İstanbul 17. Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/449 E. 2022/640 K.

T.C. İSTANBUL 17. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ (DENİZCİLİK İHTİSAS MAHKEMESİ SIFATIYLA) ESAS NO:2022/449 Esas KARAR NO :2022/640 DAVA:İtirazın İptali (Kaptanın Yetki Ve Sorumluluğundan Kaynaklanan) DAVA TARİHİ:11/08/2022 KARAR TARİHİ:07/11/2022 Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin ,,, tipi gemilere elleçleme hizmeti veren Türkiye'nin sayılı limanlarında bulunan yeşil liman sertifikasına bir liman işletmesi olduğunu, eski unvanı ... San ve Dış Tic. Ltd. Şti olan tasfiye halindeki davalı şirkete ait ,,, no.lu taşıma senedine kayıtlı ...-0, ...-0, ,,,-9 ve ,,,-1 no.lu konteyner muhteviyatı sigara cinsi emtia, ... ,,, A.Ş. Acenteliğine bağlı ..." sefer sayılı gemisi ile ... Limanı'na geldiği ve ... Gümrük Müdürlüğü'nce davalı adına tescilli 08.02.2013 tarih ve ,,, sayılı özet beyana istinaden 20.02.2013 tarihinde müvekkilinin liman sahasına alındığını, emtianın müvekkili liman işletmesinin antreposunda olduğu esnada, ... Gümrük Müdürlüğü tarafından gönderilen 02.04.2013 tarih ve 18015 sayılı yazıda; 26.03.2013 tarih, ... sayılı transit beyannamesi tescil edilen sigara cinsi eşyaların üzerinde “...” marka ibaresinin bulunduğu ve buna istinaden Gümrük Kanunu m. 57/3 uyarınca gümrük işlemlerinin durdurulmasına, anılan konteyner muhteviyatı eşyaların müvekkili şirket tarafından Gümrük Kanunu m. 109 uyarınca uygun bir yerde muhafaza altına alınmasına karar verildiğinin bildirildiğini, söz konusu emtianın müvekkili şirket ardiyesinde muhafaza edilmek durumunda kaldığı süre boyunca 6098 sayılı Borçlar Kanunu m. 574 ve ilgili sair hükümleri uyarınca ardiye ücretine hak kazandığını, emtianın oldukça uzun bir süre müvekkili liman işletmesinin ardiyesinde muhafaza edilmesi ve muhafazaya dair herhangi bir ardiye ücreti ödenmemesi nedeniyle müvekkilinin ticari olarak müşkül durumda kaldığını, bu süreç zarfında firma ile de iletişime geçilmeye çalışıldığını, ancak ardiye ücreti ve muhafazadan doğan diğer masraflar açısından karşı taraftan dönüş alınamadığını, ... 19. Noterliği'nin 06.05.2021 tarih ve ,,, Yevmiye numaralı ihtarnamesi ile Gümrük Müdürlüğü tarafından başlatılacak tasfiye süreci ile ilgili olarak imha giderlerinin (eşya sahibi) davalı tarafından karşılanması ve 20.02.2013 tarihinden ihtarnamenin keşide edildiği 06.05.2021 tarihine kadar doğmuş ardiye ücretinin en geç 7 (yedi) gün içerisinde müvekkiline ödenmesi, aksi takdirde müvekkili tarafından katlanılmak zorunda kalınacak imha giderlerinin faiz ve diğer tüm fer’ileri ile birlikte davalıdan tahsili için yasal yollara başvurulacağı ihbar ve ihtar edildiğini, davalı tarafın müvekkilinin tüm ihtarlarına rağmen borcunu ödemediği ve haksız olarak faturalara itiraz etmiş olması nedeniyle müvekkilinin bu defa söz konusu alacaklar için Küçükçekmece 1. İcra Müdürlüğü’nün 2021/24624 esas sayılı dosyasından icra takibi başlatmak zorunda kaldığını, davalı tarafından bu defa da icra takibine ve ödeme emrine haksız ve kötü niyetli olarak itiraz edildiğini ve takibin durduğunu beyanla borçlunun haksız olan itirazının iptali ile takibin devamına, %20 icra inkar tazminatı ile yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. Dava; ardiye ücretinin tahsiline yönelik icra takibine itirazın iptali davası olup, dava dilekçesinde davalı şirkete ait olan sigara türü emtianın ... Limanına taşındıktan sonra Gümrük Kanunu gereğince gümrük müdürlüğü tarafından malın muhafaza altına alınmasına karar verildiği, eşyanın davacıya ait olan ardiyede muhafaza altına alındığı, bu şekilde davacının ardiye ücretine hak kazandığı, malın tasfiyesine karar verildikten sonra da imha giderleri davalı tarafından karşılanmadığından bununda davacı tarafından ödendiği ileri sürülerek, TBK'nun 574 ve devamı maddelerine göre ardiye ücreti ve imha giderlerinin davalıdan tahsili talep edilmektedir. Mahkemenin görevi HMK'nun 114.maddesi gereğince kamu düzeni ile ilgili bir dava şartı olduğundan, HMK'nun 115.maddesine göre yargılamanın her aşamasında resen gözetilmesi gerekmektedir. Mahkememiz Deniz Hukukuna ilişkin ihtilaflara bakmak üzere Denizcilik İhtisas Mahkemesi adıyla kurulmuş olup, 01/07/2012 tarihinde yürürlüğe giren 6102 sayılı TTK'nun 5.maddesi uyarınca Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu 1.Dairesinin 10/07/2012 tarih ve 1888 sayılı kararıyla Türk Ticaret Kanunundan ve diğer kanunlardan doğan Deniz Ticaretine ve Deniz Sigortalarına ilişkin hukuk davalarına bakmakla görevlendirilmiştir. Bu nedenle, 6102 sayılı TTK'nun 5.maddesi gereğince mahkememizin görevini tayin için öncelikle davanın TTK'nun 5.kitabında yer alan Deniz Ticaretine ilişkin ihtilaflardan olup olmadığı, bunun için davacı ile davalı arasındaki ilişkinin tespit edilmesi gerekmektedir. 