İlk Derece Mahkemesi ·

İlk Derece Mahkemesi 2025/660 E. 2026/798 K.

Mahkeme
İlk Derece Mahkemesi
Esas No
2025/660
Karar No
2026/798
Karar Tarihi

T.C. İSTANBUL 19. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2025/660 Esas KARAR NO : 2026/798

DAVA : Ticari Şirket (Pay Defteri Kaydına İlişkin) DAVA TARİHİ : 21/09/2025 KARAR TARİHİ : 15/10/2026

Mahkememizde görülmekte olan Ticari Şirket (Pay Defteri Kaydına İlişkin) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının, 2001 yılında kurulmuş (iflas Nedeniyle Tasfiye Halinde) ... ... Şirketi'nin kurucu ortağı olduğunu, şirketin, ekonomik krizin etkisi ile dar boğaza girdiğini, .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas numaralı dosyası üzerinden konkordato davası ikame edildiğini, 17/07/2018 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere 3 aylık geçici mühlet verildiğini, 27/09/2018 tarih ... numaralı karar ile 27.09.2018 tarihi saat 14:08'den itibaren şirketin iflasına karar verildiğini, kararın istinaf edilmesi üzerine kararın bozulduğunu, akabinde ... Esas numarasına kaydedildiğini, 04/07/2019 tarihinden itibaren 20 günlük geçici mühlet verilip bilahare 2 ay uzatıldığını, 19/09/2019 tarihinden itibaren 1 senelik kesin mehil verildiğini, neticede 10/01/2020 günü şirketin iflasına karar verildiğini, kararın 17/02/2020 günü kesinleştiğini, davacının, yetkilisi olduğu bu şirketin bir kısım borçlarına şahsen kefil olduğunu, şirketin ihtiyaç duyduğu krediyi temin edebilmek amacı ile gerek şahsı gerekse aile üyeleri adına kayıtlı taşınmazlar üzerine ipotek tesis ettirdiğini, şirketin yaşamış olduğu konkordato ve iflas sürecinde, şirketin bir kısım alacaklıları tarafından davacı aleyhine çok sayıda icra takibi başlatıldığını, üzerine ipotek tesis edilen taşınmazların satışa çıkarıldığını, davacıya ait ... İli, Merkez İlçesi ... Mahallesi, ... Ada 3 Parselde kayıtlı arsa ve ... İli, Merkez İlçesi ... Mahallesi, ... Ada 4 Parselde kayıtlı arsa ile ilgili olarak dava dışı ... Bankası tarafından .... İcra Dairesi'nin 2018/... Esas sayılı dosyası üzerinden 20.09.2018 tarihinde ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile icra takibi başlatıldığını, 17.02.2020 tarihinde ... İcra Dairesi'nin 2018/... Talimat sayılı dosyasına yazılan satış talimatı ile taşınmazların satışa çıkarıldığını, davacının, davalı ile bu dönemde tanıştığını, davalının, bahse konu taşınmazları haciz yükünden kurtarma karşılığında müflis şirketin tüm hisselerini davacıdan satın almak istediğini, bu kapsamda taraflar arasında 02.11.2020 tarihli hisse devir sözleşmesi akdedildiğini, sözleşme ile davacının hissedarı olduğu ... ... Şirketi'nin banka, devlet ve üçüncü şahıslara olan borçlarının tasfiyesi akabinde sözleşmede dökümü yapılan taşınmazların ...'ın göstereceği üçüncü şahıslara devredileceği, şirket ve ... adına açılan davaların, davalı ... veya vekili takip tarafından takip edileceği, sonrasında satıcıya gelen maddi ve yasal yükümlülüklerin alıcı ... tarafından karşılanacağı, ...'ın adı geçen taşınmazlar haricinde hiç bir hak ve bedel talep etmeyeceğinin kararlaştırıldığını, aynı sözleşmede, devir yapılacak olan taşınmazların; ... Merkez ... Mahallesi ... Yolu ... Ada 4 parsel, ... Merkez ... Mahallesi ... Yolu ... Ada 3 parsel, ... ... Mevki 111 Ada 1 parsel, ... adına kayıtlı ... Bankasında teminatlı Bahçelievler / İstanbul Kirazlı sokaktaki konut olarak gösterildiğini, satış sözleşmesine istinaden davacıya ait hisselerin davalıya devredilerek pay defterine işlendiğini, davacının kendi edimini yerine getirdiğini fakat davalı tarafın kendine çok defa ihtar edilmesine rağmen edimlerini yerine getirmediğini, davalının, gerek şirket gerekse davacı adına açılan