İlk Derece Mahkemesi 2026/1417 E. 2026/690 K.

T.C. İSTANBUL 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2026/1417 Esas KARAR NO : 2026/690

DAVA : Zayi Belgesi Verilmesi DAVA TARİHİ : 25/02/2026 KARAR TARİHİ : 29/07/2026

Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı şirket yetkilisi tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle; tarafına ait ... adresindeki ... afet nedeniyle söz konusu ticari işletmesinde bulunan tüm ticari defterlerin, faturaların, vergiye esas belgelerin ve her türlü vergi evraklarının zayi olduğunu, beyanla 2011 yıllarına ait tüm defter fatura ve belgelerin zayi olduğuna dair tarafına zayi belgesi verilmesini talep ve dava etmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE Dava, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 82/7. maddesi uyarınca ticari defter ve belgelerin zayi olması nedeniyle zayi belgesi verilmesi istemine ilişkindir. Türk Ticaret Kanunu'nun 82/1. maddesi, "Her tacir; a) Ticari defterlerini, envanterleri, açılış bilançolarını, ara bilançolarını, finansal tablolarını, yıllık faaliyet raporlarını, topluluk finansal tablolarını ve yıllık faaliyet raporlarını ve bu belgelerin anlaşılabilirliğini kolaylaştıracak çalışma talimatları ile diğer organizasyon belgelerini, b) Alınan ticari mektupları, c) Gönderilen ticari mektupların suretlerini, d) 64. maddenin birinci fıkrasına göre yapılan kayıtların dayandığı belgeleri, sınıflandırılmış bir şekilde saklamakla yükümlüdür." denilerek saklamakla yükümlü olunan defter ve belgeler sayılmıştır. Türk Ticaret Kanunu'nun 82/7. maddesi, "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren onbeş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir." şeklinde düzenlenmiştir. Davacı şirket yetkilisi tarafından, davacı şirkete ait ... adresindeki işyerinde meydana gelen afet nedeniyle ticari işletmede bulunan ticari defterlerin, faturaların, vergiye esas belgelerin ve diğer tüm ticari evrakın zayi olduğu, bu kapsamda 2011 yılına ait ticari defter, fatura ve belgeler yönünden zayi belgesi verilmesi talep edilmiştir. Dosya kapsamına alınan Ticaret Sicili Gazetesi kayıtlarının incelenmesinde, davacı şirketi temsile ve ilzama yetkili kişinin dava açan şirket yetkilisi olduğu anlaşılmıştır. Mahkememizce davacı şirketin bağlı bulunduğu vergi dairesine müzekkere yazılarak davacı hakkında vergi uyuşmazlığı bulunup bulunmadığı sorulmuş, gelen müzekkere cevabında herhangi bir vergi uyuşmazlığının bulunmadığı bildirilmiştir. Sosyal Güvenlik Kurumu’na yazılan müzekkere cevabında ise davacı şirketin prim borcunun bulunduğu ve borç dökümünün gönderildiği anlaşılmıştır. Ancak, şirketin SGK prim borcunun bulunması, ticari defter ve belgelerin zayi olup olmadığı hususunun tespitine etkili olmayıp, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 82/7. maddesi kapsamında zayi belgesi verilmesine engel teşkil etmemektedir. Dosya kapsamındaki bilgi ve belgeler birlikte değerlendirildiğinde; davacı ticari işletmede meydana gelen afet nedeniyle 2011 yılına ait ticari defter, fatura ve diğer ticari belgelerin şirket yetkilisinin iradesi dışında zayi olduğu, davacı şirket yetkilisinin bu hususu ispatladığı ve zayi belgesi verilmesi koşullarının oluştuğu kanaatine varılmıştır. Bu nedenle davanın kabulüne karar vermek gerekmiştir. HÜKÜM: Gerekçesi Yukarıda Ayrıntılı Açıklandığı Üzere; 1- Davanın KABULÜ ile; davacı ...’ne ait 2011 yılına ilişkin ticari defterlerin, faturaların, vergiye esas belgelerin ve ticari evrakların TTK'nın 82/7. maddesi uyarınca zayi nedeniyle iptaline, 2-Alınması gerekli 732,00 TL harçtan davacı tarafından yatırılan 615,40 TL peşin harcın mahsubuyla bakiye 116,60 TL harcın davacıdan alınarak hazineye irat kaydına, 3-Davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına, 4-Davacı tarafça yatırılan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde resen ilgilisine iadesine, Dair, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süresi içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. 29/07/2026

Katip ... e-imzalıdır

Hakim ... e-imzalıdır