İlk Derece Mahkemesi · İstanbul 18. Asliye Ticaret Mahkemesi
İstanbul 18. Asliye Ticaret Mahkemesi 2021/720 E. 2024/461 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Daire
- İstanbul 18. Asliye Ticaret Mahkemesi
- Esas No
- 2021/720
- Karar No
- 2024/461
- Karar Tarihi
T.C. İSTANBUL 18. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2021/720 Esas KARAR NO : 2024/461 DAVA : Alacak (Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 16/11/2021 KARAR TARİHİ : 01/07/2024 KARARIN YAZILIŞ TARİHİ : 05/07/2024 Taraflar arasında görülen davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda: GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: İDDİA VE TALEP : Davacı vekili dava dilekçesinde ; Davalı şirketin yetkilisi ...'nin arızalı araçlarından ... plaka numaralı ... cinsi 2013 model kendisine ait aracının %50’sini müvekkiline satmak istediğini, müvekkilinin ayıplı araçtan haberi olmadığını, müvekkilinin davalı ...’ye araç alım satış sözleşmesi yaparak 60.885, 00 TL ödeme yaptığını, müvekkilinin işbu araç satış sözleşmesini yaptıktan ve ödemeyi geçtikten sonra, davalı şirketin aracı, sözleşme tarihinden günümüz tarihine kadar çalıştırdığını ve kiraya verdiğini, elde ettiği kar payını müvekkiline ödemediğini, davalının uyuşmazlığa konu araç için 197.081,00 TL tutarında asılsız evraklarla masraf yaptığını beyan ettiğini, davalı şirketin yetkilisi ... müvekkilinin yabancı olma durumunu kullanarak asılsız belgelerle müvekkilinden fahiş miktarda aracın gider ücretlerini talep ettiğini ve her ay aracı çalıştırarak elde ettiği gelirleri vermediği gibi hem de fahiş miktarda giderle harcamaları müvekkilinden talep ederek haksız kazanç sağladığını, gider evrakları makbuz fatura şeklinde olmayıp, iş emirlerinden ibaret olduğunu, işbu iş emirlerinden makbuz kesilmeyerek KDV ve STOPAJ eklemesi yapıldığını ve müvekkilinden talep edildiğinden, özel belgenin başkalarını aldatacak şekilde sahte olarak kullanılma suçunu oluşturduğundan taraflarınca ... Cumhuriyet Başsavcılığı ... Soruşturma numarası ile dolandırıcılık, özel evrakta sahtecilik, kişilerin huzur ve sükununu bozmaktan suç duyurusunda bulunulduğunu, açıklanan sebeplerle söz konusu aracın ruhsat kaydının düzeltilmesine kadar geçecek sürede müvekkilinin mağduriyet yaşamaması ve minibüsün 3. Kişilere devrinin önlenmesi amacı ile ... plaka numaralı ... cinsi 2013 model aracın trafik tescil kaydına ihtiyati tedbir koyulmasına, bu nedenle trafik tescil müdürlüğüne müzekkere yazılmasına karar verilemesini, müvekkilinin davalıya, ... plaka numaralı ... cinsi 2013 model aracının alım satım sözleşmesinde %50 oranında vermiş olduğu 60.885, 00 TL bedel nedeniyle, minibüsün %50 hissesi oranında müvekkili adına tesciline, bu mümkün değilse satış bedeli olarak ödenen 60.885, 00 TL TL’nin ödeme tarihi olan 25/09/2019 ’den itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, sözleşme tarihi 25/09/2019 tarihi ile ve günümüz ve halen çalıştırılan aracın, kar ve zarar miktarının belirlenerek %50 hissesi oranında kar payının müvekkiline iadesine ve alacağının dava tarihinden itibaren hesaplanacak aylık ve yasal faiz ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davalı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir. Davacı vekilinin 17.10.2023 tarihli ıslah dilekçesinde özetle; ... plaka numaralı ... cinsi 2013 model aracın %50 oranında müvekkil adına tesciline, kar payı alacağı için