davaları takip etmediğini, davacı adına gelen maddi ve yasal yükümlülükleri üstlenmediğini, sözleşmede karşı edim olarak kararlaştırılan taşınmazları haciz ve satış yükünden kurtararak devretmediğini, müflis şirket adına kayıtlı ... ... Mevki 111 Ada 1 parselde kayıtlı taşınmazın icra yolu ile satıldığını, ayrıca ... adına kayıtlı ... Bankasında teminatlı Bahçelievler / İstanbul Kirazlı sokaktaki konutun borçlarının da davacı ve ailesi tarafından ödendiğini, karşı edim yükümlülüğünü yerine getirmeyen davalı tarafın, BK'da düzenlenen borçlu temerrüdüne düştüğünü, karşılıklı borç yükleyen sözleşmelerde borçlu temerrüdü halinde alacaklı tarafa sözleşmeden dönerek menfi zararın tazmini ve aynen ifadan vazgeçerek müspet zararın tazmini konusunda seçimlik hak tanındığını, seçimlik hakların kullanılmasının ön şartı olarak borçluya süre verilmesi düzenlenmiş ise de, BK 'nın 124 maddesi ile süre verilmesinin etkisiz ve yararsız olacağı hallerde süre verilmesine gerek olmadığının düzenlendiğini, davalının karşı edim yükümlülüğü olan taşınmazların icra yolu ile üçüncü kişilere satılmış olması ve buna ilişkin ihalelerin kesinlemiş olduğundan davalıya süre verilmesine gerek olmadığını, davacının, kendisinin ve ailesinin geçimini önemli ölçüde zor duruma düşürmeksizin yargılama harç ve giderlerini ödeme gücünden yoksun olduğunu, şirketin borçları nedeni ile davacı hakkında çok sayıda icra takibi başlatıldığını, bütün malvarlığı üzerine haciz konulduğunu, bunların satılarak tasfiye edildiğini, şirketin ödenemeyen çekleri nedeni ile davacı hakkında karşılıksız çek keşide etmek suçlamasıyla çok sayıda ceza dosyası açıldığını, bir çok kısmının aleyhine sonuçlanarak kesinleştiğini, kesinleşen para cezalarının takside bağlanarak ertelendiğini fakat 100.000,00 TL den fazla tutan taksit tutarlarının davacı tarafından ödenemediğini, davacının emekli olduğunu, eşinden boşanmış ve aleyhine yoksulluk nafakasına hükmedildiğini fakat iflas süreci nedeni ile nafakasını dahi ödemekte zorlandığını, dava şartı arabuluculuk başvurusunda bulunulduğunu, davalı tarafın görüşmelere katılmaması nedeni ile arabuluculuk başvurusunun görüşme yapılmadan anlaşmama olarak sonuçlandığını beyan ederek; öncelikle davalıya ait dava konusu (İflas Nedeniyle Tasfiye Halinde) ... ... Şirketi'ndeki hisselerin satış ve devrinin engellenmesi konusunda ihtiyati tedbir kararı verilmesini, davalının, (İflas Nedeniyle Tasfiye Halinde) ... ... Şirketi'ne ilişkin temsil yetkisinin kaldırılarak dava süresince vekil eden davacıya temsil yetkisi verilmesi yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesine, adli yardım talebimizin kabulü ile dosyanın yargılama harç, gider ve teminatlardan muaf tutulmasına, sözleşmeden dönme nedeni ile 02.11.2020 tarihli Hisse Devir Sözleşmesinin iptali ile (İflas Nedeniyle Tasfiye Halinde) ... ... Şirketi'ne ilişkin hisselerin davacıya iadesine, aksi halde aynen ifadan vazgeçerek müspet zararın tazmini konusundaki haklarına (taşınmazların değerine) karşılık HMK m. 107 gereği şimdilik 1.000,00 TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı ... cevap dilekçesinde; kendisinin, ...’dan firmasını söylediği gibi ve aralarında yapmış oldukları sözleşmedeki gibi borçlarını ödeyip temize çıkan gayrimenkullerin bir kısmını davacının, bir kısmını da kendisinin alacağını ancak ...’ın delil olarak sunduğu sözleşmede olması gereken bir maddenin çıkarıldığını, sözleşmenin bir örneğinin kendisinde de bulunduğunu ancak henüz bulamadığını, bulduğunda dosyaya sunacağını, sözleşmenin bir maddesinde söz konusu gayrimenkullerin değeri mevcut borcun üzerindeyse kendisinin şirketinin borçlarını kapatıp gayrimenkulleri temize çıkaracağı, mevcut kazancı da ...’la paylaşacaklarının düzenlendiğini, kendisinin para kazanmaması durumunda, iflas etmiş bir şirketin borçlarını cebinden kapatarak gayrimenkullerini ...'a vermesinin mantık dışı olduğunu, şirketi devralırken gayrimenkullerin değerini araştırmak istediğini ancak ...'