi konusunda herhangi bir sıkıntı yaşanmamıştır, temmuz ayı sonunda da siparişi teslim ettik, belirtmiş olduğum gecikme sürelerini yaklaşık olarak belirttim bunun haricinde herhangi bir gecikme yaşanmamıştır Söz konusu maili ben attım, fitiks malzemeler üretilmişti sadece 4-5 adet yönünden yeniden üretilmesi istenmişti, ben de istedikleri kalite ölçüsünde malzeme kullanacağız şeklinde cevap verdim ve tekrar üretime sokacağızMalzemelerimiz stok malzeme olduğu için belli bir süresi vardır bunlar 6 ay ve 1-2 sene civarında değişmektedir, davalı ... Enerji bizden tekrardan denetime sokulması istenildiği için bu şekilde tekrardan denetim olamayacağını belirtmek için A335 standartına uygun değil ibaresini kullandım ayrıca biz malzemeleri önceden ... Enerji'ye bildirdik ancak kendileri bu aşamada denetim istemediler zaten sıkıntı da bundan kaynaklı olmadı boru ve flanşlarda herhangi bir sıkıntı olmadı, fitinks malzemeler yönünden (4-5 adet kalem) daha önceden kullanıldığı iddiasında bulunulmuştur biz bunun olmayacağını söyledik ancak itiraz etmeleri üzerine tüm bağlantı parçaları için ısıl işlemi tekrarlayacağız şeklinde beyanda bulundukÇin'deki iki tedarikçimiz üretim esnasında inspektör kabul etmediklerini belirttiler çin'deki firmaların %60 70 civarındaki firmalar kabul etmemektedir bu sadece bizim firmaya özgü bir durum değildir, üçüncü tedarikçi firma da stokda malzeme olduğu için inspektör kabul etmiştir, çin'deki iki tedarikçi üretim esnasında fabrikaya kimsenin giremeyeceğini ancak üretim bittikten sonra denetim yapabileceklerini bize söylediler hatta bu iki tedarikçi firma bize özgü bir durum yaparak üretimi video kaydına alarak bize gönderdiler bizde video kayıtlarını ve mailleri gönderdik, üretici firmaların adresleri iletişim bilgileri ve mail yazışmaları da ... Enerji'ye gönderilmiştir,Sertifika malzeme raporu olup malzeme bitmeden sertifika verilmez, davalı taraf ta bizden bu sertifikayı üretimden önce istemiştir bu nedenle veremedik, stoktaki malzemelerin sertifikalarını gönderdim diye hatırlıyorum ancak aradan uzun zaman geçtiği için emin değilim, üretimdeki malzemelerini sertifikaları hakkında davalı şirkete bilgi verilmiştir, bu konu hakkında mail attık tam tarihini hatırlamıyorum, gönderilen sertifikilarda kaşe imza bulunmaktadır, zaten kaşe imzasız sertifika gönderilmemektedir Asme standartı özel bir malzeme olup inspektör tarafından kontrol edilmesi gerekmektedir, stoktaki malzemeler yönünden bu standartın kontrol edilip edilmediğini hatırlamıyorum, biz boru parçalarıyla ilgili mail attık ancak herhangi bir inspektör gelmemiştir, söz konusu yazılar elle tebeşir ile inspektör tarafından denetim sırasında yazılmıştır." şeklinde beyanda bulunduğu anlaşılmıştır. Mahkememizin 19/09/2023 tarihli celsesinde davalı tanığı ... beyanında: "Ben davalı ... Enerji'de 6 yıldan beri makine mühendisi olarak çalışıyorum, 31/05/2022 tarihinde ... Enerji tarafından davacı şirkete sipariş verilmiştir, sipariş boru ve boru bağlantı parçalarına ilişkindir, ... trading inovation fze isimli şirket ... enerji'nin dubai'de yer alan ayrı bir şirketidir, davalı şirket ve oniks isimli şirket aynı holdinge bağlı şirketlerdir, sipariş davalı şirket tarafından verilmiştir, oniks isimli şirketin herhangi bir dahili olmamıştır, herhangi bir teminat mektubu verilip verilmediği bilmiyorum, siparişin teslim