taleplerinin 70.000 TLnin 24.773,95 TL ıslahı ile toplamda 94.773,95 TL üzerinden kabulüne, yargılama giderleri ve ücreti vekâletin karşı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir. SAVUNMA VE KARŞI TALEP : Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının tacir olmadığından ve yapılan iş ve işten beklenen menfaat ticari olmadığından, gerçek kişiler arasındaki davanın halli mercii de Asliye Ticaret Mahkemesi olmadığından öncelikle görevsizlik kararı verilerek, dosyanın görevli Asliye Hukuk Mahkemesi'ne gönderilmesini, davacının, Türk vatandaşı olmadığından kendisinden teminat alınmasını, 4982 Sayılı Bilgi Edinme Hakkı Kanunu Ve Buna Bağlı Yönetmelik Uyarınca Karşılıklılık İlkesi Kapsamında Bulunan Ülkeler Hakkında Tebliğ madde 4'te İran istisna kapsamındaki ülkeler arasında olmadığını, öncelikle bu doğrultuda davacıya kesin süre verilmesini, süreye riayet edilmezse HMK md.88/1 uyarınca davanın usulden reddine karar verilmesini, davacının, ... plakalı araca tedbir konulmasını talep ettiğini, yargılama gideri ve teminatı dahi ödememiş olan davacının tedbir talebinin şarta bağlanarak kabul edilmesi yönündeki ara kararın haksız ve hukuka aykırı olduğunu, aracın satışı ve davacıya tesciline dair resmi şekil şartı olan Noter Satış Sözleşmesi yapılmadığını, ... plakalı aracın satışı ve davacıya tesciline dair resmi şekil şartı olan Noter Satış Sözleşmesi yapılmadığından, davacının davalıya varsa ödediği bedel, ancak sebepsiz zenginleşme hükümleri uyarınca geri talep olunabileceğini, Türk Borçlar Kanunu Madde 82 uyarınca da sebepsiz zenginleşmeden doğan talepler 2 yıllık zaman aşımına tabi olduğunu, taraflar arasındaki şeklen batıl olduğu için geçersiz olan sözleşme tarihinin 25.09.2019 olduğunu, davacının bedel iadesi talebinin zaman aşımına uğradığından davanın bu yönden de reddine karar verilmesini, davacının aslında uyuşmazlık konusu için arabuluculuk şartını yerine getirilmediğini, bu halde dava şartı yokluğu nedeni ile de davanın reddine karar verilmesini, dava konusu... plakalı araç üzerinde kurulan adi ortaklık, 25.09.2019 tarihli sözleşmeye dayanmakta olduğunu, sözleşmede; "Minibüs sağlam olarak alınmış olup..."belirtildiğini ve sözleşmede bizzat davacının imzasının bulunmadığını, davacının, sözleşme ilişkisi kurduğu aracı kontrol ederek sağlam olduğunu sözleşmeye yazmasına rağmen tam 2 yıl 2 ay sonra afaki sözlerle aracın bozuk olarak satıma konu edildiğini belirttiğini, 14.02.2020 tarihinde yani sözleşme tarihinden 4 ay 7 gün sonra aracın motoru vurduğunu ve bu motorun Eser Otomotiv isimli servise işçilik dahil 48.365,25 TL'ye yaptırıldığını ve bu ödemenin davalının cebinden çıktığını, kar bekleyen davacının, külfete de katlanarak bu masrafa 1/2 katlanması gerekmekte olduğunu, dava konusu ... plakalı araç üzerinde kurulan adi ortaklığın, 25.09.2019 tarihinde başladığını, davacının da belirttiği üzere bu araç ile turistik amaçlı sefer ve geziler yapılmak istendiğini, Covid 19 nedeniyle 17 Mart 2020 tarihinden 1 Haziran 2020 tarihine kadar tüm sektörlerde kesin sokağa çıkma yasağı olduğunu, esnaf ve tacirler ayakta durabilmek, virüs bittikten sonra ekmek teknelerini kaybetmemek için birikmişleri ne var ise harcadığını, HMK'nın 190/1. Maddesinde yer alan; "İspat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir."hükmü uyarınca davacı; davalının kar elde ettiğini ancak yarısını davacıya vermediğini ispat etmekle mükellef