ın bu konuda acele ettiğini, araştırmasına gerek olmadığını, gayrimenkullerinin değerli olduğunu söyleyerek sözüne itimat etmesini istediğini, kendisinin de davacının sözüne itimat ederek ve sözleşmeye bu şekilde de bir madde koyarak şirketi devraldığını, sözleşmeye eklenmiş olan maddenin nasıl çıkarıldığını bilmediğini, şirketi devraldıktan sonra mevcut alacakların öncelikli bankalarla görüşerek borçların kapanması konusunda ciddi bir çaba sarf ettiğini fakat çok fazla borç olduğunu, mevcut gayrimenkullerin değerinin üzerinde borç çıktığını, davacının kendisine söylediği gibi olmadığını, ciddi bir çaba ve para da harcadığını, taşınmazların icradan satıldığını fakat tahsil edilen tutarlar borçlara ödendiğinden kendisine herhangi bir ödeme yapılmadığını beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLER VE GEREKÇE: Mahkememizin 30/09/2025 tarihli ara kararı ile davacı tarafın adli yardım talebinin kabulü ile HMK'nun 334 ve devamı maddeleri gereğince adli yardımdan yararlandırılmasına, davacının ödemesi gereken harç ve masrafların ileride haksız çıkacak taraftan karşılanmak üzere şimdilik devlet ödeneğinden karşılanmasına dair karar verildiği anlaşıldı. .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyasının UYAP sisteminden gönderilmiş olduğu, dosyanın tetkikinde; davacı ... ... Şirketi tarafından konkordato tasdiki talebi ile açılan davada, davacı şirketin İİK. 297. Maddesi uyarınca iflasına, karar verildiği, kararın davacı tarafça İstinaf edildiği, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi'nin 2018/3337 Esas 2019/518 Karar sayılı 21/03/2019 tarihli ilamı ile "Davacı tarafın istinaf başvurusunun esasa ilişkin sebepler incelenmeksizin kabulüne, .... Asliye Ticaret Mahkemesinin .... 27/09/2018 tarihli kararının HMK'nun 353/1a.4 maddesi uyarınca kaldırılmasına," dair karar verildiği, bozma sonrası dosyanın ... Esas numarasına kaydedildiği, ... Esas ... Karar sayılı 10/01/2020 tarihli gerekçeli kararı ile, "Davacının konkordato tasdik talebinin reddine, ... ... Şirketi'nin İİK. 292. Maddesi uyarınca iflasına, iflasın 10.01.2020 saat 14:07 itibariyle açılmasına," dair karar verildiği anlaşıldı. ... Tapu Müdürlüğü'ne yazılan yazıya verilen cevapta ... Merkez ... Mahallesi ... Yolu ... Ada 3 ve 4 parsel sayılı taşınmazların tapu kayıtlarının gönderildiği görüldü. İstanbul Ticaret Sicili Müdürlüğü'nce (İflas Nedeniyle) Tasfiye Halinde ... Elektrik Proje İnşaat Taahhhüt Sanayi Ve Ticaret Anonim Şirketi'nin sicil dosyasının gönderildiği anlaşıldı. Mahkememizin 14/11/2025 tarihli ara kararı ile, "Davacı vekilinin ihtiyati tedbir talebinin kısmen kabul kısmen reddine, (İflas Nedeniyle Tasfiye Halinde) ... ... Şirketi'ndeki hisselerin satış ve devrinin engellenmesi konusunda ihtiyati tedbir kararı verilmesi talebinin kabulüne, teminat alınmasına yer olmadığına, Davalının (İflas Nedeniyle Tasfiye Halinde) ... ... Şirketi'ndeki temsil yetkisinin kaldırılarak dava süresince davacıya temsil yetkisi verilmesi yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesi talebinin reddine," dair karar verildiği, kararın mahkememizce...'ne bildirildiği anlaşıldı. Mahkememizin 12/02/2026 tarihli celsesinde davacı vekiline, sözleşme konusu dava ve icra takipleri nedeniyle şahsi olarak sorumluluğu bulunup bulunmadığı ve ödeme yapıp yapmadığı hususunun sorulduğu, davacı vekilinin yazılı beyanda bulunmak üzere süre talep ettiği, mahkememizce davacı vekiline yazılı beyanda