İlk Derece Mahkemesi ·
İlk Derece Mahkemesi 2026/847 E. 2026/1040 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Esas No
- 2026/847
- Karar No
- 2026/1040
- Karar Tarihi
T.C. İSTANBUL 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2026/847 Esas KARAR NO : 2026/1040
DAVA : İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) DAVA TARİHİ : 03/01/2025 KARAR TARİHİ : 16/10/2026
Mahkememizde görülmekte olan davanın yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı karşı davalı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkil şirket ile davalı şirket arasında 48 araçlık ihracat yüklemesi için 02/11/2023 tarihinde navlun bedeli 3200 Euro üzerinden anlaşıldığını, 06.11.2023 tarihinde yüklemelere başlandığını, yaşanan tren iptalleri nedeniyle teslimat süreçlerinde aksamalar meydana geldiğini, davalı firmanın karayolu yüklemesi talebi üzerine müvekkil şirketin ek anlaşma sunduğunu, alıcı firmanın eksik teslimat gerekçesiyle 100 tonluk siparişi iptal etmesi sonucu toplam yükleme sayısının 43 tıra düştüğünü, davalı firmanın alıcı ile yaptığı görüşmeler neticesinde 11 aracın daha iptal edildiğini, yoldaki araçların Lüksemburg terminale çekilmek zorunda kalındığını, 29.11.2023 tarihine kadar teslimatların tamamlandığını, davalı firmanın alıcıya yaptığı indirim tutarını navlun farkı olarak müvekkil şirkete yansıttığını, müvekkil şirketin borcu olmamasına rağmen 14.300 Euro tutarında indirim yaparak yardımcı olduğunu, kalan 5700 Euro için kesilen iade faturasının davalı tarafından ödenmediğini, bu nedenle ... İcra Müdürlüğü nezdinde 2024/... E. sayılı dosya ile başlatılan ilamsız icra takibine davalı tarafça haksız ve kötü niyetli olarak itiraz edildiğini, taraflar arasındaki elektronik posta yazışmalarının ticari ilişkinin ve borcun varlığını kanıtladığını, alacağın likit ve belirlenebilir olduğunu, davalının itirazının iptali ile takibin devamına ve alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı karşı davacı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkil şirket ile davacı/karşı davalı arasında 48 araçlık ihracat yüklemesi için 02.11.2023 tarihinde 3.200 Euro bedel üzerinden anlaşıldığını, teslimatların 13.11.2023-24.11.2023 tarihleri arasında karayolu ve intermodal taşıma ile yapılması hususunda mutabık kalındığını, ancak davacı/karşı davalının teslimat planına uymayarak yüklemeleri geciktirdiğini, müvekkil şirketin uyarılarına rağmen teslimat şeklini tren olarak seçerek ifayı gereği gibi yerine getirmediğini, ilk etapta teslim edilmesi gereken 20 aracın süresinde yüklenemediğini, bu gecikmeler nedeniyle müvekkil şirketin müşterisinin 5 tır malzemeyi iptal ettiğini, kalan 43 tırın da belirlenen tarihlere uygun teslim edilmemesi üzerine 11 tır için daha iptal talebi geldiğini, müvekkil şirketin müşterisine karşı oluşan zararı azaltmak adına 11 araca denk gelen yaklaşık 236 ton ürün için ton başı 155 eur indirim uyguladığını ve toplamda 36.667,89 Euro tutarında bir indirim yapmak zorunda kaldığını, tarafların bu indirimin davacı/karşı davalıya yansıtılması konusunda mutabık kaldığını, davacının dava dilekçesinde belirttiği 5.700 Euro tutarındaki alacak talebinin hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, davacının kendi kusuruyla ifayı geciktirdiğini kabul ettiğini, icra inkar tazminatı talebinin reddi gerektiğini, davacının kusurlu eylemleri