olduğunu, dava konusu araç için yakıt gideri, muhasebe gideri, şoför maaş ve sigorta primi, muayene harcı, otopark ücretleri, kapı tamiri, dezenfekte, silecek, Belediye Yol Belgesi Ücreti, Arvento Yıllık Üyelik ücreti, KASKO ve zorunlu trafik sigortası, cam filmleri, aşırı yıprandıkları için değişmek zorunda kalınan koltuk kılıf ve kaplama ücret, tavan-bagaj kaplaması, aracın modern görünerek turistik amaçlı kullanılabilmesi için ışıklandırma ücreti, araç lastik ücretleri, feribot ve ulaştırma sefer ücretleri, lastik patlaması, kalorifer tamiri, motor değişmesi için ödemeler doğrudan davalı tarafça yerine getirilmek zorunda kalındığını, davalının, ortaklık ilişkisi ve hesap verme yükümlülüğü ile iyi niyetle dava konusu araca yapılan tüm masrafları günü gününe not aldığını ve davacıya bildirdiğini, ... 23. İş Mahkemesinin... E. Sayılı dosyası ile ikame etmiş olduğu davada, kendisinin ...plakalı aracın Satış Temsilcisi olarak seçildiğini ve işçi olarak çalıştırıldığını beyan ettiğini, ... 23. İş Mahkemesinin ... E. sayılı dava dosyasının bekletici mesele yapılmasını, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesini talep etmiştir. DELİLLER : Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, Dava; ... plakalı aracın %50 hissesinin davacı adına tescili, bu talebi kabul edilmemesi halinde 60.885,00 TL'nin 25/09/2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili, aracın çalıştırılmasına kaynaklı kar payı bedelinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine ilişkin dava olduğu görüldü. Mahkememizin 15/05/2023 tarihli duruşmasında; Davacı tanığı ...' den uyuşmazlık noktaları özetlenerek soruldu: Ben davalı ... de 2017-2021 tarihleri arasında baş şoför olarak çalışıyordum, bende başka 9 tane daha şoför daha vardı, zaman zaman değişiklikle birlikte 10'dan fazla servis aracı vardı, davacı İran müşterileri ile ilgileniyordu, bigbam'da sigortalı olarak çalışıyordu, ... plakalı araç ...'dan satın alınmıştı, bunun bedelinin yarısını şirket yarısı da davacı ödedi, aralarında da sözleşme yapmışlardı, bu minibüs çalıştırılıp bedeli eşit bir şekilde dağıtılacaktı, araya pandemi süreci girdi, hesap işlerinde davacı uygunsuz kesintiler bulmuştu, bunun üzerine kendi aralarında toplandılar, davacı faturalara itiraz etti, sonradan 2020-2021 yılında ayrıldı, yaklaşık 1.5 yıl ortak kaldılar , davacı aracın hep zarar gösterildiğini söyleyip buna itiraz ediyordu, o tarihlerde bu tarz bir araç 2019 yılında aylık 18.000 TL'ye, 2020 yılında 23.000 TL'ye, 2021 yılında 25.000 TL'ye, 2022'de 28.000 TL'ye , 2023 yılında da 35.000 TL ortalama bedel ile çalışıyor çalışıyordu, gider sadece şoför maaşıydı, yakıt gideri kiralayan firmaya aitti, şoför maaşı da asgari ücretti, diğer masraflarda resmi faturalıydı, bilgim ve görgüm bundan ibarettir dedi. Davacı vekili " şoförlerin hatalarından kaynaklı trafik cezalarını kim ödüyordu, eser oto ile davacı arasında nasıl bir ilişki vardı, davalı tanıkları ... ve ...'yi tanıyor musun" dedi Tanık cevaben : park cezalarını kiralayan şirket, diğer cezaları ise şoför kendisi karşılıyordu, eser oto bağcılar güngören sanayi de faaliyet gösteren bir tamirhanedir, davalının bu firma ile bir ortaklığı yoktu, davalının işlettiği araçların tamir ve bakımı bu serviste yapılıyordu, ben bu servise tamir ya da bakım için araç götürdüğümde iş emri düzenleniyordu, daha sonra ödeme yapılınca da fatura alınıyordu, davalı tanıklarını