İstanbul 1. Asliye Ticaret Mahkemesi 2024/509 E. 2025/82 K.

T.C. İSTANBUL 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2024/509 Esas KARAR NO : 2025/82 DAVA : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 09/08/2024 KARAR TARİHİ : 29/01/2025 Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA/ Davacı vekili dava dilekçesinde; taraflar arasındaki ticari ilişkiden dolayı, müvekkili şirketin takip tarihine kadar ilgili faturalar ve cari hesap ekstresine istinaden davalı-borçlu şirketten 4.100 Amerikan Doları alacağı bulunduğu, alacağın tahsili için davalı aleyhinde ... İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyası sayılı dosyasından ilamsız icra takibi başlatıldığını, Davalı-borçlunun haksız itiraz üzerine dosyasından takibin durdurulmasına karar verildiğini, bu nedenle davanın kabulü ile ... İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyasına yapılan itirazın iptali ve asıl alacak, işlemiş ve işleyecek faiz, masraf ve ferileri ile birlikte takibin devamına, takipten sonra ödeme yapılmış ise infaz aşamasında dikkate alınmasına, itirazında haksız ve kötü niyetli olan davalının, asıl alacağın %20 den az olmamak üzere icra inkar tazminat ödemeye mahkum edilmesine, tüm yargılama giderleri ile ücreti vekaletin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ettiği anlaşılmıştır. SAVUNMA/ Davalı adına dava dilekçesi ve eklerinin tensip tutanağının usule uygun tebliğ edildiği halde cevap dilekçesi sunulmadığı anlaşılmıştır. DELİLLER VE GEREKÇE/ Dava, İİK m.67 kapsamında itirazın iptali davasıdır. Dava konusu uyuşmazlığın, davacının davaya konu takip kapsamında davalıdan alacaklı olup olmadığı hususundan kaynaklandığı anlaşılmıştır. Tüm dosya kapsamında yapılan değerlendirmede davacının ... İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyasında davalı aleyhine 4.100,03 USD üzerinden cari hesaplı muhtelif fatura alacağı olarak takip başlatıldığı, takip talebinde 4.100,03 USD hangi tarihteki kur üzerinden kaç TL olarak talep edildiğinin yer almadığı; ödeme emrinde ise yalnızca 4.100,03 USD takip tarihi toplam alacak 79.913,68 TL harca esas tutar olarak yer aldığı ancak hangi tarihteki kur üzerinden talep edildiği belirtilmediği anlaşılmıştır. Öncelikle özel dava şartları kapsamında usulüne uygun şekilde başlatılmış bir icra takibi olup olmadığının incelenmesi bu amaçla takip talebinde yabancı paranın Türk Lirası karşılığının gösterilmesinin zorunlu olup olmadığının değerlendirilmesi gerekmektedir. 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu(İİK)'nun 4949 sayılı Kanunun 12. Maddesi ile değiştirilen 58/3. Maddesinde, alacağın veya istenen teminatın Türk parasıyla tutarı ve faizli alacaklarda faizin miktarı ile işlemeye başladığı gün, alacak veya teminat yabancı para ise alacağın hangi tarihteki kur üzerinden talep edildiği ve faizinin takip talebinde gösterilmesi gerektiği düzenlenmiştir. Aynı durum, İİK.nun 60/1. maddesi gereğince ödeme emri için de söz konusudur. İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 43. Hukuk Dairesi'nin ... Esas ve...Karar sayılı ilamında da belirtildiği üzere anılan değişikliğin gerekçesinde, yapılan yeni düzenlemede alacaklının yabancı para alacağının Türk Parası karşılığını takip talebinde göstermesi yanında bu alacağının hangi tarihteki kur üzerinden tahsilini istiyorsa bunu da açıkça göstermesi ve yine yabancı para alacağına ilişkin faiz alacağına ilişkin talebini belirtmesi esasının getirildiği ifade edilmiştir. Somut olayda ise takip talebinde yabancı para alacağının Türk Lirası karşılığı gösterilmemiştir. Ancak, yabancı para alacağın karşılığı Türk Lirası’nın gerek takip talepnamesinde gerekse ödeme emrinde gösterilmesi yasanın emredici hükmüdür. Kamu düzeni ile ilgili bulunan bu hususun mahkemece re’sen gözönüne alınması gerekir (HGK’nun 12.05.1999 tarih ve ...E, ... K. sayılı kararı). İtirazın iptali talepli bu davada usulüne uygun bir icra takibinin bulunması özel dava şartıdır. Somut olayda, takip talebinde ve ödeme emrinde yabancı para alacağının Türk Lirası karşılığı gösterilmemiştir. Bu sebeple, davalı hakkında açılan iş bu dava yönünden "usulüne uygun bir icra takibinin bulunması" şeklindeki dava şartı gerçekleşmemiştir. İş bu davada olduğu gibi yabancı para cinsinden başlatılan takiplere yönelik açılan benzer itirazın iptali davalarında (emsal ... 