bulunmak, taraflar arasındaki sözleşmede ... adına olduğu belirtilen taşınmazın tapu bilgilerini ve sözleşme konusu şirketin iflas işlerini yürüten icra dosya numarasını mahkememize bildirmek üzere süre verildiği, tanık dinletme talebinin davanın niteliği gereğince reddine karar verildiği, davacı vekilince süresinde beyan dilekçesi sunulmadığı, mahkememizin 14/05/2026 tarihli celsesinde davacı vekiline, 12/02/2026 tarihli celsede belirtilen aynı hususlarda beyanda bulunmak üzere 2 haftalık süre verildiği, verilen kesin süre içerisinde beyanda bulunulmadığı taktirde mevcut duruma göre karar verileceği hususunun kendisine ihtar edildiği, davacı vekilinin 14/05/2026 tarihli dilekçesi ile ek süre talebinde bulunduğu, mahkememizin 15/05/2026 tarihli ara kararı ile, verilen süreye ek olarak 2 haftalık süre verilmesine, verilen sürenin kesin olduğu ve kesin süre içerisinde beyanda bulunulmadığı taktirde mevcut dosya durumuna göre karar verileceği hususunun ihtarına karar verildiği ve ara kararın davacı vekiline tebliğ edildiği fakat beyan dilekçesi sunulmadığı anlaşıldı. .... İcra Dairesi'nin 2018/... Esas ve ... İcra Dairesi'nin 2018/... Talimat sayılı dosyalarının UYAP sisteminden celp edildiği görüldü. Bahçelievler Tapu Müdürlüğü'ne yazılan yazıya verilen cevapta, ... Mahallesi, 609 ada, 11 parsel, 2 numaralı bağımsız bölüme ilişkin aktif ve pasif tapu kayıtlarının gönderildiği anlaşıldı. Dava konusu uyuşmazlığın; dava konusu hisse devir sözleşmesinden dönme ile sözleşmenin iptali koşullarının oluşup oluşmadığı, sözleşmeye konu hisselerin davacıya iade edilip edilemeyeceği noktalarında toplandığı anlaşıldı. Dava; 02.11.2020 tarihli Hisse Devir Sözleşmesi'nden dönme iradesine dayalı olarak sözleşmenin iptali ve devredilen şirket hisselerinin davacıya iadesi istemine ilişkindir. Davacı taraf dava dilekçesi ile; davacının 2001 yılında kurulmuş iflas nedeniyle tasfiye halinde ... ... ŞİRKETİ' nin kurucu ortağı olduğunu, şirketin ekonomik krizin etkisi ile dar boğaza girip yapmış olduğu konkordato başvurusunun reddedilmesi üzerine ise iflasına karar verildiğini, davacının yetkilisi olduğu bu şirketin bir kısım borçlarına şahsen kefil oduğunu, yine aynı şirketin ihtiyaç duyduğu krediyi temin edebilmek amacı ile gerek şahsı gerekse aile üyeleri adına kayıtlı taşınmazlar üzerine ipotek tesis ettirdiğini, davacının davalı ile bu dönemde tanışmış olup davalı tarafın bahse konu taşınmazları haciz yükünden kurtarma karşılığında müflis şirketin tüm hisselerini davacıdan satın almak istediğini ve bu kapsamda taraflar arasında 02.11.2020 tarihli hisse devir sözleşmesi akdedildiğini, davacının hisseleri devretmesi karşılığında davalı tarafın gerek şirket gerekse davacı adına açılan davaları takip edeceği, neticeden davacı adına gelen maddi ve yasal yükümlülükleri kendisinin üstleneceği en nihayetinde bu taşınmazları haciz ve satış yükünden kurtararak davacıya devretmeyi taahhüt ettiğini, davacının kendi edimini yerine getirdiğini, ancak davalı tarafın karşı edimlerini yerine getirmediğini ifade ederek hisse devir sözleşmesinden dönme sonucunda sözleşmenin iptali ile sözleşmeye konu hisselerin davacıya iadesini talep ettiği görülmüştür. Davacı, 2001 yılında kurulan ... Elektrik Proje İnşaat Taahhüt Sanayi ve Ticaret A.Ş.'nin kurucu ortağıdır. Şirket ekonomik kriz nedeniyle ödeme güçlüğüne düşmüş, mahkemece konkordato talebi reddedilmiş iflasına karar verilmiştir. Davalı; ipotekli mülkleri haciz ve satıştan kurtarmayı, şirket ve davacı aleyhine açılan davaları takip etmeyi ve davacının üzerine gelecek maddi/yasal sorumlulukları üstlenmeyi vaat etmiştir. Bunun karşılığında ise iflas eden şirketin tüm hisselerini devralmıştır. Taraflar bu şartlarla 02.11.2020 tarihinde bir "hisse devir sözleşmesi" imzalamıştır. Davacı, edimini ifa ederek şirket hisselerini davalıya devretmiştir. Ancak davalı taraf hacizleri kaldırma, borçları üstlenme vb. edimlerini ifa etmermiştir. Dosya kapsamındaki ticaret sicil kayıtları, iflas dosyası örneği, icra takip dosyaları ve tarafların beyanları birlikte değerlendirildiğinde; dava dışı ... Elektrik Proje İnşaat Taahhüt Sanayi ve Ticaret A.