nedeniyle müvekkil şirketin ticari itibarının zedelendiğini ve müşterisini kaybettiğini belirterek, asıl davanın reddini, karşı dava kapsamında ise 36.667,89 Euro tutarındaki zararın 20.000 Euro'luk kısmının mahsubu ile kalan 16.667.89 Euro tutarının ve şimdilik 10.000 TL tutarındaki dolaylı zararın davacı/karşı davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir. Karşı dava davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin, davacı/karşı davalının ifasını kusurlu şekilde geciktirmesi nedeniyle aracı firma olan ... ve müşteri ...'ye indirim uygulamak zorunda kaldığını, bu gecikmeler neticesinde ticari itibarının zedelendiğini ve ... ile olan ticari ilişkisinin sonlandığını, davacı/karşı davalının teslimat tarihlerine uymayarak borcunu gereği gibi ifa etmediğini, Türk Borçlar Kanunu'nun 112. maddesi uyarınca müvekkil şirketin uğradığı olumlu zararların tazmininin gerektiğini, 11 araçlık ürünün geç teslim edilmesi sebebiyle uygulanan indirimler neticesinde müvekkil şirketin 36.667,89 Euro tutarında zarara uğradığını, bu zararın 20.000 Euro'luk kısmının davacı/karşı davalı tarafından indirim olarak uygulandığını, dolayısıyla müvekkil şirketin net zararının 16.667.89 Euro olduğunu, mahkemece davacı/karşı davalının asıl dava bakımından haklı görülmesi ihtimalinde dahi net zararın 22.337,89 Euro olarak hesaplanması gerektiğini, davacı/karşı davalının asıl davaya konu 5.700 Euro tutarındaki talebinin müvekkil şirketin zararından mahsup edilmesi gerektiğini, müvekkil şirketin uzun yıllar sürecek ticari ilişkisini kaybetmesi nedeniyle uğradığı dolaylı zararların bilirkişi marifetiyle hesaplanması gerektiğini, bu kapsamda şimdilik 10.000 TL tutarında tazminatın davacı/karşı davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir. Karşı dava davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile davalı/karşı davacı arasında 48 araçlık ihracat yüklemesi için 02.11.2023 tarihinde taşıma sözleşmesi imzalandığını, müvekkil şirketin sözleşme gereği üzerine düşen taşıma yükümlülüğünü layıkıyla yerine getirdiğini, ancak müvekkilin kontrolü dışında gelişen teknik arızalara bağlı tren iptalleri nedeniyle gecikmeler yaşandığını, bu durumun mücbir sebep teşkil ettiğini ve müvekkile kusur atfedilemeyeceğini, davalı/karşı davacı tarafça gönderilen maillerde mücbir sebep kavramının tek taraflı olarak reddedilmesinin hukuken geçersiz olduğunu, Türk Borçlar Kanunu'nun emredici hükümleri gereği tarafların mücbir sebep halini sözleşme ile ortadan kaldıramayacağını, ayrıca davalı tarafın öneri içerikli maillerine müvekkil şirket tarafından herhangi bir kabul beyanında bulunulmadığını, Türk Borçlar Kanunu'nun 5. maddesi uyarınca hazır olmayanlar arasında yapılan önerinin kabul edilmediği sürece bağlayıcı olmadığını, müvekkil şirketin müşteri memnuniyeti adına 14.300 EURO tutarını kabul etmesinin kusurlu ifayı kabul ettiği anlamına gelmediğini, bu durumun sadece ticari bir fedakarlık olduğunu, Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 190. maddesi uyarınca ispat yükünün iddialarını somutlaştırması gereken davalı/karşı davacı tarafta olduğunu, Türk Borçlar Kanunu'nun 112. maddesi kapsamında borcun hiç veya gereği gibi ifa edilmemesi şartının somut olayda oluşmadığını, müvekkilin herhangi bir ihmalinin bulunmadığını, davalı/karşı davacı tarafından açılan davanın belirsiz alacak davası şartlarını taşımadığını, zira iddia edilen zararın hesaplanabilir olduğunu belirterek davanın reddini talep ve dava etmiştir. DELİLLER : ... İcra Dairesi ve Vergi Dairesi yazı cevapları, faturalar, ticari defterler ve belgeler, muavin defter kayıtları, bilirkişi incelemesi, tüm dosya kapsamında toplanan deliller. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE : Dava, asıl davada Başlatılan ... İcra Müdürlüğü 2024/ ... esas sayılı icra takibine vaki itirazın iptali ve icra inkar tazminatı istemine ilişkindir. Karşı davada ise ticari zarara uğradığı iddiası ile 16.667.89 Euro ve fazlaya ilişkin haklar davalı-karşı davacı bakımından saklı tutulmakla müşteri kaybı iddiasına ilişkin şimdilik 10.000 TL alacağın tahsili talebine ilişkindir. Davalı vekili icra dosyasına yapmış olduğu itirazında; müvekkilleri şirketin alacaklı görünen tarafa herhangi bir borcunun olmadığını, bu nedenle takip konusu borca, faize, vekalet ücretine, yargılama gideri ve tüm fer’ilerine itiraz ettiklerini beyan etmiştir. ... İcra Müdürlüğü 2024/ ... esas esas sayılı takip dosyası incelendiğinde; davacı şirketin davalı aleyhinde dayanak 181.870,47 TL asıl alacak ile asıl alacağa takip tarihinden itibaren faizi ile birlikte tahsili için faturaya dayalı olarak ilamsız icra takibine geçildiği, borçluya ödeme emrinin tebliği üzerine borçlunun süresinde, borca itiraz ederek takibin durmasına sebebiyet verdiği, İcra Müdürlüğü'nce takibin durdurulmasına karar verildiği, davanın yasal süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır. Tarafların aktif ve pasif dava ehliyetleri denetlenip uyuşmazlık konuları re'sen belirlenerek taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesinde uzmanlık gerektiren yönler olduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmak suretiyle dava sonuçlandırılmıştır. Bilirkişi 11.10.2025 tarihli raporunda; Dosya kapsamında verilen görev çerçevesinde, asıl dava ve Birleşen dava yönünden değerlendirildiğinde; Asıl dava (2024/... E.) ve birleşen dava (2025/... E.) dosyaları birlikte değerlendirildiğinde, taraflar arasındaki uyuşmazlığın temelinin, Kasım 2023 döneminde Türkiye–Belçika hattında gerçekleştirilen 48 araçlık taşıma operasyonuna ilişkin navlun alacakları ile gecikmeli teslimatlardan kaynaklanan indirim ve tazminat taleplerine dayandığı anlaşılmaktadır. Asıl dosya yönünden, davacı/karşı davalı ... tarafından talep edilen 181.870,47 TL tutarındaki navlun alacağına ilişkin yapılan incelemede; davalı/karşı davacı Futurapet tarafından sunulan yasal defter ve hesap ekstrelerinde 06.01–18.04.2024 tarihleri arasında yapılan mahsup ve iade kayıtları sonucunda taraflar arasında herhangi bir bakiye borç-alacak ilişkisinin kalmadığı, takip tarihi itibarıyla bakiyenin “0” TL olduğu tespit edilmiştir. Bu kapsamda, davacı/karşı davalının talep ettiği fatura bedelinin iade faturasıyla karşılıklı olarak kapatıldığı, dolayısıyla asıl dava yönünden davalı/karşı davacının borçlu konumda olmadığı kanaatine ulaşılmıştır. Ayrıca, taşıma sürecinde ortaya çıkan gecikmelerin davacı/karşı davalı ...’in kendi operasyonel tercihleri ve planlama yetersizliğinden kaynaklandığı; özellikle karayolu taşımacılığı alternatifi mevcutken intermodal taşımayı tercih etmesi nedeniyle tren iptalleri sonucu gecikmelerin ortaya çıktığı, bu suretle taşıyıcının gerekli özen borcunu tam olarak yerine getirmediği