1. ATM ... Esas sayılı dosyasında) iş bu usuli hükümlere ilişkin Uyap Avukat Portal sistemine ilişkin Adalet Bakanlığı Bilgi İşlem Genel Müdürlüğü'ne yazılan müzekkerenin 23.12.2024 tarihli cevabi yazısında "İlgi (e)'de kayıtlı yazı ile ilgi (b) ve (d) sayılı yazılarımızda "Avukat Portal" üzerinden icra takibi oluşturma işlemleri yapılırken yabancı para cinsinden olan alacağın Türk lirası karşılığının takip talebine açıkça yazılmasının mümkün olmadığının anlaşıldığı, ilgi (e)'de kayıtlı yazı ekinde sistemsel hatanın neden olduğu hukuki uyuşmazlıklara örnek olarak İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi'nin ... E., ... K. sayılı kararının gönderildiği, UYAP karar arama ekranında, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi kararlarında " dava şartı+yabancı para cinsinden alacağın Türk parası ile tutarının takip talebinde gösterilmesi" anahtar kelimeleriyle arama yapıldığında, sistemsel hatanın neden olduğu hukuki uyuşmazlıklarla ilgili çok sayıda karara tesadüf edildiği, açıklanan nedenlerle Avukat Portal üzerinden icra takibi oluşturma işlemleri yapılırken yabancı para cinsinden olan alacağın Türk lirası karşılığının, takip talebinde açıkça gösterilmesine engel olan sistem hatasının düzeltilmesi ve düzeltme işleminin yapılması halinde sistemsel engelin hangi tarihte sona erdiğinin bildirilmesi talep edilmiştir. Avukat Portal üzerinden icra takibi oluşturma işlemleri yapılırken yabancı para cinsinden olan alacağın Türk Lirası karşılığının, takip talebinde açıkça gösterilmesine engel olan sistemsel bir hata bulunmamaktadır. ... Döviz takibi başlatan alacaklı vekilince, 1/4 açıklama alanına harca esas tutarın (yabancı para cinsinden olan alacağın) Türk lirası cinsinden yazması halinde bu bilginin takip talebine yansıtıldığı, Yine EK-2'de görüleceği üzere takip açılış aşamalarının üçüncü adımı olan "İlamlı/İlamsız Bilgileri" ekranında ise (1/4 açıklama alınana girilen veriye bakılmaksızın) girilen alacak kalemlerinin Türk Lirası cinsinden hesaplanan değeri "Takibe Esas Tutar" alanında gösterildiği belirtilmiştir." anlaşılmakla uyap sisteminden oluşturulan takip talebinde yabancı para alacağının hangi tarihteki kur üzerinden talep edildiği belirtilmediği ve Türk Lirası karşılığının gösterilmediği; ödeme emrinde ise yalnızca 4.100,03 USD takip tarihi toplam alacak 79.913,68 TL harca esas tutar olarak yer aldığı ancak hangi tarihteki kur üzerinden talep edildiği belirtilmediği anlaşılmakla 6100 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu(HMK)'nun 114/2. maddesinde diğer kanunlarda yer alan dava şartlarına ilişkin hükümler saklı olduğu ve HMK'nın 115/2. Maddesinde de, mahkemece giderilmesi mümkün olmayan bir dava şartı noksanlığı tespit edilirse davanın usulden reddine karar verileceği düzenlenmiştir. Usulüne uygun bir icra takibinin bulunması kamu düzenine ilişkin dava şartlarından olup, HMK'nın 115/1. Maddesine göre ise, mahkeme, dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında taraflarca ileri sürülüp sürülmediğine bakılmaksızın kendiliğinden araştırır. Takip talebi ve ödeme emrinde bulunması zorunlu olan alacağının hangi tarihteki kur üzerinden tahsilini açıkça göstermemesi takip talebinde yabancı para alacağının Türk Lirası karşılığının bulunmaması nedeniyle davanın dava şartı yokluğundan usulden reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir. HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davanın HMK'nın 114/2 ve 115/2 maddeleri uyarınca USULDEN REDDİNE, 2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince alınması gereken 615,40 TL karar harcının peşin yatırılan 1.950,05 harçtan mahsubu ile bakiye 1.334,65 TL'nin karar kesinleştiğinde davacı tarafa iadesine, 3-Davalı kendini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 30.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine, 4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına, 5-Taraflarca yatırılan bakiye gider avansının kararın kesinleşmesi halinde yatırana iadesine, 6-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu m.18/A gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.120,00 TL arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına, tahsilat ve gereği için Mahkeme Yazı İşleri Müdürlüğünce ilgili vergi dairesine müzekkere yazılmasına, Dair davacı vekilinin yüzüne karşı HMK'nun 341/1 vd. maddeleri uyarınca gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine istinaf dilekçesi sunulmak ve istinaf başvurma ve karar harcı ile istinaf gider avansı yatırılmak suretiyle, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi İlgili Hukuk Dairesince incelenmesi için tarafların istinaf kanun yoluna başvuru hakkı açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 29/01/2025 KATİP ¸e-imzalıdır HAKİM ¸e-imzalıdır