İlk Derece Mahkemesi · İstanbul 10. Asliye Ticaret Mahkemesi
İstanbul 10. Asliye Ticaret Mahkemesi 2021/377 E. 2023/713 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Daire
- İstanbul 10. Asliye Ticaret Mahkemesi
- Esas No
- 2021/377
- Karar No
- 2023/713
- Karar Tarihi
T.C. İSTANBUL 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO:2021/377 KARAR NO:2023/713 DAVA:İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) DAVA TARİHİ:01/06/2021 KARAR TARİHİ:08/11/2023 Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda; GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; taraflar arasında Bayilik Sözleşmesi, Prim Anlaşması, Taahhütname, Çerçeve Anlaşma, 01/06/2015 tarihli sözleşme imzalanarak ticari ilişki kurulduğunu, aynı zamanda davalının maliki olduğu ... ili, ... ilçesi, ... Köyü, 3597 ada, 8 parselde kayıtlı, 1/2 arsa paylı, zemin ve 1.kat, 2 nolu debleks mesken nitelikli bağımsız bölüm üzerinde 22/12/2012 tarih ... yevmiye sayılı 1.dereceden 230.000,00 TL bedelli davacı lehine ipotek tesis ettirdiğini, işbu ticari ilişki çerçevesinde davalı adına düzenlenen ancak bedelleri ödenmeyen 24 adet muhtelif faturalardan kaynaklanan alacaklar nedeniyle ....İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası ile ipoteğin paraya çevrilmesi, ....İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası le 691.933,63 TL takip çıkışı üzerinden genel haciz yoluyla icra takipleri başlatıldığını, davalı tarafından her iki icra takip dosyasına itiraz edilerek takiplerin durdurulduğunu, 16/04/2021 tarihinde ise ....İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasının tahsil harcı dahil kapak hesabı olan 370.000 TL tamamen tahsil edilerek dosyanın kaydının kapatıldığını, ipoteğin ise fek edildiğini, bu nedenlerle ....İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı icra takibinde vaki itirazının iptali ile alacağın takip talebinde yazılı şartlarla tahsili için takibin devamına, 16/04/2021 tarihli 370.000 TL tutarındaki ödemenin icra infaz aşamasında dikkate alınmasına, asıl alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir. CEVAP: Dava dilekçesi davalı şirkete usulüne uygun olarak tebliğ olunmuş, süresi içinde cevap dilekçesi sunulmamıştır. Davalı vekili 27/09/2021 tarihli dilekçesinde özetle; davacı iddialarını kabul etmediklerini, faturalara itiraz edilmediği hususunun tek başına fatura içeriğinin kabulü anlamına gelmediği gibi faturanın kesinleşmesini de sağlamadığını, ayrıca davacı tarafın varlığını iddia ettiği faturaların davalıya tebliğ edilmediği gibi bu faturalara mesned bir mal tesliminin de söz konusu olmadığını, davacının sözleşme gereği müşterilere hizmet etmeye yetecek kadar yakıtı davalı şirkete tedarik etmemiş olup taraflar arasında imzalanan ve işbu davaya konu faturalara dayanak olan Prim Anlaşması ile davacı kayıtlarında yapılacak inceleme neticesinde davalı şirketin TTS sistemi ile yaptığı yıllık fiili satışlarının 420 m³ olarak belirlenen sınırın yıllık toplamı ile karşılaştırıldığında bu tutarın altında yada üstünde olmasına göre ilgili fark tutarın davalı şirkete fatura edileceği kararlaştırılmakla yeterli yakıt olmaması nedeniyle taraflar arasında belirlenen sınıra erişilemediğini, eğer tanzim edildi ise, dava konusu işbu faturaların belirtilen sebeple tanzim edilmiş olduğunu, bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Her ne kadar davalı vekili tarafından dava dilekçesinin icra takip dosyasında vekil olarak kendilerine yapılması gerekirken asile tebliğ edildiğinden bahisle cevap dilekçesinin süresinde sayılması talep edilmiş ise de, davanın itirazın iptali davası olduğu, itirazın iptali davalarında tebligatın asile yapılması zorunluluğunun bulunduğu, itirazın kaldırılması dosyalarında tebligatın vekile yapılması gerektiği, davalı asil şirkete de elektronik tebligatın usulüne uygun şekilde yapılmış olduğu, bu nedenle cevap dilekçesinin süresinde bulunmadığı anlaşıldığından davalının münkir adledilmesine, dilekçenin inkar kapsamında dosyada muhafazasına karar verilmiştir. DELİLLER VE GEREKÇE: Taraflara usulune uygun davetiye tebliğ edilmiş olup, ....İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyası, ....İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyası, tarafların BA-BS formları, davalı şirketin 2018-2019 yılı defter kayıtlarını içerir CD, bayilik sözleşmesi ve ekleri, prim anlaşması, taahhütname, çerçeve anlaşma, 01/06/2015 tarihli sözleşme, fesihname, faturalar, cari hesap ekstreleri, ipotek belgesi ve resmi senet dosya içerisine alınmıştır. ... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyası incelendiğinde, davacı tarafından davalı aleyhine toplam 691.933,63 TL üzerinden takip başlatıldığı, davalının itirazı üzerine takibin durdurulduğu anlaşılmıştır. Dosya mali müşavir bilirkişiye tevdi olunmuş, düzenlenen 13/10/2022 tarihli raporda; icra takip tarihi itibariyle davacının davalıdan 412.819,59 TL tutar alacaklı olduğu, tarafların mutabık olduğu, taraflar arasında imzalanan sözleşmenin “ Ödemeler, Bankacılık, Teminat başlıklı 5.a maddesi uyarınca “ Hiç, eksik ve geç ödeme halinde davacı davalıdan aylık %10 gecikme faizi talep etmek hakkı olduğu şarta bağlanmış olup, taraflarca karşılıklı imza altına alındığı, sözleşme uyarınca davacı davalıdan faiz talebinde bulunabileceği, sözleşmeye göre hesaplanan faiz tutarı 639.165,55 TL olup, davalının takip tarihinden sonra davacıya toplam 341.379 TL banka havalesi ile ödeme yapmış olup, yapılan ödeme tutarı ödenecek faiz tutarından düşüldükten sonra ; davalının davacıya 710.606,14 TL borcu kaldığı, Türk Ticaret Kanununun 1530. maddesinin 7. fıkrası uyarınca Mal Ve Hizmet Tedarikinde Geç Ödemelerde Uygulanacak Temerrüt Faiz Oranı 01.01.2022 yılı için %17,25 olup , davalının ana bakiyesine bu orana göre hesaplama yapıldığında ödenecek faiz tutarı 91.880,05 TL olup faiz dahil toplam borç tutarının 504.699,64 TL olduğu, davalının borç tutarından takip tarihinden sonra yapılan 341.379 TL ödeme tutarı düşüldükten sonra 163.320,64 TL borç bakiyesi kaldığı, icra takibine konu faiz oranına göre hesaplanan faiz tutarı 255.666,22 TL olup, davalı takip tarihinden sonra davacıya toplam 341.379 TL banka havalesi ile ödeme yapmış olup, yapılan ödeme tutarı ödenecek faiz tutarından düşüldükten sonra ; davalının davacıya 327.106,81 TL borcu kaldığı, hangi faiz uygulanacağının mahkemenin taktirinde olduğu, takip tarihinden sonra davalı tarafından davacıya, 16.04.2021 tarihinde 195.000.- ve 19.04.2021 tarihinde 146.379 TL ödeme yapılmadığı, dava tarihinden sonra ödeme yapılmadığı belirtilmiştir. Dosya taraf itirazları doğrultusunda ek rapor tanzimi için yeniden bilirkişiye tevdi olunmuş, düzenlenen 25/07/2023 tarihli ek raporda; icra takip tarihi itibariyle davacının davalıdan 412.819,59 TL tutar alacaklı olduğu, tarafların mutabık olduğu, hesaplamaya 72.265,91-TL’lik ve 193,27-TL’lik faturaların, faiz faturası olmadığı için dahil edildiği, hesaplamanın yıllık faiz üzerinden faturaların vade tarihleri ile takip tarihi ve ödeme tarihi arasındaki günler üzerinden yapıldığı, hesaplamaya esas ana para tutarının 412.819,59 TL olduğu, sözleşme uyarınca davacı davalıdan faiz talebinde bulunabileceği, sözleşmeye göre takip tarihine kadar hesaplanan faiz tutarı 639.165,55 TL olup, davalının takip tarihinden sonra davacıya toplam 341.379 TL banka havalesi ile ödeme yapmış olup, takip tarihinden ödemenin yapıldığı tarihine kadar hesaplanan faiz tutarı 571.869,23 TL, yapılan ödeme tutarı ödenecek faiz tutarından düşüldükten sonra davalının davacıya 1.282.475,37 TL borcu kaldığı, son ödemenin yapıldığı 19.04.2021 tarihi itibariyle asıl alacak tutarının 1.282.475,37 TL olduğu, Türk Ticaret Kanununun 1530. maddesinin 7. fıkrası uyarınca mal ve