değerlendirilmiştir. Birleşen dosya yönünden ise, tarafların başlangıçta 875 EUR/ton navlun bedeli üzerinde anlaşmaya vardıkları, ancak gecikmeler sebebiyle 720 EUR/ton indirimli fiyat üzerinden mutabık kaldıkları; 11 araçlık gecikmeli sevkiyat toplam ağırlığının 236,567 ton olduğu, buna göre toplam 36.667,89 EUR indirim hesaplandığı görülmüştür. Davalı/karşı davacı Futurapet’in bu tutarın 20.000 EUR’luk kısmını mahsup ettiği, kalan 16.667,89 EUR’luk kısmın ise tazminat olarak talep edildiği anlaşılmaktadır. Ancak, CMR Konvansiyonu hükümleri ile Türk Ticaret Kanunu’nun 4. Kitap (“Taşıma İşleri”) hükümleri birlikte değerlendirildiğinde, taşıyıcının gecikmeden doğan zararlardan yalnızca doğrudan ve ölçülebilir ekonomik kayıplar bakımından sorumlu tutulabileceği; müşteri kaybı, prestij kaybı veya kâr kaybı gibi dolaylı zararların tazmininin mümkün olmadığı açıktır. Bu çerçevede, Futurapet’in davacı/karşı davalıdan talep ettiği zarar tazminatının hukuki dayanağı bulunmamaktadır. Sonuç olarak, mali inceleme ve taşımacılık yönünden tespitlerle birlikte değerlendirildiğinde 1. ...’in 5.700 EUR tutarındaki alacak iddiasının, aynı bedelde iade faturasıyla mahsup edilmesi nedeniyle ortadan kalktığı, 2. Futurapet’in, taşıyıcının kusurlu davranışından kaynaklanan gecikme nedeniyle müşterisine yaptığı indirimin kısmen haklı olduğu, ancak CMR kapsamında tazmini gereken doğrudan zarar sınırlarını aştığı, 3. Müşteri kaybı ve dolaylı zarar iddialarının ise konvansiyon ve mevzuat gereği taşımacıdan talep edilemeyeceği kanaatine varılmıştır. Dolayısıyla, ✓ Asıl dava (2024/... E.) yönünden, taraflar arasında bakiye alacak-borç ilişkisinin bulunmadığı ve davacı/karşı davalının alacak talebinin yerinde olmadığı; ✓ Birleşen dava (2025/... E.) yönünden ise, taşıyıcının kusurlu davranışıyla gecikmeye neden olduğu kanaatine varılmakla birlikte, CMR ve TTK hükümleri uyarınca tazmin edilebilir nitelikte doğrudan zarar sınırlarının aşılması nedeniyle davalı/karşı davacının tazminat talebinin uygun olmadığı; 6. SONUÇ VE KANAAT Asıl Dosya (2024/... E.) 1. Huzurdaki davaya konu navlun alacağı tutarı 181.870,47 TL’dir. 2. Hesap ekstreleri, 06.01–18.04.2024 tarihli muhtelif iade ve mahsup kayıtlarıyla davalı/karşı davacının hesaplarında davacı/karşı davalının borç/alacak bakiyesi kalmamıştır. Takip tarih itibarıyla “ 0 “ TL bakiyeye sahiptir. 3. Davalı/karşı davacının iddiasında haklı olması halinde talep edilen 181.870,47 TL’lik alacaklı olacağı anlaşılmaktadır. 4. Dava dosyasına sunulan taşıma fiyat teklifleri ve e posta yazışmaları incelendiğinde; taraflar arasında varılan 48 araçlık taşıma projesinde alıcısına geç teslimat yapılan 11 aracın alıcısına geç teslim edilmesinde davalı/karşı davacı göndericinin bir kusuru olmadığı, davacı/karşı davalı taşıma firmasının araç tedariğinde istenilen performansı gösteremediği, tüm yükü doğrudan karayolu ile taşıma yetkisi olduğu halde bazı araçların intermodal taşımacılıkla taşınmasını planlaması, kendi kontrolleri dışında RO-RO sonrası kullanılan Trieste’ den hareket eden trenlerde yaşanan gecikmeler nedeniyle davacı/karşı davalı taşıma firmasının kusuru olduğu kanaatine varıldığı, Birleşen Dosya (2025/... E.) 1. Taraflar orijinalde 875 EUR/ton üzerinde anlaşmış; gecikme nedeniyle 720 EUR/ton fiyat üzerinden mutabakat sağlamışlardır. İndirim sonrası mutabık kalınan birim fiyatın 155 EUR/ton. olduğu ve İndirim kapsamındaki 11 araçın toplam ağırlığı 236.567 kg (236,567 ton) olarak faturalarda yer aldığı görülmektedir. Bu durumda 36.667,89 EUR indirim yapıldığı hesaplanmaktadır. Davalı/ karşı davacının beyanında yer alan 20.000 EUR’luk kısmı mahsup edildiğinden; 16.667,89 EUR’un tazmini hususunda takdir Sayın Mahkemeye aittir. 