süresi 26/07/2022 dir. Satın alma birimimiz siparişe başlandığı anda onay almaktadır, sipariş geçildiğinde stoktaki ürünler için davacı şirketten sertifika talep ettik, sertifika imalatçı firmanın imzalamış olduğu muayene değerlerinin yer aldığı ve firmanın standartlara uygun malzemeleri teslim edeceğine dair beyandır, biz bu sertifikaları teslim süresine kadar alamadık, gözetim esnasında sertifikalar ortaya çıktı ve sertifikada malzeme uyuşmazlığını gördük, ısı döküm numarası tebeşirle yazıldığı için sertifikadaki belirtilen malzeme olup olmadığı konusunda tereddüt ettik, biz hem üretim aşamasında hemde stoktaki malzemeler açısından sürece katılacağımızı beyan ettik ancak davacı taraf çin'deki tedarikçi firmanın buna izin vermediğini belirterek katılmamız engellenmiştir buna ilişkin mail yazışmaları da mevcuttur, teslim süresinin geçmesinden sonra Ağustos ayında ısrar etmemiz üzerine gözetime katıldık, siparişi iptal edilme sebeplerinden biri ana sebep gecikme olup, ikincisi sertifikalardır, üçüncüsü ise sertifika sırasında gösterilen malzemelerin ayıplı olduğunu tespit ettik, burdaki malzemeler alaşımlı boru bağlantı parçaları bu parçalar yüksek basınçlı buhar hatlarında kullanılmaktadır bizde bu malzemeyi yüksek basınçlı buhar hatlarında kullanacaktık, bu malzemelerin diğerinden farkı farklı element enjekte edildiğinde 550 derece üstüne çıkmaktadır, gözetim esnasında malzemelerin kullanılmış olduğunu farkettik, boruların bağlantı noktalarında kaynak izlerinin mevcut olduğunu ve döküm pisliklerini gördük (davalı vekilinin cevap dilekçesi ekinde yer alan Ek 16 ve devamında yer alan fotoğrafların tanığa gösterilmesi ve sorulması üzerine tanıktan soruldu) söz konusu fotoğraflar beyanımda geçen ayıpları göstermektedir, ayrıca ısı iletim numarası tebeşir ile yazılmıştır, normalde üretim sonrası çıkmış olsaydı numaranın lazer ile işlenmiş olması gerekirdi ancak kullanılmış olduğu için söz konusu yazı tebeşir ile işlenmiştir, ayrıca malzemeye ısıl işlem uygulandığı için malzemenin yapısın da değişiklik mevcuttur biz bunları gözetim esnasında gördük, biz ayıpları fark ettiğimizde tedarikçinin yada malzemenin değiştirilmesini istedik karşı taraf hatalı ürünlerin kullanıldığı kabul ettiler ve ısıl işlemle onarım yapacaklarını söylediler ancak ısıl işlem uygulanması malzemenin ömrünü kısaltacağı ve yapısını bozacağı için kabul etmedik, siparişi iptal ettiğimiz tarihte gözetim raporu çıkmıştı biz yöneticilerle görüştük karşı taraftan da yeniden işlem yapılacağı söylendiği için firma bunu kabul etmedi, bu nedenle gecikme de olduğu için siparişi iptal ettik, gecikmenin neyden kaynaklandığını bilmiyorum,Ben davacı şirketten kaç adet ürün sipariş edildiğini ve kaç tanesini ayıplı çıktığını hatırlamıyorum ancak büyük çaplı malzemelerde ayıp ortaya çıktığı için kabul etmedik raporda uygun olan malzemeler de belirtilmiştir, biz malzemeleri gözetim esnasında gördüğümüz için ayıplı şekliyle kabul etmedik, gözetim tarihini net olarak hatırlamıyorum ancak Ağustos ayında yapılmıştı, ihale aşamasında davacı şirket örnek sertifika sunmuştur, örnek sertifika üzerinden davacı şirketle anlaşma sağlandı, satın alma birimi uygun bulmuştur ancak söz konusu örnek sertifika hali hazırda malzemelere ilişkin olmadığı için davacı şirketin bize tedarik edeceği malzemelenin ve stoktaki malzemelerin sertifikalarını sunmasını