tanıyorum, ... şirket sahibi ...'nin kardeşidir, ..., kendisine ait aracı davalı acenteden aldığı belge ile servis taşımacılığında kullanmaktadır, dedi. Davalı vekili " ... plakalı araç ortaklık tarihinden itibaren kesintisiz fiilen kiradamıydı, hangi firmada kiradaydı, aracın motoru ile ilgili tamir işlemi yapıldımı, tarihi ve maliyetini biliyor mu, aracın köprü geçiş kasko sigorta muhasebe nasıl karşılanıyordu, araçta ne tür taşıma yapılıyordu, araç alındıktan sonra koltuk ve aksam değişti mi " Tanık; "evet kiradaydı, bu araç sözleşme tarihi olan 25/09/2019 tarihinden pandemi başladıktan 2 ay sonrasına kadar ... adlı firmada kiradaydı, pandemiden dolayı 9-10 ay çalışmadı, sonrasında tekrar kiraya verildi, evet yapıldı, bu araç pandemiden sonra motoru ile ilgili işlem gördü, bu işlemi maliyeti aşağı yukarı 60-70 bin civarı gibi bir rakamdan bahsedildi, 10-15 gün tamir için serviste kaldı, tamir bedelini davalı karşıladı, hesapları ortak olduğu için davacı ile davalı birlikte karşıladı diye biliyordu, tamir yapılırken davacı da aynı firmada çalışıyordu, daha ayrılmamıştı, tarafların arasındaki uyuşmazlık tamir olayından yaklaşık 5-6 ay sonra oluştu, ancak uyuşmazlık sebebinin bu olup olmadığını bilmiyorum, aracın sigorta primlerini, işletilmesinden kaynaklı muhasebe ücretini diğer araçlarla birlikte şirket karşılıyordu diye biliyorum, turizm taşımacılığı yapılıyordu, araç alındıktan sonra sadece döşemesi değişti, maliyeti 3.700 TL -4.700 tl olarak aklımda kaldı, bunu şirket karşıladı dedi. Davalı tanığı ...'den uyuşmazlık noktaları özetlenerek soruldu: Ben davalı şirket yetkilisi ...'nin kardeşiyim, kurulduğundan bugüne kadar çalışıyorum, önce şoför olarak çalışıyordum, halen ise araç sorumlusu olarak çalışıyordum, sözleşmeye konu ... plakalı aracı biliyorum, aracı önce şirket aldı, sonra davacı taraf belli bir miktar ödeyerek araca ortak oldu, ortaklık çerçevesinde araç işletilip kar ya da zarar olarak paylaşılacaktı, araç yaklaşıl 3 ay sorunsuz çalıştı, 3 ay çalıştıktan sonra motor arızası verdi, araç motoru hakkında rektifiye, ancak ekonomik olmadığını düşünerek motoru değiştirdik, sıfır motor aldık, üst versiyon olarak euro 6 model motor alındı, araca takıldı, bunun bedelini şirket ödedi, motorun takılması yaklaşık olarak 17-18 gün sürdü, sonrasında çalışmaya devam etti, çok kısa bir süre sonra pandemi başladı, pandemide bütün araçlar durdu, yaklaşık 8 ay sonra bu ve diğer araçlar çalışmaya başladı, ortaklık kar zarar ortaklığıydı, araç karından fazla zarar edince ortaklar arasında anlaşmazlık çıktı, turistlere hizmet edildiği için aracı dizayn etmemiz gerekiyordu, dizayn için yaklaşık 22.000,00 TL bedeli masraf yapıldı, bütün araçlar da aynı masraf yapılmıştı, bu parayı da davalı ödemişti, araç halen şirkette bulunuyor, ancak bu aralar iş olmadığı için diğer araçlarla birlikte otoparkta duruyor, 2019 yılında bu tarz bir aracın aylık kirası 19.000 TL, 2020'de gelen turist durumunda göre 2.000,00 TL aşağı yukarı oynuyordu, halen bile bu araçların aylık kiraları 22.000,00 TL civarındadır, bilgim ve görgüm bundan ibarettir, Davalı vekili; ... plakalı aracın kasko, trafik, muhasebe vb giderlerini kim karşılıyordu, taraflar arasında anlaşmazlık ilk ne zaman başladı, eser oto ile çalışma şekli nasıldı, ? Tanık; biz karşılıyorduk, ücretli köprü yol geçişlerinde de şirket karşılıyordu, aracın motoru değişimi için 48.000 TL gerekiyordu, bu bedelin