2. Taşımacılık uygulamaları ile CMR Konvansiyonu ve TTK – 4. Kitap hükümleri birlikte değerlendirildiğinde; davalı/karşı davacı gönderici firmasının davacı/karşı davalı taşıma firmasından zarar tazmini talep edemeyeceği kanaatine varıldığı, 3.Mahkemece tescilli döviz kuru üzerinden (31,91 TRY/EUR) hesaplandığında 532.113 TRY olduğunu bildirmiştir. Bilirkişi 01.07.2026 tarihli ek raporunda; Dosya kapsamı, kök bilirkişi raporu, taraf vekillerinin rapora itirazları, ... ticari defter ve cari hesap kayıtları, Futurapet kayıtları, teklif belgeleri, e-posta yazışmaları ve mali tablolar birlikte değerlendirildiğinde aşağıdaki kanaatlere varılmıştır: 1. ... tarafından 09.04.2024 tarihli, MRS... numaralı, “Navlun Bedeli” açıklamalı, 181.870,47 TL bedelli e-fatura düzenlendiği tespit edilmiştir. 2. ...’in 2024 ve 2025 yılı hesap hareketleri birlikte incelendiğinde; 181.870,47 TL tutarlı faturanın cari hesapta tek başına açık bakiye olarak kalmadığı, 2024 yılı içinde karşı kayıtların bulunduğu, 31.12.2024 tarihinde 181.870,47 TL tutarlı aktarım yapıldığı ve 06.03.2025 tarihli MRS... numaralı 181.870,47 TL tutarlı kayıtla borç ve alacak toplamlarının eşitlendiği görülmektedir. 3. 2025 yılı ... hesap hareketleri listesinde borç toplamı 181.870,47 TL, alacak toplamı 181.870,47 TL olup, bu tutarın ... kayıtlarında da karşılıklı olarak kapandığı anlaşılmaktadır. 4. Bu tespit, kök raporda Futurapet kayıtları yönünden yapılan “0 bakiye” tespitiyle uyumludur. 5. Bu nedenle asıl dava yönünden, mevcut 2023, 2024 ve 2025 ... hesap hareketleri ile Futurapet kayıtları birlikte değerlendirildiğinde, 181.870,47 TL tutarlı fatura düzenlenmiş olmakla birlikte, cari hesapta satış ve iade faturalarının ilenmesi ile açık bakiye alacak kalmadığı kanaatine varılmıştır. 6. Kök raporda geciken 11 araç için toplam ağırlığın 236.567 kg olduğu, bunun 236,567 ton karşılığına denk geldiği, normal fiyatın 875 EUR/ton, indirimli fiyatın 720 EUR/ton olduğu ve aradaki farkın 155 EUR/ton olduğu belirtilmiştir. 7. Buna göre 236,567 ton x 155 EUR/ton hesabıyla Futurapet’in müşterisine uyguladığı brüt indirim/zarar tutarı 36.667,89 EUR olarak hesaplanmaktadır. 8. Dosyaya sunulan e-posta yazışmalarında taraflar arasında 20.000,00 EUR indirim konusunda mutabakat bulunduğu, bu tutarın 14.300,00 EUR’luk kısmının ... tarafından iskonto edildiği, kalan 5.700,00 EUR’luk kısmın ise fatura/iade faturası sürecine konu edildiği anlaşılmaktadır. 9. Bu durumda karşı dava yönünden bakiye hesaplama, 36.667,89 EUR - 20.000,00 EUR = 16.667,89 EUR olup; Dolayısıyla Futurapet’in karşı dava kapsamında ileri sürdüğü bakiye zarar tutarı, taraflar arasındaki 20.000,00 EUR indirim/mutabakat düşüldükten sonra 16.667,89 EUR olarak hesaplanmaktadır. 10. Ancak bu tutarın tazmin edilip edilemeyeceği; gecikmenin nedeni, kusur durumu, illiyet bağı, taraflar arasındaki mutabakatın kapsamı ve CMR/TTK hükümleri çerçevesinde Sayın Mahkemenin hukuki takdirindedir. 