bekledik, bu sertifikalarda sıkıntı yaşanmıştır, stoktaki malzemeler boru bağlantı parçaları malzemesiydi ona ilişkin gözetim yaptık ve ayıplı olduğunu tespit ettiğimiz için ve belirtilen şekilde giderilmesini kabul etmediğimiz için siparişi iptal ettik, diğer malzemeler yönünden ise onların gözetim işlemi yapılmadı, ancak firmaya olan güvenimizi yitirdiğimiz için tüm siparişler yönünden iptalini istedik, sipariş iptal edildikten sonra davacı taraf yazışmaya devam etmiştir, stokta olan ve üretilen borularla ilgili olarak sertifikaları bizimle paylaşmıştır ve hazır olduğunu söylemiştir ancak sertifikalara kaşe ve imzasız olduğu için kabul edilemez nitelikteydi zaten biz önceden siparişi iptal ettik" şeklinde beyanda bulunduğu anlaşılmıştır. Mahkememizin 05/03/2024 tarihli celsesinde davacı tanığı ... beyanında: "Ben davacı şirkette 2021 Mart - 2023 Mart yılları arasında çalıştım, ben operasyon müdür olarak bulunuyordum, şuanda davacı şirkette çalışmıyorum, davalı şirket o zamanlar müşterimizdi, 2022 yılının yaz aylarında siparişe ilişkin olarak görüşmeler yapılmıştı ancak siparişin girişi, alınması, üretim süreci konularında tek yetkili davacı şirket çalışanı ... ...'dı, ben sadece sipariş hazırlandıktan sonra siparişin yurtdışından Türkiye'ye getirilmesi ve müşteriye ulaştırılması sürecinde operasyonel faaaliyetleri yürütüyordum, siparişin teslim edilmediğini biliyorum, bu nedenle benim devreye girmem gereken bir aşama olmamıştır, bu nedenle siparişin hazırlanıp hazırlanmadığı ve ve fesih süreciyle ilgili olarak bilgi sahibi değilim, ben davacı şirketten ayrıldığım için devamının ne olduğunu bilmiyorum,Benim fesih süreciyle ilgili bir bilgim yok, görüşmelerde herhangi bir yetkim yoktu sadece siparişin alındığını biliyorum, sipariş hazır olduğunda teslim aşamasında ve bilgilendirme aşamasında devreye girecektim, satıcıyla alıcı arasındaki anlaşma koşulları ... ...'ın bilgisi dahilindeydi, sipariş hazır olduğunda fabrika tarafından bilgi verildiğinde devreye giriyorduk, ancak o zamanlar "almadık/gecikti" şeklinde yazışmalar olduğunu biliyorum, ayrıca ... ile anlaşma yapıldığını ve anlaşma koşullarına uyulmadığı için vazgeçildiğini duymuştum, ayrıca sipariş hazır olmadan önce taraflar arasında bir kopuluk olduğunu ve görüşme sürecinin uzadığını net olmamakla birlikte hatırlıyorum ancak aradan uzun zaman geçtiği için olayları hatırlamıyorum ayrıca sadece operasyonel kısımda bulunduğum için bu konuda da yetkili değilim, anlaşma hakkında bilgim yoktur, ayrıca tanıklık için kağıt geldiğinde azlimi istediğimi söyledim ancak bu durum davacı tarafça kabul edilmemiştir ve tanık olarak ismim yazılmıştır, Davalı vekilinin dava dilekçesi EK-8, 9 ve 10'da bulunan ... ... tarafından atılan mail yazışmasında davacı tanığının da isminin bulunduğu, söz konusu mail içeriklerini hatırlayıp hatırlamadığı ve söz konusu tarihlerde siparişin teslim edilip edilmediği sorusu üzerine tanıktan soruldu: Söz konusu mail içeriklerini hatırlamıyorum, söz konusu tarihlerde sipariş teslim edilmemiştir." şeklinde beyanda bulunduğu anlaşılmıştır. Mahkememizin 05/03/2024 tarihli celsesinde davacı tanığı ... beyanında:"Ben davacı şirkette Mart 2019 - Eylül 2022 tarihleri arasında satış müdür olarak çalıştım, daha sonra işten ayrıldım, dava konusu siparişe ilişkin olarak bilgim yoktur, söz konusu siparişin satış müdürü ... ...'dı, bu nedenle siparişle ilgili bilgi sahibi değilim, siparişin hazır olup olmadığı, anlaşmanın feshedilip edilmediği ve teslim süreciyle ilgili olarak bilgi sahibi değilim, ben işten ayrılalı 2 sene olmuştur, taraflar arasındaki mail yazışmalarında da bulunmadım, herhangi bir bilgi sahibi değilim." şeklinde beyanda bulunduğu anlaşılmıştır. DELİLLER: Arabuluculuk son tutanağı, taraflar arasında akdedilen 31.05.2022 tarihli sipariş sözleşmesi, .... Noterliğinin 19/08/2022 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi, .... Noterliğinin 04/10/2022 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi, .... Noterliğinin 29/08/2022 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi, davacı ve davalı şirketin ticari defter ve kayıtları, taraflar arasında yapılan mail yazışmaları, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Mahkememizce yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamına göre; taraflar arasında düzenlenen sözleşmenin davalı tarafça haklı nedenle feshedilip edilmediği, sözleşmenin feshi nedeniyle davacının depolama masrafı, ihtarname masrafı, denetleme rapor masrafı ve munzam zarar koşullarının oluşup oluşmadığından ibaret olduğu anlaşılmaktadır. Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; taraflar arasında 317.449,00 euro karşılığında ... ürününün 26/07/2022 tarihine kadar teslimi hususunda anlaşma sağlandığını, davalı şirket tarafından 31/05/2022 tarihli sipariş emrinin düzenlendiğini, sipariş emrine uygun olarak ürünlerin hazır edilmesine rağmen davalı tarafça sözleşmenin haksız olarak feshedildiğini, ürünler hakkında bağımsız denetim kuruluşu olan İntertek firmasından denetim uygunluk raporu alındığını, ürünlerin sipariş emrine uygun olarak üretildiğinin tasdik edildiğini, davalı tarafça ürünlerin son halinin denetiminin yapılmadığını, sözleşmenin haksız feshi nedeniyle depolama masrafı, ihtarname masrafı, denetleme rapor masrafı ve tedarikçilere ödenen bedelin davalı şirket tarafından ödenmesi gerektiğini ve davalı tarafın verilen teminat mektubunu iade etmemesi nedeniyle teminat mektubuna ilişkin olarak ödemenin durdurulması hususunda ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; sözleşmenin ... ile yapılmasından ve ihtarnamelerin muhatabının ... isimli şirket olmasından dolayı husumet itirazında bulunduklarını, davacı tarafın sözleşmede belirlenen 26/07/2022 tarihinin geçmesine rağmen sözleşme konusu ürünleri teslim etmediğini, sipariş emri ve ekinde belirtilen işlerin zamanında eksiksiz ve kusursuz olarak yerine getirilmediğini, davacı tarafın stoklarında olan ve stoklarından teslimini sağlayacağı ürünlere ilişkin sertifikaların sürekli istenmesine rağmen müvekkiline verilmediğini, müvekkili tarafından istenmesine rağmen üretim aşamasına katılımının sağlanmadığını, davacı tarafça sonradan gönderilen boru sertifikalarında ise kaşe ve imza olmadığını, sertifikaları düzenleyen firmaların farklı olduğu ve geçerliliğinin bulunmadığının anlaşılması ve ürünlerin zamanında teslim edilmemesi üzerine bu noktadan sonra süre verilmesi anlamsız olacağından TBK 124 gereğince siparişin iptal edildiğini, davacının zarar talebinde bulunamayacağını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Mahkememizin 15/02/2023 tarihli ve 27/09/2023 tarihli ara kararları ile 6100 Sayılı Yasanın 389 vd maddeleri gereğince uyuşmazlık konusu