yarı yarıya paylaşılması gerekiyordu, bundan dolayı o tarihlerde anlaşmazlık başladı, aracın motor değişim bedelini davalı karşıladı, eser oto ile açık hesap ile çalışıyordu, bazen fatura alınmadığı oluyordu, yapılan işin listesi yazılıp, iş yapıldıktan sonra nakit durumumuz müsait olduğunda nakit, bazen çek ya da kredi kartı ile ödeniyordu, aracın giderleri ile ilgili taraflar arasındaki anlaşma, aracın çalışmasından kaynaklı gelirlerden kesinti yapılarak ödenmesi yönündeydi, ancak 22.000,00 TL döşeme ve 48.000,00 TL motor değişim bedeli yüksek olunca ve bu bedel de aracın işletilmesi sağlanamayacağından davacı bu bedeli ödemek istemedi, bu yüzden taraflar arasında anlaşmazlık başladı dedi. Davalı tanığı ...'den uyuşmazlık noktaları özetlenerek soruldu: davalı firmada yaklaşık 4-5 yıldır çalışıyordum, ... plakalı aracı adana'dan getirirken kullandım, taraflar kendi aralarında sözleşme yapmışlardı, davacı firmanın çalışanı değildi, davacı iranlı müşterileri yönlendiriyordu, araç alındıktan 4-5 ay kadar sorunsuz çalıştı, davacı araca ortak oldu, pandemiye kadar sorunsuz çalıştılar, pandemide araçların hiç biri çalışmadı, pandemi başladıktan sonra araçta arıza oluştu, davacı şirket yetkilisinin söylediğinde göre araç tamiratını da cebinden karşılamış, araçların yol, köprü, muhasabe, sigorta ücretlerinin şirket karşılayıp, ortak olan araç sahipleri ile mahsuplaşıyordu, pandemi boyunca aşağı yukarı 2 yıl işler olmadı, ara sıra çıkan işler de aracın mzaot giderini anca karşıladı, ancak bu süreçte aracın şoför gideri, bakım ücretleri karşılanıyordu, tüm araçlar için karşılanıyordu, ben şöfordum, çalışmadığın halde maaş alıyordum, pandemiden sonra araç tekrar çalışmaya başladı, ancak pandemi sürecinde masraflar glierden fazla olduğu için aralarında anlaşmazlık çıktı diye biliyorum, davalı firmada 16-17 tane araç olduğunu tahmin ediyorum, mütemadiyen hepsi çalışıyor, ancak son 3 aydır işler yavaş olduğu için çoğu çalışmıyor, davalı firma şoför ve araç ücreti vererek belirli bir ücret karşılığında çalıştırıyor, ancak ücretler hakkında bilgim yoktur dedi. Davacı vekili " aracın motoru değişti mi " dedi Tanık cevaben : bahsettiğim tamir motor tamiriydi, masrafı 45-50 bin civarıydı, bunu davalı karşıladı, kendisi söylediği için o şekil biliyorum, hatta bana ödemeyi de müşteri çeki ile yaptım demişti, araca sonradan dizayn da yapılmış ancak ne kadar ödendi bilmiyorum, o aralar 25-30 bin tutuyordu, araca dizayn yapıldığını gördüm, deri koltuklar yapılmıştı, üst tarafta tavanı yapılmıştı, araç arızası pandemiden sonra başladı, araba ilk başta düzgün başladı, eylül de araç alınmıştı, nisana kadar kullanıldı, pandemi ile birlikte aracın motor hasarı da anlaşılmaya başlandı, dedi. Mahkememizin 15/05/2023 tarihli duruşmasında, dosyanın MALİ MÜŞAVİR, KARAYOLU TAŞIMA UZMANI VE OTO UZMANI MAKİNE MÜHENDİSİ bilirkişiye tevdi ile ; davalı vekilinin iddia ettiği araca ilişkin yapılan aksam ve motor değişimi iddiaları irdelenerek var ise bu hususta harcanan bedelin ne kadar olduğu, taraflar arasındaki 25/09/2019 tarihli sözleşme çerçevesinde dava tarihi olan 10/11/2021 tarihi itibari ile davalının davacıya ödemesi gerekipte ödenmeyen hak ve alacak tutarının ne kadar olduğu ve tüm uyuşmazlık noktaları hususunda gerekçeli denetime elverişli rapor düzenlenmesinin istenilmesine karar verildi. Mahkememiz dosyasına 06/10/2023 tarihli bilirkişi raporu ibraz edilmiştir. Raporda