11. Dosya kapsamındaki teklif belgelerine göre, 02.11.2023 tarihli teklifte araç başına 3.200 EUR fiyatla 48 araç organizasyonu öngörülmüştür. 12. 07.11.2023 tarihli tekliflerde ise aynı taşıma işi için karayolu güzergâhında araç başına 3.650 EUR, RORO güzergâhında araç başına 3.150 EUR fiyat verildiği görülmektedir.. Futurapet’in müşteri kaybı nedeniyle talep ettiği 10.000 TL zarar yönünden kök raporda yer verilen mali tablolar incelenmiştir. Futurapet’in 2022 yılı net satışları 325.254.507,48 TL, 2023 yılı net satışları 272.448.875,10 TL olup, net satışlarda 52.805.632,38 TL ve %16,23 oranında azalış meydana geldiği hesaplanmıştır. 2022 yılı brüt satış kârı 22.889.363,46 TL, 2023 yılı brüt satış kârı 7.146.238,33 TL olup, brüt satış kârında 15.743.125,13 TL ve %68,78 oranında azalış meydana geldiği hesaplanmıştır. 2022 yılı faaliyet zararı 13.441.025,38 TL, 2023 yılı faaliyet zararı 32.938.871,27 TL olup, faaliyet zararında 19.497.845,89 TL artış meydana geldiği hesaplanmıştır. Ancak bu mali tablo verileri Futurapet’in genel mali performansındaki düşüşü göstermekte olup, tek başına dava konusu taşıma gecikmesinden kaynaklanan belirli bir müşteri kaybını veya 10.000 TL tutarlı zararı doğrudan ispata yeterli değildir. Dosya kapsamında kaybedildiği ileri sürülen müşteriye ilişkin müşteri bazlı satış kayıtları, sipariş iptal belgeleri, müşterinin gecikme nedeniyle ticari ilişkiyi sonlandırdığını gösteren yazışmalar, önceki dönem satış hacmi ve kâr marjı belgeleri tespit edilemediğinden, 10.000 TL müşteri kaybı zararı somut ve denetlenebilir şekilde hesaplanamamaktadır. 14. Bu nedenle müşteri kaybı nedeniyle talep edilen 10.000 TL yönünden mali tablolar üzerinden genel düşüş hesaplanabilmekte ise de, bu tutarın dava konusu gecikmeye bağlanarak kesin zarar hesabı yapılması mümkün görülmemiştir. Sonuç olarak; asıl dava yönünden 181.870,47 TL tutarlı faturanın düzenlendiği, ancak cari hesap hareketleri sonucunda açık bakiye alacak kalmadığı; karşı dava yönünden ise Futurapet’in 16.667,89 EUR bakiye zarar hesabının aritmetik olarak yapılabildiği, fakat bu tutarın tazmin edilip edilemeyeceği hususunun hukuki değerlendirmeye bağlı olduğu; 10.000 TL müşteri kaybı talebinin ise mevcut belgelerle somut ve denetlenebilir şekilde hesaplanamadığı kanaatine varıldığını bildirmiştir. Taraflar arasında taşımaların yapılmadığına ilişkin bir ihtilaf bulunmamakta olup, ihtilaf asıl davada navlun alacağı, karşı davada ise geç teslim, geç teslim nedeniyle zarar ve varsa bu zararın taşıyıcıdan istenip istenemeyeceği noktasında toplanmaktadır. CMR Konvansiyonu'nun 1. Maddesinde, sözleşmenin, sözleşmede belirtildiği gibi yükleme yeri ve teslim için belirlenen yerin en az biri akit ülke olan iki ayrı ülkede olması halinde, tarafların ikametgahı ve milliyetine bakılmaksızın ücret karşılığında yüklerin taşıt ile karadan taşınmasına ait her mukaveleye uygulanacağı düzenlenmiştir. Bu kapsamda davaya konu taşımaya CMR(Konvansiyon) hükümlerinin uygulanması gerekir. CMR'nin 19. maddesine göre, yük kararlaştırılan zaman limiti içinde teslim edilmemiş ise veya kararlaştırılmış zaman limiti olmadığı hallerde, taşımanın normal süresi ve özellikle parçalı yüklerde tüm yükü bir araya getirmek için gerekli zaman, gayretli bir taşımacıya gerekli zamanı geçiyor ise teslimde gecikme var demektir. CMR'nin 23/5. maddesine ise, gecikme halinde, hak sahibi zarar ve ziyanın bundan ileri geldiğini