olmayan şey hakkında ve davanın tarafları dışında üçüncü kişileri kapsayacak şekilde ihtiyati tedbir kararı verilemeyeceğinden davacı vekilinin ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verildiği, davacı vekilinin ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verildiği, ara kararın davacı vekili tarafından istinaf edildiği, ... Mahkemesi ... Hukuk Dairesinin 2023/... E. 2023/... K. Sayılı ve 2023/... E. 2023/ ... K. Sayılı ilamları ile istinaf başvurusunun esastan reddine karar verildiği anlaşılmıştır. Dava zorunlu arabuluculuğa tabi davalardan olup davacı tarafça dosyaya sunulan 02/12/2022 tarihli arabuluculuk son anlaşmazlık tutanağı ile davacı tarafça zorunlu arabuluculuk dava şartının yerine getirildiği ve tarafların anlaşamadığı anlaşılmıştır. .... Noterliğinin 19/08/2022 tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile; keşide eden ... tarafından davacı şirkete keşide edildiği ve malzemelerin ayıplı olması ve sipariş emrine ve gerekli standartlara uyulmaması ve teslim süresinin geçirilmesi nedeniyle sipariş emrini feshettiklerini davacı tarafa ihtar etmişlerdir. Davalı tarafın husumet itirazının değerlendirilmesinde; Sipariş emrinde davacı şirketin kaşe, isim ve imzasının bulunduğu, sipariş formunun üst kısmında ... isminin yer aldığı ve sevkiyatın yapılacağı firma bilgileri olarak ... isimli şirketin yer aldığı anlaşılmıştır. Her ne kadar sözleşmenin feshine ilişkin ihtarnamenin keşidecisi ...isimli şirket olsa da taraflarca itiraz edilmeyen mail yazışmalarının davacı ve davalı şirket arasında gerçekleştirildiği ve siparişin verilmesinden iptal edilmesine kadar tüm sürecin davalı şirket tarafından yürütüldüğü ve dinlenen davalı tanığı ... 'ın siparişin davalı şirket tarafından verildiğine yönelik beyanı dikkate alındığında davalı tarafın husumeti bulunduğundan husumet itirazının reddine karar verilmiştir. Mahkememizce yapılan bilirkişi incelemesi neticesinde Mali Müşavir Bilirkişi ..., Makina Mühendisi Bilirkişi ... ve Nitelikli Hesaplama Konusunda Uzman Bilirkişi ... tarafından 18/09/2024 tarihinde düzenlenen bilirkişi raporuna göre; "Dosya muhteviyatı, tarafların iddia ve savunmaları, tanık beyanları, üçüncü firma denetim raporları ve mail yazışmaları incelendiğinde; 31.05.2022 tarihli sipariş sözleşmesi ile sözleşmeye konu ürünlerin davacı tarafından üretilip zamanında, kusursuz, tam ve eksiksiz olarak davalıya teslim edilmesi gerektiği halde, davacının sözleşmede belirtilen ürünleri, sözleşmede belirtilen 26.07.2022 olan teslim tarihinde kusursuz, tam ve eksiksiz olarak davalıya teslim etmek için hazır edemediği, tanık beyanlarından ve üçüncü denetim firmasının hazırlamış olduğu 02.08.2022 tarihli denetim raporundan; sözleşme konusu olan ürünler ile sunulan sertifikaların uyumsuz olduğu, ürünler üzerindeki lazer ile işlenmesi gereken ısıl işlem numarasının tebeşir ile işlenmiş olduğu, teslim edilmek istenen ürünler üzerinde davalının yapmış olduğu gözetimde ürünlerin üzerinde kaynak izlerinin, döküm çapaklarının ve kullanılmış ürünlerin olduğunun tespit edilmiş olduğu, taraflar arasındaki mail yazışmalarında da, davacı tarafın ürünlerdeki eksiklik, hata, kusur ve ayıpları kabul ederek sözleşmeye göre uygun uymayan ürünlerin yerine yeniden ürün üretileceğini, malzemelerin yeniden üretilmeye başlandığını, yanlış ya da hatalı ürünlerin tekrar