özetle; "Dosya üzerinde ve dava konusu araç üzerinde yaptığımız inceleme ve araştırma sonucunda tespit edilen hususlara göre; Dosyada mevcut beyanlar, satış sözleşmesi, servis iş emri formları, OGS araç geçiş listesi, tanık ifadeleri ve doğrudan araç üzerinde doğrudan yapılan inceleme ve yapılan araştırma birlikte değerlendirildiğinde, olay, davalı firma tarafından ...'dan satın alınan dava konusu ... plaka nolu, 2013 model, .... marka minibüsün 25.09.2019 tarihinde MİNİBÜS SATIŞ SÖZLEŞMESİ ile aracın %50 si 60.885,00-TL bedel ile davacı...'a satıldığı ve araç çalıştırılmaya başladıktan hemen 5 gün sonra 30.09.2019 tarihinden itibaren özel servise gitmeye başlayarak 16 ayda 13 kez servise giderek önemli işlemler yapıldığı ve özellikle motor değişikliği dahi yapıldığı ve tamir bedelleri ve aracın uzun süreler çalışamadığı iddia edilerek aracın kazanç sağlayamadığı belirtilerek davacıya ödeme yapmadığı anlaşılmaktadır. ... seti, turbo hortum contası, vs, devridaim, düz kasnak, 18 kalem malz., komple motor ve elem. 15 kalem malz. vs. gibi parça ve malzemeler değiştiği görülmektedir. Bu işlemlerden özellikle motor değişimi konusu çok önemlidir. Neden motor değişimi yapıldığı?, yeni sandık motormu kullanıldı veya çıkma motormu kullanıldı veya tamirat mı yapıldığı bilinmemektedir. ÇÜNKÜ YENİ MOTOR YETKİSİ SERVİS TARAFINDAN SATILMAKTA VE FATURASI AÇIKÇA VERİLMEKTEDİR. SERVİS BU YENİ MOTORU ARACA MONTAJINI YAPTIĞINDA, ARACIN RUHSATINA YENİ MOTORUN NUMARASI TRAFİĞE BİLDİRİLEREK RUHSATA İŞLENİR, BU OLAYDA İŞLENMEMİŞTİR. TAKILDIĞI İDDİA EDİLEN MOTORUN NUMARASININ ALT KISIMDA OLDUĞU BELİRTİLDİĞİ VE NUMARANI TAM OLARAK OKUNMADIĞI (...) GÖRÜLMEKTEDİR. Ayrıca, çıkan motorun nerde ve ne durumda olduğunun bilinmediği, Bütün bu tespitler birlikte düşünüldüğünde, motor değişim bedeline katılmıyoruz. Bu duruma göre, diğer 12 adet servis işlemleri doğru ise (Çünkü fatura yok) toplam servis bedeli 15.452.10-TL olduğu görülmektedir. Sonuç ve Kanaat: Sayın Mahkemenin görevlendirmesi gözetilerek; dosya içerisinde yer alan tüm bilgi, belge ile değerlendirmedeki hususlar sonucunda: ... plaka sayılı 2013 model ... marka MİNÜBÜS cinsi aracın 23.08.2019 tarihinden itibaren davalı ... ŞTİ. adına kayıtlı olduğu bilgisini vermiştir. Araç, satış öncesi ... ilinde ... adına kayıtlı olup eski plaka sayısının ... olduğu tespit edildiği, 2. Davaya konu aracın devir alındığı 25.09.2019 tarihinden davanın açı 10.11.2021 tarihine toplam 2 yıl | ay süre geçtiği, bu süre içinde Covid 19 pandemisi nedeniyle 6 ay boyunca (2020 ve 2021 yılında üçer aylık olmak üzere) aracın iş yapamamış olduğunu kabul etmek gerektiği kanaatine varıldığı, 3. Dava konusu minibüsün 2019 — 2021 tarihleri arasında 205.000,00-TL kazanç sağlayacağı, 4. Dava konusu minibi servis giderlerinden motor değişim bedeline katılınmadığı, diğer 12 adet servis işlemleri doğru ise (Çünkü fatura yok) toplam servis bedeli 15.452,10-TL olduğu. 