kanıtlarsa, taşımacı bu zarar ve ziyan için taşıma ücretini geçmemek üzere tazminat öder, şeklinde düzenlenmiştir. CMR m. 23 f. 5 uyarınca tasarruf hakkı sahibi, gecikme sebebiyle dolaylı zarara uğradığını ispatlarsa, taşıyıcı taşıma ücreti ile sınırlı olmak üzere zararı tazminle yükümlüdür. Tazminatın sınırını oluşturan ücret belirlenirken tüm taşıma süresi dikkate alınır, gecikmenin gerçekleştiği kısımla orantılı değerlendirme yapılmaz. Ayrıca bu ücret, zıya ve hasar sebebiyle ödenecek tazminatın tayininde hesaba katılan CMR m. 23 f. 4’teki gümrük vergisi ve diğer masrafları kapsamaz; yalnızca taşıma ücretini ifade eder. Taşıma ücretinin miktarını ispat yükümlülüğü taşıyıcıya aittir. Söz konusu tazminatın üst sınırının arttırılması, zıya ve hasar hâlinde olduğu gibi, CMR m. 26 uyarınca tarafların anlaşması sonucu özel yarar bildiren değerin taşıma senedine yazılması ile mümkündür. Ancak burada anlaşmanın geçerli olması, hükmün açık ifadesi sebebiyle taşıma süresinin taraflarca kararlaştırılması şartına bağlıdır. Aynı şekilde yine zıya ve hasar hâlinde olduğu gibi, CMR m. 29 uyarınca taşıyıcı, kendisinin veya yardımcılarının kast veya kasta eş değer kusuru söz konusu ise CMR’de mevcut sorumluluğu sınırlandırma ve savunma imkânlarından yararlanamaz. CMR m. 24’ün zıya ve hasar hâline özgü tazminatın üst sınırının arttırılması imkânı ise, gecikme zararında uygulanamaz. Somut Olayda; Taraflar arasında; Türkiye – Belçika arasında yapılacak 13–24 Kasım 2023 tarihleri arasında yapılacak toplam 48 araçlık taşıma projesi için anlaştıkları, proje sonunda toplam 43 araçlık taşımacılığın gerçekleştiği, taşıma operasyonu sonunda 32 araçlık teslimatın zamanında ve sorunsuz olarak tamamlandığı, 11 adet taşımacılığın zamanında teslimatı yapılamadığı, zamanında yapılamayan teslimatlar için davalı/karşı davacı gönderici firmanın müşterisine satış tutarından 36.667,89 EUR indirim yaptığı, davacı/karşı davalı taşıma firmasının davalı/karşı davacı gönderici firmaya geç teslim edilen 11 aracın her biri için taşıma ücretinden 1.300,00 EUR olmak üzere toplam 14.300,00 EUR iskonto uygulandığı, Asıl davada; tarafların mali defterleri üzerinde yapılan incelemede, davacı/karşı davalı ... tarafından talep edilen 181.870,47 TL tutarındaki navlun alacağına ilişkin olarak, davalı/karşı davacı ... tarafından sunulan yasal defter ve hesap ekstrelerinde 06.01–18.04.2024 tarihleri arasında yapılan mahsup ve iade kayıtları sonucunda taraflar arasında herhangi bir bakiye borç-alacak ilişkisinin kalmadığı, bu kapsamda asıl dava yönünden davanın reddi gerektiği, yine davacının kötüniyetli olduğu ispatlanmadığından ,şartları oluşmadığından kötü niyet tazminatının reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. Karşı dava yönünden; Dava dosyasına sunulan taşıma fiyat teklifleri ve e-posta yazışmaları kapsamında taraflar arasında taşıma operasyonunda ilk belirlenen araç sayısı 48 olarak kararlaştırılmış olmasına rağmen operasyon süreci devam ederken 5 araçlık sevkiyatın iptal edildiği ve toplam 43 araçlık taşıma işinin gerçekleştiği, 32 araçlık teslimatta sorun olmadığı, 11 araçlık teslimatın gecikme yaşandığı ve taraflar arasındaki uyuşmazlığın da geç teslimat yapılan 11 araçtan kaynaklandığı, geç teslim hususunda davacı karşı davalı şirkete doğrudan karayolu ile taşıma yetkisi verilmesine rağmen bazı araçlarda intermodal