Ş. hakkında iflas kararı verildiği ve şirketin tasfiye halinde bulunduğu sabittir. Yine taraflarca dosyaya sunulan tapu ve icra kayıtlarından, davacının kurtarılmasını amaçladığı taşınmazların cebri icra yoluyla satıldığı ve mülkiyetlerinin üçüncü kişilere geçtiği anlaşılmaktadır. İflas kararıyla birlikte şirket tasfiye haline girmiş ve şirketin yönetim/tasarruf yetkisi iflas idaresine geçmiştir. Tasfiye halindeki müflis şirketin hisselerinin davacıya iade edilmesinin davacıya sağlayacağı somut ve güncel bir hukuki fayda yoktur. Davacı, davalının taahhütlerini yerine getirmediğini iddia etmektedir. Taşınmazlar, cebri icra yoluyla satıldığı için artık sözleşmenin eski hale getirilmesinin davacıya bir faydası da kalmamıştır. Kalı ki hisse devrinin de iflasın açılmasından sonraki bir dönemde yapıldığı için müflisin malları üzerindeki tasarruf yetkisinin kalktığı, devrin kendisi ve iadesi de ticaret sicili/iflas masası nezdinde hukuki bir sonuç doğurmayacaktır. Davacının sözleşmeden dönme hakkını kullanabilmesi için öncelikle davalının sözleşmeden doğan muaccel bir edimini yerine getirmemiş olması ve kanunda öngörülen temerrüt koşullarının gerçekleşmesi gerekmektedir.Dosya kapsamındaki deliller birlikte değerlendirildiğinde, mahkememiz heyetinde oluşan nihai kanaate göre de; davacının davalının hangi somut edimini ne zaman ve hangi koşullarda yerine getirmesi gerektiğini ve bu edimin ifa edilmemesi nedeniyle sözleşmeden dönme koşullarının gerçekleştiğini yeterli ve inandırıcı delillerle ortaya koyamadığı kanaatine de varılmıştır. Açıklanan tüm nedenlerle davacının davasının gerek hukuki yarar yokluğundan HMK' nun 114/1-h madde ve fıkrası gereğinceusulden gerekse de esastan reddine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir. HUAK 18/A-(13) ve (14). Fıkrası hükümleri gereğince arabuluculuk gideri olarak Arabuluculuk Dava Şartı Dosya No:2025/841 sayılı dosyasından arabulucu olarak atanan ...'ye 4.600,00-TL tarife bedeli üzerinden kesilen Serbest Meslek Makbuzu doğrultusunda ödeme yapıldığı tespit edilerek, davanın reddine karar verildiği dikkate alınarak davacı aleyhine arabulucuk giderlerinin de yükletilmesi gerektiği anlaşılmıştır. HÜKÜM: Yukarıda izah edilen gerekçeye istinaden; 1-Davacının davasının reddine, 2-Dosya adli yardımlı olduğundan, önceden harç alınmamış olmakla, Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 732,00-TL başvurma harcı ve 732,00-TL peşin harcın davacıdan tahsili ile hazineye irad kaydına, 3-Dosya adli yardımlı olduğundan, suçüstü ödeneğinden karşılanan tebligat ve posta gideri olan 102,90-TL'nin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına, 4-Zorunlu arabuluculuk başvurusu nedeniyle devletçe karşılanan 4.600,00 TL arabuluculuk ücretinin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına, Dair, taraf davacı vekilinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde istinaf yolu (İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine başvuru yolu) açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 15/10/2026

Başkan ... ¸e-imzalıdır Üye ... ¸e-imzalıdır Üye ... ¸e-imzalıdır Katip ... ¸e-imzalıdır

Atıf: İlk Derece Mahkemesi, E. 2025/660, K. 2026/798, T. 15.10.2026, www.arakarar.com/karar/ilk-derece-karar-2025-660-e-2026-798-k-67133c3a9812