5. Dava konusu minibüs için diğer giderlerin tespit edilemediği, 6. Dava konusu ... plaka nolu, 2013 model minibüsün 13.09.2023 inceleme tarihindeki değerinin 788.670,00-TL olduğu sonuç ve kanaatine ulaşılmıştır." şeklinde değerlendirme ve görüşte bulunulmuştur. Mahkememizin 18/12/2023 tarihli duruşmasında dosyanın aynı bilirkişi heyetine tevdii ile; dava konusu ... plakalı aracın, dava tarihi olan 16/11/2021 tarihi itibariyle değerinin ne kadar olduğunun belirtilecek, davalı vekilinin kök rapora vaki itiraz dilekçesi ekinde sunduğu evraklar irdelenerek, itirazları yanıtlanacak, şekilde EK RAPOR düzenlenmesinin istenilmesine karar verilmiştir. Mahkememiz dosyasına 03/05/2024 tarihli ek rapor ibraz edilmiştir. Ek raporda özetle; " ..Dosya içerisinde yer alan tüm bilgi, belge ile değerlendirmedeki hususlar sonucunda: ... plaka sayılı 2013 model ... marka MİNÜBÜS cinsi aracın 16/11/2021 dava tarihi itibariyle değerinin 350,650,00 TL olduğu, Davacı tarafından 26.10.2023 tarihinde dava dosyasına sunulan dilekçede kök raporumuzdaki görüş ve kanaatimizi değiştirebilecek herhangi bir bilgi ve belgeye rastlanmadığı için kök rapordaki görüş ve kanaatine varılmıştır." denilmiştir. GEREKÇE Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, Dava; ... plakalı aracın %50 hissesinin davacı adına tescili, bu talebi kabul edilmemesi halinde 60.885,00 TL'nin 25/09/2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili, aracın çalıştırılmasına kaynaklı kar payı bedelinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine ilişkin davadır. Davalı, servis araç işletmeciliği yapan tüzel kişi şirket olup, uyuşmazlık konusu ... plaka nolu araç minibas ticari araç olarak ruhsatlı ve davalının ticari işletme faaliyeti kapsamında kullanıldığından ve davacı iş bu araç üzerinde 1/2 oranlı mülkiyet hakkı ve aracın ticari olarak kullanımı hususunda ortaklıklık iddiasında bulunduğundan TTK.4 ve sair hükümler gözetilerek dava ticari dava olarak görülerek yargılama yapılmış ve karar verilmiştir. Davalı her ne kadar zaman aşımı iddiasında bulunmuş ise de, taraflar arasındaki hukuki ilişkinin salt 25.09.2019 tarihli adi yazılı Araç Satış Sözleşmesi olmadığı, dinlenen hem davacı hem de davalı tanıklarının anlatımları hem de davalı tevil yollu inkar beyanlarından taraflar arasında yazılı araç satış sözleşmesi ile birlikte aracın işletilmesinden doğacak kazancın eşit olarak paylaştırılması şeklinde bir akitleşmenin olduğu davacının bu sözleşme kapsamında davalıdan kazanç payı talep ettiği, araç giderleri ve araçta motor arızası bedeli nedeniyle paylaştırılacak kazancın oluşmadığının davalı tarafından iddia edilmesi nedeniyle taraflar arasında uyuşmazlığın oluştuğu tarafları arasındaki sözleşmenin adi yazılı araç satış sözleşmesi ile davalı adına kayıtlı ve ticari işletmesinin faaliyeti kapsamında kullanılan ticari araç kazancının paylaştırılması atipik sözleşmesinin bulunduğu TBK 620 maddesinde düzenlenen adi ortaklık (ticari konulu) hükümlerine tabi olması gerektiği TBK 147/1,4 maddeleri gereği 5 yıllık zaman aşımına tabi olduğu 25.09.2019 sözleşme, 16.11.2021 dava ve 17.10.2023 ıslah tarihleri gözetilerek davalının yerinde görülmeyen zaman aşımı def'nin reddine karar verilmiştir. Denetime elverişle gerekçeli bilirkişi raporu ile taraflar arasında sözleşmenin kuruluğu 25.09.2019 tarihinden dava tarihi olan 16.11.2021 tarihine kadar dava konusu 34 BIG 001 plakalı aracın işletilmesinden kaynaklı 205.000,00 TL kazançtan belgeli 15.452,10 TL tenzil edildiğinde bakiye tutar 189.547,90 TL ve1/2 si 94.773,95 TL olup taraflar arasındaki aracın 1/2 sinin davalı tarafından davacıya satıldığına dair adi yazılı sözleşme ve bu satışın aracın ortak işletilmesi amaçlı gerçekleştirildiğine dair her ika taraf tanık anlatımları ve dosya kapsamı ile anlaşılmakla araç kar payı bedeli yönünden davanın kabulüne karar verilmiştir. Taraflar arasındaki 25.09.2019 tarihi ... plakalı