taşımacılıkla taşınmasını planlaması nedeniyle gecikmenin meydana geldiği, göndericinin bir kusurunun bulunmadığı, nitekim bu kapsamda, tarafların 875 EUR/ton navlun bedeli üzerinden gecikmeler sebebiyle 720 EUR/ton indirimli fiyat üzerinden mutabık kaldıkları; 11 araçlık gecikmeli sevkiyat toplam ağırlığının 236,567 ton olduğu, buna göre toplam 36.667,89 EUR indirim hesaplandığı, davacı ...’nin bu tutarın 20.000 EUR’luk kısmını mahsup ettiği, kalan 16.667,89 EUR’luk kısmının davacı/karşıdavalıdan karşılanması gerektiği suncuna varılarak bu kısım yönünden davanın kabulüne karar vermek gerekmiştir. Öte yandan davalının, CMR hükümlerine göre taşıyıcının sorumluluğunda olmayan zarar ödemelerini rücu etmesi mümkün olmadığından davalı/karşı davacının müşteri kaybı talebinden kaynaklanan zararının tazmin edilmesi talebinin de reddine dair karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle; A. ASIL DAVADA 1. Asıl Davanın Reddine, 2.Davalının yasal şartları oluşmayan kötüniyet tazminat talebinin Reddine, B. KARŞI DAVADA: 1.Davanın kısmen kabulü ile 16.667,89 Euro'nun davalıdan alınarak davacıya ödenmesine 2.Davacının müşteri kaybı nedeniyle talep ettiği tazminat talebinin reddine ASIL DAVA BAKIMINDAN 3-Alınması gerekli 732,00 TL harçtan davacı tarafça yatırılan 2.196,55 TL harcın mahsubuyla bakiye 975,75 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine, 4-Davacının yaptığı yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına, 5-AAÜT gereğince hesap edilen 45.000,00 TL ücreti vekaletin davacıdan alınarak davalıya verilmesine 6-Arabuluculuk ücreti olan 3.600,00 TL'nin davacıdan alınarak hazineye irat kaydına, KARŞI DAVA BAKIMINDAN 3-Alınması gerekli 42.601,81 TL harçtan davacı tarafça yatırılan 11.420,55 TL harcın mahsubuyla bakiye 31.181,26 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine, 4-Davacı tarafından yapılan 615,40 TL başvurma harcı, 11.420,55 TL peşin harç olmak üzere toplam 12.035,95 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 5-Davacı tarafça posta / tebligat / bilirkişi gideri olarak yapılan (ayrıntısı uyapta kayıtlı) 12.000,00 TL yargılama giderinin kabul ret oranı üzerinden taktiren 11.810,00 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin davacı üzerine bırakılmasına, 6-AAÜT gereğince hesap edilen 146.745,43 TL ücreti vekaletin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 7-AAÜT gereğince hesap edilen 10.000,00 TL ücreti vekaletin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 8-Arabuluculuk ücreti olan 4.600,00 TL'nin kabul ret oranı üzerinden takdiren 4.527,00 TL'sinin davalıdan, bakiye 73,00 TL'sinin davacıdan alınarak hazineye irat kaydına, C.Davalı tarafından yatırılan kullanılmayan gider avanslarının karar kesinleştiğinde istem halinde davalıya iadesine, D.Kararın kesinleşmesine kadar yapılan yargılama giderlerinin davacı tarafça peşin olarak yatırılan yargılama gider avansından mahsubu ile bakiye kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine, Dair, 6100 sayılı HMK'nun 342 ve 345.maddeleri gereğince karşı tarafın sayısı kadar örnek eklenmek suretiyle tebliğden itibaren 2 haftalık süre içerisinde mahkememize verilecek dilekçe ile ilgili ... Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar taraf vekillerinin yüzüne karşıaçıkça okunup, usulen anlatıldı. 16/10/2026 Katip ... ¸e-imzalıdır
Hakim ... ¸e-imzalıdır