üretileceğini, tüm bağlantı parçaları için ısıl işlemin tekrarlanacağını, ısıl işlem sonrası ürünlerin standartlara uygun hale getirilmiş olacağını ifade ederek sözleşmeye konu ürünlerin kusurlu ve ayıplı olduğunu kabul etmiş olduğu anlaşıldığından, davalının sözleşmeyi haklı nedenle fesh etmiş olduğu, davalının, davacı tarafından sözleşmede belirtilen ürünlerin zamanında, tam ve kusursuz olarak teslim etmesi gerektiği halde, teslim edemediği ürünler ile ilgili olarak sözleşmeyi haklı nedenle fesh etmiş olduğunun anlaşılmış olmasından dolayı, davacının üçüncü denetim firmasına ürünleri kontrol ettirmek için yaptığı masraftan, depolama masrafından, ihtarname masrafından ve munzam zararlardan sorumlu olmayacağı, seçenekli olarak Sayın Mahkemece davalının sözleşme kapsamındaki edimlerini zamanında yerine getirmemiş olmasından dolayı ürünlerin sözleşmede belirtilen 26.07.2022 tarihinde teslim edilemediğinin ortaya çıkması durumu için; davalının sözleşmeyi fesh ettiği 19.08.2022 tarihinden önce, üçüncü taraf denetim firmasının hazırlamış olduğu 10.08.2022 tarihli denetim raporu ile sözleşmeye konu ürünlerin sözleşmede belirtilen şartlara uygun olarak kusursuz, tam ve eksiksiz olarak teslim edilebilir duruma getirmiş olduğunun anlaşılmış olmasından, ürünlerin teslimindeki gecikmenin haklı gerekçeye dayanmış olmasından dolayı davalının sözleşmeyi haksız olarak fesh etmiş olduğu, davalının seçenekli olarak, davacının haklı gerekçeye dayanarak gecikmeli olarak 10.08.2022 tarihinde ürünleri sözleşmede belirtilen şartlara uygun olarak kusursuz, tam ve eksiksiz olarak teslim edilebilir duruma getirmiş olmasına rağmen sözleşmeyi haksız olarak fesh etmiş olmasından dolayı depolama masrafı, ihtarname masrafı, denetleme rapor masrafı ve munzam zarardan kaynaklı zararlardan sorumlu olacağı" şeklinde rapor düzenlenmiştir. Mahkememizce yapılan yargılama ve toplanan deliller birlikte değerlendirildiğinde; taraflar arasında 31.05.2022 tarihli sipariş sözleşmesi ile boru ve bağlantı parçalarının davacı tarafından üretilip, 26.07.2022 tarihinde 317.449,00 USD bedel karşılığında davalıya teslim edilmesi hususunda anlaşma sağlanmıştır. Sözleşmeye göre davacının ihalede belirtilen teknik şartnamedeki özelliklere uygun olarak ürünleri zamanında, kusursuz, tam ve eksiksiz olarak alıcının (davalının) talimatlarına uygun şekilde tamamlayacağı, davalının (alıcının) ürünlerin yüklenmesinden önce ürünleri herhangi bir denetim firmasına kontrol ettirebileceği, ayrıca davalının (alıcının) ürünlerin teslim edileceği ... limanında sevkiyat öncesi görsel muayene yapacağı, ürünlerin sevkiyatından sonra ödeme yapacağı ifade edilmiştir. Taraflar arasında düzenlenen sözleşmenin 7. maddesine göre; "tedarikçi işler tamamlanana kadar, kendisine ihale aşamasında verilen, tüm kalite güvence/kalite kontrol ekine uygun şekilde hareket etmekle ve işleri bu eke, ilgili ülkenin yasa ve mevzuatlarına ve alıcının talimatlarına uygun şekilde tamamlamakla yükümlü olduğunun kararlaştırıldığı, sözleşmenin 8. maddesine göre; "tedarikçi, kendi ülkesindeki ve işlerin yapılacağı ülkedeki mevzuatlara ve ayrıca alıcının işlerin ifası süresince vereceği talimatlara ve ihale aşamasında verilen ... eki hükümlerine uymakla yükümlü olduğunun kararlaştırıldığı anlaşılmıştır. Davacı ve davalı şirket arasında mail yazışmalarının bulunduğu, HMK'nun 199. maddesinde ”Uyuşmazlık konusu vakıaları ispata elverişli yazılı veya basılı metin, senet, çizim, plan, kroki, fotoğraf, film, görüntü veya ses kaydı gibi veriler ile elektronik ortamdaki veriler ve bunlara benzer bilgi taşıyıcıları bu Kanuna göre belgedir.” yazılıdır düzenlemesi gereğince mail yazışmalarının belge olduğu ve taraf iddia ve savunmalarının ispatı açısından elverişli delil olduğu Mahkememizce kabul edilmiştir. Taraflar arasında düzenlenen sözleşmede teslim tarihinin 26/07/2022 tarihi olarak kararlaştırıldığı, davacının sözleşmede belirtilen ürünleri, sözleşmede belirtilen 26/07/2022 olan teslim tarihinde kusursuz, tam ve eksiksiz olarak davalıya teslim etmek için hazır edemediği, her ne kadar dinlenen davacı tanığı ... ...'ın beyanına göre teminat mektubunun hazırlanması için siparişe bir ay süre ile geç başladıkları ve gecikmenin davalı taraftan kaynaklı olduğu beyan edilmişse de tanık beyanı dışında gecikmenin davalı taraftan kaynaklı olduğuna ilişkin dosya kapsamında yazılı delil bulunmadığından sözleşmede belirlenen teslim tarihinde ürünlerin teslim edilmesi gerektiği Mahkememizce kabul edilmiştir. Ürünlerin teslim tarihinden sonra da mail yazışmalarının devam edildiği taraflarca sözleşmenin ayakta tutulduğu, sözleşmenin düzenlenmesinden sonra davalı tarafça üretim aşamasındaki ve stoktaki malzemelere ilişkin olarak sertifikaların istendiği, davacı tarafça tedarikçi firmadan sertifikaların istendiği ve gönderileceğinin belirtildiği ancak 02/08/2022 tarihinde gözetim sırasında teslim tarihinden sonraki bir süreçte bir kısım sertifakaların sunulduğu, ancak sertifikalarda sipariş konusu ürünlere ilişkin malzemelere ait olup olmadığının belli olmaması, kaşe ve imzanın olmaması ve düzenleyen kişilerin farklı olması nedeniyle sertifikaların davalı tarafça kabul edilmediği anlaşılmıştır. Davalı tarafından üretim aşamasında fabrika ziyareti ve gözetim taleplerinin davacı tarafından karşılanmadığı ve boru bağlantı parçaları üzerinde 02/08/2022 tarihinde teslim tarihinden sonraki bir süreçte Intertek firması tarafından denetim sonucunda düzenlenen denetim raporundan sözleşme konusu olan ürünler ile sunulan sertifikaların uyumsuz olduğu, ürünler üzerindeki lazer ile işlenmesi gereken ısıl işlem numarasının tebeşir ile işlenmiş olduğu, teslim edilmek istenen ürünler üzerinde davalının yapmış olduğu gözetimde ürünlerin üzerinde kaynak izlerinin, döküm çapaklarının ve kullanılmış ürünlerin olduğunun tespit edilmiş olduğu, davalı tarafı temsilen ... tarafından davacı satış müdürü ... ...'a gönderilen 13/08/2022 tarihli mail yazışmasında; "boruları bu şekilde teslim alamayacaklarını ve taleplerinin net olduğunu ve sipariş emrinde belirtilen malzemeleri işlenmemiş, tamir edilmemiş, kullanılmamış, ısıl işlem görmemiş, malzeme sertifikaları ile ilgili hiç bir şüpheli durum olmadan ya sıfırdan üretim ya da stok malzeme temin edilmesi" gerektiği belirtilmiş olup davacı satış müdürü ... ... tarafından 16/08/2022 tarihinde gönderilen mailde; "Tüm ana malzemelerin ...'sinde bazı ana borular yıllardır stoktan alındığı için, bazıları da büyük çelik boru standardına uygun olduğu için en güncel A335 standardına uygun değil. Tüm bağlantı parçaları için ısıl işlemi tekrarlayacağımız için standart uygulamalara ve ...'ya uygun olacaktır." belirtilmiş olup ürünlerdeki ayıpların davacı tarafça kabul edildiği ve