aracın 1/2 mülkiyetinin davalı tarafından davacıya 60.885,00 TL satışına ilişkin sözleşme, adi yazılı şekilde yapılmıştır.2918 sayılı yasanın 20/d maddesi gereği trafiğe tescilli motorlu araçların satışının noterlerde yapılması zorunludur. TBK 29/2 madde gereği ön sözleşmenin geçerlilik şartı asıl sözleşmenin şekil şartına tabi olduğundan satış sözleşmesi geçersiz olduğundan, adacın 1/2 mülkiyetinin davacı adına tesciline ilişkin davacı talebinin reddi ile davacının satış bedeli olarak ödemiş olduğu bedelinin TBK 82 ve 620 ve devam maddeleri gereği davalıdan alınarak davacıya ödenmesi gerekir. Sonuç olarak, davalının zamanaşımı itirazının reddikar payı bedeli ve ödenmiş olan araç 1/2 bedeli yönünden davacı taleplerinin kabulüne, araç bedeli ödemesi olarak 60.885,00 TL ile kar payı bedeli olarak 94.773,95 TL toplamı olan 155.658,95 TL nin dava tarihi olan 16/11/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, davacının araç mülkiyetine ilişkin talebinin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM : 1-Davalının zamanaşımı itirazının reddi ile davanın kısmen kabulüne, araç bedeli ödemesi olarak 60.885,00 TL ile kar payı bedeli olarak 94.773,95 TL toplamı olan 155.658,95 TL nin dava tarihi olan 16/11/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, 2-Davacının araç mülkiyetine ilişkin talebinin reddine, 3-Alınması gerekli 10.633,06 TL karar ve ilam harcından peşin alınan (853,88 TL peşin harç + 2.000,00 TL tamamlama harcı olmak üzere toplam) 2.853,88 TL'nin düşümü ile eksik kalan 7.779,18 TL eksik harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydedilmesine, 4-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden kabul üzerinden hesaplanan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve taktir olunan 24.905,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, 5-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre hesaplanan 18.310,00TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 5-Davacı tarafından yapılan (67,80 TL ilk masrafı+ 409,50 TL posta masrafı+ 6.500,00 TL bilirkişi ücreti =) 6.977,30 TL yargılama giderinin red ve kabul oranına ( %57,63 kabul ) nazaran 4.021,00 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına, 6-Davalı tarafından yapılan 3.000,00 TL yargılama giderinin red ve kabul oranına ( %42,37 ret ) nazaran 1.271,10 TL'sinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, kalan kısmın davalı üzerinde bırakılmasına, 7-Davacı tarafça yatırılan (853,88 TL peşin harç + 2.000,00 TL tamamlama harcı olmak üzere toplam) 2.853,88 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 8-Davacı tarafça yatırılan gider avansından geriye kalan kısmının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine, 9-Tarafların dava şartı olan arabuluculuk toplantısına katıldıkları halde anlaşamadıkları, arabuluculuk son tutanağı aslından anlaşıldığından 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanun'un 18/A-14 bendi uyarınca ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Suçüstü Ödeneğinden ödenen 1.320,00TL nin red ve kabul oranına ( %57,63 kabul ) nazaran 760,72 TL'sinin davalıdan, 559,28 TL'nin davacıdan alınarak hazineye irad kaydına. Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize verilecek dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine İSTİNAF yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 01/07/2024 Katip ¸e-imzalıdır Hakim ¸e-imzalıdır