hizmet tedarikinde geç ödemelerde uygulanacak Temerrüt Faiz Oranı 01.01.2022 yılı için %17,25 olup , davalının ana bakiyesine bu orana göre hesaplama yapıldığında ödenecek faiz tutarı 91.880,05 TL olup faiz dahil toplam borç tutarının 504.699,64 TL olduğu, takip tarihinden ödeme tarihine kadar hesaplanan faiz tutarı 82.619,15 TL olup, borç tutarından takip tarihinden sonra yapılan 341.379 TL ödeme tutarı düşüldükten sonra ; 245.939,79 TL borç bakiyesi kaldığı, son ödemenin yapıldığı 19.04.2021 tarihi itibariyle asıl alacak tutarının 245.939,79 TL olduğu, icra takibine konu faiz oranına göre hesaplanan faiz tutarı 255.666,22 TL olup, davalının takip tarihinden sonra davacıya toplam 341.379 TL banka havalesi ile ödeme yaptığı, takip tarihinden ödemenin yapıldığı tarihe kadar hesaplanan faiz tutarının 228.166,84 TL olup, yapılan ödeme tutarı ödenecek faiz tutarından düşüldükten sonra davalının davacıya 555.273,65 TL borcu kaldığı, son ödemenin yapıldığı 19.04.2021 tarihi itibariyle asıl alacak tutarının 555.273,65 TL olduğu, hangi faiz uygulanacağının mahkemenin takdirinde olduğu, takip tarihinden sonra davalı tarafından davacıya, 16.04.2021 tarihinde 195.000 ve 19.04.2021 tarihinde 146.379 TL ödeme yapılmadığı, dava tarihinden sonra ödeme yapılmadığı belirtilmiştir. Dava, taraflar arasında akdedilen bayilik sözleşmesi uyarınca davacının davalıdan oluşan alacağının tahsili amacıyla başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali davasıdır. Tarafların iddia ve savunmaları, toplanan deliller, alınan bilirkişi kök ve ek raporu ile tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; taraflar arasında 25/11/2014 tarihli "Bayilik Sözleşmesi ve ekleri" imzalandığı, sözleşmenin 3.a.1 maddesi ile bayinin akaryakıt istasyonunda müşterilere hizmet etmeye yetecek kadar petrol ürünlerinin akaryakıt istasyonunda yeterli stoklarının olmasını sağlayacağı, 5.a maddesi ile hiç, eksik ve geç ödeme halinde davacının davalıdan aylık %10 gecikme faizi talep etme hakkı olduğu, sözleşme ek-6 prim anlaşmasının 1.1 maddesi ile davalının, davacıdan aldığı yıllık akaryakıt ürünlerinin her ilk 420 m³'ü için prim verilmeyeceği, 1.2 maddesi ile, davalının 420 m³ üzerindeki yılık alımları için m³ başına 120 TL prim verileceği, 1.4 maddesi ile de davacı kayıtlarında yapılacak inceleme neticesinde davalının TTS sistemi ile yaptığı yıllık fiili satışlarının 420 m³ olarak belirlenen sınırın yıllık toplamı ile karşılaştırıldığında bu tutarın altında yada üstünde olmasına göre ilgili fark tutarın davalı şirkete fatura edileceğinin kararlaştırıldığı, taraflarca imza altına alınan fesihname ile, kayıtlara geçmiş hak ve borçlar baki kalmak kaydıyla istasyonun işletilmesinin tarafların karşılıklı talep ve muvafakatleriyle 01/04/2019 tarihinde feshedildiği, davalının sözleşme ve ekleri uyarınca davacıdan herhangi bir nam altında hiçbir talep hakları kalmadığını ve işbu fesihnamenin imzası ile davacıyı sözleşme ve ekleri ile ilgili olarak tamamen ve gayrikabili rücu olarak ibra ettiğini beyan ve kabul ettiğinin belirtildiği, davacı tarafça taraflar arasında akdedilen sözleşme ve ekleri uyarınca düzenlenen ancak bedelleri ödenmeyen 24 adet faturadan kaynaklı olarak ....İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası ile başlatılan takibe davalı tarafından yapılan itirazın iptalinin talep edildiği anlaşılmıştır. Tarafların ticari defter ve belgeler nezdinde mali yönden bilirkişi incelemesi yapılması yoluna gidilmiştir. Yapılan mali inceleme neticesinde, taraflarca ibraz edilen ticari defter kayıtlarına göre davacının davalıdan 479.05,63 TL alacaklı olduğu, faiz faturaları çıkarıldığında 412.819,59 TL alacaklı olduğu, taraf defterlerinin birbirini doğruladığı ve tarafların e-posta yazışmaları ile bu hususta mutabık oldukları anlaşılmıştır. Tarafların mutabakatı ve ticari defterleri HMK 222. maddesi, TTK 