davalı tarafça özellikle istenmemiş olmasına rağmen ürünler üzerinde ısıl işlem uygulanacağı belirtilmiş olması karşısında bilirkişi raporunda yapılan teknik değerlendirme ile davalının malzemeye ikinci defa ısıl işlem uygulayarak ürünleri teslim etmek isteğini kabul etmemesinin yerinde olduğu, ürünlerin teslim süresinin geçmesi ve bu aşamadan sonra TBK m.124'e göre; borçlunun içinde bulunduğu durumdan veya tutumundan süre verilmesinin etkisiz olacağı anlaşılıyorsa süre verilmesine gerek olmadığı, davalı alıcının sözleşmeye konu ürünlerin kullanılacağı alana bakıldığında malzemelerin sertikasını istemekte haklı olduğu ve talebinin davacı tarafça karşılanmadığı, davacı tarafın davalı alıcının talimatlarına uygun olarak hareket etmediği ve sözleşmeye aykırı davrandığı, davalı tarafça sözleşmenin feshedildiği 19/08/2022 tarihinden sonra da davacı tarafça malzemelere ilişkin olarak hatalar ve eksikliklerin düzeltileceği ve yeniden üretime devam edileceğine ilişkin mail yazışmalarının bulunduğu ve davalı tarafça sözleşmenin feshedilmesinin haklı nedene dayalı olduğu Mahkememizce kabul edilmiştir. Her ne kadar bilirkişi raporunda davacı tarafça davalının sözleşmeyi feshettiği 19.08.2022 tarihinden önce, üçüncü taraf denetim firmasının hazırlamış olduğu 10.08.2022 tarihli denetim raporu ile sözleşmeye konu ürünlerin sözleşmede belirtilen şartlara uygun olarak kusursuz, tam ve eksiksiz olarak teslim edilebilir duruma getirmiş olduğunun anlaşılmış olmasından dolayı seçenekli olarak değerlendirme yapılmışsa da hukuki değerlendirmenin Mahkememize ait olduğu ve bilirkişi raporunda sehven denetim raporu tarihinin yanlış yazıldığı ve davacı tarafça İntertek firmasından alınan denetim raporu tarihinin sözleşmenin feshinden sonra 08.10.2022 tarihi olduğu bu aşamadan sonra uygun hale getirilmesinin etkisiz olacağı davacının sözleşmeye aykırı davrandığı dosya kapsamında bulunan mail yazışmaları ve tanık beyanları ile sabit olduğundan seçenekli değerlendirmeye itibar edilmemiştir. Davalı tarafından sözleşme haklı nedenle feshedildiğinden davacı tarafın sözleşmeden kaynaklı olarak zarar talebinde bulunamayacağından davacı tarafça davalı aleyhine açılan davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. KARAR: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davacı tarafça davalı aleyhine açılan davanın REDDİNE, 2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesine göre alınması gereken 427,60-TL harcın peşin alınan 179,90-TL harçtan mahsubu ile eksik kalan 247,70-TL'nin davacıdan alınarak hazineye irad kaydına, 3-Tarafların zorunlu arabuluculuk sürecinde anlaşamamaları nedeniyle 6325 Sayılı Kanunun 18/A-13 maddesi uyarınca zorunlu arabuluculuk gideri olan 3.120,00-TL'nin davacıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydedilmesine, 4-Davalı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT 13/2 Maddesi gereğince hesap olunan 400,00- TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 5-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına, 6-Taraflarca yatırılan artan gider avansının karar kesinleştiğinde bakiye kısmının yatıran tarafa re'sen iadesine, Dair, davacı ve davalı vekilinin yüzüne karşı davanın kısmi dava olarak açıldığı gözetilerek dava değeri itibariyle kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 08/10/2024 Katip ... e-imzalı* Hakim ... e-imzalı*