6102 sayılı TTK nun 4 ve 5. maddeleri gereğince mahkememizin görevinin tayini için öncelikle davanın 6102 sayılı TTK dan veya diğer kanunlardan doğan deniz ticaretine veya deniz sigortasına ilişkin bir dava olup olmadığının saptanmalıdır. TTK'nun 5.maddesinde de ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi kurumundan hareket ederek Asliye Ticaret Mahkemelerinin görevli olduğu dava ve işler düzenlenmiştir. TTK nun 5.maddesine göre; Asliye Ticaret Mahkemeleri tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevlidir. Yine özel kanunlardan doğan özel hükümler uyarınca ticaret mahkemesinde görülecek diğer dava ve işlere Asliye Ticaret Mahkemesi bakmakla görevlidir. Dava dilekçesi ekinde sunulan ... Gümrük Müdürlüğünün .... Liman İşletmesine hitaben düzenlediği 26/03/2013 tarihli yazıda, sigara cinsi eşyanın bulunduğu konteyner içerisinden başka konteynerlere aktarılarak Libya'ya transit ticaretinin yapılması ile ilgili gerekli iznin verilmesinin talep edildiği belirtilmektedir. Gümrüğe ait olan 02/04/2013 tarihli yazıda da, söz konusu eşya ile ilgili olarak Gümrük Kanunu'nun 57/3 maddesi gereğince müdürlüklerince gümrük işlemlerinin durdurulması kararı alındığından bahisle ... Liman İşletmesinden eşyanın uygun bir yerde Gümrük Yönetmeliğinin 109.maddesi uyarınca muhafaza altına alınmasının talep edildiği görülmektedir. Bu şekilde Mardaş Liman İşletmesinin deposuna alınan emtianın ....Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından imhasına karar verildiği, söz konusu kararın kesinleşmesine müteakip Gümrük Tasfiye Yönetmeliğinin 63.maddesine göre imha giderleri muhafaza eden işletmenin eşya sahibine rücu etme hakkı saklı kalmak kaydıyla eşyanın imha edildiği anlaşılmaktadır. Dolayısıyla Gümrük Mevzuatına aykırılıktan dolayı gümrük işlemleri durdurulan ve daha sonra mahkeme kararı ile imha edildiği anlaşılan eşyanın davacı Liman İşletmelerine ait depoda tutulduğu, bundan dolayı davacının ardiye ücretinin doğduğu, imha kararının kesinleşmesinden sonra da, masrafı eşya sahibine rücu edilmek kaydıyla liman işletmesi tarafından imhası sağlanarak eşyanın bu şekilde tasfiye edildiği anlaşılmaktadır. Tüm bu bilgi ve belgelere göre, dava konusu olayda deniz taşımasının söz konusu olmadığı belirli olup iş bu davada gümrük kanununa aykırılıktan dolayı el konulup imhasına karar verilen malın muhafazasından kaynaklanan ardiye ücreti ile imha giderlerinin tahsili talep edilmektedir. Bu durumda uyuşmazlığın TBK'nun 574 ve devamı maddelerinde düzenlenen genel hükümlere göre çözümlenmesi gerekmektedir. Mahkememizin görevinin ise deniz ticareti ve deniz sigortasından kaynaklanan davalara ilişkin olması nedeni ile işbu dava yönünden mahkememizin görevsizdir. Davanın her iki tarafı da tacir olup, dava konusu uyuşmazlık TTK'nın 4/1.maddesine göre ticari dava niteliği taşıdığından görevli mahkemenin Asliye Ticaret Mahkemesi olduğu kanaatine varıldığından açıklanan nedenlerle mahkememizin görevsiz olduğu değerlendirildiğinden, ... 6.Asliye Ticaret Mahkemesinin görevli bulunduğuna, karar İstinaf edilmeden kesinleştiği takdirde mercii tayini için dosyanın İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 37. Hukuk Dairesine gönderilmesine karar vermek gerekmiştir. HÜKÜM/Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere, 1-Mahkememizin KARŞI GÖREVSİZLİĞİNE, ... 6. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin görevli bulunduğuna, karar istinaf edilmeksizin kesinleştiği takdirde merci tayini için dosyanın İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 37.Hukuk Dairesine gönderilmesine, 2-HMK 'nun 331/2.maddesi gereğince yargılama giderleri ve vekalet ücreti hususunun görevli mahkeme tarafından değerlendirilmesine, Dair, tarafların yokluğunda, kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde istinaf yolu (İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine başvuru yolu) açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 07/11/2022 Başkan ... e-imzalıdır Üye ... e-imzalıdır Üye ... e-imzalıdır Katip ... e-imzalıdır