64-88. maddeleri ve TTK 21/3. maddesine göre tarafların lehine ve aleyhine delildir. Bu sebeple bu miktar asıl alacağın varlığını kabul etmek gerekmiştir. Yine sözleşme uyarınca davacının davalıdan faiz talebinde bulunabileceği muhakkaktır. Sözleşmede bu oran aylık yüzde on kararlaştırılmış olmasına rağmen davacı takip talebinde yıllık yüzde 48 oranda faiz talep ettiğinden taleple bağlılık ilkesi gereği bu oran dikkate alınmıştır. Bilirkişilerce, icra tarihinde talep edilen yıllık %48 faiz oranına göre yapılan hesaplama neticesinde faiz tutarının 255.666,22 TL olup davalının takipten sonra davacıya toplam 341.379,00 TL ödeme yaptığı, takip tarihinden ödeme tarihine kadar hesaplanan faiz tutarı 228.166,84 TL olmakla yapılan ödeme tutarı ödenecek faiz tutarından düşüldükten sonra davalının davacıya 555.273,65 TL borcu kaldığı tespit edilmekle, bunun 412.819,59 TL'si asıl alacak, 142.454,06 TL'si kalan faiz olduğundan, bu minvalde davanın kısmen kabulüne, davalı tarafça ....İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı takibine vaki itirazın kısmen iptali ile takibin 412.819,59 TL asıl alacak ile asıl alacağa takip tarihine kadar işlemiş 142.454,06 TL faiz üzerinden devamına, alacak likit ve belirlenebilir olduğundan İİK 67/2. maddesi uyarınca hükmedilen alacak bedelinin %20'si oranında olmak üzere 111.054,73 TL icra inkar tazminatının davalıdan tahsiline karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Gerekçeleri yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davacının davasının KISMEN KABUL / KISMEN REDDİNE, Davalı borçlunun .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takibine vaki itirazının kısmen iptali ile takibin 412.819,59 TL asıl alacak ile bu asıl alacağa takip tarihine kadar işlemiş 142.454,06 TL faiz üzerinden devamına, 2-Alacağın %20'si olan 111.054,73 TL icra inkar tazminatının davalı borçludan alınarak davacıya verilmesine, 3-Harçlar tarifesi gereğince alınması gereken 37.930,74 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 8.356,83 TL harcın mahsubu ile bakiye 29.573,91 TL harcın davalıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına, 4-Davacı tarafından dava açılırken yatırılan 8.356,83 TL peşin harcın davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, 5-Davacı tarafından yapılan bilirkişi ücreti, tebligat, posta ve müzekkere masraflarından oluşan toplam 1.626,50 TL yargılama masrafından davanın kabul reddi oranında yapılan hesaplama neticesinde 1.305,25 TL yargılama masrafının davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına, 6-Davalı tarafından belgelendirilen bir yargılama masrafı olmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına, 7-Davacı taraf duruşmalarda vekil ile temsil edildiğinden kabul edilen miktar itibariyle AAÜT uyarınca 83.738,31 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsil edilerek davacı tarafa verilmesine, 8-Davalı taraf duruşmalarda vekil ile temsil edildiğinden reddedilen miktar itibariyle AAÜT uyarınca 21.865,60 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsil edilerek davalı tarafa verilmesine, 9-6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(11)-(13) maddesi ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin davanın kabul reddi oranında yapılan hesaplama neticesinde 1.059,29 TL'sinin davalıdan, 260,71 TL'sinin davacıdan tahsili ile Hazine adına gelir kaydına, 10-Dosyada kullanılmayan bakiye gider avansının HMK.’nın 333. ve HMK yönetmeliğinin 47/1 maddeleri uyarınca karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa ödenmesine, Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren 2 Hafta süre içerisinde Bölge Adliye Mahkemesine İSTİNAF yolu açık olmak üzere oy birliğiyle verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 08/11/2023 Başkan ... e-imzalıdır Üye ... e-imzalıdır Üye ... e-imzalıdır Katip ... e-imzalıdır